Afrikaans
Akan
Albanian
Amharic
Arabic
Armenian
Azerbaijani
Basque
Belarusian
Bemba
Bengali
Bihari
Bosnian
Breton
Bulgarian
Cambodian
Catalan
Cebuano
Cherokee
Chichewa
Chinese (Simplified)
Chinese (Traditional)
Corsican
Croatian
Czech
Danish
Dutch
Esperanto
Estonian
Ewe
Faroese
Filipino
Finnish
French
Frisian
Ga
Galician
Georgian
German
Guarani
Gujarati
Haitian Creole
Hausa
Hawaiian
Hebrew
Hindi
Hmong
Hungarian
Icelandic
Igbo
Indonesian
Interlingua
Irish
Japanese
Javanese
Kannada
Kazakh
Kinyarwanda
Kirundi
Kongo
Korean
Krio (Sierra Leone)
Kurdish
Kurdish (Soranî)
Kyrgyz
Laothian
Latin
Latvian
Lingala
Lithuanian
Lozi
Luganda
Luo
Luxembourgish
Macedonian
Malagasy
Malay
Malayalam
Maltese
Maori
Marathi
Mauritian Creole
Moldavian
Mongolian
Myanmar (Burmese)
Montenegrin
Nepali
Nigerian Pidgin
Northern Sotho
Norwegian
Norwegian (Nynorsk)
Occitan
Oriya
Oromo
Pashto
Persian
Polish
Portuguese (Brazil)
Punjabi
Quechua
Romanian
Romansh
Runyakitara
Russian
Samoan
Scots Gaelic
Serbian
Serbo-Croatian
Sesotho
Setswana
Seychellois Creole
Shona
Sindhi
Sinhalese
Slovak
Slovenian
Somali
Spanish
Spanish (Latin American)
Sundanese
Swahili
Swedish
Tajik
Tamil
Tatar
Telugu
Thai
Tigrinya
Tonga
Tshiluba
Tumbuka
Turkish
Turkmen
Twi
Uighur
Ukrainian
Urdu
Uzbek
Vietnamese
Welsh
Wolof
Xhosa
Yiddish
Yoruba
Zulu
MIJN STRIJD
vanwege zeer verouderd geluidsmateriaal zijn sommige scènes niet ondertiteld
Alle beelden in deze film zijn echt.
Alles wat wordt getoond, is waar gebeurd. In onze tijd.
Er is niet genoeg tijd om de volledige tirannie van Hitler te beschrijven.
Beslissende en kenmerkende passages worden wel getoond...
als antwoord op de vragen wat er toen gebeurde en hoe dit kon gebeuren.
Wat Hitlers programma voor een herschikking van Europa inhield...
laat de Poolse tragedie zien.
Dit zwaarst geteisterde land staat voor alle bezette gebieden.
Deze film over de bittere jaren dient ter herinnering aan Hitlers slachtoffers...
in Duitsland en in de wereld. Het is een waarschuwing aan al wie leeft...
en hij herinnert ons aan het recht van ieder mens om als mens te leven.
Berlijn 1945.
Berlijn 1914. Ruïnes zijn er nog niet.
Men trekt ten strijde met wapperende vlag en muziek, in een nationale roes.
De glorie die de Kaiser omgeeft, verblindt de apolitieke mensen.
Zij geloven de legenden over Hindenburg en Ludendorff...
die de Russische opmars stuitten en het bevel over het Duitse leger overnamen.
Het leven tijdens de oorlog is meedogenloos.
De oorlog toont het vreselijke effect van nieuwe vernietigingswapens.
Men voert oorlog met gas en tanks.
Voor het eerst strijdt men in de lucht en de U-boot verbittert de strijd op zee.
De oorlog verwoest vele rijken. Eerst stort het Russische rijk in.
In 1917 nemen de bolsjewieken er de macht over.
In 1918 sluit Lenin vrede met Duitsland.
De revolutie slaat over op Duitsland.
De matrozen in Kiel kraaien revolutie na het laatste mislukte grote offensief.
De Kaiser treedt af en de republiek wordt uitgeroepen.
Karl Liebknecht, die als enige in de Rijksdag tegen de oorlog had gestemd...
heeft nu de aandacht van de massa.
De macht in het Rijk ligt echter bij de gematigde sociaaldemocratie...
die steunt op de Reichswehr.
De arbeidersbeweging valt uiteen. Het leger onderdrukt de revolutie.
Dit verontrust de sociaaldemocratische regering.
Liebknecht en veel aanhangers worden vermoord.
DOOD LIEBKNECHT
In Versailles stellen de overwinnaars hun eisen.
De jonge republiek draait op voor de verloren oorlog:
Elzas-Lotharingen wordt Frans...
Posen en West-Pruisen worden Pools en Memel wordt Litouws.
Duitsland verliest z'n koloniën en moet herstelbetalingen doen.
Verder blijft het Rijk intact.
De vrijstaat Danzig verliest z'n Duitse gezicht niet.
Het Rijnland is weliswaar gedemilitariseerd maar blijft Duits.
De oorlogsindustrie wordt afgebroken en het leger tot 100.000 man beperkt.
Maar de soevereiniteit komt niet in gevaar.
Toch ziet men de ondertekening in Versailles...
als een vernedering voor de republiek.
De sociaaldemocratische Rijkspresident Ebert steunt op het leger.
Nationalistische fanatici verwijten de leiding van de republiek de ondergang.
Gehate politici als Rathenau worden vermoord...
omdat zij aan de vredeseisen willen voldoen.
In Beieren voeren Reichswehr en Freikorps politiek...
buiten de Rijksregering om.
Generaal Ritter von Epp financiert extremistische groepen.
Zijn adjudant Röhm neemt spionnen in dienst die deze groepen uithoren.
Een van hen wordt lid van de kleine Deutsche Arbeiterpartei.
Hij neemt echter geen genoegen met observeren. Hij wordt later de leider.
Al in 1920 spreekt hij bij demonstraties tegen de vredesverdragen.
Deze Adolf Hitler werd geboren op 20 april 1889...
in het Oostenrijkse stadje Braunau...
als zoon van douanier Alois Hitler en diens derde vrouw.
Als Adolf acht is, betrekt het gezin een huisje in Leonding bij Linz.
Hier krijgen vader en zoon een beslissend conflict:
Alois wil dat z'n zoon ambtenaar wordt. Adolf wil kunstschilder worden.
Hij trotseert z'n vader.
Hij doet het matig op de Linzer Realschule en haalt ook elders z'n diploma niet.
Op z'n 16e gaat hij van school wegens een longziekte.
In 1907 probeert hij tweemaal tevergeefs...
op de kunstacademie in Wenen te worden toegelaten.
In Wenen is hij arbeider en hij verkoopt zelfgemaakte ansichtkaarten.
Hij woont lange tijd in het mannenhuis in de Meldemannstrasse.
Hij koopt z'n eerste antisemitische brochures.
Deze zijn van de 'Ostara-bibliothek für Blonde und Mannesrechtler'.
Voor de ontbrekende nummers bezoekt hij uitgever Jörg Lanz von Liebenfels...
die in 1900 een orde voor blonde, blauwogige mannen had opgericht.
Volgens Lang hebben Germanen een bijzondere zithouding.
Ze hebben fijnere tenen dan minderwaardige rassen...
die Lanz dan al uitgeroeid wil hebben.
Voor hem is het verhaal een strijd tussen licht en donker.
