Original subtitles

Er is een legende over een vogel...

die alleen eens in z'n leven zingt...

lieflijker dan enig ander wezen...

op deze aarde.

Meteen nadat hij z'n nest verlaat...

zoekt hij naar een doornboom...

en rust niet voor hij hem gevonden heeft.

Terwijl hij zingt tussen de wilde takken...

spietst hij zich op de langste, scherpste doorn.

En terwijl hij sterft, overstijgt hij zijn ondraaglijke pijn...

om nog mooier te zingen dan de leeuwerik of de nachtegaal...

en de wereld staat stil en luistert...

en in Zijn hemel glimlacht God.

de DOORNVOGELS

Want het beste krijg je alleen ten koste van immense pijn...

volgens de legende, tenminste.

DE ONTBREKENDE JAREN

Naar binnen, iedereen.

Jij, priester.

- Weet je niet van de avondklok? - Er ligt een man op sterven.

En wat is dit?

Zijn avondeten?

Zijn gezin is erg arm, zijn kinderen hebben honger.

Vlees. Kip.

- Dat is lang geleden. - We eten altijd macaroni.

In godsnaam, heb genade met hen.

Lijkt meer op hoereren en drinken. Alle priesters zijn hetzelfde.

- Wegwezen, priester. - En hou je voortaan aan de avondklok.

Het is niet veel, maar het zal helpen. Roep ze maar.

- Lieve God. Hoeveel nog? - De geallieerden zijn op Sicilië geland.

Mussolini zal 't niet lang meer volhouden.

Het zal lang genoeg zijn.

Jullie zijn hier allemaal welkom.

En jij mag deze afdoen. Je hebt hem niet meer nodig.

- Het is de wet. - Het is een fascistische wet.

- Dit is het huis van God. - Als er al een God bestaat.

Hij heeft ons verlaten.

Misschien zijn wij hem wel vergeten.

Deze man schijnt te twijfelen aan de kracht van God.

Dus stel jullie vertrouwen in mij.

Jullie staan nu onder mijn bescherming, en er zal jullie niets overkomen.

En deze heb je niet nodig.

Volg mij.

Nee. Er zijn er al te veel.

Als de fascisten erachter komen, wat gebeurt er dan met mij?

Dit is mijn kerk. Ik ben verantwoordelijk.

We zijn allemaal verantwoordelijk, Eerwaarde.

Ik spreek u vrij van alle schuld. Als de autoriteiten erachter komen...

zal ik zeggen dat 't allemaal mijn schuld is. Ga verder met eten.

Het is het beste dat u er niet van weet.

Kom maar mee.

Kom maar.

Kom mee deze kant op.

Het is niet veel, maar jullie zijn hier veilig zolang als nodig is.

Ik dank u vanuit de grond van mijn hart. U bent een heilige.

Nee. Verre van dat. Alstublieft.

Ik zal morgen een dokter voor u zoeken.

Maak het jullie ondertussen zo gemakkelijk mogelijk.

Pater, mijn kleinzoon, Samuel...

bescherm hem.

En zoek een veilige haven voor hem...

als een dergelijke plaats nog bestaat.

Jullie kunnen daar beiden leven.

Ik wil niet leven.

Ik zag wat de Nazi's...

zijn ouders aandeden.

Mijn vrouw.

Wanneer ik weet dat de jongen veilig is...

wil ik bij haar zijn.

Ik zal doen wat ik kan voor hem.

Zweert u dat op uw heilige liefde voor God?

Ik zweer het op mijn heilige eed.

Rust nu.

Er zijn er te veel. We hebben morgen geen eten voor ze.

Ik vind wel wat.

- En we hebben wat medicijnen nodig. - Die vind ik wel.

En u moet rusten, mijnheer. Wij schamen ons door u.

Nee. We moeten doen wat we kunnen.

Ik doe de rest wel.

Ik weet dat dit moeilijke tijden zijn, Ralph...

maar wanneer de Heilige Vader de mis opdraagt...

moet zijn dienaar niet te laat komen.

Door heel Europa zoeken duizenden ontheemden...

bescherming tegen deze verwoestende oorlog...

en de Heilige Moederkerk doet niets.

Wat heeft dat met te laat zijn te maken?

Punctualiteit en gehoorzaamheid zijn niet je sterke punten...

maar je kon tenminste enig respect tonen.

En we doen wat we kunnen.

Nee, Uwe Eminentie, we doen zo weinig mogelijk...

omdat we geen enkele grootmacht willen beledigen...

totdat we weten wie er gaat winnen.

Ondertussen kunnen de thuislozen nergens heen...

hebben ze geen toekomst en niemand die voor ze zorgt.

- Dus ik doe wat ik kan. - Ga je nu de politicus uithangen?

Luister, Ralph. Veel mensen waarderen je werk.

Het is zelfs met de Heilige Vader zelf besproken...

en ik denk dat je toekomst als kardinaal verzekerd is.

Dat hoop ik al voor je sinds ik je ken.

Maar...

je kunt je geen vleugje schande permitteren...

geen zweempje...

- of je bederft je veelbelovende toekomst. - Wat voor schande?

Je weet heel goed waarover ik het heb.

Je beheer van het grote vermogen van Mary Carson...

wat je ingebracht hebt in de kerk, en waar je de controle over hebt.

- Ik heb er haast niets van gebruikt. - Je mag er niets van gebruiken.

Het geld behoort de kerk toe...

en je mag er geen fractie van gebruiken...

voor doelen die de kerk niet juist acht.

- Is het redden van mensen niet juist? - Natuurlijk is dat juist...

en dat weet je.

Maar jij beslist daar niet over.

- Daar ga jij niet over. - Wat moet ik dan doen?

Mijn priesters en ik schooien, bedelen en stelen...

om vluchtelingen één dag te voeden...

en weten nooit of ze de volgende dag zullen sterven.

Dan moeten we de kerk overhalen...

- om royaler te worden. - En wanneer de oorlog voorbij is?

- Dan kunnen ze naar huis gaan. - De meesten hebben geen huis meer.

- Er zijn andere landen... - Die ze niet willen, niet opnemen.

Dan moeten we onze politieke...

diplomatieke macht gebruiken...

en ze overhalen hun beleid te veranderen...

en te helpen opvanglanden te vinden...

voor die ongelukkige zielen.

Ik zal doen...

wat ik kan...

als je plechtig belooft...

nu...

dat je geen cent meer gebruikt...

van het geld van Carson.

- Dat kan ik niet beloven. - Je moet.

Niet alleen voor mij, maar ook voor jezelf.

Je hebt hier niet alleen vrienden.

Er zijn sterke krachten die zich tegen je organiseren.

Laat ze doen wat ze niet laten kunnen...

dan zal ik eindelijk de waarheid weten.

Wil God me voor mijn bekwaamheid...

of wil de kerk me voor Mary Carsons geld?

Om je de waarheid te zeggen, wil de kerk je voor...

je bekwaamheid om het werk van de kerk te doen.

En God...

God...

Het enige wat Hij wil...

is je geloof.

Ik zal voorzichtig zijn, Vittorio. Er zal geen schandaal komen.

Dat beschouw ik als een belofte.

Kom.

Zet hem maar uit.

Dag, Mrs O'Neill.

Bill, Tony. Al geluk gehad?

Het is tijdverspilling. Het is droog. Er is hier geen water.

Maar dit gebied is een artesisch bekken. Er moet water zijn.

- Ik zit op 900 meter. - De schapen houden 't niet lang meer vol.

We ondervinden allemaal schade van deze droogte...

en het probleem is dat Tony dienst heeft genomen.

Hij gaat naar Nieuw-Guinea.

Zijn moeder wilde niet dat hij ging, maar...

- Ik moet mijn steentje bijdragen. - Ja.

U heeft dringend water nodig...

maar we willen naar Sydney met hem om hem uit te zwaaien.

Wie weet wanneer hij weer terugkomt.

- Goed, Bill. Toch bedankt. - Het spijt me.

Ik kom maandag terug en dan graaf ik deze grond af.

Succes in Nieuw-Guinea, Tony.

Ik zal je broers gedag zeggen als ik ze zie.

Ze heeft een man nodig.

Vrouwen zijn niet geschikt voor dit werk.

De oude Mary Carson leidde Drogheda goed genoeg.

Mary Carson was anders.

Miss Meggie is een dame.

...maar toen hij in 191 1 met pensioen ging...

dacht hij dat z'n militaire carrière voorbij was.

Maar toen de Duitse indringers...

Dane, we weten allemaal...

dat de huidige Duitse Nazi-leider Adolf Hitler is...

maar weet je ook hoe de geallieerde Italiaanse dictator heet?

- Ben je daar, Dane? - Mama.

Dane, kom onmiddellijk terug. Je bent nog niet klaar met school.

Justine?

- ...ik dacht dat we jullie kwijt waren. - Nee, het is gewoon saai.

- Justine. - Ze kan het niet horen.

Hebben jij en je broer gestudeerd?

- Ja, Mrs H. - Het is Mrs Henderson, Justine...

niet Mrs H. Denk om je manieren.

Toen vroeg ze me over Rome.

Daar is je vriend de aartsbisschop, hè?

- Dat klopt. - Kent hij de Paus?

Ik denk dat hij hem wel een paar keer ontmoet heeft.

Al geluk gehad?

Ze gaan niet meer boren, mam. Tony heeft dienst genomen.

- Het moet gaan regenen. - Dat komt wel, op Gods moment.

Na een week zullen we dan wensen dat het ophield.

Kom mee, jij.

Dat is het dan voor vandaag, kinderen. Ik spreek jullie maandag weer.

Over en uit.

Waarom noemt ze me “kinderen”? Ik ben geen kind.

Dat ben je nog wel een poosje, Justine.

Ga maar even een kopje thee voor ons zetten.

Waarom altijd ik en niet Mrs Smith?

Zij kookt jouw eten al. Vooruit.

Ik ben geneigd om zelf die rottige put te boren.

Nee, Meggie, dat is mannenwerk.

Dit landgoed leiden ook, en dat gaat me goed af.

- Je broers moesten hier zijn. - Maar dat zijn ze niet.

Bob en Jack vechten in Nieuw-Guinea...

dus moet ik Drogheda wel leiden...

leuk of niet.

Waarom zou je? Dit landgoed is niet eens van ons.

- Het is van de kerk. - Daarom moeten we ervoor zorgen.

Mijn vader zou water vinden als hij hier was.

Het enige vocht dat hij zou vinden zou het bier in het café zijn.

Sorry, Justine. Dat meende ik niet.

Wel waar. Je meent het altijd.

Als je hem zo haatte, waarom trouwde je dan met hem?

- Justine. - Ik zorg wel voor haar, mam.

Je moet oppassen wat je zegt, Meggie.

Dat meisje moet niet gaan geloven dat haar vader de duivel zelf is.

- Maar het is waar. - Dan heeft ze gelijk.

Waarom trouwde je dan met hem?

- Mam, dit is oud nieuws. - Niet voor haar.

En wat moet Dane denken?

- Luke is niet eens zijn echte vader. - Hij hoort je nog.

Nee, hoor.

Als iemand 't wist, zou Eerwaarde Ralphs positie in de kerk onmogelijk worden.

Mam, Luke is hier niet.

Ralph is hier niet. Ik ben Danes moeder en vader...

- en meer hoeft hij nooit te weten. - Denk je niet dat hij erachter zal komen?

Die jongen weet nu al dat hij priester wil worden...

- net als zijn vader. - Hij is een kind, hij groeit er wel over heen.

Ik hoop het. Anders verlies je hem ook aan God.

Alstublieft...

laat het regenen.

Lieve God, laat alstublieft wat regen komen tegen de droogte.

En God zegene Justine en oma Fee...

en oom Jack en mama...

en een hele speciale zegen voor m'n vader, waar hij ook is.

Amen.

Goed, in je bed.

Mis je je vader, Dane?

Nou, ik ken hem niet, dus kan ik hem niet echt missen.

- Maar ik mis 't niet om 'n vader te hebben. - Ja, dat weet ik.

- Justine denkt dat je hem haat. - Haat?

Dat is een erg sterk woord, lieverd.

- Ik haat je vader niet. - Denk je dat hij hier ooit terugkomt?

Waarom? Ben ik niet genoeg voor je?

Ja. Je bent de beste mama in de hele wereld.

Ja, dat zeg je nu, maar op een dag...

zul je een mooi meisje ontmoeten...

verliefd worden...

trouwen en veel kinderen krijgen...

en dan is zij de beste mama in de hele wereld.

Nee, ik word priester. Priesters trouwen niet.

Je bent veel te jong om over dat soort dingen te denken.

Waarom? Zou je het erg vinden?

Nee, niet als je dat echt wilde.

Maar het is een grote beslissing. Wacht tot je veel ouder bent.

- Oké. Welterusten, mam. - Welterusten, lieverd.

Slaap lekker.

- En morgen gezond weer op. - En morgen gezond weer op.

Welterusten.

Wat ben jij nou aan het doen?

Ik ben aan het oefenen voor als ik actrice ben.

- Het laat je er vreselijk volwassen uitzien. - Ik ben volwassen.

Niet voor mij. Je bent nog steeds mijn kleine meid.

Ik probeer het echt, Justine.

Je mist je vader, maar hij is hier niet.

Je noemt hem altijd “je vader”. Je zegt nooit “mijn man”.

Omdat ik mezelf niet meer zie als getrouwd met Luke.

Je bent niet gescheiden. Je bent katholiek, je kunt niet gescheiden zijn.

