Original subtitles

[verre kreten]

[angstig gehijg]

[duistere muziek]

[man in het Duits] Lopen. [angstige kreten]

[autodeur klapt dicht]

[geschreeuw van bevelen] [angstige kreten]

[man in het Duits] Lopen.

[man op tv] …het eerste gedeelte van een belangrijke collectie schilderijen…

…meubelen, tapijten, bronzen klokken, porselein…

…zilver en andere antieke voorwerpen…

…bijeengebracht door een Nederlandse particuliere verzamelaar…

…Pieter Nicolaas Menten.

De kijkdagen van de veiling worden gehouden…

…van donderdag 17 juni tot en met zondag 20 juni.

[nieuwsuitzending op achtergrond]

[telefoon gaat over]

Ja, met Boas. Ik zou graag de heer Knoops spreken.

Boas.

Het is dringend.

[intromuziek 'Baretta's Theme' van Sammy Davis jr. speelt]

[geroezemoes]

[man] Morgen.

Morgen, Sas.

Goeiemorgen, Hans.

Om 12 uur heb je de afspraak met die judoka.

En vanmiddag moet je niet vergeten die Amerikanen te bellen.

[Hans] Yes, dank je.

En mevrouw Boas heeft gebeld. Het is dringend.

[Hans] Ongetwijfeld. -Of je meteen wilde terugbellen.

Met het risico dat de wereld vergaat…

…wacht ik daar wel mee tot na de redactievergadering.

Morgen, Hans. -[Hans] Morgen. Hoe staan we er voor?

[fluitje] Jongens.

[Hans] Oké, wat hebben we? Week 24 zit al aardig in de richting. Voorstellen?

[man] Lockheed. Er gaan geruchten van een complot met de KGB.

[Hans] Feiten moeten we hebben, geen geruchten.

[vrouw] Bloemenhove. Die kliniek bevordert de seksuele losbandige moraal.

Dat is meer iets voor de linkse rakkers van Vrij Nederland.

[man] Frank Sinatra gaat trouwen, met een veel jongere vrouw.

Serieuze onderwerpen. Doen we iets met het gedoogbeleid?

Ja, daar zit Margot op.

De staatsgreep in Argentinië. Een portret van Videla's kabinet.

Hebben we daar een betrouwbare bron?

Ik ken een ambtenaar bij Landbouw. -Kijk of hij wil praten.

[man] Jimmy Carter: de pindaboer die het opneemt tegen Gerald Ford.

[Hans] Daar zit een mooi verhaal in.

En de levering aan de kerncentrale in Zuid-Afrika?

[vrouw] Daar ben ik mee bezig. -[Hans] Oké, vooruit met de geit.

[deur gaat open]

[Saskia] En, heb je Boas al gebeld?

Boas op een lege maag? Dat lijkt me niet verstandig.

[man] Zegt die SS'er: 'Als jij nou kunt zeggen…

…welk oog van mij van glas is, dan laat ik je gaan.'

Zegt Sam meteen: 'Uw linkeroog.'

Zegt die SS'er: 'Hoe weet je dat nou zo gauw?'

'Het kijkt me zo menselijk aan.' [gelach]

[geklop op deur]

[man] Onze beroeps ingezonden-brievenschrijfster.

Koppen dicht. Alles wat je zegt, staat morgen in de krant.

[Boas] Dat heb ik gehoord.

Meneer Knoop, ik heb u wel tien keer gebeld.

Als Mozes niet naar de berg komt… -Heeft u dit gelezen?

[Boas slaat papier op tafel]

[Hans] 'Grote Nederlandse collectioneurs zijn een uitstervend ras.'

[Boas] Pieter Menten, multimiljonair, gaat een deel van zijn collectie laten veilen.

Die kunst is gestolen, van Poolse Joden.

Hoe weet u dat? -Van een journalist uit Tel Aviv.

Chaviv Kanaan. Hij werkt bij de Haaretz. Ik geef u zijn nummer.

Heeft u Rick van Heffen al gebeld? Dit is zijn artikel.

Die is kunstredacteur. Dit is iets totaal anders.

Hij heeft dit geschreven. Ik ga er niet zomaar mee op de loop.

Meneer Knoop, u en ik hebben hier een groter belang.

