Afrikaans
Akan
Albanian
Amharic
Arabic
Armenian
Azerbaijani
Basque
Belarusian
Bemba
Bengali
Bihari
Bosnian
Breton
Bulgarian
Cambodian
Catalan
Cebuano
Cherokee
Chichewa
Chinese (Simplified)
Chinese (Traditional)
Corsican
Croatian
Czech
Danish
Dutch
Esperanto
Estonian
Ewe
Faroese
Filipino
Finnish
French
Frisian
Ga
Galician
Georgian
German
Greek
Guarani
Gujarati
Haitian Creole
Hausa
Hawaiian
Hebrew
Hindi
Hmong
Hungarian
Icelandic
Igbo
Indonesian
Interlingua
Irish
Italian
Japanese
Javanese
Kannada
Kazakh
Kinyarwanda
Kirundi
Kongo
Korean
Krio (Sierra Leone)
Kurdish
Kurdish (Soranî)
Kyrgyz
Laothian
Latin
Latvian
Lingala
Lithuanian
Lozi
Luganda
Luo
Luxembourgish
Macedonian
Malagasy
Malay
Malayalam
Maltese
Maori
Marathi
Mauritian Creole
Moldavian
Mongolian
Myanmar (Burmese)
Montenegrin
Nepali
Nigerian Pidgin
Northern Sotho
Norwegian
Norwegian (Nynorsk)
Occitan
Oriya
Oromo
Pashto
Persian
Polish
Portuguese (Brazil)
Portuguese (Portugal)
Punjabi
Quechua
Romanian
Romansh
Runyakitara
Russian
Samoan
Scots Gaelic
Serbian
Serbo-Croatian
Sesotho
Setswana
Seychellois Creole
Shona
Sindhi
Sinhalese
Slovak
Slovenian
Somali
Spanish
Spanish (Latin American)
Sundanese
Swahili
Swedish
Tajik
Tamil
Tatar
Telugu
Thai
Tigrinya
Tonga
Tshiluba
Tumbuka
Turkish
Turkmen
Twi
Uighur
Ukrainian
Urdu
Uzbek
Vietnamese
Welsh
Wolof
Xhosa
Yiddish
Yoruba
Zulu
เจาะลึกลูกหลานเจงกิสข่าน
จากนักรบมองโกลจอมเถื่อน
สู่ผู้สร้างอารยธรรมที่ยิ่งใหญ่ในเอเชียกลาง
สวัสดีครับทุกคน
ยินดีต้อนรับสู่ EP ใหม่นะครับ
ตอนนี้นะครับ
เราอยู่ที่เมืองซามาร์กันต์นะครับ
ใครดูมาจากจังหวัดไหนบ้าง
ดูเวลากี่โมง
ช่วยคอมเมนต์มาบอกหน่อยนะครับ
ทุกคนผมจะบอกว่า
ตอนนี้นะฮะ
อยู่ที่เมืองซามาร์กันต์เหมือนเดิมน่ะ
แต่ว่าเราไม่ได้มาเจาะลึกเรื่องอาหารน่ะ
อย่างที่เราสัญญาไว้เราจะพาไปเที่ยว
วันนี้นะครับ
เราจะมาเจาะลึกที่เที่ยวนะครับ
อย่างที่เราสัญญากันไว้
เราไปกินเยอะมาทุกวันแล้ว
วันนี้ผมรู้สึกว่ากรดไหลย้อนมันเริ่มเป็นแล้ว
เรามาที่ รีีจิสถาน สแควร์
นี่เดี๋ยวให้ดู
เรากําลังเดินไปที่
รีีจิสถาน สแควร์
ตรงนี้ก็จะเป็นคล้ายๆ สวนสาธารณะ
แล้วก็เป็นแบบว่า
ต้นสน
วิวแบบสวยๆ
มาเดินชิวได้ จริงๆคนก็มาถ่าย
แต่งงานกันเยอะเห็นปะ
พรีเวดดิ้ง
นี่ทุกคนดู
มันก็จะมี สถาปัตยกรรมแบบเนี้ย
อยู่ข้างหลังทุกคน
สวยมาก
วันนี้วันเสาร์
อากาศวันนี้ก็คือ
สําหรับเขาน่าจะเป็นอากาศที่ดี
19-20 องศา
ค่อนข้างอุ่นวันนี้
ถ้าเทียบกับช่วงแรกๆที่เรามา
ประมาณสามสี่วัน
อากาศค่อนข้างร้อน
เราใส่แขนสั้นยังได้เลย
ถ้ามาเดินที่นี่ช่วง
ช่วงที่เรามาช่วงพฤศจิกายนนะครับ
ช่วงต้นพฤศจิกายน
สวย ใบไม้เปลี่ยนสี
ดูดิ
สวยนะ
ผมพูดได้ทุกคลิป ใบไม้เปลี่ยนสี
ผมชอบมาก
วันนึงถ้ามีโอกาส
ลองไปเที่ยวดู สวย
ตอนนี้นะครับ
เราเดินเข้ามาถึงใกล้ๆกับ
รีจิสทรานสแควร์แล้วนะ
ผมจะให้ทุกคนดู
ช่วงที่เรามานี่
เราเจอประมาณคู่ที่ 5 ได้แล้วนะ
คือเราเดินมาประมาณไม่กี่นาทีเนี่ย
เจอมา 4-5 คู่ คือแบบสุดยอดเลย
แล้วก็ทุกวันที่เรามา
คือเราไม่ใช่มาครั้งแรกนะ
ทุกวันที่เรามาเราก็จะเจอคนมาถ่ายพรีเวดดิ้ง
ทุกคนครับ
พร้อมดู รีจิสสถาน แสควร์ หรือยัง
มาดูพร้อมกันนะ
3 2 1