- En je moet wel van 'm gehouden hebben. - Alsjeblieft, Justine.

Ja, ik dacht ooit dat ik van hem hield.

Later besefte ik dat ik me vergiste...

maar hij gaf me jou, dus 't was niet allemaal slecht.

Over één ding heb je gelijk: Ik wou dat hij hier was.

Dat zal niet gebeuren. Het spijt me, maar zo is het nu eenmaal.

- Hij hield tenminste van me. - En je denkt dat ik dat niet doe?

Je vader was niet de man wie je denkt dat hij was.

Was die make-up eraf voor je naar bed gaat.

...op landgoederen in Australië, omdat de tweejarige droogte aanhoudt.

Overzee hebben Australische troepen meer terrein gewonnen in Nieuw-Guinea...

maar de Japanners brengen nog steeds zware klappen toe.

En na de invasie van Sicilië...

hebben de geallieerden gezegd geen één Italiaanse stad...

inclusief Rome, uit te sluiten van bomaanvallen...

vanwege historisch belang. Ondertussen...

Ze zullen het Vaticaan niet bombarderen.

Hij zal veilig zijn.

...wordt belegerd en gebombardeerd...

vanaf zee en vanuit de lucht...

Lieve Maria, moeder van Jezus...

heb genade.

Neem deze last van me af.

Ik denk aan haar...

elk moment van mijn leven.

Laat me haar vergeten.

Laat me u in vrede dienen.

Ik heb berouw gehad over mijn zonde.

Ik zal haar nooit meer opzoeken.

Maar alstublieft, ik smeek u...

deze last van me af te nemen.

“Dood.”

“Dood, en me nooit moeder genoemd.”

Waar lach je om?

- Om jou. Je ziet er grappig uit. - Dit is een melodrama.

Het moet niet serieus zijn. Ik was heel goed.

Waarom wil je actrice zijn, Justie?

Ik hou ervan om iemand anders te zijn. Niet om mij te zijn.

Ik vind het hier vreselijk in de rimboe.

- Niemand om mee te praten, niets te doen. - Je kunt met mij praten.

Ja, maar jij houdt nooit op over Jezus.

Het wordt een beetje saai.

Ik wil als haar zijn, tante Mary Carson.

- Rijk en interessant. - Zij hield van Jezus.

Dat moet wel. Ze liet al haar geld na aan de kerk.

Eigenlijk niet.

Ze liet het na aan die priester op wie mama zo dol is, Eerwaarde Ralph.

Hij is aartsbisschop.

Ik wed dat er iets ongewoons aan de hand was.

- Ze was vast verliefd op hem. - Je kunt niet van 'n priester houden.

Wel waar. Je kunt niet met hem trouwen...

maar niets houdt je tegen om verliefd op hem te zijn.

Het is heel romantisch verliefd te zijn op iemand die je niet kunt hebben.

Denk je dat mama ooit van papa hield?

Toen ze trouwden waarschijnlijk wel.

Waarom haat ze hem nu zo?

- Hij is bij haar weggegaan. - Niet waar.

Hij was geweldig voor haar.

Zij is bij hem weggegaan, zei Mrs Smith. Ik zou dat nooit doen.

Ik zou nooit bij een man weglopen als ik echt van hem hield.

Ik wou dat papa hier kwam.

Dan zou hij me meenemen en zouden we naar Sydney gaan...

en ik zou een groot actrice worden en voor altijd voor hem zorgen.

Oma is thuis.

We kunnen maar beter opruimen. Je weet hoe ze tekeer kan gaan.

Mam.

Mam, Mrs Smith wil weten...

Mam, gaat het wel?

Hier ontmoette je Luke, hè? Vreeën jullie hier?

Je had 'm nooit moeten verlaten. Hij is je man.

Ga alsjeblieft naar hem terug, en neem kinderen.

- Nog heel veel kinderen. - Mam, wat is er aan de hand?

Beste mam...

deze brief zal waarschijnlijk een beetje als een schok komen.

Moeilijk te geloven dat het drie jaar geleden is dat we afscheid namen.

Ik heb sindsdien veel gevechten meegemaakt: Noord-Afrika, Europa.

Zoals je weet zijn we nu in Nieuw-Guinea om de Japanners tegen te houden.

We hebben hard gevochten op de Kokoda Trail de afgelopen acht maanden.

De verschrikkingen van de jungle, mam.

Een aantal van de jonge mannen kwam in een hinderlaag terecht.

Ze werden flink te pakken genomen door sluipschutters.

Het waren jonge mannen die hier vanaf het begin waren.

We konden ze daar niet laten doodgaan...

dus ik en een paar andere jongens gingen ze halen.

Daarvoor zijn we hier, nietwaar?

Nou, we kwamen veilig aan bij de jongens...

en begonnen ze daar weg te leiden...

toen de Japanners vanuit het niets verschenen.

Het waren net spoken.

Ze hadden ons in het nauw gedreven en aanvankelijk hielden we stand...

maar we moesten daar weg.

We zaten in de val.

Dus ik ging ertegenaan.

Ik weet niet wat er toen gebeurde. Ik denk dat ik 'n paar van hen raakte.

Maar één van hen raakte mij.

Het gaat nu goed met me.

Ik ben onderzocht door specialisten.

Niets ernstigs, behalve...

“Niets ernstigs”, zegt hij.

Behalve dat hij nooit kinderen zal kunnen krijgen.

Als dat niet ernstig is, weet ik het ook niet meer.

Hij zal in ieder geval uit de oorlog zijn. Hij zal thuis zijn.

We hebben hier een man nodig.

Ja.

Luke?

Wat doe jij hier?

Hoe voel je je?

Wil je een kop thee? Die kun je vast wel gebruiken.

Sommigen zullen zeggen dat het geluk was dat ik langskwam.

Maar dankbaarheid was nooit een van je sterke punten, hè, Megan?

Ik heb er vier klontjes in gedaan. Je hebt een schok gehad.

En die schok, dat ben jij.

Onderdelen voor de boor. Ik ga kijken of ik 'm kan repareren.

Heeft geen nut, er is geen water.

- Wie zegt dat? - Bill Masters. Het is zijn boor.

Bill Masters kan 't verkeer nog niet regelen op een eenrichtingsweg.

Nee, er zit wel water, maar door twee jaar zonder regen...

zal het diep zitten, en we hebben het zeker nodig.

- ”We”? - Bij wijze van spreken.

Alle stations hebben water nodig.

- Hoe voel je je nu? - Ik heb vreselijke hoofdpijn.

Geen wonder. Dat is een fikse snee.

Maar ik geloof niet dat het ernstig is.

Je hebt mijn vraag nog niet beantwoord. Wat doe je hier?

Ik had wat tijd over en wilde mijn vrouw opzoeken.

Ik ben al lang je vrouw niet meer, Luke.

En ik wilde mijn zoon zien.

Ik heb via via gehoord dat ik een zoon heb. Waarom heb je het me niet verteld?

Ik dacht dat 't je niet kon schelen. Je sloeg nooit veel acht op Justine.

Jongens zijn anders. Ik heb altijd een zoon gewild.

Megan...

Ik zal doen wat je zegt, maar ik wil mijn zoon zien.

- Wilt u nog wat thee, oma? - Nee, dank je, lieverd.

Ik denk dat ik even een dutje doe voor het eten.

Daar komt je moeder.

- Wie is die man? - Ga Justine halen, lieverd.

Zeg haar dat haar vader er is.

Papa?

Dag, Mrs C.

Papa.

Papa.

Dat is nog eens een thuiskomst.

- Dit is Dane. - Dag, Dane.

Dag, pap.

Ben jij het echt? Ja.

Wat een aangename verrassing.

Ik ben het, Mrs Smith. Ik ben het echt.

U bent een beetje afgevallen.

Wat ben je toch een lolbroek. Je bent niets veranderd.

Een beetje ouder en wijzer, misschien. Dat hoop ik, ten minste.

Als u nu eens terug naar de keuken ging. Ik kan wel wat extra eten gebruiken.

- Welkom thuis, Luke. - Jij bent degene die niet veranderd is.

- Je ziet er jonger uit dan ooit. - Leugenaar.

Dit is wel leuk, hè?

- Ik was vergeten hoe charmant ie kon zijn. - Ja, als hij iets wil.

Hij is te oud voor riet kappen en hij zoekt iemand die voor hem zorgt...

- en dat ga ik niet doen. - Je bent te streng tegen hem.

Een beetje naastenliefde zou niet verkeerd zijn.

Ik ga niet terug naar Luke. Hij hield niet van me.

Hij bracht meer tijd met zijn vrienden door dan met mij.

En de kinderen dan? Zij hebben hem nodig.

Jij ook, maar je bent te koppig om 't toe te geven.

- Ik heb niemand nodig. - Iedereen heeft iemand nodig.

Ik mis je vader.

Je bent de laatste 10 jaar toch wel eens eenzaam geweest?

Ik weet wat eenzaamheid is.

Ja, ik was eenzaam, maar niet vanwege Luke.

Nee, dat is duidelijk.

Je was hem ontrouw.

Je hebt 10 jaar naar een priester verlangd...

- die je niet kunt krijgen. - Ik heb z'n zoon.

- Zijn zoon heeft een vader nodig. - Luke is niet zijn vader.

- En ik vertrouw hem niet. - Verander hem dan.

Je bent tenslotte nogal een heks.

Pater Ralph brak zijn heiligste gelofte voor jou.

Liggen ze op bed?

Zo zoet als lammetjes. Zij waren tenminste blij me te zien.

- Stoort het u, Mrs C? - Het stoort me niet als je rookt.

Maar het stoort me wel dat je me Mrs C noemt.

- Goed. Fee. - Dat is beter.

Het doet me goed je hier te zien zitten.

- We hebben hier een man nodig. - Zeker.

Drogheda ziet er niet op zijn best uit.

Het is niet gemakkelijk geweest.

De meeste gezonde mannen zijn aan het vechten.

Je deed het heel goed...

als je bedenkt dat alles je heeft tegengezeten.

- Maar als je hulp nodig hebt, ben ik er. - Voor hoe lang?

Zolang ik nodig ben, of gewenst.

Dat werpt de vraag op waar je gaat slapen.

- Mam. - Het geeft niet, Megan.

Ik verwachtte niet als ongenode gast...

- meteen met je het bed in te duiken. - Ik ben blij dat te horen.

Ik slaap wel in de oude schaapscheerderhut.

Dat is niet zo comfortabel.

Het zal een paleis zijn vergeleken bij waar ik geslapen heb.

Bovendien maken die veren bedden mannen maar zacht.

Dat is precies wat Jack altijd zei.

Wat denk je wel...

om hier te komen en iedereen voor je in te palmen?

- Niet iedereen, zo te merken. - Ik meen het, Luke.

Wat wil je?

Niets dat je niet wilt geven.

Je bent mijn vrouw en zij zijn mijn kinderen...

en ik wil gewoon wat ik altijd gewild heb: een huisje van ons zelf.

- Ik wil me vestigen met mijn gezin. - Alleen dat?

Je kunt de afgelopen 10 jaar niet negeren.

Je kunt hier niet zomaar binnenlopen alsof er niets gebeurd is.

Al die jaren hadden de kinderen een vader nodig, en waar was jij?

Jij bent bij mij weggegaan, weet je nog?

En hoe waren al die jaren voor jou?

Je wilt toch niet zeggen dat je geen echtgenoot nodig had, 'n man wilde.

De echte reden dat ik teruggekomen ben is om sorry te zeggen.

Ik bied mijn excuses aan.

Jij had gelijk en ik had ongelijk.

Luister, ik mis je...

en ik wil je terug.

Ik hou van je, Megan.

Dat heb ik altijd gedaan.

- Wat is dat? - Dat is je bruidsschat.

Dat is £20.000, plus tien jaar rente.

Ik wil het niet.

Toen je wegging, zei je dat ik 't geld mocht houden...

als je me maar niet meer hoefde te zien.

Nou...

je hebt me gezien.

Hou het geld maar.

Dit kunnen ze niet doen.

De geallieerden winnen. Ze kunnen doen wat ze willen.

Ze komen dicht bij San Lorenzo. Ik moet gaan.

Je kunt daar vanavond niets doen.

Blijf rustig. Je bent hier veilig.

Wat is er aan de hand, opa?

Het is het einde van de wereld.

Dit is jouw schuld.

Dit is Gods wraak omdat je ze hierheen gebracht hebt.

Je hebt zelfs Joden naar de kerk gebracht.

- Pater, zo is het genoeg. - Ik vervloek je.

Wat doen jullie? Ga terug naar beneden.

Het is hier veilig. Jullie zitten 6 meter onder de grond.

Dit is de beste schuilkelder ooit. Waarom zouden jullie eruit gaan?

Wat ik jullie verteld heb, is waar.

Dit is jullie toevluchtsoord. Hier zijn jullie veilig.

Daarom heb ik deze plaats uitgekozen.

Ga nu terug naar jullie plek, allemaal.

- Vooruit. - Het spijt me. We hebben 't geprobeerd.

Luister naar me.

Het bombardement duurt niet lang meer.

Wees blij, het zijn Amerikaanse bommen...

en dat betekent dat het einde van de oorlog nabij is.

Leve de yankees.

Zo mag ik het horen.

Ik weet dat jullie bang zijn. Dat ben ik ook.

Maar ons lot ligt nu in Gods handen, en hij heeft ons tot nu toe gespaard.

Laten we hem danken.

- Moet ik ook bidden, opa? - Bid, Samuel.

Bid met heel je hart. Bid voor die priester.