Vindt u?

Vindt u van niet?

Bellen.

Onmiddellijk.

[romantische muziek]

[in het Pools] Kom.

[in het Pools] Niet bang zijn. Hier, om te vieren dat we buren worden.

[in het Pools] Pak maar.

[in het Pools] Voorzichtig, dat is een vermogen waard. Help hem even.

[in het Pools] Kom maar.

[vrouw] Ja, dat mag in de woonkamer. In de woonkamer.

Bibi.

[in het Pools] Welkom in ons nieuwe huis. -[in het Pools] Dank u, oom Pieter.

[in het Pools] Je bent weer gegroeid. Straks ben je langer dan ik.

Nee, in de woonkamer.

[in het Pools] Gaat u voortaan hier wonen?

[in het Pools] Nee, maar in de zomer zullen we hier veel zijn.

[in het Pools] En als ik wil jagen, dan ga je mee. Toch?

[in het Pools] Graag, oom Pieter.

Wil hij misschien iets drinken? Limonade?

[in het Duits] Graag, mevrouw Menten.

[een telefoon rinkelt]

Hey. Hans, wat hoor ik nou? 70% oplagestijging in een jaar.

Eerst sterjournalist bij ons en nu ster-bladenmaker.

Drink je een borreltje mee? -Nee, dank je.

Dat stuk van Rik van afgelopen zaterdag over die kunstveiling…

Rik zit in het buitenland.

Dat weet ik. Maar die kunst schijnt gestolen te zijn.

En die Pieter Menten uit dat artikel…

…schijnt een oorlogsmisdadiger te zijn.

Menten is een bijzonder succesvol ondernemer.

Van wie heb jij dat? -Henriette Boas.

Dat wijfie dat nog steeds niet doorheeft dat de oorlog voorbij is?

Ze is wat merkwaardig, maar ze heeft wel vaak gelijk.

[chef] Henk, ga jij dat even uitzoeken?

[Hans] Een Israëlische journalist schijnt te weten waar die kunst vandaan komt.

Hij heeft alle details voor je.

[Henk] De lezers zijn na de Drie van Breda een beetje moe van die oorlogsverhalen.

Zeker weten?

Hans, bedankt voor de tip. Ik ga er achteraan.

Ja.

[deur slaat hard dicht]

[fluisterend] Ssst. Ze slapen beneden.

Wat ben je laat.

Een vergadering met het concern over de oplagecijfers.

Ze waren zeer onder de indruk.

Ze wilden per se op je wachten.

[tv op de achtergrond]

Kom, eten.

We gaan straks de Elsevier nog achterna.

Als we die lijn doorzetten krijgen we eindelijk meer budget.

Yoram heeft een tekening voor je gemaakt.

[Hans] Lijk ik daar op?

Misschien moet hij een groter zwaard.

Met een groter budget kunnen we veel meer eigen onderzoek doen.

En moet je dan eens opletten.

[Hans] Probeer jezelf niet te veel te herhalen. Gebruik synoniemen.

[telefoon rinkelt]

Waar zijn de foto's? -[vrouw] Die worden nu ontwikkeld.

[Hans] Jongens, doe dat in de kroeg alsjeblieft en niet hier.

[Saskia] Ik heb de heer Kanaan uit Tel Aviv voor je aan de lijn. Dringend.

Kanaan? Zet maar door.

[telefoon rinkelt]

Hans Knoop. -[Kanaan in het Engels] Hoe gaat het?

Dit is Chaviz Kanaan van de Haaretz. -[in het Engels] Ik versta u nauwelijks.

[in het Engels] Heeft u mijn bericht van mevrouw Boas gekregen?

[in het Engels] Ja, maar het is niet mijn vakgebied.

[in het Engels] U bent een vermaard journalist.

[in het Engels] Het is niet mijn verhaal…

…daarom gaf ik uw nummer aan een andere journalist.

Hij werkt bij de krant die het artikel over de veiling publiceerde.

[in het Engels] Het gaat hier om een massamoordenaar.

[in het Engels] Henk de Meester, heeft hij u niet gebeld?

[in het Engels] Niemand heeft me gebeld.

[in het Engels] Oké, hoe zit dat met de kunst die hij wil verkopen?