มาทุกครั้ง อลังทุกครั้งที่นี่
สวยมาก
คนมาแต่งงานอีกแล้ว
เห็นปะ
นี่คู่ที่ 6
ผมนับได้เลยเนี่ย
โอ้โหดูดิ
มาทุกครั้งอลังทุกครั้ง
นี่คือสวยจริงนะ
สวยมาก
เดี๋ยวพามาดูใกล้ๆนะฮะ
รอบนี้ผมว่า
ก่อนหน้าเนี้ยผมมาวันแรก
ผมก็ต้องผ่านตรงนี้แหละ
มันอยู่กลางเมืองอ่ะน่ะ
คือเอาจริงจริงก่อนหน้านี้เรายังไม่เคยเข้าข้างในน่ะ
รอบนี้คือเราจะเข้าไปข้างในกัน
อธิบายแบบง่ายๆก่อน
ที่ที่เราอยู่ที่นี่คืออะไร
ชื่อก็คือ
รีจิสสถาน แสควร์
คือพื้นที่ศูนย์กลางของเมืองซามาร์กันต์
ในยุคอาณาจักรตีมูร เล็ง
จักรวรรดิติมูดที่ยิ่งใหญ่ในตะวัน
ไม่ใช่ตะวันออก / ในเอเชียกลาง
แล้วที่เราเห็นนี่คืออะไร
เป็นศูนย์กลางเขา
เหมือนตรงกลางของเมืองซามาร์กันต์
อันนี้คือศูนย์กลางเขา
ซึ่งในเวลาต่อมา
มันก็มีสร้างพวกอาคารต่าง ๆ พวกนี้ขึ้นมา
ทางซ้ายก็คือเป็น มัดรอซะฮ์
อูลุฆ เบก
ก็คือเป็นทั้งสุลต่าน
ซึ่งมีศักดิ์เป็นหลานของตีมูร เล็ง
ผู้ก่อตั้งอาณาจักรอาณาจักรตีมูร เมื่อกี้
ซึ่งเขาเป็นสุลต่านด้วย
แล้วก็เป็นนักวิทยาศาสตร์
ดาราศาสตร์ คณิตศาสตร์
มัดรอซะฮ์ คืออะไร
ก็โรงเรียน สถาบันการศึกษา
อ่า โอเค / สามัญนะ
อันนี้สามัญนะ / สามัญ
หมายถึงว่าสอนดาราศาสตร์ คณิตศาสตร์
พวกความรู้ด้านวิชาการอะ
วิชาการสามัญ / ใช่
นี่ยุคกี่ปีที่แล้วเนี่ย
ย้อนกลับไปสักห้าร้อยหกร้อยปีที่แล้ว
ห้าหกร้อยปีที่แล้ว
ตรงตรงกับยุคเรอเนซองส์ของยุโรป
อ๋อๆ อ๋อ
อันนี้คือมัดรอซะฮ์
อูลุฆ เบก ตั้งตามชื่อผู้สร้าง
ก็คืออูลุฆ เบก
อันนี้แสดงว่าอยู่ภายใต้ออตโตมันน่ะดิ
อันนี้แสดงว่าอยู่ภายใต้ออตโตมันน่ะดิ
อิทธิพลของออตโตมันยังมาไม่ถึงที่นี่
เรามีอาณาจักรนี้อยู่
แต่เป็นมุสลิมด้วยกัน / เป็นมุสลิมด้วยกัน
โอเค โอเค
อันนี้อันนี้คือของอูลุฆ เบก
อันนี้อันแรกเลยที่สร้าง / อันแรก
ทีนี้ถ้าทุกคนมาเนี่ย ดูดิ
คือมาดูสถาปัตยกรรมข้างกําแพงยังว้าว
ผมจะให้ดู
แต่ว่าถ้าใครจะเข้าไปข้างในก็ต้องซื้อตั๋ว
ผมเข้าข้างในก่อนแล้วกัน
ผมว้าวทุกอย่าง
แต่ว่าจะบอกว่าถ้าดูจริงๆนะ
มันเป็นกระเบื้องเล็กๆ
แล้วก็เอามาประกอบ
แล้วก็เป็นลายอย่างนี้
ห้าหกร้อยปีที่แล้วคิดดูดิ
ทุกคนสามารถซื้อตั๋วตรงนี้ได้นะฮะ
คนนึงอยู่ที่หกหมื่นห้าพันซม
หรือประมาณร้อยเจ็ดสิบบาท
ก็เอาเรื่องอยู่นะร้อยเจ็ดสิบบาท
ที่ท่องเที่ยวที่บ้านเราประมาณเท่าไหร่
ถ้าเป็นชาวต่างชาติ / ถ้าต่างชาติก็หลายบาท
ก็คูณสามอะบ้านเรา / อ้าวเหรอ
อ๋อต่างชาติสามสี่ร้อยเหรอ
อ๋อแสดงว่าถูกนะ
เราอาจจะเคยชิน
ผมอาจจะเคยชินกับไปเที่ยวอุทยานบ้านเรา
แล้วเราคนไทยเราจ่ายถูก
อันนี้ก็ 3 คน
คุณยีก็คนเดียว เดี่ยวๆ
อันนี้ทิ้งเพื่อนตลอด
สําหรับคนเดียว
สแกนนี้
มาเลย
เข้ามาแล้ว
สวยอ่ะ
สวยนะ
สวยมากทุกคน
จริงๆ เรามาก็สามารถจ้างไกด์ได้นะ
ที่นี่เขาจะมีไกด์มาอธิบายเรื่องประวัติศาสตร์
แต่ว่า
เอาตรงๆก็คือเรามากับ
บังอุสมานนะฮะ
บังอุสมานมาจาก everyday everywhere
เพิ่งมาครั้งแรก
นี่ดาแต่งตัว
เพื่อมาถ่ายกับโดมสีฟ้านะวันนี้
อันนี้คือคุณนายติดแกรนด์
เขาเรียกว่าอะไรนะ ติดแกรม
ทุกคนดู
สวยมาก
มาชาอัลลอฮฺ
ของจริงดูดีจริงๆนะ
อันนี้ผมไม่ได้เวอร์นะ
ผมจะบอกว่ามันคือกระเบื้องเล็กๆ
เอามาแปะจริงๆ ดู
เนี่ยผมให้ดู
อันนี้ตั้งแต่ยุค...
500 600 ปีที่แล้ว
นี่กระเบื้องเล็กๆจริงๆ
ไม้หินอ่อนหรือกระเบื้องเขาเรียกผมไม่รู้นะ
แล้วก็เอามาทําลวดลาย
ดูความเป๊ะสิ
ดูความเป๊ะสิ
แล้วก็เรียงไปเป็นลายอย่างนั้น
ผมไม่รู้ความหมายของลายพวกนี้นะ
แต่ว่า...