Hij zal je redding zijn.

Onze Vader die in de hemel zijt...

Uw naam worde geheiligd.

Uw koninkrijk kome. Uw wil zal geschieden...

op aarde zoals in de hemel.

Geef ons heden ons dagelijks brood.

En vergeef ons onze schuld...

zoals wij ook aan anderen hun schuld vergeven.

En leid ons niet in bekoring...

maar verlos ons van het kwade.

Amen.

Opa.

Samuel, kom hier, jongen.

Stil maar. Niet huilen.

Hij is nu veilig bij God, en met jou komt het wel goed, Samuel.

Dat beloof ik je.

Ik heb je opa gezworen dat ik je zou beschermen...

en dat zal ik doen.

Dat zal ik doen.

Er zou geen schandaal komen, en kijk nu eens wat je gedaan hebt.

Duizenden weggenomen uit de nalatenschap van Carson.

- Geloof me, het was voor 'n goed doel. - Je hebt je woord gebroken.

Eten, ja. Medicijnen, kleding, ja. Dat zal de kerk allemaal kunnen vergeven.

Maar geld om de overtocht naar Amerika te betalen...

voor een of ander jongetje...

Hij was een bijzonder geval.

Alle gevallen zijn bijzonder.

Je hebt gelijk, maar als je vijanden 't weten...

zullen ze alles doen om je te kapot te maken.

Draait de kerk daar om? Intriges, macht, politiek?

Ja, daar draait de kerk om: macht en politiek.

En dat had je al lang moeten weten.

In hun ogen heb je een misdaad begaan.

De kerk eist naleving van de geloften.

Hoe zat het met je gelofte van armoede toen je het geld van Carson gebruikte?

En je gelofte van gehoorzaamheid toen je je woord jegens mij brak?

En laten we het niet hebben over je gelofte van kuisheid.

En daar komt nog bij...

dat je het vermogen dat je beheert, hebt verwaarloosd: Drogheda.

- Dat is ook bezit van de kerk. - Uwe eminentie?

Weet je niet dat Drogheda kapot gaat door droogte?

Er is vaak droogte in Australië.

Droogte.

Misschien moet je 't zelf zien.

Ik stuur je terug naar Australië.

Niet naar Australië.

Vittorio, ik smeek je.

Ik heb je gewaarschuwd, maar je wilde niet luisteren.

Als dit bekend wordt, ontstaat er hier een schandaal...

en dan kun je er beter niet zijn.

En daar kun je praten over...

de hervestiging van vluchtelingen in dat land na de oorlog.

Het zou goed zijn voor het herstel van je reputatie.

Niet Australië.

Alstublieft.

Waarom niet?

Is daar enige verleiding?

Dan moet je die misschien, zoals onze Heer in de wildernis...

leren te weerstaan.

Kan hij hem al besturen?

De jongen is een legende.

Ga door.

Jij bent goed.

Aai de hond niet voor het eten.

Alsjeblieft, pap.

- Ziet er goed uit, Justine. - Bedankt, pap. Mam heeft geholpen.

Ik heb alleen maar toezicht gehouden.

Je zult een goede vrouw worden voor iemand.

Ik ga niet trouwen, nog lang niet.

Ik word actrice.

Mijn woord, Dane, we krijgen een actrice in de familie.

Ze probeert gewoon indruk te maken.

En wat wil jij worden, jongen?

Priester.

O, ja? En waarom dan?

Ik weet het niet, ik wil het gewoon.

Ik denk dat dat geweldig is...

maar een vrouw en een gezin hebben...

is ook heel bijzonder.

Het was voor ons allen moeilijk om niet samen te zijn.

Ik heb een boerderij gekocht. Een aanbetaling gedaan.

We zouden samen kunnen wonen.

Misschien besluit je dan dat 'n gezin hebben...

beter is dan priester zijn.

Het was de afgelopen tijd leuk, nietwaar?

- Ja. - Inderdaad.

En het wordt steeds beter, dat beloof ik.

Wanneer kunnen we verhuizen, pap?

Dat is niet aan mij. Dat moet je moeder beslissen.

Maar we zullen dat na het eten bespreken.

Kun je het zout doorgeven?

Geef het brood door, mam.

Ja, welterusten.

- Welterusten, lieverd. - Welterusten, pap.

- Welterusten, mam. - Welterusten, Justine.

Jij speelt niet eerlijk, Luke.

Je hangt hier de goedheiligman uit...

en laat ze denken dat je de geweldigste man van de wereld bent.

Dat ben ik ook.

Breng je me naar huis?

- Bang voor het donker? - Nee.

Bang om jou kwijt te raken.

Dit gaat niet werken.

Laat me het tenminste proberen.

Dat ben je me wel verschuldigd.

En je bent het de kinderen verschuldigd.

- Meggie? - Mam.

- Ik ga naar Sydney. - Wat is er gebeurd?

Jack is naar een specialist daar gestuurd.

Hij moet een tijdje in 't ziekenhuis blijven. Ik wil erheen om hem te bezoeken.

- Alsjeblieft, mam, laat mij rijden. - Nee, ik moet eraan wennen.

Nu je met Luke op zijn boerderij gaat wonen...

zal ik veel rijden.

- De kinderen vertelden het. - Het staat nog niet vast.

Hopelijk krijg je er kinderen bij. Zonen.

Ik heb al een zoon.

Stel dat hij priester wordt.

Wie erft dit allemaal als Dane geen kinderen krijgt?

Hij kan Drogheda toch niet erven, mam. Het is van de kerk.

Wij moeten ervoor zorgen, zolang we zonen hebben, tenminste.

En het zou van ons moeten zijn.

Je vader en broers hebben hier hard voor gewerkt.

Het is het meest hatelijke dat Mary Carson ooit gedaan heeft.

Laat ze daar maar. Dank u.

- Zul je het wel redden, mam? - Meggie, ik ben geen kind meer.

Doe Jackie de groeten van me.

- Hallo, Meggie. - Ralph.

- Je ziet er goed uit. - Jij ook.

- Ik had geen idee dat je zou komen. - Het was nogal plotseling.

Je hebt niet geschreven. Niet gebeld.

Tien jaar niets. Alleen brieven naar mama over Drogheda.

- Wat had ik moeten zeggen? - Dat je me gemist hebt.

Dat je naar huis kwam.

Hoe wilde je naar Drogheda gaan?

Ik logeer in de pastorie in de stad. Ik wilde van daaruit bellen.

Waarom daar? Waarom logeer je daar?

Ik heb veel kerkzaken te regelen.

Er is veel veranderd, Meggie.

Ja, dat klopt.

- Hoe erg is de droogte? - Het duurt al meer dan twee jaar.

We houden twee keer zo weinig schapen...

wat je geweten had als je de berichten had gelezen.

Alsjeblieft, Meggie, stop de auto.

- Waarom ben je teruggekomen? - Vanwege de droogte.

Om het zelf te zien.

- Vind je het zo erg dat ik hier ben? - Ja.

Nee.

Tien jaar geleden zei je dat je van me hield...

en ook al wist ik dat je meer van God hield, het deed er niet toe.

Maar toen ging je bij me weg.

Je ging terug naar Rome en ik deed mijn best je te vergeten...

zonder veel succes.

Ik wachtte en ik droomde. Ik hoorde niets van je.

En nu ik net dacht dat ik zonder je kon leven...

duik je op, uit het niets.

Waarom ben je teruggekomen?

Waarom moet je altijd terugkomen als ik net denk dat ik zonder je kan?

Ik had geen keus, Meggie. De kerk heeft me gestuurd.

Ik wist niet dat je op het station zou zijn.

Ik was van plan een beetje afstand te houden.

Maar nu ik je zie...

kan ik de dingen niet laten zoals ze waren.

Ik ga terug naar Luke.

Je hebt het goed gedaan. Maar jij moet je hoofd laag houden.

Hou je hoofd vlakbij het hoofd van het paard.

Je moet met 'm praten als tegen 'n vriend en laten weten dat je z'n baas bent.

Mam doet dat niet.

Je moeder heeft altijd een beetje volgens de regels gereden.

Wie is dat bij mam?

Moeilijkheden, dat is wie hij is.

Dane, Justine. Ik wil jullie voorstellen aan een bijzonder iemand.

Dit is aartsbisschop de Bricassart. Hij komt helemaal uit Rome.

Hallo, Justine.

Hallo, Dane.

- Dane, doe niet zo gemaakt. - Justine, gedraag je.

Hallo, Luke. Bedankt voor je hulp hier.

Ik heb het niet voor u gedaan, maar voor Meggie.

- Ik zet de paarden op stal. - Ik doe het.

Nee. Jij blijft bij je moeder en...

hem.

- Dane. - Ja, pap.

Justine.

Wat is hij toch leuk.

- Heeft u de paus wel eens ontmoet? - Behoorlijk vaak.

- Hoe is hij? - Dane, hij is maar een mens.

In een witte jurk.

Justine.

Het geeft niet, Meggie. Ik ben eraan gewend.

En het is waar. De paus is een heel bijzonder mens.

De vertegenwoordiger van God op aarde, maar nog steeds maar een mens.

We zijn allemaal mensen, die God zo goed mogelijk proberen te dienen.

Dat wil ik ook.

Dane, zo is het genoeg.

- Dat is een grote beslissing. - Nee. Het is gemakkelijk.

Spreek de Eerwaarde niet tegen, Dane.

Dat doe ik ook niet, ik ben het met hem eens.

Je bent nog maar een jochie en veel te jong...

om over je toekomst te piekeren.

Waarom bent u hier eigenlijk?

Er zijn vast belangrijkere dingen te doen in Europa.

M'n meerderen zaten in over Drogheda.

Waarom? Heb ik het zo slecht gedaan?

Je hebt het opmerkelijk goed gedaan...

maar het Vaticaan begrijpt Australische droogtes niet.

- Wat ga je doen, bidden voor regen? - Natuurlijk.

En er zijn andere redenen.

De oorlog in Europa loopt ten einde, eindelijk...

en ontelbare mensen zijn ontheemd...

en kunnen niet meer naar huis.

Ze hebben geen huis of geen land om heen te gaan.

We moeten andere plaatsen voor ze zoeken.

- Hier? - Sommigen van hen, hoop ik.

Ik ben gestuurd om te onderhandelen met de Australische regering.

- Komen ze hier? - Ze moeten ergens heen, Luke.

Het laatste wat we nodig hebben...

is een zootje vluchtelingen in Australië.

Luke.

Dit is niet naar mijn zin. Ik kan maar beter gaan.

Het spijt me, Ralph.

- Waarom wil men geen vluchtelingen? - Omdat ze anders zijn.

En mensen houden er niet van als dingen anders zijn.

Ik kwam hier vroeger als ik verdrietig of eenzaam was...

als ik met je wilde praten, je zien.

Dan deed ik mijn ogen dicht en droomde ik van jou.

En je was er altijd. Altijd.

Net zoals je er nu bent.

Is dat ook zo met God?

Kun je een lege kerk binnenlopen en gewoon met hem praten...

zoals ik hier kwam om met jou te praten?

- Ik denk dat God me niet meer hoort. - Hoezo?

- Wat is er met je gebeurd? - Misschien is het de oorlog.

Misschien wil ik niet dat dingen anders zijn.

- Wat vind je van Dane? - Hij is een fijne jongen.

Jij en Luke zijn vast erg trots op hem.

Hij wil priester worden.

Hou hem tegen. Ik zou het niet kunnen verdragen.

Vanwege mij?

Ik verloor jou aan God. Ik wil Dane niet verliezen.

Meggie, je hebt me nooit verloren.

Denk je dat ik je niet wilde?

Elk moment dat ik wakker was, sliep, bad...

was jij in mijn hart en in mijn gedachten.

Ik heb de warmte van een echt iemand naast me nodig...

niet de koude liefde van God.

Luke?

Hij is veranderd, hij wil zich vestigen.

Ik ben zwanger. Ik krijg Luke's kind.

- Wat? - Dat wilde je toch?

“Trouw met Luke en word gelukkig”, zei je.

“Ga je vestigen en neem veel kinderen.”

Nou, dat is precies wat ik ga doen.

Ik ga een goed katholiek meisje zijn...

en neem een heleboel kinderen, Luke's kinderen...

- precies zoals ik moest doen van jou. - O, Meggie.

Hallo, Luke.

Jij weer.

Ik denk dat we omwille van Meggie wat dingen moeten uitpraten.

We hebben niets uit te praten. Zij is mijn vrouw en jij bent de indringer.

Maar ze woont hier.

Niet lang meer. Meggie is bij me terug.

- Ze krijgt mijn kind. - Ja, dat heeft ze me verteld.

Ik ben heel blij voor jullie.

Drogheda is een prachtige plek voor kinderen.

Nee, we blijven niet hier.

- Maar er is geen reden om te vertrekken. - Jawel.

Ik wil niet dat deze baby opgroeit in dit katholieke nest.

Kijk wat het met de andere twee deed, met Dane.

De kerk heeft zich nooit bemoeid met je leven.

Misschien niet direct de kerk.

Maar jij wel, nietwaar?

Ik koop dus een eigen huis.

Niet veel naar jouw normen, maar we zullen vast gelukkig zijn.

En ze zal hier niet zijn om naar terug te rennen...

als je weer wat realiteit nodig hebt.

Maar je kunt blijven. Dan geef ik je hier de leiding.

Ik ga de rest van mijn leven niet als slaaf voor Rome werken.

Haar broers kunnen zich lam werken voor je...

als ze weer terugkomen...

maar ik doe er niet aan mee.