U zei dat dat gestolen was van Joden.

[in het Engels] Ja, en hij heeft alle Joden in de dorpen vermoord.

[duistere muziek]

[in het Engels] Wat zei u?

[in het Engels] Hij heeft alle Joden vermoord.

[in het Engels] Was u daar zelf getuige van?

[in het Engels] Nee, ik zat in Palestina…

…maar na de oorlog heb ik getuigen gesproken.

Ik heb hun verklaringen naar de Nederlandse overheid gestuurd…

…maar ze hebben er niets mee gedaan.

[in het Engels] Waarom kwamen die getuigen bij u?

[in het Engels] Meneer Knoop, ze hebben mijn familie vermoord.

Ik jaag al m'n hele leven op die man.

U moet me helpen. Deze veiling is een perfecte gelegenheid…

[geluid hapert]

[in-gesprek-toon]

[man in het Pools] Fantastisch, jullie hebben een schnaps verdiend.

[in het Pools] Goed idee.

[Pieter slaakt een kreet] [meisje schrikt]

[in het Pools] Wees niet bang, oom Pieter maakt maar een grapje.

[meisje lacht]

[in het Pools] Proost. -[in het Pools] Proost.

Isaac.

[in het Pools] Heeft dat bos goed hout? -[in het Pools] Je hebt het zelf gezien.

[in het Pools] Een gedeelte maar.

[in het Pools] Dat was goed bos. En de prijs is ook goed.

[in het Pools] Op goede zaken.

[chef en Henk overleggen]

[Hans] Henk.

Heb jij die journalist uit Israël nog gesproken?

Loop je me nu te controleren of zo?

Hij belde me vanochtend zelf. Een beetje warrig verhaal.

Maar als er ook maar iets van waar is, dan denk ik dat we erachteraan moeten.

Nou, nee.

Ik ben gisteren bij het RIOD langs geweest.

Pieter Nicolaas Menten is na de oorlog inderdaad veroordeeld…

…omdat hij in Polen in een Duits uniform heeft rondgelopen.

Hij zou kunst hebben geroofd en Joden hebben vermoord.

Niks over gevonden. 'Hulpverlening aan de vijand.' Meer niet.

Daar heeft-ie een korte straf voor uitgezeten.

Zag je getuigenverklaringen uit Palestina? Die zouden door Justitie zijn genegeerd.

Ik begrijp dat het allemaal een beetje gevoelig voor je ligt.

Maar die man is al veroordeeld. Het is een oude man inmiddels.

Wist jij trouwens dat het een broer is van Dirk Menten?

[chef] Die van waterpolo?

[Henk] Zwemmer. Stond reserve bij het Olympisch team.

[Hans] Waar was mijn collega precies naar op zoek?

Hetzelfde als u maar hij had het na drie minuten wel bekeken.

[Hans] Een Joodse antiekhandelaar die in '49 speciaal uit Tel Aviv is gekomen…

…om ten gunste van Menten te getuigen?

Hebben jullie iets over Mentens kunstverzameling? Waar die vandaan komt?

Niet dat ik weet. Nee.

[man] Meneer Menten is een liefhebber van landschappen uit de romantiek.

Het huis hangt er vol mee.

Maar er is ook nog een Sluyters en ook een magnifieke Isaac Israëls.

Interessant. Waar komen die vandaan? -Uit Nederland.

En deze hier, ook alles uit Nederland?

Eh… Waar gaat uw artikel precies over?

Over deze collectie.

Maar ik ben vooral geïnteresseerd in de herkomst van het werk.

Ah.

Dan heb ik daar misschien niet het meest adequate antwoord op.

Komt u even mee?

Meneer Menten kan u vast op alles antwoord geven.

Hij staat de pers graag te woord.

Dat lijkt me niet helemaal het juiste…

[man] Dag, mevrouw Menten. Met Jan Peter van Gelder.

[vrouw] Dag. Alles goed met u? -[Jan Peter] Ja, alles uitstekend.

Ik heb hier iemand van de pers die uw man graag een paar vragen wil stellen.

[vrouw] Waar is hij dan van? -De Accent.

Dat is een weekblad. -[vrouw] Het komt nu niet uit.