มันสวยจริงๆ
สวยมากดูดิ
นี่ผมถ่ายอย่างแบบ cinematic
สวยจริง
แบบที่เราคุยกันเมื่อกี้นะฮะ
ตึกนี้คือตึกมัดรอซะฮ์
ก็คือโรงเรียนของอูลุฆ เบก
อูลุฆ เบกก็เป็นหลานของตีมูร เล็ง
เดี๋ยวตีมูร เล็งเราจะค่อยไปเจาะ
ชีวประวัติของเขานะครับ
หลังจากนี้
คนนี้ก็ไม่ธรรมดา
สวยจริงๆ
มาชาอัลลอฮฺ
ขอถอดแว่นก่อน
สวยว่ะ
เห็นหน้าผมไม่ว้าวใช่ป่ะ
แต่ว่าเดี๋ยวผมให้ดูข้างหน้า
1 2 3 ไปยัง
นี่คือที่บังอุสมานอธิบายเมื่อกี้นะครับ
คือพอเราไปดูข้างกําแพงด้านหลังเมื่อกี้นะ
กลายเป็นธรรมดาเฉยๆ ไปเลย
พอเทียบกับลวดลายตรงนี้
นี่คือตึกแรกในสามตึกที่เราเห็นนะครับ
เป็นตึกที่โบราณที่สุด
นี่ไม่น่าเชื่อว่าคือโรงเรียนนะ
แสดงว่าด้านในถ้าเราเข้าไปข้างใน
ก็คือห้องเรียนป้ะ / ใช่
ลองเข้าไปก่อนไหมทีละตึกเลย
ปัจจุบันไม่แน่ใจว่า
เขายัง....
ใช้เป็นสถานที่เรียนไหม
น่าจะไม่เนาะ
น่าจะเป็นแบบที่เที่ยวไปแล้วอะ
ที่เที่ยวไปแล้ว
ดาลองเข้าไปข้างในกันไป
คือเข้ามาตรงนี้นะ
เราเห็นถึงการประกอบที่สวยมากๆ
มันดูสมมาตรไปหมดเลยอ่ะ
ดูดิ
แต่ว่ามันมีความไม่สมบูรณ์ของมันนะ
ความโบราณของมันนะ
อย่างเช่นหินเนี่ย
ผมว่ามันคืองานฝีมือป่ะ
ใช่ๆ
ดูมันเริ่มผุแล้วนะ
มันเริ่มกระเทาะออกมา
เข้ามาในนี้ก็คือโรงเรียนเก่านะ
แสดงว่าความรุ่งเรืองนี่มันสุดขีดจริงนะที่นี่
ถ้ายุค 600 ปีที่แล้วได้ขนาดนี้
ดูด้านในดิ
นี่คือโรงเรียนนะ
เหมือนมัดรอซะฮ์ที่เราไปก่อนหน้านี้
ใช่ ในคลิปก่อนๆ
ที่เราไปทาชเคนต์
แต่ว่าเดี๋ยวนี้เขาทําเป็นร้านค้านะ
มีสวนตรงกลาง
นี่คือห้องเรียนนะ
แต่เปลี่ยนเป็นร้านค้า
ก็เป็นห้องโล่งๆแหละ ผมว่า
มาชาอัลลอฮฺ
ดูสิคนขึ้นไปถ่ายรูปกันด้านบน
สมมติว่าเป็นเด็กนักเรียน
คือจินตนาการว่าเมื่อก่อน
เป็นนักศึกษามาเตรียมสอบ
ทุกคนที่มาเที่ยวนะ
แสดงว่าที่นี่ก็จะทําการสอน
เกี่ยวกับพวกดาราศาสตร์
คณิตศาสตร์
คณิตศาสตร์
ศาสตร์วิทยาศาสตร์ทั้งหลายอะ
อาจจะมีธรณีวิทยา
ไสยศาสตร์ด้วยไหม
ไสยศาสตร์ / ไม่มีๆ
ไม่เข้าใจว่าทําไมอูลุฆ เบก
ต้องสร้างโรงเรียนสวยขนาดนี้
เพราะเป็นสุลต่านด้วยไง
เป็นกษัตริย์
ไม่ได้เป็นแค่นักดาราศาสตร์อย่างเดียว
ก็เป็นสุลต่านด้วย
เป็นกษัตริย์นะ / ใช่
ผมว่านี่น่าจะเป็นหนึ่งใน
สถาปัตยกรรมที่ผมว้าวนะ
ตั้งแต่เราไปเที่ยวมานะ
อาจจะมีหลายๆ ที่อีกแบบนึง
แต่ว่าที่นี่ก็
สตั๊นจริง
ดูดิ
นี่ในโรงเรียน
ทําไมต้องสร้างสวยขนาดนี้
เดี๋ยวเราลองเข้าไปในห้องเรียนเขานะ
ข้างในเขาเปลี่ยนเป็นแกลเลอรี่หมดแล้ว
อันนี้คืออะไรฮะ / คล้ายๆ อะไร
ที่ผ่าลูกหมาก
ที่ผ่าลูกหมากอะไรดา
อันนี้ที่ทําวงกลมไง
เขาเรียกอะไรอ่ะ
เครื่องวัดที่ทําวงกลม
ตอนเด็กๆ ที่เราเรียน
แต่นี่มันเขตศตวรรษที่ยี่สิบ
นี้คือประมาณหนึ่งพันเก้าร้อยกว่า
แต่ว่ามันก็จะมีอุปกรณ์ต่างๆ
แล้วก็ประวัติของพัฒนาการ
การศึกษาเกี่ยวกับดาราศาสตร์
วิทยาศาสตร์อะไรต่างๆ
ของคนที่นี่นะ
ยิ่งใหญ่จริงยุคนั้น
หอดูดาวจําลองนะฮะ
จริงๆ / ของจริงอยู่อีกที่
อ๋ออีกทีนึง
ซึ่งผมก็เคยได้ยินอูลุฆ เบกทําหอดูดาว
หอดูดาวก็คืออันนี้แหละ / ใช่
นี่ดูข้างบนก็จะเป็นกระจกใส
แล้วก็มาดูดาวกัน
เขาก็เป็นสุลต่าน
เป็นกษัตริย์นะ
เขาก็ทําอะไรก็ได้
เงินเขามี
เอาจริงๆ
ถ้าเดินทั้งวันก็เดินไม่หมดผมว่า
แค่ตึกๆ เดียวก็มหาศาลแล้วนะ
นี่คือตึกที่โบราณที่สุดใน
ในที่นี่ใช่ไหม / ใช่
นี่คือตึกที่โบราณที่สุดนะ