Je hebt Mary Carson overgehaald je dit landgoed te geven...

en daar zou ik de waarheid wel eens over willen weten...

maar het is nu allemaal van jou...

volledig.

En ik wens je er plezier mee.

Maar ik hou Meggie.

- Mijnheer. - Waarom noem je me geen Ralph?

- U bent 'n aartsbisschop. - Doe alsof ik dat niet ben.

Niet hier.

Het is een van de laatste overgebleven waterpoelen...

vanwege de droogte.

De wilde dieren komen hier bij zonsondergang drinken.

Ik vind het hier prachtig.

Vindt u het leuk om priester te zijn?

Soms vind ik het heel moeilijk, Dane.

Ik lijk mijn hele leven te zoeken naar God.

Pater Hammond, mijn leraar, zegt dat God hier is.

- Ze zeggen dat God overal is. - Ja, maar in het bijzonder hier.

Je hebt geluk, Dane. Niet iedereen heeft dit.

- U zei dat hij overal is. - Je lijkt wel een jezuïet.

Ik ga over een paar jaar naar een jezuïetenschool in Sydney.

Dat was het plan, tenminste.

Nu is pap teruggekomen, en hij is er niet echt voor.

Waarom wil je eigenlijk priester worden?

Iedereen zegt dat ik moet beslissen als ik ouder ben...

- maar ik weet niet waarom. - Je bent erg jong, en je zult veranderen.

Over 'n paar jaar gebeuren er dingen met je lichaam...

en raak je geïnteresseerd in meisjes...

en dat is een groot probleem voor een priester.

Ik weet over meisjes.

Ik heb de dieren gezien. Ik weet wat er gebeurt.

Je kent bepaalde feiten, maar je kent het gevoel niet.

Dat gebeurt later pas.

Ik werd eens verliefd, en mijn hele leven was een strijd...

om te beslissen of ik meer van haar hou dan van God.

Maar je wilde niet weggaan bij de kerk.

Nee.

Nee, ze verdient het beste wat het leven haar kan geven...

en ik denk dat ik dat niet ben.

Dus het is wel goed?

Ik wou dat het zo gemakkelijk was.

Kijk.

Waar is de ziekenafdeling? Dank u.

Zo zot, al die regen hier in Sydney...

en 1600 km verderop verlangen we naar één druppel.

Wat zei de specialist, Jack?

Hetzelfde als alle anderen.

Je zult geen kleinzoons van me krijgen, mam.

Een halve man, dat ben ik nu.

Praat niet zo, je kunt nog steeds een mooi leven hebben.

Het was eerder nooit belangrijk, trouwen, kinderen krijgen.

Daar was tijd genoeg voor, dacht ik. Elke man kan dat.

Dat is het gemakkelijke deel.

Ik had het mis.

- Het spijt me, mam. - Doe niet zo mal.

Ik weet hoe graag je kleinkinderen wilde om de familielijn voort te zetten.

Ik heb kleinkinderen: Justine en Dane.

Ja, maar dat zijn Lukes kinderen.

Het zijn geen Cleary's die op Drogheda blijven, wel?

“Zonen”, zei je altijd “Het gaat een moeder om zonen.”

Al je zonen hebben je teleurgesteld.

Stu is dood, Frank zit voor de rest van zijn leven opgesloten...

en nu ik.

Mijn zonen zijn mijn grootste vreugde geweest.

- Mama... - Het is Gods wil, lieverd.

We moeten in hem vertrouwen.

- Wat is er? - Het is Luke.

Hij denkt dat je Dane aanmoedigt om priester te worden.

- Ik zal niet lang meer een probleem zijn. - Hoezo?

Omdat jullie weggaan...

en als jullie verhuizen, hoeft hij me niet meer te zien.

- Maar ik zal je nog wel zien. - Nee, Meggie.

Vroeg of laat ga ik terug naar Rome, en...

jullie hebben een leven samen waar ik niet bij hoor.

We kunnen elkaar nog zien als je hier bent.

- Je bent deel van m'n leven. - Ik ben deel van je verleden.

Je hebt 'n nieuw leven met Luke gekozen, wat goed is en juist...

al is dat vast niet makkelijk voor je.

Het laatste wat je nu nodig hebt, ben ik.

Ik maak je van streek en maak Luke boos...

en ik doe mezelf pijn.

Ik wilde hier niet terugkomen.

En toen ik moest, zwoer ik mezelf...

dat ik je zo weinig mogelijk zou zien.

Wat een dwaas was ik.

In werkelijkheid wilde ik dat het...

was zoals het altijd is geweest tussen ons.

Maar je hebt gelijk. Er is te veel veranderd.

Ga met Luke...

en word zo gelukkig als je maar kan.

Daar zijn we dan.

Ons eigen huis.

Het is mooi.

- Waar is het vee? - Dat is er nog niet.

Dit is al jaren niet meer in bedrijf. Daarom kon ik het op de kop tikken.

We kopen goedkoop wat vee...

en voor je het weet, ziet het eruit als een boerderij.

Kom op, Dane, laten we een beek zoeken.

Het moet een beetje opgeknapt worden, maar...

Het is een geweldige grote keuken...

en de haard dient als fornuis...

Over een paar jaar koop ik 'n nieuwe voor je.

Beetje schoonmaken en je herkent het niet eens meer.

De babyspulletjes hang je hier op. En kijk eens.

Dit wordt de kamer van Justine...

en deze kamer van Dane.

En dit...

Dit wordt onze kamer.

Wat vind je ervan?

- Het is vreselijk, Luke. - Zo erg is het niet.

Wel. Het is verschrikkelijk.

Het zal maanden kosten om dit leefbaar te maken.

En dan kunnen we 't bed voor de baby daar zetten.

En als hij groter wordt, kan hij bij Dane op de kamer.

Hoe is het bed?

Ik weet het niet. Probeer jij het maar.

Ik ga thee zetten.

Dit is het leven. Het hele gezin bij elkaar.

Hoe gaan we het doen met school, pap? Gaan we de radio weer gebruiken?

Jij gaat volgend jaar tenminste naar school in Sydney.

Ik moet nog twee jaar wachten.

Dane, je vader wil niet dat je naar Sydney gaat.

Hij heeft je hier nodig op de boerderij.

Er is een school in Gladstone, 30 km verderop.

Het is 'n goede plattelandsschool.

- Een katholieke school? - Nee.

Waarom moet ik er dan heen?

Omdat je vader 't zegt, lieverd.

- Maar ik word priester. - Dat word je niet.

Als je 't nog wilt als je van school gaat...

- praten we er dan over, goed? - Nee.

Het is niet voor nu...

het is voor altijd.

Hij zal nooit kinderen kunnen krijgen.

Nooit zonen krijgen.

Hij zal nooit de schoonheid van Gods grootste geschenk kennen.

Hoe kun jij het?

Hoe kun je kiezen voor 'n leven als 't jouwe?

Hoe kun je geen kinderen willen?

Ik wilde het offer brengen...

om mijn liefde voor God te bewijzen.

Het is natuurlijk je goed recht om hier te zijn.

Maar ik had veel liever gehad dat je hier niet was.

Denk je dat ik het niet weet over jou en Meggie?

Mary Carson wist het.

Ze wist het op het moment dat jullie elkaar ontmoetten...

al die jaren geleden.

Ik denk dat ik het ook altijd heb geweten.

Maar ik wilde het niet geloven.

En nu ik dacht dat alles voorbij was, moest jij terugkomen.

Fee, ik ben een priester. Er is niets tussen ons.

Dan ben ik een dwaas of jij een leugenaar.

Nee, u bent geen dwaas en ik ben geen leugenaar.

Dat is nu allemaal voorbij. Ze heeft Luke gekozen.

Ze heeft Luke al 'n keer gekozen. Kijk wat er toen gebeurde.

Denk je werkelijk dat Meggie niet van je houdt?

Ze wil Luke niet. Ze wil een vader voor de kinderen.

Ze wil jou.

En je hoefde het alleen maar te zeggen, één woord...

en ze zou in 'n oogwenk bij je zijn.

Ik kan het niet.

Ik ben niets en ik heb niets.

Is dat wat je haar verteld hebt?

Doe Meggie niet aan wat je Mary Carson hebt aangedaan.

Maak haar niet kapot met liefde.

Oma.

De nieuwe boerderij is vreselijk. Maar pap gaat 'm opknappen.

Hoe is 't met Jack? Wanneer komt ie thuis?

Voorlopig niet, lieverd.

Ben je hier nog steeds?

- Hij wil niet dat ik priester word. - Genoeg.

Geen familiezaken bespreken met vreemdelingen.

- Ralph is geen vreemdeling. - Voor mij wel.

Ik wil horen wat hij te zeggen heeft.

Nee.

Dane is mijn zoon en ik voed hem op mijn manier op.

Ik wil niet dat je je bemoeit met zijn opleiding. Ik wil dat je weggaat.

Dit is eigendom van de kerk, Luke. En de kerk wil dat ik hier ben.

Ik blijf zolang ze me nodig hebben.

Dan zullen we je uit de weg gaan.

Tegen het eind van de week zijn we hier weg.

Wat?

En als je ooit weer bij mijn zoon in de buurt komt...

of bij mijn vrouw, of iets anders van mij...

breek ik je nek.

Luke, alsjeblieft.

We kunnen nog niet naar de boerderij. Er moet nog te veel gebeuren.

We gaan hier weg. Er rust een vloek op deze plek.

Er is geen water, 't huis valt uit elkaar.

Dan moeten we ons even behelpen.

Ik laat me niet koeioneren door die snotneus van een priester.

Hij wil alleen maar helpen.

Ik wil zijn hulp niet, ik wil hem uit mijn leven.

Ik wil hem uit Dane's leven en ik wil hem uit jouw leven.

Ik ga niet Luke, niet voordat de boerderij klaar is.

- Je bent mijn vrouw en gaat met me mee. - Ik ben je bezit niet.

Dit is net als de laatste keer, ik dans naar je pijpen...

zit vast in een of ander krot en zie je nooit.

- Het komt door die priester, hè? - Doe niet zo belachelijk.

Ik begreep het nooit, maar nu wel.

Hoe vaak heeft hij met z'n poten aan je gezeten?

Zeg dat nooit.

- Luke. - Het spijt me.

De baby. Luke, de baby.

Mr O'Neill...

we konden niets doen om de baby te redden. Het spijt me.

En Meggie? Mrs O'Neill?

Met haar komt het goed.

Ik ben bang...

Mr O'Neill, dat ze geen kinderen meer kan krijgen.

Ik kan het mis hebben, en ze moet 'n specialist in Sydney raadplegen, maar...

Ze rust nu.

Mr O'Neill, ik denk dat ze u wil zien.

Ja, natuurlijk.

Hoe voel je je?

Ik wilde je geen pijn doen.

Ik was kwaad.

Je maakt me kwaad.

Over 'n paar dagen ben je weer op de been en dan gaan we weg.

Heeft de dokter het niet verteld? Er komen geen kinderen meer.

- Ja, hij heeft het verteld. - Ik zal je nooit een zoon kunnen geven.

Maak je er niet te druk om. Ik heb al een zoon.

Ik heb Dane.

Meggie wil je zien.

Voor wat katholiek gebrabbel, denk ik.

Meggie, het spijt me zo.

Het is mijn schuld. Ik was een dwaas.

- Je kon het niet weten. - Dat kon ik wel.

Ik was met 'm getrouwd, weet wat hij kan doen.

Dit is niet nodig.

Ik wilde zo graag geloven dat hij veranderd was...

en dat ik met hem kon leven, omdat de kinderen 'n vader nodig hadden.

Je had me moeten schrijven, het me vertellen.

Ik kon het schuldgevoel niet meer verdragen.

Je hebt geen idee hoe schuldig een vrouw zich voelt...

als ze bij d'r man weggaat.

Je vond ooit de kracht om bij hem weg te gaan.

Ik was Luke ontrouw en ik loog tegen jou.

Doe jezelf dit niet aan.

Dit is Gods wraak, nietwaar?

Hij heeft me mijn baby afgenomen.

Mijn arme, lieve, onschuldige baby.

Mijn baby.

Niet doen.

Mijn baby.

Doe met me wat U maar wilt.

Doe met me wat U maar wenst.

U mag mijn geloof hebben...

mijn roeping...

mijn leven.

Maar niet haar.

Speel geen spelletjes met haar.

Laat haar gelukkig zijn.

Laat haar gelukkig zijn.

Laat haar gelukkig zijn.

Het is niet goed, Justine. Je hebt je huiswerk niet gedaan.

Open je geschiedenisboek op bladzijde 87.

Ja, Mrs Henderson.

Je bent de hele morgen al op de been. Waarom ga je niet zitten?

Het gaat best, mam.

Echt. Ik beloof het je.

Waar is Ralph?

Hij is de stad ingegaan om met Eerwaarde Hammond te praten.

Heb je het hem verteld?

Dat moet je doen. Je moet ophouden met liegen.

Je moet 't Luke en Ralph vertellen.

Nee. Het probleem ligt niet bij Ralph.

Het ligt bij Luke en mij.

Ik kan Ralph niet over Dane vertellen. Maar ik kan de rest wel rechtzetten.

Was Ralph maar nooit teruggekomen.

Geef de schuld niet aan Ralph, maar aan Luke.

Hij heeft me geslagen. Hij heeft dit veroorzaakt.

- Wanneer ben je klaar om te gaan? - Ik ga niet, Luke.

Luister, ik heb iets heel slechts gedaan.

Ik had nooit bij je moeten terugkomen.