Het hakenkruis is zijn symbool en de joden de belichaming van het kwaad.
Zulke gedachten zijn een openbaring voor de werkloze, hongerende zonderling...
die in het rassenverschil moet geloven om zich tot de heersers te kunnen rekenen.
Als Hitler het leger in moet, zit hij in München ondergedoken.
Daar ontvangt hij z'n oproep.
Hij meldt zich, maar wordt wegens z'n zwakke gezondheid vrijgesteld.
In München leeft hij net zoals in Wenen.
Op 1 augustus 1914 staat hij op de Odeonsplatz in München...
in een jubelende menigte, als de oorlogsverklaring wordt voorgelezen.
Hij meldt zich als vrijwilliger en wordt koerier bij infanterieregiment List.
In 1916 raakt hij gewond aan het Westfront en in 1917 keert hij er terug.
In 1918 raakt hij gewond bij een Engelse gasaanval.
Hij ligt tijdelijk verblind in het lazaret als de oorlog wordt beëindigd.
Nu is hij weer werkloos: een man zonder gezin of beroep.
Hij besluit politicus te worden.
Hij keert terug naar München, waar de grootste fanatici zitten.
Oorspronkelijk moesten de Freikorpsen de oostgrenzen verdedigen.
Nu willen ze de Republiek omverwerpen. Ze krijgen steun van veel instanties.
De politiechef antwoordt op de vraag of er moordgroepen in Beieren zijn:
'Ja, maar nog niet genoeg.'
Mannen als Epp en Röhm zien de Freikorpsen als kern voor 'n nieuw leger.
Röhm ontdekt Hitler en benoemt hem tot vormingsofficier.
Hij moet democratische ideeën buiten houden.
Op 1 april 1920 verlaat Hitler de Reichswehr...
om zich aan de partij te wijden.
Als spreker stelt hij dat degene die de massa in beweging zet, leider wordt.
Zijn aanhangers marcheren in uniform en dreigen met politieke terreur.
Hitler weet dat het geweld velen aantrekt en velen verstomt.
Hij laat knokploegen demonstraties van andere partijen uiteenslaan.
Werkloze officiers als Göring en rassenfanatici als docent Streicher...
sluiten zich bij de partij aan.
In 1923 begint de samenwerking met andere strijdorganisaties.
Generaal Ludendorff wordt hun reclamebord.
Hitler buit ook de heersende onzekerheid en wanorde uit.
Door de economische problemen kan Duitsland Frankrijk niet betalen.
Hierop bezetten de Fransen het Ruhrgebied.
Dit betekent de genadeklap voor de ontwaarde Reichsmark.
De middenstand en de arbeiders raken hun spaargeld kwijt.
Hitler geeft het democratische systeem de schuld.
Hij is nog te zwak om de regering ten val te brengen.
Daarom zoekt hij steun bij alle groepen in Beieren voor een putsch.
Op 8 november 1923 doet hij een vertwijfelde poging...
de regering en het leger in Beieren aan z'n plannen te onderwerpen.
Hij dringt binnen bij een vergadering en roept een nationale regering uit.
Z'n SA omsingelt het huis. Ludendorff legt z'n gewicht in de schaal...
maar Berlijn gelast de Reichswehr zich erbuiten te houden.
De Beierse regering behoudt haar bewegingsvrijheid: de putsch mislukt.
Op 9 november marcheren Ludendorff en Hitler naar de Reichswehr...
om de situatie te redden.
Er lopen mannen mee die later berucht worden.
Heinrich Himmier draagt de vlag. De politie wil hen tegenhouden.
Bij het vuurgevecht dat volgt, komen 16 demonstranten en drie agenten om.
Hitler ontkomt maar wordt twee dagen later opgepakt.
In het proces dat volgt, wordt Ludendorff vrijgesproken.
Hitler moet een paar maanden naar de vesting Landsberg.
Daar krijgt hij een ruime cel en goed te eten, en hij mag z'n eigen kleding dragen.
Vol minachting om zo'n milde straf voor hoogverraad...
dicteert hij z'n trouwe vriend Rudolf Hess z'n boek Mein Kampf.
Hierin noemt hij de vereniging van Duitsland met Oostenrijk z'n levensdoel.
Hij kondigt af dat er in Europa geen tweede militaire mogendheid mag komen.
Hij kondigt strijd tegen Frankrijk en een agressieve Ostpolitik af.
Volgens hem heeft de vergassing van 12.000 joden...
wellicht een miljoen Duitsers het leven gered.
Het werk wordt door weinigen gelezen en door velen uitgelachen.
Een paar jaar later vergaat hen het lachen.
Terwijl Hitler vastzit, verbetert de toestand in Duitsland.
Maar in februari 1925 sterft Rijkspresident Ebert.
Zijn opvolger wordt de veldmaarschalk van de Kaiser: Hindenburg...
de kandidaat van de rechtse partijen.
Van meet af aan volgt hij strikt de grondwet.
Geleidelijk worden z'n leeftijd, onervarenheid...
en militaire denkwijze merkbaar.
Als Hitler vrijkomt, moet hij de partij opnieuw opbouwen.
Hij gaat als vanouds te werk.
Zelfs het spreekverbod dat enkele deelstaten hem opleggen, wordt uitgebuit.
In 1926 telt de partij 17.000 leden.
In 1927 zijn dit er 40.000, in 1928 zijn dit er 60.000.
De straat is nog niet veroverd. De trams laten zich nog niet door hen storen.
De partijdagen worden demonstraties voor de SA en oud-strijders.
De partij krijgt nieuwe organisaties. Een daarvan is de Schutzstaffel: de SS.
Bij de betogingen neemt Hitler vaandels in gebruik...
en hij bezielt z'n volgelingen met haatredes.
In 1926 vindt hij de man die de aanval op Berlijn organiseert...
en de propaganda van de partij overneemt: Joseph Goebbels.
De strijd wordt nu met alle middelen gevoerd.
Vechtpartijen komen dagelijks voor.
De grote partijen zetten paramilitaire groepen in...
zoals de Reichsbanner en het Rotfrontkämpferbund.
Geleid door Thälmann zijn de communisten erg actief.
Hitlers aanhoudende ophitsing en de dreigende SA-demonstraties...
komen de zware industrie goed van pas.
Die zoekt iemand die de massa tegen het communisme opzet.
De industrie begint de partijkas te spekken.
Hitler buit ook de angst van de werklozen uit...
waarvan het aantal in 1930 tot drie miljoen stijgt.
Hitler geeft hen vertrouwen en belooft werk en brood.
Toen onze partij slechts zeven man telde, zette ze al twee beginselen uit:
Ten eerste wilde ze een volwaardige, wereldaanschouwelijke partij zijn.
Ten tweede wilde ze compromisloos de alleenheerschappij in Duitsland.
Met dit programma behaalt Hitler in 1929...
ruim zes miljoen stemmen en 106 zetels. Hij is nu leider van de tweede partij.
Rijkskanselier Brüning heeft geen parlementaire grond om in te grijpen.
Hij regeert, gesteund door een paragraaf in de grondwet...
waardoor Hindenburg noodverordeningen kan afkondigen.
Hitler verklaart de regering ondeugdelijk.
Hij wil nu de revolutie pas doorvoeren als hij aan de macht is:
Dan is de terreur wettelijk beschermd.
Zo kan de politie niet optreden tegen de SA...
en kan hij de Reichswehr inpalmen.