ออกมาจากตึก
มัดรอซะฮ์ อูลุฆ เบก
เราไปกันตรงข้ามดีกว่า
คนละอันกันนะ
อันนี้อูลุฆ เบกก่อนนะ
ถ้าฝั่งนี้
อันนี้คืออะไร
อันนี้เป็นมัดรอซะฮ์เหมือนกัน
เป็นโรงเรียนเหมือนกัน
มัดรอซะฮ์
แล้วนี่คือโรงเรียนอะไร
เป็นโรงเรียนศาสนา
แต่ว่าสร้างหลังยุคอูลุฆ เบกแล้ว
ผู้นําของเขาที่สร้าง
ชื่อว่าไม่แน่ใจว่าออกเสียงยังไงนะ
ชื่อว่า ยาลันตุช บาฮาโดะ
ยาลันตุช บาฮาโดะ
อันนี้ก็เป็นกษัตริย์เหมือนกันหรอ
เป็นกษัตริย์
แล้วทําไมเขาถึงต้องสร้างให้มันเป๊ะ
เหมือนกันหมดเลยเหรอบัง
มันก็เป็นสถาปัตยกรรมของเขาไปแล้ว
เป็นลวดลายหรือว่า
สถาปัตยกรรมของเขาไปแล้ว
มันเป็นอย่างนี้
เหมือนถ้าบ้านเราก็สมัยกรุงธนบุรี
พอมายุคอยุธยา
มันก็มีความคล้ายๆ กัน
อาจจะมีแบบปรับเปลี่ยน
ใน element บางอย่าง
มีเสือ / อ๋อ ข้างบนมีเสือ
วันก่อนใครบอกหน้าเสือ แปลว่า
ไกด์ที่เป็นเด็กนักเรียนนะ / ใช่
มันจะมี
เสือ พระอาทิตย์ แล้วก็กวาง
ซึ่งเชลเดอรอต แปลว่า มีเสือ
คือมีนักเรียนนักศึกษา
ที่ศึกษาที่นี่อะไรทํานองนั้น
เสือหมายความว่าไง
เสือแปลว่านักเรียนไหม
เออ แปลว่านักเรียน
นักเรียนนักศึกษาอะไรอย่างเงี้ย
ส่วนดวงอาทิตย์คือครูใช่ไหม
กวางนี่คืออะไรน่ะ ความรู้
ก็คือเหมือนการจะสื่อว่า
ที่นี่เป็นสถานที่เรียนรู้อะไรอย่างเงี้ย
แต่ว่าในอิสลามนี่
รูปสัตว์แบบนี้ไม่ได้ไม่ใช่เหรอ
ก็ใช่ ก็ตามก็ตามหลักการไม่ได้
อันนี้มันก็ได้รับอิทธิพลมาจากข้างนอกอีกทีนึงอะ
อ๋อ อ๋อ
อันนี้ก็เป็นโรงเรียนนะ
ปัจจุบันก็คงเป็นที่ท่องเที่ยวแหละ
ข้างในก็น่าจะคล้ายๆ กัน
เป็นร้านค้าคิดว่านะ
แต่ว่านี่มันดู
เหมือนเพิ่มอิลิเมนต์บางอย่าง
มันเพิ่มขึ้นให้ดู
เสาที่มันเป็นเป็นคล้ายคล้ายเถาวัลย์น่ะ
ตรงนี้แล้วก็ลวดลายที่มันดูซับซ้อนมากขึ้นนะ
อาจจะเป็นเพราะยุคใหม่ด้วยแหละ
จริงๆ ก็ไม่ได้ใหม่หรอกก็ประมาณห้าร้อยปีนั่นแหละ
นี่ลองเข้าไปข้างในนะครับ
นี่ก็คือโรงเรียนสอนศาสนาอิสลามเลย
แต่จริงๆตามหลักอิสลามไม่มีเสือนะ
แต่เป็นโรงเรียนสอนศาสนา
โห นี่สวยว่ะ
อันนี้สวยนะ
สวยกว่าเมื่อกี้อีก
มันไม่เชิงว่าสวยกว่าเมื่อกี้
แต่ว่าลวดลายมันดูละเอียด
มันอาจจะโล่งกว่าไหม
พื้นที่ตรงนี้ / ใช่
มันไม่มีอะไรบังนะ
เข้ามาก็เห็นเลย
แต่ว่าลวดลายมัน
ถี่กว่านะ / มันถี่นะ
เขาพยายามสร้างขิงกันหรือเปล่า
ก็เป็นไปได้นะ
สร้างให้มันดีกว่า
ยุคนั้นน่าจะเป็นอะไรที่แบบ
ตระการตาจริง
อันนี้ผมว่าลวดลายมันเยอะไปนิดนึง
สําหรับผมชอบตึกนู้นมากกว่า
แต่ว่ามันสวย
ไม่น่าเชื่อนะฮะ
ข้างบนนี้ก็เป็นห้องเรียน
ห้องเรียน ห้องเรียน
ด้านล่างก็ห้องเรียน
ห้องเรียน
ห้องเรียนหมดเลย
เนี่ยห้องเรียนหมดเลย
คือถ้าเราจินตนาการสมัยก่อน
เป็นห้องเรียน
น่าจะมีนักเรียนแบบคึกคักมาก ๆ
แต่มันก็น่าเศร้าที่เราเห็น
กลายเป็นร้านค้าแล้วตอนนี้
น่าเศร้านิดหนึ่ง
มันก็ปรับไปตามยุคสมัย
ก็จริง
แต่มันไม่เหมือนกับมหาลัยบางมหาลัย
ที่เป็นอายุพันปีก็ยังเป็นมหาลัยทุกวันนี้
ที่นี่ก็เปลี่ยนไปแล้ว
นี่ออกมาจากตึกเมื่อกี้นะตึกสุดท้าย
อันนี้คืออะไรลูกพี่
ติลลากอรี
นี่คือ ติลลากอรี มัดรอซะฮ์
เป็นโรงเรียนเหมือนกันแต่เป็นคนละยุคหรอ
แต่ว่ามีมัสยิดด้วย
ไม่นะยุคเดียวกันกับตึกนี้เลย
คนสร้างคนเดียวกัน
แต่ว่าสร้างทีหลังประมาณสัก 10 ปี
อ๋อ มันสร้างทีหลัง
มันสร้างใกล้ ๆ กันเลย
คงประมาณว่าขยายมัดรอซะฮ์ไหม