Je leek er enthousiast over totdat die priester opdook.

Dit heeft niets met Ralph te maken. Dit is mijn beslissing.

- Je bent mijn vrouw. - Ik was je vrouw.

Wat wij hadden was een hele tijd geleden al voorbij.

Dat besef ik nu.

- Is dat je laatste woord? - Ja.

Het spijt me.

- Dane. - Wat wil je met hem?

Dat gaat jou niet meer aan.

Ga naar je kamer en pak je spullen.

- Waar gaan we heen? - We gaan nergens heen.

- Alleen ik en Dane. - Nee. Je krijgt Dane niet.

Probeer me maar tegen te houden.

- Je gaat met mij mee. - Maar dat wil ik niet.

Je doet wat je gezegd wordt. Ga naar je kamer en pak je spullen.

- Je moet het hem nu vertellen. - Dat kan ik niet.

- En ik dan? Waarom ik niet? - Ik wil jou niet. Ik ben zat van meisjes.

- Ik wil alleen mijn zoon. - Maar ik hou van je.

Ik wil bij jou zijn. Ik mag haar niet.

- Ik haat haar. - Niet half zo veel als ik.

Je hebt me al eerder verlaten. Het was stom je weer te vertrouwen.

- Je kunt Dane niet zomaar meenemen. - Hij is ook mijn zoon.

Je hebt hem jaren bij me weggehouden en niet eens verteld dat hij bestond.

Daarom kwam ik terug toen ik het hoorde. Denk je dat ik voor jou kwam?

Denk je dat ik terugkwam voor je gezeur en geklaag...

en gepraat als van een verwend nest?

Ik was bereid om je te dulden voor de jongen.

Maar ik wil alleen hem. Ik zei dat je je spullen moest pakken.

- Nee. - Dan doe je er maar zonder. Kom mee.

In godsnaam, Luke, doe dit niet.

- Let maar op. - Papa.

- Papa, ik ga met je mee. - Ga terug naar de andere vrouwen.

Mama, ik wil niet weg.

- Luister, alsjeblieft. - Help me, mama.

- Neem me met je mee. - En ga jij maar terug naar die priester.

- Meggie, zeg het hem. - Jij kunt geen echte man aan.

Niet doen. Nee.

Dane.

Mama.

Luke is weg en hij heeft Dane meegenomen.

- Dat kan hij niet doen. - Ik kon hem niet tegenhouden.

Breng hem terug. Laat Luke hem naar me terugbrengen.

Kom hier, jongen. Vooruit.

Ik heb een nieuwe broek en shirts voor je gekocht.

Het wordt tijd dat je lange broeken draagt in plaats van die malle korte broeken.

Dit is een groot avontuur, twee mannen in de rimboe.

Ga je nieuwe broek maar aantrekken.

Je eerste lange broek.

Je zult je er een nieuwe man door voelen...

voor een nieuw leven.

Goed, pap.

Jongen, ik weet dat je van streek bent, maar het is gebeurd.

- Dus probeer het verleden te vergeten. - Ik zal mam nooit vergeten.

Niemand verwacht dat van je. Je zult haar weer zien.

Maar ondertussen, Dane...

moet je je best doen, want je bent het enige wat ik heb.

Kijk jou nou eens. Helemaal het heertje.

En aanvallen maar.

Mag ik bidden?

Daar krijg ik wel de kriebels van.

Als het moet.

- Kan het niet goed komen tussen jullie? - Hoe kun je dat vragen?

- Je ging naar hem terug. - De kinderen hadden een vader nodig...

en ik was eenzaam.

Dus ging ik terug naar Luke, maar niet uit liefde.

Toen hij me sloeg en ik het kind verloor, besefte ik dat hij me haatte.

Hij kwam niet terug voor mij maar voor Dane.

Had hij Justine ook meegenomen, kon ik hem misschien vergeven...

maar hij heeft haar hart gebroken, en zij geeft me daar de schuld van.

Ik heb er zo'n puinhoop van gemaakt. Wat moet ik doen?

Ten eerste moeten we Dane bij je terugbrengen.

Ja.

Ik wil niet te optimistisch zijn, maar u staat er goed voor.

Het zou makkelijker zijn als u en Mr O'Neill gescheiden waren...

maar in de meeste van dit soort gevallen...

zal de rechtbank de voogdij over de kinderen toekennen...

- aan de moeder. - Goddank.

U had er wel mee ingestemd om terug te gaan naar Mr O'Neill.

- Hij heeft haar aangevallen. - Ze is zijn vrouw.

Ze heeft 'n kind verloren door hem.

En dat zal natuurlijk veel sympathie wekken...

maar dit is geen scheidingszaak.

Dane's welzijn zal voorop staan bij de rechter.

Is er iets dat u me niet verteld hebt? Iets...

Sorry dat ik persoonlijk word.

Iets dat wat zegt over u als moeder?

Bijzondere vriendschappen buiten het huwelijk bijvoorbeeld?

Luke keurt mijn vriendschap met aartsbisschop de Bricassart niet goed.

Daar zal hij vast iets van willen maken.

Ik denk niet dat hij daar veel mee bereikt...

tenzij er meer achter zit.

Er zit aanzienlijk meer achter, Mr Gough.

Dat wat er in het hart omgaat.

En wat er in mijn hart omgaat, is puur en mooi.

Aartsbisschop?

Ik ben religieus raadsman van Mrs O'Neill. Dat ben ik al een hele tijd.

Zoals u dat voor Mary Carson was?

Zoals ik dat voor Mary Carson was.

Sorry dat ik diep moet graven, maar de rechtbank doet dat wellicht ook.

Laten we eens kijken of we Dane bij u terug kunnen krijgen, Mrs O'Neill.

Dank u.

Ik loog tegen hem.

Na al mijn beloftes aan mezelf en jou...

dat ik geen leugens meer zou vertellen...

kon ik 'm de waarheid niet zeggen.

We logen allebei, om Dane terug te krijgen.

Je hebt gehoord wat ik zei.

Als iemand erachter zou komen hoeveel we van elkaar gehouden hebben...

zal ik Dane kwijtraken, en dat kan ik niet riskeren.

Eerwaarde Ralph. Is mama bij je?

Deze keer niet, Dane. Ik kom met je vader praten.

- Wil je me op mijn nieuwe pony zien? - Ja, hoor.

Meggie wil de wettelijke voogdij over Dane.

Kijk, Eerwaarde Ralph, hij kan ook springen.

Die jongen hoort bij zijn vader te zijn...

en ik zal de zaak zonodig voor elke rechtbank brengen.

Je kunt niet winnen, Luke. De rechtbank begunstigt altijd de moeder.

Dat zullen we wel zien. Als dat alles is...

moet je nu maar weggaan. Dag.

Justine, ik moet met je praten.

Je kunt niet eeuwig in je kamer blijven.

Ik heb nieuws over je vader en Dane.

- Wat is het nieuws? - Je zult er misschien niet blij mee zijn.

Ik breng je vader voor 't gerecht om Dane terug te krijgen.

- Waarom doe je zo vreselijk tegen papa? - Dat is niet eerlijk, Justine.

Haat me niet.

Toen ik zo oud als jou was...

dacht ik dat je oma niet van me hield. Nou, ik had het mis.

Het breekt mijn hart om te denken dat jij je hetzelfde voelt.

Ik wil gewoon gelukkig zijn.

We waren min of meer gelukkig toen pa terugkwam.

Tot die priester opdook.

Dit heeft niets te maken met Eerwaarde Ralph.

En als we Dane terugkrijgen, zullen we weer gelukkig zijn.

Ik niet, niet hier. Ik wil bij papa zijn.

- Na wat hij je heeft aangedaan? - Hij meende 't niet. Hij houdt van me.

Justine, Luke houdt van geen van ons beiden.

Wel waar, dat weet ik.

Luister naar me.

Ze kunnen je vragen stellen in de rechtbank...

dus ik wil dat je hier serieus over nadenkt.

Weet je nog wat Luke gedaan heeft toen hij terug was?

Hij besteedde nooit aandacht aan je. Alleen aan Dane.

Dat is toch waar?

Beloof je dat je erover nadenkt?

Meer vraag ik niet.

Wil je nu iets eten?

Of beter nog, kom naar beneden en eet met ons.

- Is hij hier, Eerwaarde Ralph? - Ja. Hij helpt me...

- Dane? - Mama.

Gaat 't goed met je? Heeft hij voor je gezorgd?

Het gaat geweldig met ons, hè Dane?

Waarom kom je niet bij ons wonen?

En Justine en oma. Dat zou geweldig zijn.

Lieverd.

Luke.

Kom mee.

En is er geen hoop op verzoening met uw man, Mrs O'Neill?

Nee, Edelachtbare.

Ik zou haar zo terugnemen, Edelachtbare, maar ze wil me niet.

Je hebt me geslagen. Ik verloor 'n kind door jou.

- Wat is dat voor liefde? - Dat was een ongeluk.

- Jij maakte me boos. - Ik waarschuw jullie...

dit soort gedrag duld ik niet.

Dit is een rechtbank, geen boerenerf.

Onthoud dit:

Ik moet beslissen wie de geschiktste ouder voor de jongen is.

Op het moment ben ik van jullie beiden niet onder de indruk.

Waarom heeft u tien jaar gewacht...

voor u contact zocht met uw gezin, Mr O'Neill?

Ik weet pas een paar maanden dat ik een zoon heb.

Ze heeft me niet eens verteld dat ze zwanger was.

Ik hoorde het via via, dus ik was er ondersteboven van.

Ik bedoel, welke man...

zou geen goede vader voor zijn zoon willen zijn?

De meeste mannen willen een goede echtgenoot zijn.

Dat was ik.

Ik spaarde om een huis voor ons te kopen.

Is het niet waar dat u het geld voor de boerderij al had?

U had £20.000 gekregen van de familie van uw vrouw.

Dat was haar geld, haar bruidsschat. Ik ging het niet uitgeven.

Maar toch nam je het. Je stal het van me.

Ik heb dat geld op een rekening op mijn naam gezet.

En ik heb er geen cent van uitgegeven.

Ik wilde het teruggeven aan Megan, maar ze wilde het niet aannemen.

- Is dat waar, Mrs O'Neill? - Ja, maar het...

Ga door, Mr Gough.

Zei u niet tegen uw vrouw...

dat de enige reden dat u bij haar terugkwam...

Dane was?

Dat was een belangrijke reden.

Misschien de belangrijkste.

Maar ik hield nog steeds van haar.

En het was geweldig. Ik vond het allemaal fantastisch.

Tot die priester opdook en alles veranderde.

Megan zei dat 't voorbij was tussen ons.

En ik werd kwaad...

en ik zei wat dingen die ik niet had moeten zeggen...

en ik deed wat dingen die ik niet had moeten doen.

Misschien.

Waarom denkt u dat de komst van de...

- Aartsbisschop de Bricassart. - ...priester...

uw vrouw zich deed bedenken?

Ik weet het niet.

Hij heeft altijd macht over haar gehad.

Het is iets katholieks.

Dus uw zoon is katholiek opgevoed?

Inderdaad.

Kijk, ik vind het niet erg dat hij paaps opgevoed wordt...

pardon, Edelachtbare.

Maar het is te ver gegaan.

Dane is een beste jongen.

Maar ze hebben hem in hun greep. De kerk, bedoel ik.

Ze bezitten zelfs Drogheda, zijn huis.

Hij heeft 't er steeds over dat hij priester wil worden.

Hij heeft zijn vader nodig.

En u wilt niet dat hij priester wordt?

Welke vader zou dat willen?

Waarom draagt u geen uniform en dient u uw land niet?

Ik zou het meteen doen, Edelachtbare...

maar ik heb rugletsel opgelopen bij het riet kappen. Het leger wil me niet.

Vertel eens over uw boerderij, Mr O'Neill.

Het is een beetje behelpen op het moment. Jaren niet in bedrijf geweest.

Maar met wat hard werk...

En met uw slechte rug, verwachtte u dat Dane zou helpen.

Natuurlijk. Ik zou de boerderij niet alleen kunnen runnen.

En zijn scholing?

Er is een goede school dertig km verderop.

Hoe zou hij daar moeten komen?

Hij zou een deel lopen en de bus nemen.

- Hoe ver? - Zeven kilometer.

Heen en terug?

Dus u verwachtte dat de jongen...

elke dag veertien kilometer liep...

zijn huiswerk deed en u op de boerderij hielp?

Het zou zwaar zijn. Maar alle plattelandsjongens doen het.

De meeste plattelandsjongens hebben een moeder die voor hen zorgt.

- Wie zou er koken? - Ik.

- En wassen? - Ik...

tot hij oud genoeg was.

En wie zou voor hem zorgen als hij ziek werd?

Ik.

En ook de boerderij runnen.

U zou het erg druk hebben, Mr O'Neill.

Ik denk dat Mr O'Neill zijn zaak beschadigd heeft.

Hij leek Dane alleen te willen voor kinderarbeid.

- Eerder een slaaf. - Inderdaad.

Kan ik u even spreken, aartsbisschop?

Excuseer ons.

Het is nog niet voorbij.

Je hoorde wat Mr Gough zei. Je hoorde Luke.

Ik denk dat het niet zo simpel is. Ik weet niet wat de rechter zal zeggen.

Hij geeft Dane aan mij. Dat moet hij.

Waarom zou je het risico nemen?

Maak er nu een eind aan. Vertel de waarheid.

Vertel iemand dat Luke niet Dane's vader is.

Maar het is niet nodig.