Hitler bezweert meermalen dat hij binnen het kader van de grondwet de macht vuil.
Advocaat Hans Frank staat hem hierin bij.
Werklozen en directeuren zien Hitler als hun man.
Grootindustriëlen als Kirdorf en Thyssen financieren Hitlers volgende campagne.
Hitler vliegt van stad naar stad.
Goebbels heeft een nieuwe leus: 'Hitler boven Duitsland.'
Hitler gaat voor de post van president...
nadat hij staatsburger en regeringsambtenaar is geworden.
Hindenburg is de man voor de sociaaldemocraten...
het centrum en de liberalen.
Hindenburg wordt herkozen. Hitler zit in een impasse.
Z'n redder wordt generaal Von Schleicher, die achter de schermen macht uitoefent.
Hij wil Brüning ten val brengen voor nieuwe verkiezingen...
als Hitler een regering onder Franz von Papen accepteert...
die Schleicher als marionet wil gebruiken. Hij neemt zelf zitting in dat kabinet..
Dat zeven baronnen, twee industriëlen en een jurist telt.
Het lot van het land hangt niet langer af van de Rijksdag...
maar van hoe Hindenburg z'n volmachten gebruikt.
Dat beslist hij tijdens wandelingen met z'n zoon Oscar, Schleichers vriend...
of tijdens de koffie op Hindenburgs landgoed.
Deze mannen intrigeren ook tegen elkaar:
Schleicher brengt Papen ten val en wordt zelf Rijkskanselier.
Hierop stelt Papen Hindenburg een regering-Hitler voor...
met Hitler, Göring en Frick als minderheid onder conservatieve ministers.
Zo komt Hitler via de achterdeur aan de macht.
De sociaaldemocratie verliest haar laatste machtspositie...
als de Pruisische premier Braun zich zomaar door Papen laat afzetten.
Het nieuwe kabinet.
De vice-kanselier denkt dat hij Hitler en Göring kan manipuleren.
Die nacht huldigt de SA Hindenburg en Hitler met een fakkeloptocht.
In het donker begint de terreur tegen weerloze vijanden.
Ze worden uit hun huizen gehaald en de straat op of SA-martelkelders in gesleurd.
De eerste manifestatie van het regime...
is de staatsbegrafenis van een SA'er en een agent, die die nacht zijn omgekomen.
Ook de ex-kroonprins verschijnt. Hij ruikt z'n kans voor de monarchie.
In de voorhoede marcheert een jonge Duitse arbeider.
Oprecht. Trots.
De kameraad van z'n kameraden en de leider van z'n volgelingen.
Zoals de honderdduizenden anderen brengt hij hulde...
aan de oude Rijkspresident en de jonge Rijkskanselier.
Waar hij van heeft gedroomd, is uitgekomen:
Het jonge en het oude Duitsland reiken elkaar de hand.
Op 10 februari hield Hitler in Berlijn z'n eerste rede als Rijkskanselier.
Onze leider, Rijkskanselier Adolf Hitler, krijgt het woord.
Duitsers en volksgenoten.
Op 30 januari van dit jaar...
werd de nieuwe regering van nationale concentratie geformeerd.
Ik, en daarmee de nationaalsocialistische beweging, trad daarin toe.
Ik geloof dat daarmee aan de voorwaarden is voldaan...
waarvoor ik het afgelopen jaar heb gestreden.
Wij zullen niet liegen en zwendelen.
Daarom weigerde ik...
Daarom weigerde ik om voor dit volk te verschijnen...
en goedkope beloftes te doen.
De toekomst van het Duitse volk ligt alleen bij onszelf.
Als wij dit volk naar voren leiden...
door z'n eigen arbeid, industrie, trots en vastberadenheid...
dan zullen wij weer opstaan, net zoals onze voorouders...
die Duitsland niet cadeau kregen maar het zelf moesten opbouwen.
Duits volk, geef ons vier jaar.
Ik zweer u dat ik, zoals ik dit ambt aanvaardde...
er ook afstand van zal doen. Het gaat mij niet om geld of loon.
Ik deed het voor jullie bestwil.
En zo begint er een verkiezingsstrijd in het teken van terreur.
Göring maakt 40.000 SA- en SS-leden tot reservepolitie.
Daarmee wordt de terreur legaal.
Op 27 februari 1933 brandt de Rijksdag uit.
Göring blijkt al voor de brand lijsten met communisten te hebben gehad...
die moesten worden opgepakt.
De brand, die Goebbels de communisten wil aanrekenen...
leidt tot een wet die Hitlers tegenstanders vogelvrij verklaart.
Van der Lubbe wordt opgepakt als de brandstichter.
In het proces tegen hem en vier communisten krijgt hij de doodstraf.
De anderen worden vrijgesproken.
De aangeklaagde Bulgaar Dimitrov zegt dat alleen de partij van Göring...
de mogelijkheid had de brand aan te steken en uit te buiten.
Hij maakt getuige Göring woedend.
Luister. Het is het Duitse volk bekend dat u zich hier onbeschoft gedraagt.
U komt hier de Rijksdag in brand steken en schoffeert vervolgens het Duitse volk.
Ik ben hier niet gekomen om me door u te laten beschuldigen.
Voor mij bent u een schurk die de galg verdient.
Bij de verkiezing krijgt Hitler 43,9 procent van de stemmen.
Hij heeft de Reichswehr en de Deutschnationalen nog nodig.
Om in te kunnen haken op de Pruisische traditie...
laat Hitler de nieuwe Rijksdag in Potsdam openen.
Reichswehr en SA marcheren op, oftewel:
Het oude en het nieuwe Duitsland begroeten elkaar.
De veldmaarschalk van de Kaiser en de onbekende soldaat van het Westfront.
In de oude Garnisonkirche.
De regering is vastberaden...
haar opdracht voor het Duitse volk te vervullen.
Zij neemt zitting in de Rijksdag met de vurige wens...
in u een steun te vinden voor de uitvoering van haar missie.
Twee dagen later toont de partij haar ware gezicht.
De Rijksdag komt bijeen in de Krolloper om te stemmen over de volmachtwet.
Het gebouw wordt door de SA en SS omsingeld.
Zij dreigen met moord en doodslag als de wet niet wordt aangenomen.
De 81 communistische stemmen worden vernietigd...
en Hitler krijgt steun van de DNVP en het centrum.
Hij kan z'n dictatuur nu de schijn van wettigheid geven.
Zij zal niet het besef uit het oog verliezen...
dat het niet enkel gaat om de bestrijding van de communistische doctrine...
maar om de Duitse arbeiders in te zetten voor de nationale staat.
De regering is niet van plan de deelstaten op te heffen.
Maar zij zal wel maatregelen treffen...
die voor eens en altijd een uniformiteit garandeert...
van de politieke intenties in het Rijk en in de deelstaten.
De Rijksdag moet hier een duidelijke stelling innemen.
Aan het lot van het communisme en daarmee verbroederde organisaties...
verandert dit niets.
Hitler wachtte niet op deze volmacht om overal de macht te grijpen.
Al op 9 maart voerde de partij een putsch in Beieren uit.
Epp en Röhm zetten de regering-Held af...
en bezetten de belangrijke gebouwen in München.
De Reichswehr grijpt niet in en oude rekeningen uit 1923 worden vereffend.
Hetzelfde gebeurt in andere deelstaten.