แต่ว่ามีมัสยิดด้วยนั่นแหละ
ทําไมมันดูเป๊ะ มันดู
มันน่าจะมีการบูรณะอยู่แล้วนะ
ใช่ ๆ มีบูรณะอยู่แล้วพวกนี้
เขามีอยู่ เขามีติดพวกป้ายแบบ
เหมือนอาคารเก่า
รูปเก่า
ซึ่งมันจะมีร่องรอยของความสึกหรออยู่
นี่ก็ต่อเติม
ให้มันดูสมบูรณ์
ให้มันดูเป๊ะอะนะ
อันนี้ดูยิ่งใหญ่จริงอะ ยาว
อันนี้เป็นมัสยิดด้วยใช่ไหมบัง
เป็นมัสยิดด้วย
ทุกคนเห็นโดมด้านหลังจะมีโดมอยู่
ดูดิ
อลังการงานสร้างมาก
สวยอ่ะ เนาะ
นี่เป็นห้องเรียนหมดเลยนะ
ไม่น่าเชื่อ
เป็นมัดรอซะฮ์เหมือนกัน
แต่ว่ามีมัสยิดด้วยข้างใน
ที่ตรงนี้ที่พิเศษว่าต่างจาก
2 อาคารที่ผ่านมาก็คือคําว่า
ติลลา กอรี
แปลว่าปิดทองจะมีโดมหนึ่ง
เขาเหมือนว่าคนสร้างเขาสั่งให้มีการ
ประดับประดาด้วยทองคําด้วยในโดมน่าจะโดมนี้
ต้องลองเข้าไปดูข้างใน
ทําไมราชวงศ์นี้รวยจังนะ
นี่แหละคือน่าจะเป็นมัสยิด
มาตรงนี้ก็จะเป็นห้องเรียนคล้ายๆกับตึก
เมื่อกี้แต่ว่าเป็นชั้นเดียวนะก่อน
ฝั่งนู้นจะเป็น 2 ชั้น
ลองเข้าไปข้างในดู
อันนี้ตึกสุดท้ายนะ
ตึกทองคําที่บังบอก
นี่เขาพยายามส่องไฟให้เป็นออกแนวของทองนะ
มันเป็นมัสยิดด้วย คนละหมาดอยู่
อ๋อ จริงด้วย
ปิดด้วยทอง
อันนี้ทองจริงๆเหรอ / ใช่
ก็น่าจะไม่แน่ใจว่าส่วนไหนนะส่วนข้างบน
ส่วนที่เป็นที่ลวดลายโดม
เห็นป่ะ
แต่เดี๋ยวให้ยีซูมนะ
สวยอันนี้เป็นที่ละหมาดจริงๆด้วย
นี้เป็นที่ละหมาด
แล้วก็นี้ก็จะเป็นที่คุตบะห์
ที่ปราศรัยศาสนานะ
น่าจะใช้ละหมาดจริงๆแหละ
ไม่น่าเชื่อว่าจะว้าวขนาดนี้นะ
ทุกคนครับระหว่างที่เรากําลังดูคลิปอยู่นะครับ
ผมจะบอกว่าเราอยากกินอาหารไทยมากนะ
นี่นี่คือข้าวปีลาฟที่เราไปถ่ายในหลายคลิปนะ
แต่ว่าสิ่งที่เราขาดนะ
เราขาดน้ําพริก
วันนี้นะผมพกมาจากไทย
น้ําพริก
เนื้อปูม้าบังเทศ
อันนี้เป็นไข่ปู
จะเป็นน้ําพริกที่สามารถพกพาได้นะ
เราจะไปไหนก็สามารถพกพาได้
มีเคบับด้วย
กินกับน้ําพริก
นี่ไม่ใช่คลิปสปอนเซอร์นะ
แต่ว่าผมเป็นลูกค้าประจํา
สั่งมากินบ่อย
ผมก็เลยอยากจะให้ทุกคนได้ลอง
ด้านในก็จะมีหลายๆซองนะครับ
เขาก็จะแบ่งเป็นซองเล็กๆแบบนี้
ถ้าใครเคยดูประวัติผมนะ
ที่ผมขายชาไข่มุกแรกๆนะ
คนที่ผมยืนอยู่ด้วย
ตอนที่ผมขายชาไข่มุกข้างถนนในรูปอ่ะนะ
ก็คือคนนี้แหละเจ้าของ
บังซอดิกเพื่อนผม
รูมเมทผม
เขาขายนานแล้ว
เขาออกรายการซุปเปอร์เท็นดังแล้วตอนนี้
จริงๆผมไม่จําเป็นต้องโปรโมทหรอก
อันนี้คือไข่ปูม้าใช่ไหมครับ
ดูเราสามารถแกะแล้วก็กิน
ไข่ปูม้านะครับ
ไข่ปูเน้นๆคุณยี
ไปละ
แซ่บ
ใครอยากรู้จักบังเทศเพิ่มเติมนะครับ
ไปดูได้ในรายการซูเปอร์เท็นก็มี
หรืออยากจะสั่งซื้อก็สั่งซื้อได้
เดี๋ยวผมขึ้นช่องทางการติดต่อได้ในเพจเขา
แล้วก็อะไรต่าง ๆ นะครับ
ก่อนหน้าที่จะเป็นอูลุฆ เบก
จะเป็นจักรวรรดิตีมูรอะไรต่างๆ
ที่คนเติร์กที่นี่ที่มันยิ่งใหญ่มาก
ก่อนหน้านี้คืออะไร
ยุคก่อนหน้านี้
คือเอเชียกลางเมื่อก่อน
คือเป็นชาวเติร์กดั้งเดิม
แต่ว่าในเวลาต่อมาคือมองโกลเข้ามายึดครองที่นี่
อ๋อ มองโกล / ใช่
เจงกิส ข่านหรอ
มันก็เลยมีการผสมผสาน
หรือว่าชาวเติร์กกับมองโกล
จุดเริ่มต้นก็คือ
เดิม ๆ แล้ว
ชาวมองโกลที่อยู่อาศัยของเขา
คือเขาอยู่ที่มองโกเลีย
ไม่ก็ทางตอนใต้รัสเซีย
รัสเซียฝั่งตะวันออก / ครับ
อันนั้นคือที่อยู่ของชาวมองโกล
ซึ่งเขาอาศัยอยู่ที่ทุ่งหญ้าสเตปป์นะ
ตรงนั้นเรียกว่าทุ่งหญ้าสเตปป์
มองโกลเขาก็มีแบบมีเผ่า