Ik wilde de hele tijd iemand die begreep...

hoe mijn leven met Luke was.

Jij geloofde me nooit.

Nu zal iedereen het weten.

De rechter wil u laten getuigen.

- Waarom? - Vanwege dat katholieke.

Het verontrustte hem erg dat Dane priester wil worden.

Nou, het verontrustte mij ook.

De rechter is een ouderwetse protestant. Hij kan papen niet uitstaan.

Pardon, aartsbisschop.

Kom mee, Justine, we gaan naar huis.

Waar is Justine?

Ze voelt zich niet goed en komt niet.

Maar de rechter wil haar misschien vragen stellen.

Ze is ziek.

Het lijkt me hoe dan ook beter dat de rechter niet met haar praat.

Wat is uw relatie met Mrs O'Neill, aartsbisschop?

Ik ken Mrs O'Neill al sinds ze heel jong was.

Sinds ze hier jaren geleden kwam.

Ik adviseer haar over religieuze zaken.

En wat is uw relatie met Drogheda?

De kerk bezit Drogheda. De Cleary's runnen het voor de kerk.

De Katholieke Kerk bezit heel Drogheda?

- Ja. - Hoe komt dat?

Het is nagelaten aan de kerk door Mary Carson, die het bezat.

Aan u nagelaten.

Wat bedoelt Mr O'Neill daarmee?

De aartsbisschop was ook religieus raadsman van Mary Carson.

Ze liet het bezit na aan de kerk...

mits de verdienste en bekwaamheid van Ralph de Bricassart worden gewaardeerd.

Dus u heeft een groot persoonlijk belang...

in wat er op Drogheda gebeurt?

Niet in het runnen van Drogheda. De Cleary's doen dat heel goed.

Maar we hebben natuurlijk wel een belang.

Het is meer dan een belang. Je bemoeit je er altijd mee.

Mr O'Neill. Alstublieft.

De zeggenschap hebben over zo'n groot bezit...

moet nuttig zijn voor uw carrière.

Priester zijn is geen carrière, Edelachtbare.

Niettemin blijft de kerk uw...

verdienste en bekwaamheid waarderen.

Ik hoop dat ik van dienst ben geweest.

Wat is het standpunt van uw kerk over...

het huwelijk van Mr en Mrs O'Neill?

Het standpunt van de kerk is dat hun huwelijk sacrosanct is.

Dus u adviseert Mrs O'Neill dat haar plaats bij haar man is?

Ja.

- En ze kiest ervoor u te negeren? - Ik adviseer alleen.

En adviseert u Dane ook over religieuze zaken?

Ik ken Dane nauwelijks. Ik heb hem maar weinig gezien.

Maar u heeft wel over religie gesproken met hem?

- Kort, ja... - Ziet u nou wel?

De papen hebben hem in hun...

Mr O'Neill, ik stel het op prijs dat u uzelf vertegenwoordigt.

Dus u bent op de hoogte van Dane's wens om priester te worden?

Ja.

Heeft u geprobeerd hem te ontmoedigen?

Ik heb geprobeerd op de nadelen te wijzen...

de offers die hij moet brengen.

Dus u heeft hem eigenlijk geadviseerd over religieuze zaken?

- Ik heb kort met hem over God gesproken. - Ziet u nou?

Heeft u een standpunt inzake Dane's wens om priester te worden?

Natuurlijk.

Kunt u dat standpunt met ons delen?

Een roeping tot het priesterschap, is iets heiligs.

Als het een ware roeping is, is het het grootste geschenk dat er is.

Zelfs op zijn leeftijd?

Hij is erg jong...

maar er zijn heiligen geweest die zo jong waren als hij.

Inderdaad, aartsbisschop.

Dat is alles. Dank u.

Ik ga kijken hoe het met Justine is.

Het spijt me, Meggie. Het was 'n ongelukkige manier van vragen.

Je hebt al je andere geloften gebroken.

Waarom moet je eerlijk zijn ten koste van mij?

Omdat dit te belangrijk is.

Belangrijker dan dat Dane bij me terugkomt?

Je hoorde de rechter. Hoe hij denkt over katholieken.

Ik kon niet liegen over Dane.

Hij wordt geen priester.

Hij is een jongetje dat hier opgroeit, ver van alles...

en de kerk is magisch voor hem.

God is zijn vriend, iemand waarmee hij kan praten.

Maar hij leert het wel af.

Hij zal willen trouwen en kinderen krijgen.

Ik kon niet liegen.

Val dood.

Daar ben je, eindelijk. Het eten staat op en de thee is klaar.

Mrs Smith, waar is Justine? Ze is niet in haar kamer.

Nee? Ze vertrok vanmorgen vroeg, vlak na jou.

- Wist je dat niet? - Nee, we wisten het niet.

Maar waar zou ze toch kunnen zijn?

Het ging vandaag heel goed, Dane.

- De rechter mag katholieken niet, hè? - Niet erg.

Ik ook niet.

- Waarom hou je dan van mij? - Omdat je mijn zoon bent.

En ik zou hoe dan ook van je houden.

Zo te zien hebben we bezoek.

- Justine. - Dane.

Hallo, pap. Het eten is klaar.

Wat doe jij hier? Domoor. Je verpest alles nog.

Nee, het is in orde. Ik maak het in orde.

Dat zul je zien.

Ja, nou, misschien kan je toch wel helpen.

Brave meid.

Wat eten we?

Waarom liep je van huis weg, Justine?

Omdat ik bij mijn papa wilde zijn.

- Hou je niet van je mama? - Nee.

Ze heeft nooit van me gehouden. Ze heeft nooit om me gegeven.

- Nooit geïnteresseerd in wat ik wilde. - Dat is niet waar.

Drogheda voelt niet als thuis.

Ik wilde een echt thuis, een echt gezin.

Dus je was blij toen je vader naar Drogheda kwam?

Ja. Hij was geweldig tegen ons.

Zelfs mama was blij...

totdat hij opdook.

Toen veranderde mama.

Ze leek niet meer om papa te geven.

Ze wilde bij de priester zijn.

Ze bracht al haar tijd met hem door, fluisterde tegen hem, knuffelde hem.

Ze begon ruzies met papa te krijgen.

En toen zei ze dat we niet naar de boerderij gingen verhuizen.

We moesten op Drogheda blijven zonder pap.

Ik wilde dat niet. Ik wil gewoon bij mijn papa zijn.

Ik begrijp niet waarom ze niet van hem houdt.

Ik hou wel van hem.

Vertel eens, Justine...

wat vind je van je godsdienst?

Ik heb geen godsdienst. Ik was katholiek. Niet meer.

Ik kan het nu niet uitstaan. Ze rammen het altijd door mijn strot.

Mam, de nonnen, en nu hij.

- Dat is niet waar. - Het is erger voor Dane.

- Hij moet priester worden van hen. - Waarom zeg je dit?

- Hij wil geen... - Ziet u nou wel?

Het is niet waar, Justine. Je liegt. Waarom lieg je?

Zo is het genoeg.

Hij heeft nooit een vader gehad. Ik heb hem opgevoed.

Ik heb nooit iets van mijn man Luke gehoord.

Maar Dane heeft liefde en aandacht gekregen...

en mijn twee broers zijn als 'n vader geweest voor hem.

Negen jaar lang...

Negen jaar lang negeerde hij Dane...

net zoals hij Justine volledig negeerde.

Je liep bij me weg, weet je nog?

- Mr O'Neill. - Ik wist niet eens dat ik...

Ik waarschuw u niet nog eens.

Het huwelijk was voorbij.

Hoe het ook zij, denkt u niet...

dat een man het recht heeft te weten dat hij een zoon heeft?

Wilt u de Edelachtbare vertellen waarom u niet teruggaat naar uw man?

Omdat hij me mishandelde.

Door hem verloor ik het kind waarvan ik zwanger was.

En ik kan geen kinderen meer krijgen.

- Was dat kind van Mr O'Neill? - Natuurlijk.

Ik heb geen vragen meer, Edelachtbare.

- Wilt u een korte pauze, Mrs O'Neill? - Nee, dank u.

Mr O'Neill, heeft u vragen?

Waarom ging je bij me weg?

Omdat je me verwaarloosde en de kinderen negeerde.

Dane was nog niet eens geboren toen je bij me wegliep.

Justine wel. Je wilde haar niet eens zien.

Ze was twee jaar oud voor je haar zelfs maar onder ogen kreeg.

Omdat ik het zo druk met mijn werk had.

Zoals u heel goed beseft, Edelachtbare, is dit geen scheidingszaak.

U heeft volkomen gelijk, Mr Gough.

Ik zie er geen nut in om terug te komen op uw huwelijk, Mr O'Neill.

We zijn het eens dat er een onherstelbare breuk is.

Dat ben ik niet.

Ik hield van mijn vrouw en mijn kind, mijn kinderen.

En ik nam mijn plicht als echtgenoot en kostwinner heel serieus.

Ik wilde voor hun toekomst zorgen...

en ik sta niet toe dat mijn zoon priester wordt.

Je was er niet eens.

Jarenlang kon 't je niet schelen wat je zoon wilde worden.

- Waarom nu wel? - Ik wist niet dat ik een zoon had.

Hij loog tegen me.

Hij kwam na al die jaren terug en zei dat hij mij wilde.

Hij wilde mij niet. Het enige wat hij wilde was Dane.

Hij loog tegen me en sloeg me.

Wat gebeurde er voor ik je sloeg? Vlak ervoor?

- We hadden ruzie. - Waarom?

Omdat ik niet naar de boerderij wilde.

- En wat deed je? - Niets. Ik...

Nee. Wat deed jij?

- Ik denk dat ik je wilde slaan. - Mr O'Neill.

Ze maakte me...

Ik duld dat gedrag niet in deze rechtbank.

Geweld is geen oplossing voor uw huwelijksproblemen.

Er is niets wat Mrs O'Neill had kunnen doen...

dat zou rechtvaardigen wat u haar aandeed.

Ik waarschuw u, dit soort uitbarstingen helpen uw zaak niet.

Als u nog vragen heeft...

stelt u ze op een nette manier.

En anders gaat u zitten.

Nee, ik ben klaar.

Ik betreur ten zeerste...

het verlies dat u geleden hebt, Mrs O'Neill.

Dat is alles. Dank u.

Dank u.

Ik bevind me...

in een uiterst moeilijke positie.

De enige manier die ik zie om het op te lossen...

is om Dane onder vier ogen wat vragen te stellen.

Mr O'Neill, heeft u bezwaar?

Nee, Edelachtbare.

- Mrs O'Neill? - Nee.

- Hou je van je moeder, Dane? - Heel veel.

En hou je van je vader?

Ik ken hem niet zo goed.

Ik hou van het idee om een vader te hebben.

Vind je het leuk om bij hem te wonen?

Een beetje. Hij is heel goed voor me, maar...

ik mis mijn mama.

Als je kon kiezen...

bij wie zou je dan liever wonen, bij je moeder of je vader?

Als ik pap zeg, zou mam van streek zijn.

En als ik mam zeg, zou pap boos zijn.

Daarom zal je wel moeten kiezen.

Kun je me een idee geven?

Mijn pap heeft niet veel op met m'n katholiek zijn...

dus het zou beter zijn dat ik bij mijn mam woonde.

We raken hem kwijt. Dat weet je, nietwaar?

Het is zo simpel. Je moet alleen de waarheid zeggen.

Ik kan dat Ralph niet aandoen.

Hou je zoveel van hem dat je alles wilt riskeren?

Maak het niet erger voor me.

Hij gaat Dane niet aan Luke geven. Dat kan hij niet doen.

En als hij het wel doet?

Ik weet het niet. Ik weet niets meer.

Ik kijk naar Dane met Luke en zie dat hij gelukkig is.

Ze zeggen dat hij boven alles een vader nodig heeft...

en ik vraag me af of Luke niet gelijk heeft.

Misschien heeft hij inderdaad meer sturing nodig...

want als ik niet oppas...

verlies ik Dane, ongeacht wat de rechter besluit...

aan Luke of God.

Dane, wat betekent de paus voor jou?

Hij is het hoofd van de Kerk en Gods vertegenwoordiger op aarde.

- Geloof je alles wat hij zegt? - Ja. Hij is onfeilbaar.

Hij spreekt voor God.

- En je houdt van je koning en land? - Ja.

Als je koning je zou zeggen iets te doen...

te vechten voor je land...

en de paus zou willen dat je iets anders deed...

wie zou je dan geloven?

Je hebt me beloofd de waarheid te zeggen, Dane.

Wie zou je gehoorzamen? Je koning en land, of de paus?

God.

Dit was geen gemakkelijke beslissing voor mij.

In het algemeen...

geloof ik dat het beste gezinsleven...

voor elk kind van gescheiden ouders...

bij de moeder is.

Maar...

dit geldt misschien niet in Dane's geval.

Het is jammerlijk dat de jongen is opgegroeid...

in zo'n broeinest van paperij.

Edelachtbare.

Ik wil niet oneerbiedig zijn, aartsbisschop...

maar u bent het vast met me eens...

dat Dane een obsessie met zijn godsdienst heeft.

Ik vind Dane 'n zeer oprechte jongeman, Edelachtbare.

Ja. dat vind ik ook.

Maar wat Mrs O'Neill niet kan geven...

en wat Dane zo duidelijk nodig heeft...

is de sterke leidende hand van een vader.

Dane's obsessie is, naar mijn mening...

ongezond bij zo'n jong iemand.

Ik vind dat we wat van de aangerichte schade ongedaan moeten maken.