En wanneer wel?

[vrouw] Morgenochtend tien uur? -Dat is prima.

Dag, mevrouw Menten.

Morgenochtend tien uur kunt u bij de familie terecht.

Ze zullen u met open armen ontvangen.

Bedankt.

[gejaagde muziek]

[deur gaat piepend open]

Ik heb helemaal niks.

Die mensen nodigen me vriendelijk uit om over de veiling te praten…

…en dan kom ik met verhalen over diefstal en moord.

Stel dat die Kanaan het totaal bij 't verkeerde eind heeft?

[Betty] Stel dat hij gelijk heeft.

[rustige muziek] [geroezemoes]

[in het Pools] Jij ook, Bibi? Of liever limonade?

[in het Pools] Op een mooie zomeravond, en nog veel meer van dit soort avonden.

[in het Pools] En dat we nog veel meer goede zaken zullen doen.

[in het Pools] Daar drinken we op.

[in het Hebreeuws] Proost.

[vrolijke muziek]

[in het Pools] Laten we dansen.

[er wordt geklapt]

[in het Pools] Isaac, ik ontvoer je knapste dochter.

[Isaac] Als haar man geen bezwaar heeft.

[harde muziek]

[muziek: The Stranglers - 'No More Heroes']

[muziek: The Stranglers - 'No More Heroes']

[mechanische klik]

[duistere muziek]

[deur gaat open]

Mevrouw Menten? Ik ben Hans Knoop.

Goedemorgen. Meneer en mevrouw Menten verwachten u. Komt u verder?

[huishoudster] Meneer Knoop, komt u verder?

Ah, meneer Knoop.

Welkom.

Dit is mijn vrouw Meta.

Dag, meneer Knoop. Heeft u 't makkelijk kunnen vinden?

Geen probleem. [hond piept]

460.000 liter water.

Het is het grootste privé-zwembad van Europa.

Maar u kwam voor de kunst, nietwaar? Zal ik u wat laten zien?

Graag.

Italiaans spul. Begin 18e eeuw.

Kopje koffie?

[rustige pianomuziek]

We hebben een grote hoeveelheid Koekkoeks, zoals u ziet.

Zowel de oude als de jongere.

Inderdaad, ja.

Veel Hollandse meesters.

Een fraaie Van Dijck.

Nicolaes Maes.

Nu zie ik waarom u moet verkopen. Er is nauwelijks plek meer.

De collectie die geveild wordt, komt uit mijn huis in Amsterdam.

Dat heb ik onlangs verkocht.

Zijn dat ook allemaal Hollandse meesters? -Ook moderne werkjes.

En veel antiek.

[Hans] Waar haalt u al dat fraais vandaan? -Kopen en verkopen.

Zo bouw je een collectie op.

Zit in de familie.

De kunst is me als het ware met de paplepel ingegoten.

Komt u verder.

En uw broer Dirk?

Is die ook kunstverzamelaar?

Mijn broer leeft niet meer.

Eh…

Ja.

Waar ik eigenlijk voor kom…

En dat is waarschijnlijk één groot misverstand…

…maar er is iemand die u beschuldigt van ernstige zaken.

U leek me al niet bepaald een kunstkenner.

Zegt de naam Chaviv Kanaan u iets? -Nee.

Dat is een journalist van een belangrijke Israëlische krant.

Hij wil een artikel publiceren waarin hij u beschuldigt…

…van diefstal van kunst en moord op honderden Joden.

[sombere muziek]

Hij beweert met nabestaanden gesproken te hebben.

En u?

U wilt hier nu ook over berichten? -Niet zonder meer.

Ik wil graag uw kant van het verhaal horen. Daarom ben ik hier.

Dat waardeer ik zeer.

Dat maakt u in ieder geval een goed journalist.

[Meta] Kan ik u misschien nog iets te drinken aanbieden?

[Pieter] Meta. Meneer Knoop vertelt me net dat ik beschuldigd wordt..

…van de moord op honderden Joden.

Door een journalist uit Israël.

Nee, dat moet een vergissing zijn.

Mijn man heeft juist ontzettend veel Joden geholpen.

De bolsjewieken hebben me alles afgenomen.