มีตระกูลที่แบบปกครองแยกกันไป
อะไรอย่างงี้นะ
แต่ว่าในเวลาต่อมาเนี่ย
มีบุรุษคนหนึ่งที่ชื่อว่าเตมูจิน
เคยได้ยินใช่ไหม
เคยได้ยิน
เตมูจินนี่แหละที่ต่อมาเรียกว่า
เจงกิส ข่าน
คือเขาพิเศษตรงที่ว่า
เขาสามารถรวบรวมตระกูล
หรือว่าเผ่าต่างๆ ของมองโกล
ให้เป็นปึกแผ่นเดียวกัน
เขาก็เลยถูกเรียกว่า เจงกิส ข่าน
ข่านก็คือ
ผู้นํา กษัตริย์ ทํานองนั้น
เจงกีส ข่านก็คือแปลว่า
ผู้นําของโลกทั้งหมดประมาณนี้
เมื่อเตมูจินถูกยกให้เป็นเจงกีส
เขาก็เริ่มมีวิสัยทัศน์
มีเป้าหมายว่าเขาจะปกครองแผ่นดินทั้งหมด
ในโลกเลยเหรอ / ใช่
นั่นแหละก็เลยเป็นที่มาของการบุกพิชิต
แผ่นดินต่างต่าง
อ๋อที่เราเคยได้ยินกันนะ
นั่นแหละคือฉะนั้น
เจงกิส ข่านจึงเป็นเหมือนเป็นผู้นําคนแรก
และกษัตริย์คนแรกของจักรวรรดิมองโกล
คือมองโกลนี่ยิ่งใหญ่มากนะ
เขาเริ่มต้นลงมาข้างล่างก็คือจีนอะ
เขาก็บุกไปที่จีนก็พาลูกๆเขา
ลูกเขามีสี่คน
คนโตชื่อว่าโจชิ โจจิหรือว่าโจชิ
คนต่อมาชื่อว่า ชากาไต
คนต่อมาชื่อว่าโอเกไต
คนสุดท้ายชื่อว่า ตูลุยหรือว่าโตลุย
พวกนี้เดี๋ยวมันจะมีส่วนสําคัญในเวลาต่อมา
เขาก็พาลูกเขาแล้วก็หมายถึงว่า
กองทัพเขาอะบุกพิชิตแผ่นดินจีน
โอเค
ซึ่งก็เกิดสงคราม เกิดการสู้รบ
เกิดการต่อสู้กับราชวงศ์เซี่ยของจีน
จึงทําให้มองโกลยึดเส้นทางสายไหมได้
จีนก็ไม่สามารถขนส่งสินค้าได้
ฝั่งตะวันตกเองก็ไม่สามารถส่งมาจีนได้
อันนี้หนึ่ง แล้วก็สองคือ
เขาบุกนี่ด้วย บุกราชวงศ์จีน
อีกราชวงศ์หนึ่งของจีน
ซึ่งทําให้มองโกลเขาสามารถยึดครองปักกิ่งได้
ฉะนั้นจีนในยุคนั้นกับจีนปัจจุบันมันต่างกันนะ
เมื่อก่อนแผ่นดินมันจะไม่ได้ใหญ่เท่าปัจจุบัน
ฉะนั้นมองโกลจึงเข้าแผ่นดินจีน / ครับ
อันนี้คือจุดแรกเลยที่มองโกลเข้าไป
ซึ่งเมื่อเขาเข้าจีนได้แล้วเนี่ย
เขาก็มองต่อว่ามีที่ไหนอีก
จึงเป็นที่มาของการพิชิตเอเชียกลางในเวลาต่อมา
มองโกลจึงลงมาจากข้างบน
มองโกเลียลงมาที่จีนใช่ไหม
แล้วก็ยกทัพมาที่เอเชียกลาง
เอเชียกลางก็เจอกับชาวเติร์กดั้งเดิม
ที่เป็นคนพื้นถิ่นที่นี่
ซึ่งมีสองอาณาจักรใหญ่ ณ ตอนนั้น
ที่ควบคุมเอเชียกลาง
หนึ่งก็คือชื่อว่า
คาราคอนิก เป็นอาณาจักรหนึ่ง
แล้วก็อีกอันหนึ่งที่เราคุ้นชื่อกัน
แล้วก็เราก็เอ่ยชื่อมาหลายครั้งก่อนหน้านี้
ก็คืออาณาจักร ควอวาริสเมี่ยน
ที่ไม่ใช่คนนะ
ที่เป็นอาณาจักร เป็นราชวงศ์
ฉะนั้นเมื่อมองโกลยึดที่นี่ทั้งหมดได้ใช่ไหม
ฉะนั้นที่นี่มันจึงกลายเป็นเมืองสําคัญของมองโกล
แล้วมาเป็นอิสลามได้ยังไง
มองโกลคือทีหลัง
อันนี้ยึดเจงกิส ข่านก่อน
คือมองโกลไม่ใช่อิสลามใช่ไหมเนิ่นๆ
ไม่ใช่ มองโกลนี่คือเดิมๆ
นับถือในลัทธิชาแมน
ชาแมนก็คือ ลัทธิบูชาบรรพบุรุษ
วิญญาณบรรพบุรุษ
และในเวลาต่อมาเขาก็รับศาสนาพุทธ
พุทธทิเบต
ก็เป็นอิทธิพลของเส้นทางสายไหมเหมือนกัน
ก็เป็นอิทธิพลของเส้นทางสายไหมเหมือนกัน
ส่วนรัฐอิสลามมายุคลูกหลานของมองโกลไปแล้ว
แต่ยุคเจงกิส ข่าน ยัง
เจงกิส ข่านนี่ยพอเขาเสีย
ก็ต้องเลือกข่านคนใหม่
ซึ่งพอเลือกข่านคนใหม่ก็ได้ลูกชายเขาลูก
ลูกชายคนที่สี่เมื่อกี้อะตูลุยอะ
แต่ว่าปกครองไม่นาน
สักสี่ปีสักสองปีก็เสีย
มันจึงเข้าสู่มองโกลยุคที่สอง
ยุคของโอเกไตข่านลูกคนที่สาม
ก็ขยายการพิชิตอีก
ยกตัวอย่างเช่นนะ
อย่างเช่นเมื่อกี้เขายึด
เอเชียกลางได้ใช่ไหมอะ
ล่างเอเชียกลางคืออะไร
ก็คืออัฟกานิสถาน
ปากีสถาน คืออินเดีย