Maar ik weet niet of Mr O'Neill goed voor de jongen kan zorgen.

Ik geloof dat Dane's belang het best gediend wordt...

door hem een tijd naar een pleeggezin te sturen...

- Nee. Mama. - ...door hem onder voogdij te stellen.

Nee, alstublieft.

Mrs O'Neill.

- Nee, mama, laat ze me niet meenemen. - Ik probeer redelijk te zijn.

Wilt u iets zeggen dat me misschien van mening doet veranderen?

Nee, ik...

Vertel het hem.

Alleen dat ik zijn moeder ben.

Ik heb hem het leven geschonken en zijn hele leven van hem gehouden.

Ik ken hem beter dan wie dan ook.

U zegt dat hij te veel religieuze invloed heeft gehad.

Misschien wel, maar het was niet ruw.

Dane was vrij om te beslissen wat hij geloofde.

Niemand van ons wil dat ie priester wordt. Waarom zou ik dat willen?

Ik wil dat hij sterk en gezond wordt...

om een vrouw te vinden en kinderen te krijgen...

al was het alleen maar omdat ik dan misschien kleinkinderen krijg.

Maar als het zijn roeping is om priester te worden...

dan heeft geen van ons het recht om hem dat af te nemen.

Luke niet, u niet en ik niet.

Niemand.

U kunt hem niet naar vreemden sturen die hem niet kennen, niet van 'm houden.

Alstublieft.

Geloof me, Mrs O'Neill, ik denk dat u het uitstekend gedaan heeft...

onder zeer moeilijke omstandigheden.

Maar voordat de jongen veel ouder is...

geloof ik dat hij een zekere balans nodig heeft in zijn leven.

Goed dan.

Als ik hem niet krijg, geef hem dan aan Luke.

Zij kennen elkaar tenminste.

Goed dan.

Ik ken de voogdij over Dane O'Neill toe...

aan zijn vader.

Nee, dat kunt u niet doen.

- Mam. - Omdat...

Omdat Dane mijn enige kleinzoon is, misschien de enige die ik ooit zal hebben.

Neem alstublieft mijn hoop voor de toekomst niet weg.

Ik probeer u hoop voor de toekomst te geven, Mrs Cleary.

Mr O'Neill.

Ga hier niet licht mee om.

Misbruik de jongen niet. Kinderen zijn geen bezit...

geen gratis arbeidskracht voor uw boerderij.

Ik wil Dane's schoolrapport zien...

en ik wil er zeker van zijn dat u goed voor hem zorgt...

voor ik deze regeling door laat gaan.

Maar ik dan?

Jouw zaak valt buiten mijn jurisdictie, jongedame.

Maar het is niet eerlijk. Ik wil bij mijn papa zijn.

De zitting is gesloten.

- Ik kom je opzoeken wanneer ik maar kan. - Maar waarom moet het zo zijn?

- Waarom kunnen we niet samen zijn? - Dat weet je wel.

Je was zo dapper in de rechtszaal.

Waarom kom je niet bij papa wonen? Je bent met 'm getrouwd.

Dat kan ik gewoon niet.

- Waarom niet? Hou je niet van me? - Met heel mijn hart.

Waarom dan?

- Huil niet, alsjeblieft. - We moeten gaan. Het is ver.

Je moet nu met papa meegaan.

Maar wees dapper, en ik kom je zo snel mogelijk opzoeken.

- Kom op. - Ik wil jou niet. Ik wil mijn mama.

Daar is het nu een beetje laat voor, jongen.

Zo had het niet hoeven zijn. Het had zo eenvoudig kunnen zijn.

Kom mee.

- Je moet naar huis. - Ik wil mijn zoon terug.

God heeft genoeg van me gekregen. Laat hem mijn zoon teruggeven.

Hallo, allemaal.

Jack.

- Welkom thuis. - Goed je te zien.

Lach eens, meid.

Ze schoten alleen m'n edele delen eraf. Het had erger gekund.

Goed jullie allemaal te zien.

WELKOM THUIS, OOM JACK

- Is Luke vastbesloten hem te houden? - En hij heeft de rechtbank aan zijn kant.

Je onderhield het goed, Meggie. Dat was vast niet makkelijk.

Nee.

Ik ben blij dat jij de leiding weer kunt nemen.

Ik was eerder teruggekomen als ik wist van de situatie.

- Wanneer regende 't voor 't laatst? - Waarom kwam je niet eerder?

Je bent vorige week uit het ziekenhuis ontslagen.

Ik verwachtte je toen.

Waar ging je heen?

Ik ging naar Melbourne om Frank op te zoeken.

Mam, we weten allemaal dat hij vastzit voor moord.

Maar hij is mijn broer en ik wilde hem zien.

Hoe gaat het met hem?

Hij is erg ziek. Hij heeft longontsteking.

Het is slecht nieuws, mam. Misschien overleeft hij het niet.

Er lijkt regen in die wolken te zitten.

We hebben al twee jaar geen regen gehad. We hebben regen nodig.

Iemand had 't me moeten zeggen.

Ik ben zijn moeder en heb er recht op het te weten.

Bijna iedereen die ik ken ligt hier begraven.

Dane is niet dood, Meggie.

Er is iets verschrikkelijks gebeurd, maar het is niet het einde van de wereld.

Je ziet Dane weer. Je bent nog steeds z'n moeder.

En over een paar jaar vervalt het vonnis...

en kun je hem weer bij je hebben.

Maar tot dan moet je doorgaan met leven en er het beste van maken.

Je weet niet hoe 't voor 'n moeder is om 'n zoon te verliezen.

Kijk naar mam.

Zij ging door met leven.

Ze gaf het niet op toen haar zoon naar de gevangenis ging...

en ze zal het nu ook niet doen.

Zelfs als Dane dood was...

zelfs als er een vreselijk ongeluk was gebeurd...

zou je treuren, maar je houdt niet op met leven.

Zei je dat tegen de moeders in Rome...

wier zonen in de strijd omkwamen?

Zei je dat ze blij moesten zijn omdat hun zonen bij God zijn?

Op een moment in de oorlog, verloor ik mijn geloof.

In al dat lijden kon ik Gods bedoeling niet zien.

Ik begreep niet hoe hij zulk kwaad kon laten gebeuren.

Ik begon te twijfelen.

Ik werd hierheen gestuurd om voor de vluchtelingen te werken.

Maar uiteindelijk...

moest ik je zien.

- Misschien hield je nog van me. - Misschien?

Misschien wilde je me nog.

Misschien wilde je een leven met me opbouwen.

- Dit heb je me nooit verteld. - Je ging terug naar Luke.

- Je zou zijn kind krijgen. - Denk je dat me dat wat kon schelen?

Denk je niet dat ik ernaar verlangde die woorden van je te horen?

Als je het me verteld had...

was dit misschien niet gebeurd.

Dan had ik Luke misschien veel eerder gezegd weg te gaan.

Als je niet had gelogen, zou ik misschien mijn zoon nog hebben.

- Ik loog niet tegen je. - Je zei niet de waarheid.

Mijn lijst van zonden is al lang genoeg.

Bovendien had ik je niets te bieden.

Denk je dat liefde niet genoeg is?

Tien jaar, Meggie. Hoe kon ik weten of je nog van me hield?

Hoe kon je dat niet weten?

Ik heb mijn hele leven van je gehouden.

Soms haatte ik God omdat hij je van me afnam...

maar mijn liefde voor jou was altijd sterker.

Opeens ben ik er niet zo zeker van.

Vertel je me wat er aan de hand is?

Waarom mag ik mama niet zien?

Je moet aan deze situatie wennen, Dane...

en ik wil niet dat ze je van streek maakt.

- Maar ze is mijn moeder. - En ik ben je vader.

En je doet wat ik zeg. Kom naar beneden.

Goed. Je kunt daar de hele nacht blijven, als je dat zo nodig wilt.

Maar er is storm op komst, dus als je niet nat wilt worden...

en als je honger hebt en in een comfortabel bed wilt slapen...

kom je naar beneden. Anders geef ik je eten aan de hond.

Blue.

Kom hier.

Ik heb vanavond een lekker stukje vlees voor je.

Ja, Dane's stuk. Kom maar.

Mijn lieve Frank.

Het is de regen die we nodig hebben, maar het wordt heftig.

Misschien een overstroming. Waar is Justine?

- Ze is in haar kamer. - Haal haar maar.

- We hebben alle hulp nodig. - Ik haal haar wel.

- Mama gezien? - Ze is bij Mrs Smith, toch?

Justine, doe de deur open.

- Waarom? - Ik wil met je praten.

Je moeder is hier niet.

Dus je blijft hier de hele dag...

mokken over hoe ongelukkig je bent en hoe erg je leven is.

Dat is mijn zaak.

Er zijn nog een paar dingen die jouw zaak zijn, jongedame.

- Je kunt paardrijden, toch? - Ja.

Trek dan je rijkleding en deze aan.

En als ik dat niet wil?

Justine, je bent een plattelandsmeisje...

en je familie runt deze boerderij. Het is goed voor je geweest.

Het biedt je veiligheid en 'n zekere toekomst.

Als je oud genoeg bent om alleen uit te gaan...

kun je doen wat je wilt, maar nu heeft Drogheda je nodig.

Waarom?

Zoals je weet, is er een storm op komst...

de helft van 't werkvolk is niets waard...

en er gaan dieren dood tenzij jij van je dikke kont af komt.

Die is niet dik.

Misschien niet, maar je bent wel lui. En we hebben je hulp nodig.

Ga je ons helpen, Justine?

Niet voor je moeder of voor mij...

maar voor jezelf en Drogheda.

Als je het zo zegt, hoe kan ik het dan weigeren?

Je zou een goede actrice zijn, weet je dat?

Mij had je wel bedot.

Billy.

- Jongens. Zijn de paarden klaar? - Ja.

Goed, alle schapen moeten naar het hoogste veld. Vooruit.

Sterke meid.

Vooruit.

Schiet op. Vooruit.

Vooruit.

Daarheen.

Het is zo ontzettend mooi.

God in al zijn glorie.

Ik dacht dat je niet meer in God geloofde.

We halen het nooit naar Drogheda.

Er is een ruiterhut op One Tree Hill. Daar gaan we heen.

En de anderen?

Die zullen nu wel terug zijn op Drogheda. Kom op.

- Dane, hou dat hek tegen. - Ik heb het, pap.

- Vooruit, daarheen. - Kom op, Blue, kom terug.

- Daarheen. Opschieten. - Kom, Blue.

Kom terug, jongen.

- Zijn dat ze allemaal? - Nee, ik kan die verdomde ram niet vinden.

- En hij heeft me een vermogen gekost. - Hij kan niet ver zijn.

Haal jij je paard. Kom op. Vort.

Blue, erachter.

Het is een beetje behelpen hier, hij wordt alleen in noodgevallen gebruikt.

We zullen tenminste geen honger lijden.

Het is in ieder geval veilig en droog.

- Ik zal kijken of ik een vuur kan maken. - Hier is je eten.

- Vlees in blik. - Voor de fijnproever.

Ik heb laatst tegen je gelogen.

Ik ben altijd van je blijven houden. Ik kon niet anders.

Maar ik ben zo in de war.

Ik begrijp niet wat je van me wilt.

Ik weet niet wat ik zelf wil...

behalve...

Vort.

Blue, kom mee.

Dane. Het is tijdverspilling. Het is bijna donker.

We zullen niets kunnen zien.

Daar. Ik zei het toch.

Dane, wees voorzichtig.

Dane. Vort.

Pap.

Dane.

Dane.

Vooruit.

Pap. Help.

Mijn been. Hier.

- Pap, hier. - Hou vol, zoon.

- Mijn been. Hier. - Hou vol.

- Hou vol. - Pap, help.

- Pap, mijn been doet pijn. - Wacht daar. Hou vol.

Oké. Het komt wel goed.

Hier, drink dit.

De suiker is voor de schrik en de whisky...

ach, waarom niet?

En de ram?

Ik ga straks terug. Hij zit in de struiken en zal niet weglopen.

Het is gebroken.

Het is maar een enkelvoudige breuk, maar het moet wel gezet worden.

- Vertrouw je me? - Ja.

Goed zo.

Het gaat pijn doen.

Goed.

Dus neem hier nog een slok van...

en bid als je wilt.

Ik heb dit alleen eens bij een hond gedaan.

Ben je klaar?

- Morgen. - Morgen.

Blijf daar. Je krijgt ontbijt op bed.

Het zijn bonen met vlees uit blik. Meer kon ik er niet van maken.

Ruikt heerlijk. Ik heb honger.

- Gisteravond was geweldig. - Ja, dat was het.

We hebben veel te doen.

We moeten eten voor de paarden zoeken, en Blackie heeft vast ook honger.

PENTRIDGE GEVANGENIS

Mrs Cleary, hij wil u helaas niet spreken.

Hoe bedoelt u? Waarom niet?

Dat wilde hij niet zeggen. Hij was vastbesloten.

Maar ik ben zijn moeder. Hij moet wel met me spreken.

Het spijt me. Ik kan niets doen.

Hij kan moeilijk zijn. Zo worden ze soms.

- Vindt wellicht dat ie u teleurgesteld heeft. - Ik ben zijn moeder.

Het spijt me, mevrouw.

- Hoe gaat het met hem? - Helemaal niet goed, helaas.

Als hij me niet wil spreken, heeft hij dan een priester nodig?

Eerwaarde Donovan dient hem nu de laatste sacramenten toe.

Ik ga deze hut missen, het vlees uit blik en zo.

Ik was hier gelukkig.