In Pruisen heeft Göring het heft in handen.
Toen de revolutie enkele maanden geleden door Duitsland raasde...
begon ze met de vernietiging van het systeem van het verleden.
Het systeem van parlementarisme en pacifisme.
De Führer heeft ook ons op onze plichten gewezen.
Wij beloven dat iedereen in Pruisen z'n plicht vervult.
De staatsraad is geopend.
Hij is geopend met de kreet voor onze Führer Adolf Hitler, de Rijkskanselier:
Een drievoudig Sieg Heil.
Enkele maanden na de machtsovername heeft Hitler alle partijen verboden.
Stahlhelm de organisatie van veteranen van WO I, gaat op in de SA.
De vertegenwoordiger in de regering wordt partijgenoot.
De vakbonden gaan samen met het door de partij gecontroleerde Arbeitsfront.
Propagandaminister Goebbels zet de strijd tegen het vrije woord op poten.
'Waar men boeken verbrandt, verbrandt men mensen', schreef Heinrich Heine ooit.
Nu worden zijn werken verbrand...
en z'n Lorelei is nu van een onbekende dichter.
Een goed Duitser leest nu geen Marx of Freud meer, Barbusse of Brecht...
Mann of Remarque, Toller of Tucholsky, Zweig of Feuchtwanger.
Een volk dat niet stilstaat bij de zuiverheid van z'n ras, gaat ten onder.
De maatregelen tegen de joden beginnen.
WIJ WILLEN GEEN JODEN ZIEN JODEN BRENGEN ONGELUK
JODEN NIET GEWENST
Op 1 april 1933...
wordt een boycot tegen joodse winkels, artsen en advocaten doorgevoerd.
DUITSERS, VERWEER U KOOP NIET BIJ JODEN
Ze hebben geen rechten meer en verlaten het land.
Europa raakt gewend aan mensen die van land naar land worden vervoerd.
Mijn Führer, u bent Duitsland.
Als u handelt, handelt het land. Als u oordeelt, oordeelt het volk.
Wie Hitler in de weg staat, is rechteloos. Dat ondervindt Röhm.
Om Hindenburg te kunnen opvolgen, heeft Hitler de Reichswehr nodig.
Röhms SA bedreigt de rechten van de Reichswehr.
Daarom laat Hitler in 1934 Röhm en andere veteranen vermoorden...
omdat ze een putsch van plan zouden zijn.
De SS voerde de actie uit.
Hitlers Totenkopfverbände worden nu zelfstandig.
Op de volgende partijdag beëdigt Hitler de nieuwe SA-chef.
Mijn Führer.
Zoals wij in vroeger lijden onze plicht hebben gedaan...
zullen wij ook in de toekomst slechts op uw bevelen wachten.
En wij, kameraden, weten niet anders...
dan dat wij de bevelen van onze Führer uitvoeren...
en bewijzen dat wij de oude zijn gebleven.
Aan onze Führer Adolf Hitler de overwinning.
Kameraden, samen staan we sterk.
Voor ons Duitsland.
Ik toon nu de nieuwe vaandels, in de overtuiging...
dat ik ze in de trouwste handen geef.
De nieuwe vlaggen worden ingewijd...
door er de bloedvlag van 1923 mee aan te raken.
De partij is gehoorzaam.
Het leger heeft de garantie als enige wapens te mogen dragen.
Het vermoedt nog niet dat Himmlers SS binnenkort een partijleger zal worden.
Als Hindenburg op 2 augustus 1934 sterft worden nog diezelfde dag...
de functies van Rijkskanselier en Rijkspresident in Hitler verenigd.
Officiers en soldaten leggen direct een eed af:
Niet op de grondwet of het vaderland, maar op Hitler zelf.
Elke stap is zorgvuldig voorbereid.
Men wil dat het hele volk in een grote colonne z'n Führer tot het einde volgt.
Hitlers hand vormt het Derde, of Duizendjarige, Rijk...
met vlaggen en massabetogingen, waar de eenling verdwijnt in de menigte...
en waar de propaganda zich richt op allerlei groepen en generaties.
De Duitse jeugd de toekomst wensen, is anders dan wat het verleden zich wenste.
We moeten nieuwe mensen opvoeden...
zoals het ons is gelukt het Duitse volk een nieuw denkbeeld te geven...
en het volk in dit denkbeeld te verenigen...
en het naar een nieuwe levensvorm te leiden.
Dit is de grootste prestatie van deze eeuw voor ons volk.
In onze ogen moet de Duitse jongen van de toekomst slank en rank zijn...
snel als een hazewind, taai als leer en hard als staal.
De arbeidsdienst wordt verplicht.
Mein Kampf.
Op 18 juli 1925 verscheen het eerste boek van de Führer: Mein Kampf.
Hierin schetst hij voor het Duitse volk van wat hij op z'n levenspad treft.
En hij geeft ons fundamentele inzichten in het politieke leven.
Als spreuk van de dag, een woord van de Führer over de waarde van arbeid:
De volksstaat moet breken met de eeuwenoude gewoonte...
de neus op te halen voor lichamelijke arbeid.
Heil, arbeiders. - Heil, mijn Führer.
Schouder, spa.
Af, spa.
Wij staan hier. Wij zijn gereed...
om Duitsland het nieuwe tijdperk in te dragen.
Kameraad, waar kom jij vandaan? - Uit Friesland.
En jij, kameraad? - Uit Beieren.
En jij? - Uit Kaiserstuhl.
En jij? - Uit Pommern.
En uit Königsberg. - Uit Schlesien.
Van de Waterkant. - Uit het Zwarte Woud.
Uit Dresden. - Bij de Donau vandaan.
Bij de Rijn vandaan. - En bij de Saar vandaan.
Een volk, een Führer, een Rijk. Duitsland.
Hier zijn geen loopgraven. Hier is geen trommelvuur van granaten.
Toch zijn wij soldaten.
De SS-Totenkopfverbände werden ingezet tegen 'n ieder die tegenspartelde.
Wanneer ik zal sterven, weet ik niet.
Maar ik weet wel dat de partij blijft voortbestaan.
En dat iedereen de toekomst van de Duitse natie gestalte zal geven.
Daar geloof ik in en dat weet ik.
Zij die het niet geloven of weten, zitten in het concentratiekamp.
Dichter Erich Mühsam, vermoord in Oranienburg in 1934.
De staat heeft ons niet geschapen maar wij scheppen onze staat voor ons.
Nee. De beweging leeft.
En ze staat als een huis.
En zolang er ook maar een van ons kan ademen...
zal hij deze beweging z'n krachten schenken...
en voor haar opkomen zoals in de jaren die achter ons liggen.
Dan zal de trom tot de trom komen, de vlag tot de vlag...
dan zal groep zich bij groep aansluiten, gewest bij gewest...
en dan zal deze geweldige colonne eindelijk...
het voorheen gescheiden volk opvolgen.
In 1935 voert Hitler de algemene dienstplicht in...
en hij begint een modern leger van 36 divisies en een luchtmacht op te bouwen.
Het buitenland protesteert flauwtjes. Hitler sust de diplomaten in slaap.
Hij sluit een niet-aanvalspact met Polen want hij durft dit nog niet aan te vallen.
Zo drijft hij een wig in het Franse alliantiesysteem.
De Franse regering spreekt van een noodzakelijke verzoening...
en reageert amper als Hitler in maart 1936 het Rijnland binnentrekt.