Ik ben naar Krakau gevlucht, dat was toen in handen van de nazi's.

Ik probeerde mijn bedrijven te redden en mijn werknemers.

Er waren veel Joden die hun bezittingen wilden verkopen…

…voor ze op de vlucht sloegen.

Ik heb voor ze bemiddeld, zodat ze hun zaken…

…op een fatsoenlijke manier konden afhandelen in die chaos.

Ja, laat hem die brieven zien, lieverd.

Benzinebonnen regelde ik voor ze, voedselpakketten, papierscheine.

Noem maar op.

Dat kan ik bewijzen, want ze hebben me later bedankbrieven gestuurd.

Dankzij mij hebben ze de oorlog overleefd.

Hier, kijkt u zelf maar.

[Hans] Stieglitz.

[Pieter] U weet wie dat is?

Dan hoef ik u verder niets te vertellen.

Tot drie keer toe heb ik hem uit de dodencel weten te redden.

[Meta] Dat je uitgerekend door iemand uit Israël…

…van zulke vreselijke dingen wordt beschuldigd.

Weet u wat we doen, meneer Knoop? Laat hem naar Nederland komen.

Dan zal ik er alles aan doen…

…om dit afschuwelijke misverstand uit de wereld te helpen. Meta.

Kunt u dat regelen?

Ik kan het hem voorleggen.

Laten we toasten op de goede afloop.

Op uw wijsheid.

Dus niet alleen Stieglitz, hij heeft nog veel meer Joden gered.

Ik neem aan dat Justitie die brieven heeft gecontroleerd.

[Yoram] Kijk pap, ik heb een monster gemaakt.

[Hans] Hij knipperde niet eens met zijn ogen…

…toen ik over die beschuldigingen begon. -Dit zijn z'n ogen.

Yoram, ik praat even met je moeder.

Hij bleef heel vriendelijk…

…en beloofde alle medewerking om dit misverstand uit de wereld te helpen.

Lisette.

Hij klonk inderdaad heel aardig.

Wat?

[Betty] Net voor je binnenkwam had ik hem aan de telefoon.

Hij vroeg of we morgen zin hadden om met de kinderen…

…een duik in zijn zwembad te komen nemen.

Echt waar?

Hij had jou verlekkerd zien staan kijken, zei hij.

[telefoon rinkelt]

Knoop.

Ja, meneer Knoop.

Ik vergat u nog te zeggen…

…dat als u met Israël belt, u die journalist kunt zeggen…

…dat de vliegreis en het hotel…

…en alle onkosten geheel voor mijn rekening zijn.

Ik zal 't zeggen. -Eerste klas ticket en het beste hotel.

[fluisterend] Pieter, zijn vrouw.

En heeft u al met uw vrouw gesproken?

Of we komen zwemmen, bedoelt u?

Dat is bijzonder vriendelijk maar helaas niet mogelijk.

We gaan morgen op familiebezoek.

Een andere keer bent u altijd welkom.

En mijn vrouw is dol op kleine kinderen.

[Hans] Dat is fijn om te horen. Prettig weekend.

En meneer Knoop, laat u me nog even weten als u met die journalist gebeld heeft?

Zeker, dat zal ik doen.

Dag, meneer Menten. -Dag, meneer Knoop.

[onheilspellende muziek]

[Hans] Zo, waar is dat monster? Kom jij eens even hier.

[Yoram] Ja. -Ik ga je opeten. Grrrr.

[muziek intensiveert]

[motor loopt]

[onhoorbaar gesprek]

[man verheft zijn stem]

Vuile oplichter.

En nu?

Weg uit dit rattenhol.

Maar hij is nog niet van me af. Ik laat me niet belazeren. Nooit.

[Saskia] Hans, ik heb meneer Menten voor je aan de lijn.

Ik neem hem hier wel.

Meneer Menten.

Vervelend nieuws voor u.

Chaviv Kanaan gaat helaas niet op uw invitatie in.

Hij zegt dat hij pas naar Nederland wil komen als u voor de rechter staat.

Maar zo kan ik me toch niet verdedigen?

Dit is een gevecht tegen schimmen.

Bent u ook van plan om deze laster te publiceren?

U lijkt me toch een verstandig mens. -Dat spreek ik niet tegen.