ฝั่งจีนเมื่อกี้อะเขาก็ไปต่ออีก
เขาไปที่เนี่ย
เมืองไคฟง
ไคฟงก็คือ มณฑลเหอหนาน
ของจีนในปัจจุบันนี้
แล้วก็ไปที่เกาหลีด้วย
จนกระทั่งราชวงศ์
เกาหลีในตอนนั้นน่ะนะ
ก็ยอมจํานน
แล้วก็อยู่ภายใต้มองโกล
ที่เด่นที่สุดของมองโกลในยุคของ
ในยุคของโอเกไตเนี่ย
ก็คือเขาพิชิตทางตะวันตก
เมื่อกี้เขาหยุดแค่เอเชียกลางใช่ไหม
ซึ่งถ้าเขาไปต่อเนี่ย
เขาจะเข้าสู่
อาณาจักรอิสลามที่เป็นศูนย์กลางของอาณาจักรอิสลามอะ
เข้าสู่อิหร่าน
คูราซาน เข้าสู่อิรัก
ซึ่งเขายังไปไม่ได้
เขาก็เลยเลือกที่จะไปข้างบน
ข้างบนก็คือเหนือทะเลแคสเปียน
เหนือทะเลดํา
ซึ่งมันก็คือคาซัคสถาน
มันคือรัสเซีย
มันคือยุโรปตะวันออก
ก็ไปบุกถึงโน่น
ถึงมอสโค
มอสโคนี่คือเมืองหลวงของรัสเซีย
แล้วก็ไปถึงเคียส
ที่ยูเครน
ถ้าเราดูแผนที่คือข้างบน
ลงมาข้างล่างแล้วก็จีนข้างบน
นี่แค่ระยะที่สองนะ
คือระยะลูกชายคนที่สาม
โอเกไต ข่าน
ซึ่งเมื่อ โอเกไต ข่านเสีย
ภายในลูกๆ
ของเจงกิสข่านเขาเริ่มขัดแย้งกัน
จนกระทั่งเมียของเจงกิสข่าน
ก็คือแม่ของบรรดาลูกๆ
ปกครองแทนอยู่ช่วงหนึ่ง
สําเร็จราชการแทนอีกประมาณ 15 ปี
ก่อนที่จะได้ข่านคนใหม่
ซึ่งข่านคนใหม่ก็คือ
เข้าสู่ยุคที่ 3 ของมองโกล
ก็คือยุคของมองเก้ ข่าน
ไม่แน่ใจว่าอ่านยังไงนะ
ในภาษาอื่น
แต่ว่าภาษาไทยเขาใช้คําว่า
มองเก้ ข่าน
ซึ่งยุคนี้แหละที่มองโกลบุกเข้ามาที่
ใจกลางของอาณาจักรอิสลาม
ในยุคอับบาซิยะ
ตอนนี้เลยบุกเข้ามาที่คุโรซาน
บุกเข้ามาที่อิหร่าน
อิหร่านในปัจจุบันใช่ไหมครับ
เมืองสําคัญๆ ต่างๆ
แล้วก็บุกมาถึงแบกแดด
แล้วก็แบกแดดก็แตกสลายในยุคของ
เดี๋ยวเราค่อยมาเจาะ
Every Deen Podcast ดีกว่า
เรื่องนี้คือยาว
อันนี้ให้เราเห็นภาพ
แล้วสุดท้ายมายิ่งใหญ่
มาเข้าอิสลามกันตอนไหน
ซึ่งโมเก้ ข่าน
พอเขาเสียใช่ไหม
คือสัญญาณของความขัดแย้ง
ภายในมันเห็นแล้วเมื่อกี้
ตอนที่โอเกไต ข่านเสีย
พอโมเก้ ข่าน
ความขัดแย้งภายในมันจึงรุนแรงมากขึ้น
แล้วก็บวกกับในยุคหลัง
เจงกิส ข่าน เสียชีวิตเนี่ย
คือเนื่องจากมองโกลเขามาบุก
เขามายึดเอเชียกลางได้ใช่ไหม
เขาก็ยึดบางส่วนของคุรอซานได้
เขาเริ่มหมายถึงว่าเขามีปฏิสัมพันธ์กับโลกอิสลาม
จึงมีลูกหลานของมองโกลบางส่วนที่รับอิสลาม
แล้วไม่ใช่แค่ลูกหลานที่เป็นเจ้าชายทั่วไป
ไม่ใช่
มีถึงขั้นที่เป็นผู้นําเขาด้วย
อย่างเช่นยกตัวอย่างเช่นคนที่ดังมากๆ
ที่รับอิสลามนะก็คือบารอกัส ข่าน
เขาเป็นลูกหลานของมองโกลที่ขึ้นข้างบน
ขึ้นไปรัสเซียเขารักษาข้างบน
มีคนหนึ่งชื่อว่าบารอกัส ข่าน
ซึ่งคนนี้เขายอดเยี่ยมมาก
คือเขารับอิสลามใช่ไหม
แล้วเขาเป็นเขาเป็นผู้นําใช่ไหม
มันจึงเปรียบเสมือนว่ามองโกลข้างบน
มองโกลส่วนข้างบน
เหมือนกับว่ารับอิสลามไปด้วยทั้งหมด
เขามีส่วนสําคัญมากในการเชิญชวน
ให้ชาวมองโกลรับอิสลาม
แล้วก็มีส่วนสําคัญเช่นเดียวกัน
ที่ทําให้ฮูลากู ข่าน
ที่บุกไปยังที่ตีแบกแดด
ล่มสลายไปใช่ไหมครับ
แล้วก็เขาจะบุกต่อนะ
เขาจะไปที่อียิปต์ต่อนะ
ไปที่ปาเลสไตน์ที่อียิปต์ต่อเนี่ย
แต่ว่าด้วยความช่วยเหลือของบารอกัส
จึงทําให้ราชวงศ์มุสลิมที่อยู่ที่อียิปต์
สามารถเอาชนะฮูลากู ข่านได้
ในสงครามครั้งสําคัญที่ชื่อว่า
ไอยาลูตเคยได้ยินไหม / ไม่เคย
สงครามสําคัญมากของโลกอิสลามกับมองโกล
ก็คือสงครามไอยาลูต
คือเขาอยากพิชิตโลกทั้งหมด
แต่ว่าเขาไป
เขาผ่านด่าน