Had Frankrijk slechts een deel van z'n divisies ingezet...
dan had Hitler moeten wijken.
Hitler buit ook de heersende spanning na de overval van Italië op Abessinië uit.
Engeland en Frankrijk nemen symbolische maatregelen...
die Italië in de armen van Duitsland drijven.
In juli 1936 begint de opstand van Franco tegen de wettige Spaanse regering.
Hitler en Mussolini komen hem te hulp.
Drie jaar lang stuurt Hitler soldaten en materieel, maar hij ontkent dit officieel.
Mussolini steunt Franco openlijk.
Het Westen is verdeeld over Spanje en hoopt op een vreedzame toenadering...
tot de dictators die nu het initiatief hebben overgenomen.
Het Westen grijpt ook niet in de Oostenrijkse kwestie in.
Al in 1934 wilde Hitler Oostenrijk annexeren...
dat toen door Dollfuss werd geregeerd.
In de lente van 1934 onderdrukte hij een arbeidersopstand op brute wijze.
Hij probeerde ook het land tegen Hitler op te zetten.
Hij vergeleek op de bevrijdingsdag van Wenen de oude Turkse vijand met Hitler.
Hoewel u vandaag de bevrijdingsdag en deze tijd viert...
gaat het niet om een gewone, historische herinnering.
Vreemde gedachten en ideeën hebben zich in ons volk genesteld...
en hebben boos onheil aangericht.
Hitlers filiaal in Wenen organiseert onlusten.
Als de ministers Frank en Kerrl Wenen bezoeken, bereiken deze het toppunt.
Dank u, partijgenoten, voor de warme ontvangst die u mij hebt bereid.
Het is een groot genoegen om hier...
op de plek waar onze Führer, de schepper van de NSDAP: Adolf Hitler...
aan z'n strijd begon als eenvoudig handwerksman...
op deze meest Duitse plek in het oosten...
opnieuw kan beklemtonen dat onze Führer Adolf Hitler...
trots is op z'n Weense thuisland...
en dat hij weet dat Wenen voor hem en zijn beweging...
voor het idee van een volkenvrede en nationale welvaart,
en voor vrijheid en zuiverheid van het volksleven staat.
In juli 1934 proberen Hitlers aanhangers een putsch te plegen.
Dollfuss wordt vermoord en de omroep in Wenen wordt bezet.
De orde wordt echter snel hersteld.
Duizenden coupvoorstanders vluchten naar Duitsland.
Mussolini stuurt troepen naar de Oostenrijkse grens.
Hij belooft de vrijheid van het land te verdedigen.
Onderwijsminister Schussnigg volgt Dollfuss op.
Papen wordt Hitlers ambassadeur.
Hij bereidt door ondermijning de aansluiting van Oostenrijk voor.
In september 1937 treffen Hitler en Mussolini elkaar in München.
De Duitse machtsontwikkeling maakt indruk op Mussolini.
Hij sluit zich snel aan bij het Duits-Japanse Anti-Cominternpact.
Hij wil ook niet langer bewaker van de Oostenrijkse onafhankelijkheid zijn.
Voor Hitler ligt de weg naar Wenen open.
EEN VOLK, EEN RIJK EEN FÜHRER
In maart 1938 maakt de werkloze schilder uit het mannenhuis...
z'n intocht in de oude Keizerstad. Himmler heet hem welkom.
Die nacht had hij 67.000 mensen laten oppakken.
Dit land en dit volk...
komen niet in een deemoedige rol bij het Rijk.
Ik leid jullie zelf in.
De veroveraar beleeft geen plezier aan deze triomf.
Hij richt z'n blik al op een nieuw doel: Tsjecho-Slowakije.
Benesch heeft een verbond met Frankrijk, en Rusland zal Praag helpen...
als de Fransen hun verplichtingen nakomen.
De Tsjechen kunnen wel de eerste slag weren.
Maar als de Sudeten-Duitsers voor een acute crisis zorgen, mobiliseert Praag.
We weten nu, dat een aantal generaals...
bij het uitbreken van deze strijd Hitler wilde afzetten.
Hitler zou geen conflict hebben aangedurfd...
dat zou leiden tot een oorlog aan het west- en het oostfront.
De Britse premier Chamberlain vliegt naar Berchtesgaden.
Hij denkt dat ook met dictaturen een schikking valt te treffen.
Hij komt ook namens Frankrijk, dat een oorlog tegen elke prijs wil vermijden.
Zijn actie leidt op 29 september 1938 tot het Verdrag van München...
tussen Duitsland, Frankrijk, Engeland en Italië.
Sudetenland wordt Duits. Het lot van Tsjecho-Slowakije is bezegeld.
Benesch moet zich naar Hitler schikken.
Zo krijgt Hitler Tsjechische vestingen, kanonnen...
munitie en mitrailleurs in handen...
die hij in de lente van 1940 tegen Frankrijk inzet.
Het Westen heeft z'n trouwste bondgenoten laten vallen...
en de Sovjet-Unie in een isolement geplaatst.
Rusland moet z'n buitenlandbeleid aanpassen.
De oppositionele generaals laten hun geplande coup varen.
Wie zonder bloedvergieten een zege behaalt, is geen oorlogsmisdadiger.
Hitler maakt alweer nieuwe plannen...
terwijl Chamberlain gelooft dat Hitlers naam onder 'n verklaring vrede betekent.
Het verdrag verslechtert de situatie van de joden.
Een week na het verdrag krijgen alle joden een 'J' in hun papieren.
Heydrich laat 17.000 Poolse joden die in Duitsland wonen, naar Polen afvoeren.
Op 7 november schiet de 17-jarige zoon van een van hen...
een Duitse diplomaat in Parijs neer om de wereld op de joodse tragedie te wijzen.
Zijn slachtoffer wordt plechtig begraven en de daad leidt tot de Kristalnacht...
een pogrom die heel Duitsland omvat.
Honderden synagogen gaan in vlammen op.
7500 joodse winkels worden geplunderd.
20.000 joden worden opgepakt. 10.000 joden gaan naar Buchenwald.
De joden moeten de schade zelf betalen en ze krijgen voor een miljard boetes.
Het laatste bedrijf van het joodse drama is begonnen.
Hitler wordt steeds zelfverzekerder.
In maart bezet hij het onafhankelijke deel van Tsjecho-Slowakije.
De Tsjechen vormen de eerste onderdrukte natie.
Nu begrijpt ook Chamberlain dat Hitler een machtspolitiek bedrijft...
die Oost- en West-Europa bedreigt.
Hitlers stoottroepen marcheren voort.
U stond garant voor onze zege.
U staat garant voor onze vrede.
Op z'n 50e verjaardag, op 20 april 1939...
laat Hitler zich door z'n partij en door mensen uit het hele land huldigen.
Wat is ons Duitsland van nu?
Is het niet weer mooi en heerlijk?
Als ik naar u kijk, besef ik...
dat mijn levensstrijd niet voor niets is gestreden.
U zulttrouw zijn, zoals Duitsers dat altijd konden zijn.
Telkens weer zal er een nieuwe jeugd aantreden, in deze stad.
Dat zie ik nog eeuwenlang vanaf hier gebeuren, steeds weer.
En zij zullen steeds mooier zijn, sterker zijn en gezonder zijn.
En zij zullen steeds hogere verwachtingen van de toekomst hebben.
Ik klaag niet. Ik waarschuw alleen maar.