Als ik u nu eens 25.000 gulden aanbied.

Daar hoeft verder helemaal niemand iets over te weten.

Geen denken aan, meneer Menten.

[Pieter] Als ik een oorlogsmisdadiger was, dan zou dat toch allang bekend zijn?

Belt u anders met de Simon Wiesenthal stichting.

Wedden dat ze daar nog nooit van mij gehoord hebben?

U zult daar helemaal niets over mij vinden, helemaal niets.

Houdt u daar alvast maar rekening mee.

Dit kan iets heel groots worden. Bel jij het Wiesenthal Centrum?

[telefoon rinkelt]

Hans Knoop. -[man] Ja.

Met Rene. -Wie?

Rene Kok, van het Rijksinstituut voor Oorlogsdocumentatie.

Ik heb nieuws.

Over de herkomst van de kunst heb ik helaas niets kunnen vinden.

Wat is dit dan allemaal?

Na zijn veroordeling in 1949 heeft Pieter Menten zelf…

…een groot aantal rechtszaken aangespannen.

Tegen wie?

Tegen de Nederlandse staat, tegen Duitsland.

Tijdens en na de oorlog zouden ze kunst van hem gestolen hebben.

Hij heeft miljoenen geëist.

En gekregen?

[Rene] Van Duitsland bijna een miljoen gulden.

En van Nederland ruim zes ton.

[Hans] Ruhling?

Raadsheer commissaris Ruhling.

Dat is de man die het gerechtelijk vooronderzoek tegen Pieter Menten deed.

Hij werd beschuldigd door Menten…

…van schilderijendiefstal en valsheid in geschrifte.

[Ruhling] Brave hond, zo.

In, eh…

…1943 kwam Menten…

…dwars door nazi-Duitsland…

…met de trein naar Nederland.

Maar liefst vier wagonladingen vol met kunst en antiek…

…liet hij afleveren bij een huis van zijn familie in Aerdenhout.

Volgens een van mijn bronnen heeft de heer Menten oorlogsmisdaden gepleegd…

…en zelf die kunst gestolen. Wist u dat toen?

Er was een uitleveringsverzoek vanuit Polen.

Maar we zaten midden in de Koude Oorlog, dus daar is niets mee gedaan.

Maar ik wist dat hij in Polen zeer goed bevriend was…

…met de SS'er Eberhard Schöngarth…

…die in '43 bevelhebber van de Sicherheitsdienst in Nederland werd.

Heeft u dat zwart op wit?

[Ruhling] De meeste dossiers liggen in een kluis in Den Haag…

…en mogen pas de volgende eeuw worden geopend.

Als die man een massamoordenaar is, dan moet hij worden berecht.

En daar gaat u voor zorgen, met dat weekblad van u?

Mijn taak is om de lezer te informeren. De vervolging van Menten is aan Justitie.

Meneer Knoop. Menten heeft onmetelijk veel geld.

Hij procedeert je gewoon helemaal kapot.

Nadat hij was veroordeeld ben ik door zijn advocaten blootgesteld…

…aan een waanzinnige hoeveelheid verdachtmakingen.

Niet alleen die schilderijendiefstal.

Ook de processen-verbaal zouden door mij zijn vervalst, noem maar op.

Maar u bent toch gerehabiliteerd?

Ja, maar mijn carrière was voorgoed voorbij, meneer Knoop.

[sombere muziek]

Heeft u dat ervoor over?

[de hond jankt]

Rustig, rustig.

Hier, kijk eens. Bal.

Vang.

[de hond blaft]

Wie weet zou u het bij oud-commissaris Piet van Apeldoorn kunnen proberen.

Die heeft die Schöngarth indertijd zelf nog gehoord.

Hij is ook valselijk beschuldigd door Pieter Menten.

Heeft u zijn telefoonnummer?

Daar heeft u weinig aan.

Maar ik weet waar hij zit.

Komt u morgen terug.

Heel erg bedankt.

Dat valt nog te bezien.

[spannende muziek]

Hans, er is bezoek voor je.

U komt hier samen vast wel uit. Meneer Menten.

Lang niet slecht wat u allemaal publiceert.

Hoe staat het ermee?

Heeft u dat Wiesenthal Centrum al gesproken?