ผ่านด่านราชวงศ์มุสลิมที่อียิปต์ไม่ได้
มันก็เลยหยุดแค่นั้น
เขาก็เลยสุดท้ายพอเขาพ่ายแพ้
เขาก็เลยถอยออกมา
บวกกับเขามีความขัดแย้งภายในด้วย
ขัดแย้งนี่รุนแรงถึงขั้นที่ว่า
มองโกลที่ข้ามอิสลามไปแล้วอะ
ก็คือราชวงศ์คิปชักข้างบนน่ะ
มีการต่อสู้กันกับมองโกลด้านล่างนะ
มองโกลสู้กันเอง
หมายถึงว่ามีสงครามระหว่างมองโกลกันเอง
ซึ่งพวกนี้มันเป็นเรื่องแบบละเอียดนะ
เราค่อยเจาะอีกทีนึง
สุดท้ายมาอูลุฆ เบกได้ยังไง
ซึ่งปรากฏว่าในเวลาต่อมาเนี่ย
เมื่อเมื่อกี้อะ
ระลอกที่สามเนี่ยเมื่อมองเก้ ข่านเสียใช่ไหม
อันนี้แตกเลย
แตกหมายถึงว่าจากอาณาจักรใหญ่
เขาแบ่งเป็นสี่
ฝั่งจีนเรียกว่าราชวงศ์หยวน
มองโกลหยวน
อันนี้ใครศึกษาประวัติศาสตร์จีนก็จะรู้ว่า
มียุคนึงก็คือราชวงศ์หยวน
ซึ่งจริงๆ แล้วมันก็คือมองโกล
แล้วก็ส่วนที่ตะวันออกกลางเรียกว่า
อิล ข่าน
มองโกลอิล ข่าน
ส่วนข้างบน คาซัคสถาน รัสเซีย
ยุโรปนิดหน่อยเมื่อกี้
เรียกว่าโกลเด้น ฮอต
หรือว่าข่าน คิชชัก
โกลเด้น ฮอต ก็คือกระโจมทอง
พวกนั้นเป็นอิสลาม
แต่ยังไม่ได้เป็นกรรมแรก ๆ
ที่รับอิสลาม
ส่วนตรงกลางคือ
ชากาไต ข่าน
ตั้งชื่อตามลูกของเจงกิส ข่าน
ข้างล่างใช่ไหม
เอเชียกลาง
เรียกว่า ชากาไต ข่าน
ซึ่งชากาไต ข่าน คือ
มันเริ่มมีคนรับอิสลามแล้ว
จากการเผยแพร่ของมองโกลข้างบน
ช่วงหลังเขามีความขัดแย้งกันเอง
และเมื่อชากาไต ข่านแบ่งเป็นสอง
แตกเป็นสอง
เป็นตะวันออกกับ ตะวันตก
ซึ่งเมื่อช่วงหลังเริ่มอ่อนแอมากขึ้น
ปรากฏว่าก็มีลูกหลานของมองโกลคนหนึ่ง
เติร์กมองโกลผสมกันแล้ว
ก็มีลูกหลานของเติร์กมองโกลคนหนึ่ง
ที่หมายถึงว่าเขาก็มี
ศักยภาพมีความสามารถ
แล้วก็ไต่เต้าขึ้นมากลายเป็นผู้นํา
กลายเป็นผู้นําของราชวงศ์ชากาไต
จนกระทั่งเขาสามารถขึ้นมามีอํานาจได้
แล้วสถาปนาราชวงศ์ใหม่ขึ้นมา
อาณาจักรใหม่ขึ้นมา
ชื่อว่า / ก็คืออาณาจักรตีมูร
อย่าบอกนะคือตีมูร เล็ง / ใช่
แสดงว่าที่บัง
ย้อนมาตั้งแต่เจงกิส ข่านเนี่ย
แสดงว่ามาถึงลูก
แล้วก็หลานเจงกิส ข่าน
ประมาณผมว่าน่าจะรู้ใช่มั้ย
ซึ่งอูลุฆ เบกนี่ยก็เป็นหลานของ
ตีมูร เล็ง
อูลุฆ เบกก็คือตึกนู้น
ก็คือหลานของตีมูร เล็ง
ตีมูร เล็งก็คือลูกหลานของมองโกล
ถูกต้อง
ที่ไปย้อนมองโกล มองโกลนี่ก็คือ
นี่ก็คือคนมองโกลนั่นแหละ
มองโกลที่ผสมแล้ว
ผสมกับเติร์ก
อย่างที่เราเล่าเมื่อกี้คือ
มองโกลพอไปจีนก็ผสมกับจีน
มองโกลไปที่อาหรับ
ก็ผสมกับอาหรับเปอร์เซีย
มองโกลไปข้างบนก็ผสมสลาฟรัสเซีย
ส่วนตรงกลางก็ผสมกับเติร์ก
ผมเคยได้ยินนะเชื้อเจงกิส ข่าน
นี่ไปทั่วโลกเลยนะ
ผสมไปมั่วเลย
สองในสามของคนทั่วโลกอะ
มีเชื้อเจงกิส ข่าน
สองในสาม
สองในสามของโลก
แสดงว่าคุณก็เจงกิสเหมือนกันดิ
ผมเจงกิส คอน
เจงกิส คอน นครฯ
ไม่ทัน คิดไม่ทัน
แล้วสรุปก็คือ
ที่นี่ก็คือเชื้อสายของมองโกล
มีส่วนของมองโกล
เจงกิส ข่านเนี่ย เขาศตวรรษที่ 13
ส่วนตีมูร เล็งเนี่ย
ที่เป็นผู้ก่อตั้งอาณาจักรติมูรเนี่ย
เข้าศตวรรษที่ 16
ประมาณสองร้อยสามร้อยปี
ห่างกัน / กี่เจน
ก็หลายเจนอยู่นะ
ก็หลายเจนอยู่
แสดงว่าที่เราเห็นวัฒนธรรมอะไรต่างๆ
อาจจะมีบางอย่างที่มาจากมองโกลก็ได้
มองโกลผสมกับเติร์ก
ที่เราเห็นสถาปัตยกรรมของเขาอะนะ
อย่างจานอย่างไรอย่างงี้
Can't find what you're looking for?
Get subtitles in any language from opensubtitles.com, and translate them here.