Ik ben niet bang. Ik bereid voor.
Ik beef niet voor het uur van de waarheid.
Maar ik wil het zien en ik wil sterk zijn.
Ik wil met twee benen op de grond staan.
En ik wil het beleven.
Jullie zullen aan mijn zijde staan...
en voor me en achter me.
En weer zullen wij onder ons teken zegevieren.
Op 1 september 1939 rolt de Duitse oorlogsmachine de Poolse grens over.
Het Duits-Russische pact over de opdeling van Polen maakt dit mogelijk.
Hitler maakt het uitbreken van de oorlog pas wereldkundig als hij al is begonnen.
Een woord heb ik nooit gekend:
Capitulatie.
Ik wil de wereld ervan vergewissen...
dat november 1918 zich in de Duitse geschiedenis nooit meer zal herhalen.
Engeland en Frankrijk verklaren als Poolse bondgenoten Duitsland de oorlog.
Voor het eerst staat er een verenigd front tegenover Hitler.
Wat helpen de zegen van de Kerk en strijdlust tegen een superieure vijand?
De Luftwaffe bestookt de legertreinen en vernietigt de vliegtuigen op de grond.
Na een korte, hevige strijd wordt Danzig ingelijfd.
GEVAAR - ER WORDT MET SCHERP GESCHOTEN
Poolse ruiters vallen de tanks aan.
Hitlers Stuka's vallen een treinstation aan.
Hitlers leger trekt door een troosteloos landschap.
Brandende, verwoeste steden, verlaten of nog bewoond...
door mensen die zich nog niet hebben overgegeven.
De executie van gevangengenomen partizanen kan het verzet niet smoren.
Steeds meer gebieden worden verwoest.
Bruggen worden opgeblazen, strijdkrachten worden omsingeld.
Hitler dankt z'n soldaten voor het sloopwerk.
Himmler is zijn schaduw, die de terreur organiseert.
Na 'n paar weken houdt enkel Warschau nog stand, tot ergernis van Hitler.
Tevreden kijkt hij toe hoe Warschau verandertin een brandende puinhoop.
Voor het eerst maakt de wereld het leed van burgers in een totale oorlog mee.
Duitse soldaten trekken door de verlaten straten. Ze zien kapotgeschoten huizen.
De Polen gaan op weg naar de gevangenenkampen.
Hitler houdt zegeparades.
Hans Frank wordt gouverneur-generaal in Polen, dat uit het nieuws verdwijnt.
De stelselmatige plundering begint in alle stilte.
Deze scènes komen uit een instructiefilm over het Duitse politiewerk in Polen.
Markt in een Pools stadje. Er wordt gewoon groente en vlees verkocht.
Opeens bespeurt men dat onrust de kop opsteekt:
Een razzia door de Duitse politie.
Joden moeten hun ster om de arm dragen en niet in een tas.
Politieauto's die gijzelaars afvoeren, 1 horen tot het straatbeeld van alledag.
WIJ RIJDEN NAAR POLEN OM JODEN AF TE RANSELEN
In Warschau rijdt een tram speciaal voor joden.
In oktober 1940 wordt een gebied van 10 km² veranderd in een getto.
In dit stadsdeel woonden tot nu toe 240.000 joden en 80.000 niet-joden.
Die moeten verhuizen om plaats te maken voor honderdduizenden nieuwe joden.
Eerst wonen er zes personen op een kamer. Dit worden er al snel 13.
Goebbels' mensen maakten deze opnamen.
Te zien is hoe een gewone wijk in een hel wordt veranderd.
Men gebruikte deze beelden niet voor propaganda...
uit angst dat het publiek medelijden met de slachtoffers zou krijgen.
Eerst ligt er prikkeldraad rond het getto. De joden moeten zelf een muur betalen.
Als weerloze dieren worden ze bijeengedreven.
Hier lopen mensen die ooit normaal hebben geleefd.
Nu dragen ze lompen en moeten ze leven op 200 calorieën per dag.
Frank verlaagt ook dit rantsoen. Dat verhoogt het sterftecijfer, weet hij...
maar deze oorlog betekent de vernietiging van het jodendom.
Ze moeten er als ratten leven en sterven.
Ze leven er in een walm van vuiligheid, natte kleding en lijken.
Ze slapen in kamers die overvolle cellen zijn.
Op stromatrassen wachten ze tot de dood hen bevrijdt.
De kinderen groeien er op in de schaduw van de dood.
Geplaagd door ongedierte en ziektes. Zonder lach of speelgoed.
Met oude ogen, die leed en dood gewend zijn.
De dood schemert ook door deze tederheid.
Op straat bedelt of danst men, in de hoop de dood nog 'n dag af te kunnen houden.
De wachtposten bij de gettomuur zijn meedogenloos.
Een meisje zegt tegen haar vader: 'Was ik maar een hond. Honden slaan ze niet.'
Men staat of zit dicht bij de muren, voor een beetje warmte.
Er komen epidemieën voor.
Wordt er vlektyfus vermoed, dan worden alle bewoners het badhuis in gejaagd.
Wie nog gezond is, wordt hier door het lange wachten besmet.
Men verspreidt de epidemie onder vals voorwendsel.
Doden en stervenden liggen op straat.
Wie nog leeft, let er amper op. Morgen is men misschien zelf aan de beurt.
De doodgravers kunnen de lijken amper opslaan...
tot ze voorgoed in een zwijgend massagraf verdwijnen.
Zonder tranen of kreten worden de sporen van een naamloos lijden gewist.
Het wiegelied van een onbekende moeder sterft weg onder een grijze, lege hemel:
Buiten deze gesloten wereld raast de terreur tegen het Poolse volk.
Het verzet tegen de bezettingsmacht groeit.
Het wordt steeds duidelijker dat de verliezers als slaven moeten dienen.
Verzetsstrijders maken eigen wapens, ook al staat daar de doodstraf op.
Deze strijd vindt in stilte plaats. De wereld hoort er pas veel later over.
De aandacht gaat naar de oorlog in het westen.
Op 9 april 1940 overvalt Hitler Denemarken en Noorwegen.
Een jaar eerder bood hij die landen nog een niet-aanvalsverdrag.
De mars gaat verder, naar Nederland en België.
Hitlers tanks en Luftwaffe verpletteren het Franse verzet in luttele weken.
In juni 1940 wordt de wapenstilstand met Frankrijk ondertekend.
De Vrede van Versailles is uitgewist. Duitse troepen marcheren Parijs binnen.
Engeland strijdt alleen verder.
Görings Luftwaffe stopt alles in de aanval op Engeland...
maar de Engelsen blijven de baas in het luchtruim.
De zware aanvallen op industriesteden als Coventry smeden het volk samen.
De Britten bereiden zich voor op de Duitse invasie.
Maar dat bevel komt nooit. Vijf maanden na de ondergang van Frankrijk...
bereidt Hitler de aanval op de Sovjet-Unie voor.
Twee jaar eerder had hij een niet-aanvalspact gesloten.
Rusland en Duitsland hebben tegen elkaar gestreden...
en hebben zwaar geleden.
Dat zal ons geen tweede keer overkomen.
De intocht begint over een breed front. Moskou moet snel worden bereikt.
Weer trekken Duitse troepen snel door brandende steden en verlaten dorpen.
Het Rode Leger trekt zich pas na hardnekkig verzet in het binnenland terug.
De Duitse zeges eisten vele slachtoffers.