Ja. Op zich goed nieuws voor u.

U bent er inderdaad volkomen onbekend. -Ik heb het u gezegd.

Dus dat zal ik zeker in mijn artikel vermelden.

Dus u publiceert toch?

Het wordt een objectief art… -Wat koop ik daarvoor?

Dit kunt u niet maken.

Dit is je reinste karaktermoord.

Ik heb inmiddels ook Nederlandse bronnen…

Waarom al die leugens publiceren, welk doel is hiermee gemoeid?

Ik weet het goed gemaakt. U stopt met deze lastercampagne.

En ik maak 50.000 gulden over aan het Wiesenthal-fonds.

Ik sta aan uw kant, meneer Knoop.

Het spijt me, maar daar kan ik echt niet op ingaan.

Dat zal u zeker spijten, meneer Knoop.

[dreigende muziek]

[er klinken stemmen]

Goedemiddag. -[Betty] Dag.

Wat een schatjes.

Hallo. Hoe heet jij? [de vrouwen lachen]

Lisette. -En ik Yoram.

Dag, Yoram. Krijg ik ook een handje van jou?

U bent mevrouw Knoop? -Ja. Betty Knoop.

Meta Menten.

De vrouw van Pieter Menten. -[Yoram] Waar zijn de koekjes?

Die liggen onderop, lieverd. Dat gaan we zo doen.

[dreigende muziek]

Ik, eh…

Ik heb gehoord dat uw echtgenoot hele onaardige dingen…

…over mijn man wil gaan publiceren.

Ik heb geen idee.

[Yoram] Mag ik dan een koekje? -Straks.

Zou u mij een plezier willen doen?

Praat het hem uit zijn hoofd.

Er komt alleen maar narigheid van. Daar zit niemand op te wachten.

Fijne middag nog.

Dag.

Kom.

Piet.

Frans.

Mag ik je even voorstellen? Dit is de heer Hans Knoop.

Hij is hoofdredacteur van de Accent.

Hij schrijft een artikel over Pieter Menten.

[Piet] Ik begin er niet aan.

Hij kent Menten niet.

Zeg jij er wat van.

Als we nog iets tegen hem willen ondernemen…

…dan moeten we het nu doen.

En meneer Knoop lijkt me vastbesloten.

Koffie op?

Er is nog werk te doen.

[Frans] Piet heeft Menten…

…en zijn toenmalige vrouw Elizabeth in '45 gearresteerd.

Ja, toch?

Ik was commandant van de Binnenlandse Strijdkrachten.

Iedereen die verdacht werd van collaboratie pakten we op.

En daar hoorde Menten ook bij?

In zijn huis in Aerdenhout kreeg hij regelmatig bezoek…

…van de SS Brigade-führer Schöngarth.

En wat was dat voor een man, die Schöngarth?

Een beroepsmoordenaar.

Vlak voordat hij door de Engelsen werd opgehangen…

…was hij gedetineerd in Amsterdam.

Niet de blaadjes, anders hou ik geen tomaat meer over.

Ik heb hem daar opgezocht…

…en liet hem een paar foto's zien van Menten in SS-uniform.

En hij zegt: 'Das is doch der Pieter Menten, wie geht es ihm?'

Hoe kwam u aan die foto's?

Gevonden.

[Hans] Waar precies?

In het huis van Menten.

Maar dan hebt u daar vast ook andere interessante dingen gevonden

Bewijzen zat.

Dat hij collaboreerde met de nazi's.

Handgeschreven brieven aan nazi-kopstukken, in het Duits.

Ondertekend met 'Heil Hitler'.

Ik heb alles overgedragen aan Justitie.

Zijn die ter inzage?

Dat kan pas in de volgende eeuw, volgens de wet.

[Piet] Ik had al gauw in de gaten dat we de strijd tegen Menten niet zouden winnen.

Dus op eigen initiatief heb ik het hele dossier laten kopiëren.

Hebt u die nog? Die kopieën?

Die heb ik begraven. In een waterdichte kist.

Zou ik dat materiaal kunnen zien?

Wat wilt u daarmee?

Menten opnieuw voor het gerecht krijgen.

Dan zult u me eerst moeten bewijzen dat u dat meent.