Dat zei je ook op Matlock Island, maar je moest weg.

Deze keer weet ik niet zeker of ik wel wil gaan.

Je hele leven wist je zo zeker wat je wilde, waarin je geloofde...

dat ik het niet kan verdragen je te zien twijfelen.

Ik weet niet meer wat waar is.

In Rome had ik voor de oorlog een waardevol leven.

Ik dacht dat ik iets goeds deed voor de wereld, voor God.

Toen kwam de oorlog over ons, en God verdween.

En nu lijkt niets nog zin te hebben.

- Maar de vluchtelingen, ik dacht... - Ja, daardoor...

heb ik het gevoel weer 'n doel te hebben.

Maar zelfs dat brengt me in conflict met God.

- Met God of met de kerk? - Allebei.

Als ik de kerk zou verlaten, zou ik niets hebben. Dat begrijp je.

Je bent een priester. Je hebt nu ook niets.

Ik hield nooit van je om wat je had. Ik hou van je om wie je bent.

En ik hou zoveel van jou...

Dat weet ik.

Als je me wilt zoals ik ben...

dwaas, onnadenkend, straatarm...

dan ben ik van jou.

Ik heb mijn hele leven gewacht tot je dat zou zeggen.

Nee.

Meggie...

ik bied aan mijn priesterschap op te geven.

En dan? Schapen scheren?

Waarom niet?

Nee, Ralph.

As ik naast je lig...

voel ik me ontzettend goed.

Maar zelfs als je vrijt...

is het alsof je reikt naar iets buiten mij.

Het is een geweldig idee...

wij tweeën die samen in de wildernis leven.

Maar het is niet wat je echt wilt.

Wat ik wil ben jij.

We kunnen hier altijd voor een paar dagen terugkomen.

Afhankelijk van hoelang je blijft.

Als jij me ook niet wilt...

dan weet ik echt niet wat ik moet doen.

Ik wel.

Je gaat me helpen de schapen terug te brengen naar Drogheda.

Dane. We hebben bezoek.

- Oma. - Dane.

Lieverd, wat is er gebeurd?

Mijn been gebroken. Het doet ontzettend pijn.

Het doet pijn. Neem me alsjeblieft mee naar huis.

- Ik wil mama. - Rustig maar, lieverd.

Het komt wel goed. Oma is er nu.

Ik maak alles in orde.

Zo.

Hij slaapt nu. De dokter heeft hem wat gegeven.

En het been in het gips gezet. Hij zegt dat je...

- het goed gezet hebt. - Dat is een wonder.

Ik had het nog nooit bij een mens gedaan.

Alleen bij mijn hond, Blue.

- Je hebt hier veel te doen. - Ja, ontzettend veel.

Maar ik wil het proberen, voor Dane.

Hij is mijn zoon...

Ik kan de boel niet alleen runnen...

en de jongen heeft er niet echt zin in.

Dat verbaast me niet. Hij wil iets anders met zijn leven, hè?

We komen er wel uit.

- Je zult d'r hart breken. - Zoals ze 't mijne brak.

Ze heeft je hart niet gebroken.

Ze was 'n mooi meisje en een goede partij, maar je zag vooral haar geld.

Ik heb aangeboden dat geld terug te geven.

Alleen omdat je wist dat ze het niet zou aannemen.

Het zou me verbazen als je het nog had.

Heb je alles uitgegeven? Haar hele bruidsschat?

Ik heb er een beetje van bewaard.

In ieder geval genoeg voor de aanbetaling op dit huis.

Net wat ik dacht.

Je bent slim geweest, Luke.

Misschien slimmer dan goed voor je is.

Alles wat je deed toen je terug was op Drogheda...

was deel van een plan om Dane te krijgen.

- En ik kreeg hem ook. - Is dat zo'n overwinning?

Mijn eerste zoon, Frank...

was niet het kind van mijn man.

Frank kwam erachter, liep weg en kreeg verkeerde vrienden...

en uiteindelijk vermoordde hij een man.

En ik heb hem nooit weer gezien.

Hij stierf in een gevangeniscel...

en ik had niet eens de kans om afscheid te nemen.

- Laat dat niet met Dane gebeuren. - Dat kan niet. Het is anders.

Dane zal nooit slecht worden zoals Frank...

want ik zal er altijd voor 'm zijn, zoals 't 'n goede vader betaamt...

om hem te leren wat goed en slecht is.

Maar jij bent zijn vader niet.

Dan wil ik graag weten wie dat wel is.

Kun je dat niet raden?

Die verdomde priester.

Ik ga hem vermoorden.

Ik ga al zijn botten breken, dat zweer ik.

Waarom zei ze het niet tegen de rechter?

Hij had Dane nooit aan mij gegeven als ze dat had gedaan.

Om hem te houden, moest ze Ralph kapotmaken...

en zijn leven in de kerk.

Ze gaf de jongen van wie ze hield weg voor de man van wie ze hield.

Het verklaart wel wat.

Nu weten we waarom Dane zo bezeten van God is.

- Weet Ralph het? - Nee.

En je mag het hem nooit vertellen.

Geen wonder dat ze nooit verteld heeft dat we een zoon hebben.

Hoe voelt het, Fee?

Om een liegende dochter met een ontucht plegende priester als minnaar te hebben?

Dat is verleden tijd, Luke.

We hebben allemaal dingen gedaan die we betreuren.

Werkelijk waar?

De grootste fout die ik gemaakt heb was met haar te trouwen.

Laat me Dane meenemen. Ik smeek het je.

Laat hier nu een eind aan komen.

Zeg zijn vader maar dat hij me komt opzoeken.

Beloof je dat je het Ralph of Dane nooit zult vertellen?

- Waarom zou ik dat beloven? - Want als je dat doet...

zal Ralph de kerk moeten verlaten en zal hij met Meggie trouwen...

en zullen zij en Dane en Justine een gezin zijn.

En dan heb jij niks.

Nou, dat kunnen we niet hebben, hè?

Oké, Fee. Ik beloof dat ik het niemand zal vertellen.

Maar ik wil met die priester praten.

Meg, Justine. Mama is thuis.

We maakten ons zorgen over je, mam.

Ik kan heel goed voor mezelf zorgen.

Gaat het wel? Wat heb je gedaan?

Ik heb geprobeerd Franks dood te leren aanvaarden.

Maar dat was twee dagen geleden. Waar ben je geweest?

Ik heb Luke en Dane opgezocht.

Waarom?

Omdat Luke mijn schoonzoon is, en Dane is mijn kleinzoon.

Is dat reden genoeg?

Ik wilde Luke overhalen Dane op te geven.

Hij wilde het niet.

Hij wil met Ralph praten.

Met mij?

Mrs Smith, ik zou graag een kopje thee willen.

De vonk ontsteekt de brandstof en drukt de zuiger naar beneden.

- Hallo, Dane. Luke. - Eerwaarde Ralph.

Rustig aan.

- Je hebt tijd zat om te praten. - Hoe is 't met je been?

Al beter. Ik was behoorlijk gehavend, zoals pap zegt.

Wat kan ik voor je doen?

- Ik dacht dat jij mij wilde spreken. - Ja.

Alleen deze ene keer.

Daarna wil ik je nooit meer zien.

Dane, kijk eens goed.

Is dat wat je wilt worden?

Een slappe priester in een jurk...

zoals deze lafaard?

Heb je me daarvoor laten komen? Om me uit te schelden?

Gedeeltelijk, ja.

Ik had gehoopt dat 't belangrijker was.

Dat je Dane zou teruggeven aan zijn moeder, waar hij hoort.

- Is dat wat je wilt? - Dat is wat Meggie wil.

- En jij? - Ik wil wat Meggie wil.

Dat zal wel.

Jij bent vast...

een expert in wat Meggie wil.

Dat soort dingen zeg je niet waar de jongen bij is.

Waarom niet?

Waarom zou hij niet mogen weten wat zijn moeder is?

En wat jij bent?

Goed, je hebt je lol gehad. Laat de jongen nu in godsnaam gaan.

Dwing me maar.

Ik begrijp het niet.

Wil je de jongen?

Vecht dan om hem.

Ik ben een priester, Luke. Ik vecht niet.

Als je niet vecht...

krijg je de jongen niet.

Nee. Hou op.

Dit is dwaas.

Pap, hou op.

- Ik vecht niet. - Een echte man zou het wel doen.

Nee. Vader.

Sla hem, Eerwaarde. Sla hem.

En nu wegwezen.

Ik vecht niet tegen een man die niet terugvecht.

Maar dat geeft de doorslag. De jongen is van mij.

Dane, jij gaat met mij mee.

Eerwaarde. Nee.

Nee.

De jongen...

is van mij.

- Dane? - Mama.

Dane.

Dank je.

Dit is een vreemde plek om te bidden.

God is overal.

Onze Heer is geboren in een stal.

En ik had een rustige plek nodig.

Dane bidt hier ook.

We gebruiken het allemaal om verschillende redenen.

Ik doe soms alsof het een theater is...

gevuld met mensen die me toejuichen.

En mam gebruikte het als danszaal en danste met pap.

Waarom moest je komen?

We waren gelukkig totdat jij kwam.

- Justie. - Mam zou teruggaan naar pap...

en hij zou van me houden, ook al deed mam dat niet.

Maar jij hield dat tegen.

Dat had niets met mij te maken.

Nee?

Gek dat alles misging net toen jij opdook.

En toen papa mij niet wilde en Dane meenam...

was ik eerst verdrietig.

Maar toen gebeurde er iets anders.

Wat dan?

Ik dacht: “Als Dane hier niet is...

“moet mam wel van me houden.”

Maar dat deed ze niet.

En ze zal het niet doen, want jij mengde je er weer in.

Ik deed wat gedaan moest worden, Justine.

Dane was nooit gelukkig geworden.

Maar ik misschien wel.

Dit was mijn kans op geluk met mam...

tot jij Dane terugkreeg.

Ik dacht dat je van Dane hield.

Dat doe ik ook, met heel mijn hart.

Maar iedereen houdt van Dane.

Er lijkt niets over te zijn voor mij.

Justine, dat is niet waar.

Oh, nee?

Ik zag je toen je terugkwam, bont en blauw geslagen.

Heeft m'n vader 'n goed gevecht geleverd?

Om je Dane niet te laten meenemen...

omdat hij van hem hield?

Maar niemand houdt van mij.

Justine denkt dat je niet van haar houdt.

Ik weet het.

Ik weet niet hoe ik moet zeggen dat ik dat wel doe...

niet op een manier dat ze het gelooft.

Ik zie zoveel van mezelf in Justine...

en te veel van mam in mij.

Toen ik nog klein was...

in Nieuw-Zeeland, voor we hier kwamen...

waren we heel arm.

Ik weet nog dat ik vier of vijf jaar was...

en dat er een pop in een etalage lag.

Ik ging elke dag naar haar kijken. Ik gaf haar zelfs een naam: Agnes.

Ze was mooi, met goudkleurig haar.

Ik wilde haar zo graag.

Op mijn volgende verjaardag gaf mam Agnes aan mij...

verpakt in bruin papier.

Ik weet niet hoe ze 't betaalde en 't maakte niet uit...

want ze had me het mooiste cadeau ooit gegeven.

Dus, begrijp je...

het maakte niet uit dat ze nooit zei dat ze van me hield.

Want één keer maar...

had ze me het allermooiste gegeven.

Ik heb nooit precies de juiste pop voor Justine kunnen vinden.

- Je gaat dus terug? - Naar Sydney.

De regering heeft ingestemd met een onderzoek...

naar vluchtelingen en statelozen. Ik moet daar natuurlijk zijn.

En dan naar Rome.

Heb je gevonden wat je zocht?

Zeker.

Ik heb ontdekt dat van jou houden...

een zegen is, geen last.

En in het vechten voor Dane...

ontdekte ik een kracht in me die ik niet kende.

En het is de plicht van de sterken...

om te vechten voor degenen die dat niet zelf kunnen...

vooral kinderen.

Daarom moet ik terug naar de oorlog. Daar is mijn werk.

Ik heb God niet gevonden.

Ik wilde dat ik die God van wie je zoveel houdt begreep.

Dat wilde ik ook wel.

's Nachts kijk ik naar de oneindigheid van de sterren...

en voel ik...

iets voorbij de vergankelijkheid. Ik weet niet wat 't is...

maar ik moet het uitzoeken, of 't proberen.

Het kan mij niet schelen wat daar is.

God is liefde, en liefde is hier.

Wat lees je?

Hamlet.

Ik leer de scène waarin Ophelia gek wordt.

Mag ik?

Je wilt echt actrice worden, hè?

Het is alles wat ik altijd heb gewild.

Justine, ik wilde je zeggen dat 't me spijt.

Kom hier.

Ik weet dat de laatste maanden moeilijk voor je zijn geweest.

Al dat gedoe met je vader en...

Het spijt me dat het zo gegaan is.

Ik wil het proberen goed te maken.

Wanneer kun je beginnen op de toneelschool in Sydney?

- Niet voor mijn zestiende. - Maar als je in Sydney was...

zou je acteerles kunnen nemen, of naar toneelstukken kijken.

- Bedoel je... - Maar...

Ik wil niet dat je denkt dat ik van je af wil of zo.

Ik wil je geen pijn meer doen.

Mam, doe niet zo mal. Dat zou ik niet denken.

Naar school gaan in Sydney is het beste cadeau dat je me kunt geven.

Beter dan een mooie pop?

Mam?

Laat maar.

Wees gewoon blij.

Dank je.

Instappen.

Ik hou van je.