Het lukt Hitler niet Moskou te veroveren.
De winter verrast een leger dat daar niet op is voorbereid.
Bij Moskou, Sebastopol en vele andere centra wordt de opmars gestuit.
In de zomer van 1942 wil Hitler doorstoten..
Naar de olievelden in de Kaukasus en de graanvelden bij de Don en de Wolga.
Hij werpt 80 divisies in de strijd.
Deze moeten de tol betalen voor zijn machtsdroom.
In november vallen drie Sovjetlegers boven en onder Stalingrad aan.
Ze ontnemen Hitler het initiatief.
Binnen een paar maanden is de stad in een puinhoop veranderd.
Nu herovert het Rode Leger Stalingrad.
Er wordt verbitterd gestreden om elke straat en elk huis.
Op 30 januari 1943 viert Hitlers Rijk z'n tienjarig bestaan.
Een dag later capituleert maarschalk Paulus in Stalingrad.
Hij wordt met nog 91.000 man gevangengenomen.
Bij Stalingrad zijn aan Duitse zijde 142.000 doden gevallen.
En elke Duitser zal over 1000 jaar...
met een heilig beven de naam Stalingrad uitspreken...
en zich herinneren dat Duitsland daar...
z'n stempel op de eindzege heeft gedrukt.
Al hen jaar leidt onze Führer ons naar grote hoogten.
Hij haalde ons uit de onmacht.
Hij haalde ons uit de armoede, uit vreselijke omstandigheden.
Duitse gevangenen in Moskou. - Kameraad, waar kom jij vandaan?
Uit Friesland.
En jij, kameraad? - Uit Beieren.
En jij? - Uit Kaiserstuhl.
En jij? - Uit Pommern.
En uit Königsberg. - Uit Schlesien.
Van de Waterkant. - Uit het Zwarte Woud.
Uit Dresden. - Bij de Donau vandaan.
Bij de Rijn vandaan. - En bij de Saar vandaan.
Een volk, een Führer.
Het vroegere Duitsland capituleerde om kwart voor twaalf.
Ik ben uit principe pas gestopt om vijf over twaalf.
Ik wilde tot de Wolga komen, bij een bepaalde plaats.
Bij een bepaalde stad, die toevallig de naam van Stalin draagt.
Maar daarom ben ik er niet heen gegaan...
maar wel om een ander belangrijk punt: omdat ik geen tweede Verdun wil.
Maar waarom Stalingrad? Dat is een strategische fout.
Dat zullen we nog wel eens zien.
Geloof me: wat we eenmaal in handen hebben...
houden we vast. Niemand zal de grond betreden waarop wij staan.
Daar kunt u van op aan.
De Slag om Stalingrad is het keerpunt in de oorlog.
Nu beginnen de vreselijke aftochten.
Aan Blitzkrieg denkt men niet meer. Men is al blij als men kan stand houden.
Nog steeds worden er zinloos levens verspild.
Slavenarbeiders uit alle bezette landen moeten de oorlogsindustrie dienen.
Tot eind 1944...
zijn er 4.795.000 mannen en vrouwen naar Duitsland gedeporteerd...
onder meer uit Rusland, Polen, Frankrijk, België, Nederland, Joegoslavië...
en zelfs uit Italië.
Ze worden van straat en uit huis gehaald en in veewagens afgevoerd.
Velen sterven onderweg. Ze staan bloot aan mishandeling, honger en epidemieën.
In Oost-Europa richt Himmler enorme concentratiekampen op.
Er gaan honderdduizenden mensen heen.
Wie nog gezond is, wordt slavenarbeider. De rest wordt uitgeroeid.
'Werk bevrijdt', zei Rudolf Höss, de kampcommandant in Auschwiiz.
Maar in zijn wereld is alleen de dode vrij.
Höss gaf na de oorlog toe...
dat er alleen al in Auschwitz zon 2,5 miljoen mensen waren gedood:
Vooral Polen, Russen, zigeuners en joden.
Höss' opperde om 't blauwzuur Zyklon B bij de massavernietiging in te zetten.
Dit zorgt volgens hem voor een wisse en snelle dood...
vooral in droge, gasdichte ruimten met volle bezetting.
De slachtoffers gingen de van douches voorziene gaskamers in.
Eerst gingen de vrouwen en kinderen.
De deuren gingen dicht en het gas werd de ruimte in gevoerd.
Na hooguit 20 minuten bewoog niemand zich meer.
Gouden tanden werden verwijderd en de vrouwen werden kaalgeknipt.
De buit werd genoteerd en voor de oorlog gebruikt.
Daarna werden de lijken verbrand.
In Auschwitz konden de crematoria in 24 uur zo'n 2000 lijken verbranden.
Höss zei daarover: Meer ging helaas niet zonder de installatie te beschadigen.
Het hoogste aantal verbrande lijken in 24 uur in Auschwitz is ruim 9000.
Dit gebeurde in de zomer van 1944, toen er in twee maanden tijd...
bijna 400.000 Hongaarse joden werden vergast.
Zo voerden de SS-Totenkopfverbände de uitroeiing van de joden uit...
als eerste stap naar een nieuwe Europese orde op basis van ras.
Miljoenen mensen moesten sterven, omdat iemand had besloten.
De joden meer te haten dan wat ook.
Nu had hij de macht om hun uitroeiing te bevelen en men gehoorzaamde hem.
Bevel is bevel.
Maar de veroordeelden berustten niet altijd in hun lot.
In april 1943 moesten de getto's in Warschau worden verwoest.
Bijna drie weken bieden de bewoners verzet tegen SS en politie...
die onder generaal-majoor Stroop huis na huis afbranden.
Aan de bewoners de keus: in huis blijven, of van het balkon springen.
Na de sluiting van het getto bedraagt de buit negen geweren, 59 pistolen...
enkele honderden handgranaten en tijdbommen.
Voor het eerst heeft het ongewapende slachtoffer zich verzet.
Het weet dat het moet sterven, maar wil dat onverschrokken doen.
De strijd in Polen woedt voort.
In de zomer van 1944 staan de Russen aan de Weichsel.
Generaal Bor, die het Poolse verzet leidt...
geeft op 1 augustus 1944 het sein tot een opstand.
De Russen hebben een voorstad van Warschau bezet...
maar ze maken geen aanstalten de Polen te hulp te komen.
Zo duurt het 63 dagen voordat de opstand is onderdrukt.
Beide kampen lijden zware verliezen. De stad ligt in puin.
Maar ook de verhevigde terreur kan Hitler niet redden.
De situatie spitst zich toe.
Op 6 juni 1944 landen de geallieerden in Normandië.
De beslissende slag begint...
en de Russen brengen het oostfront steeds dichter bij Duitsland.
Het Duitse verzet, dat uit alle bevolkingslagen bestaat:
De vakbonden, de Kerk, de adel, militairen en politici, probeert het tij te keren.
Op 20 juli legt kolonel Von Stauffenberg een bom onder Hitlers bureau...
in het hoofdkwartier in Oost-Pruisen.
De besprekingen vinden plaats in een houten huis.
Dat redt Hitler het leven: de bom vaagt het dak en de dunne muren weg.
Hij loopt wat brandwonden op en een arm raakt verlamd.
De officiers die bij de bom staan, zijn dood of zwaargewond.
Hitlers wraak is bitter. Er worden 4980 mensen terechtgesteld...
en duizenden gaan naar de concentratiekampen.