Het was dringend, zei Saskia?

Ik krijg verontrustende telefoontjes van de holding.

Meneer Menten schijnt zich nogal kwaad te maken.

[Hans] Ik vind steeds meer aanwijzingen die 't verhaal van Kanaan bevestigen.

Dit moeten we tot op de bodem uitzoeken.

Je laat je te veel meeslepen door emoties.

Als Jood zou je dit niet moeten aanpakken. -Ik pak dit aan als een echte journalist.

Niet iemand die het RIOD na drie minuten wel heeft bekeken…

…en in de kroeg gaat zitten.

Dat neem je terug. -Absoluut niet.

Heren, zo is het wel genoeg. Hans heeft gelijk.

Dit moet worden uitgezocht.

Maar je kunt pas publiceren als je absoluut zeker bent van je zaak.

Een oude entrepreneur valselijk beschuldigen. Dat we zo diep zinken.

[chef] Hans. Ik dek je. Maar verkloot het niet.

[tv-geluiden]

[Betty] Niet lekker? -O nee, het is heerlijk.

Ik weet gewoon niet of we dat verhaal van Kanaan wel moeten publiceren.

Stel dat we die beschuldigingen niet hard kunnen maken?

Dan weten de mensen in ieder geval wat voor man het is.

Menten heeft een spoor van vernielingen achtergelaten.

Iedereen die zich tegen hem keert, wordt kapot geprocedeerd.

Ik heb zijn vrouw ontmoet. Vanmiddag.

Ze stond hier voor de deur.

Ze vroeg of ik dat artikel uit je hoofd wilde praten.

Voordat er nare dingen zouden gaan gebeuren.

Dat is toch niet normaal?

[onrustige muziek]

[Hans] 'Een artikel in De Telegraaf.

Over de Blaricumse kunstcollectioneur Pieter Menten…

…sloeg op de redactie van het Israëlische dagblad Haaretz…

…in als een bom.'

[deur klapt dicht] [Meta] Pieter. Hij heeft het toch geflikt.

Hier. 'Massamoordenaar.' Hoe durft-ie?

[pianomuziek speelt]

[draaischijf telefoon klinkt]

Kleine miesgasser.

[Meta] Ja, dit is Meta Menten.

Ik wil heel graag Hans Knoop spreken en het is zeer dringend.

Dan vertelt u de heer Knoop maar wat hij met dat artikel heeft gedaan.

Hij heeft Jezus voor de tweede keer aan het kruis genageld.

Laat hem daar maar goed over nadenken.

Zo.

Die weet niet waar hij aan begonnen is.

Ik heb het gelezen.

[Hans] En?

[duistere muziek]

[muziek intensiveert]

[Piet] Processen-verbaal.

Correspondentie van Menten zelf.

Verslagen van verhoren.

[Hans] Is dit 'm ook?

[Piet] Nee, dat is Dirk Menten.

Die is inmiddels overleden, nietwaar? -O. Ja?

Hier. Die foto's van Menten in SS-uniform.

[gegil]

[gegil]

[man] Philip Leibowitz.

Philip.

[man in het Pools] Meekomen. -Philip.

[in het Pools] Kom op.

[in het Pools] Nee, niet doen.

[in het Pools] Laat haar gaan.

[in het Pools] Oom Pieter, ik smeek u. Doe het alstublieft niet.

[in het Pools] Kijk, kijk.

[in het Pools] Maria. Het is goed.

[in het Pools] Het is goed.

[mitrailleursalvo]

[ze schreeuwt]

[sombere muziek] [Maria blijft schreeuwen]

[Hans] De waarheid moet boven tafel. Ik wil elke week een artikel over Menten.

[Pieter] Hier gaan ze spijt van krijgen.

[telefoon rinkelt]

Als we hem nu aanhouden, dan huurt hij een paar dure advocaten in.

[man] Ik heb een meneer aan de lijn, die beweert te weten waar Dirk Menten is.

[Pieter] Maak even een foto. Dirk, kom er even bij.

[Dirk] Wat komt u doen? Ik praat niet over mijn broer.

[man] We spreken over feiten die meer dan 30 jaar geleden zijn gepleegd.

Dus jullie laten hem lopen?