Een volksgerechtshof onder Freisler spreekt achter elkaar doodvonnissen uit.
Na de zegetocht door Frankrijk krijgt Von Witzleben de maarschalksstaf.
Bij het eerste proces, op 7 augustus, mag hij geen bretels of riem dragen.
Ook graaf Helldorf, hoofd politie van Berlijn, hoort bij de samenzweerders.
Hij gelooft niet meer in de zege.
U hebt gezegd dat u afwijzend staat tegenover de houding...
die de partij ten opzichte van de adel aanneemt.
Daar begrijp ik niets van.
U was hoofd der politie in Berlijn.
Ik kan u, zoals u weet...
genoeg groepsleiders noemen...
in alle regionen die er zijn...
die ook van adel waren.
Ik moet evenwel bekennen dat ik niet...
zoals veel partijgenoten, en dat zijn we allemaal...
de Führer onvoorwaardelijk toegenegen ben.
Graaf Schwerin von Schwanenfeld noemt de vele moorden door het regime.
Moorden?
U bent een gemene vuilbek.
Bent u zo laag om te bekennen?
Bekent u, ja of nee?
Ja of nee? Ik wil een duidelijk antwoord.
Nee. - Nee. U kunt niet eens bekennen.
U bent een stuk vuil zonder zelfrespect, voor wie ik geen achting meer heb.
In naam van het Duitse volk:
U bent overambitieuze, laffe verraders.I
Carl Goerdeler, Wilhelm Leuchner, Joseph Wirmer en Ulrich von Hassel.
U spande samen, Goerdeler om politieke reden...
met een groep officiers die de eed braken...
en die onze Führer wilden vermoorden.
Als minister van een verradersregering...
wilde u ons volk onderwerpen...
en aan onze vijanden uitleveren.
In plaats van manmoedig, zoals heel het Duitse volk...
met de Führer om de zege te vechten...
verried u het offer van onze strijders, ons volk, onze Führer en ons Rijk.
U wordt bestraft met de doodstraf. Uw bezit valt het Rijk ten deel.
Na de mislukte aanslag wordt het leger nog meer vernederd.
De Waffen-SS wordt gelijkwaardig wapendrager...
en Himmler wordt opperbevelhebber van de reservetroepen.
De Hitlergroet wordt bij het leger ingevoerd...
als teken van trouw aan de Führer en verbondenheid tussen leger en partij.
Maar de oorlog komt dichterbij. Nu wordt er gestreden om Duitse steden.
Wilt u de totale oorlog?
Wilt u dat hij, indien nodig, totaler en radicaler wordt...
dan u zich kunt voorstellen?
Wie niet meeschreeuwde, krijgt ook een totale oorlog.
Vlak voor de ondergang bezoekt Goebbels met veldmaarschalk Schörner Görliíz.
Men praat nog steeds over de eindzege.
...dat onze soldaten aan het hele oostfront...
geen pardon meer kennen en geen pardon meer geven.
Elke divisie die al kleine offensieven uitvoert...
en die binnenkort aan grote offensieven zal beginnen...
zal de strijd ingaan alsof ze naar de kerk gaat.
En als ze hun geweren aan de schouder brengen en in hun tanks klimmen...
dan zien ze enkel nog hun geslagen kinderen voor zich...
en hun mishandelde vrouwen.
Dan zullen ze een schreeuw om wraak uiten...
die de vijand zal doen verbleken.
Zoals de Führer eerdere crises bezwoer, zo zal hij ook deze crisis bezweren.
Daar kunt u van op aan.
Eergisteren zei hij me nog dat we deze crisis zullen bezweren.
En ik geloof dat als we onze nieuwe legers inzetten...
de vijand zullen verslaan en verjagen.
En ik geloof dat we op een dag onze vlag kunnen hijsen voor de overwinning...
zoals ik dat altijd heb geloofd.
De zege aan onze Führer Adolf Hitler.
Het Duitse bioscoopjournaal, maart 1945.
De Führer, die zich dag en nacht wijdt aan het lot van de Duitse natie...
bezoekt een divisie in het oosten.
De stafofficiers worden aan hem voorgesteld.
Ook bij de soldaten is het snel bekend: de Führer is er.
De vrolijke begroeiing is als een eed van trouw aan de man...
die het lot van Duitsland en Europa in handen heeft en de baas wordt.
Dit zijn de laatste opnamen van Hitler.
Eerst lag ik met 13 kameraden bij de rand van de stad.
We moesten de oprukkende tanks opvangen.
Toen deze op 24 januari arriveerden, werden we in twee groepen verdeeld.
De ene groep viel de tanks aan, de andere groep gaf dekking.
Onze leider schakelde drie tanks uit maar sneuvelde bij de vierde.
Toen z'n dood was vastgesteld, moesten we ons terugtrekken.
Toen de Russen Laban naderden...
heb ik me vrijwillig bij de commandant gemeld als koerier.
Ik moest orders naar de verschillende groepen brengen.
Ook heb ik antitankwapens naar de frontlinie gebracht.
Ik bracht de antitankwapens op karren en onder vijandelijk vuur.
De ondergang komt met onverbiddelijke gevolgen.
Alles herhaalt zich, maar nu gaat het om Berlijn.
Het Rode Leger trekt een ruïnestad binnen.
Hitler onttrekt zich middels zelfmoord aan z'n verantwoordelijkheid.
Generaal Keitel ondertekent de capitulatie.
Een woord heb ik nooit gekend: capitulatie.
Ik wil de wereld ervan vergewissen...
dat november 1918 zich in de Duitse geschiedenis nooit meer zal herhalen.
Ik ben niet schuldig aan de aanklacht. - Rudolf Hess.
Nee. - Ik ben niet schuldig aan de aanklacht.
Wilhelm Keitel.
Ik ben niet schuldig. - Niet schuldig.
Niet schuldig. - Op geen enkele wijze schuldig.
Deed Hitler dan alles zelf?
Er hangen vragen in de lucht als de poorten van de kampen opengaan.
De gevangenen kijken naar de vrijheid.
De eerste stappen gaan onzeker en voorzichtig.
Deze kinderen verdwenen niet in de gaskamer.
De SS had hen voor experimenten bewaard want het waren tweelingen.
In Sonnenburg had de SS, voordat ze op de vlucht sloeg...
de kampbewoners neergemaaid.
Hier liggen talloze Duitsers, onder wie veel verzetsmannen.
Er zijn negen miljoen mensen in de kampen omgekomen...
van wie 5.978.000 joden.
Dat is 72 procent van alle joden in Europa.
Wat is er van de doden in de kampen overgebleven?
Koffers, die van niemand zijn.
Een half miljoen kledingstukken.
Schoenen, die de laatste wandeling hebben gemaakt.
Brillen, die onbeschrijflijke dingen hebben gezien.
Speelgoed, waar niemand meer mee zal spelen.
Vrouwenhaar, dat niet meer naar de wapenindustrie ging.
Gebitten, waar de gouden vullingen uit zijn verwijderd.
Er zijn ongeveer 25 miljoen soldaten aan de verschillende fronten gesneuveld.
Onder burgers vielen naar schatting 24 miljoen slachtoffers.
Ontelbare massagraven getuigen van wat er is gebeurd.
Dit mag niet meer gebeuren. Nooit meer.
Can't find what you're looking for?
Get subtitles in any language from opensubtitles.com, and translate them here.