Original subtitles

POPRZEDNIO...

Dla takich jak wy to koniec życia w Moskwie.

Nie możecie opuszczać hotelu. Inaczej was dopadnę.

Naprawdę cię zastrzelą, jeśli wyjdziesz?

Mam klucz, który otwiera wszystkie drzwi w tym hotelu.

Za pokojami są kolejne pokoje, a za drzwiami – kolejne drzwi.

Ten hotel to niebezpieczne miejsce. Zwłaszcza dla pana.

Jesteście autorem wiersza z 1913 roku Gdzie on teraz jest?

Przypisuje mi się go.

Jeśli traktowałbym to poważnie,

mógłbym pogrążyć się w rozpaczy, z której nie ma wyjścia.

Musimy budować kapitalizm państwowy, by zagwarantować postęp!

Świnię trzeba utuczyć na biesiadę.

Musimy być realistami.

Nowa polityka ekonomiczna...

To żadna nowość.

Robotnicy nadal harują, ale tym razem na zysk nowych właścicieli ziemskich.

Może przez okres przemian...

Nie, za długo byliśmy uciskani jarzmem tyranii.

Walczyliśmy o rewolucję, a nie powolną przemianę.

Razem możemy zbudować nową Rosję. Jest to w naszym zasięgu.

Tak.

Ale potrzeba odwagi, by po nią sięgnąć.

Miszka.

Nie możemy iść na kompromis.

- Znasz go? - Tak.

Musimy zbudować świat równych szans dla wszystkich.

Tak nie może dłużej być. Dzieci głodują.

Rodziny umierają z zimna we własnych domach.

Powinno wystarczać dla wszystkich, ale wszystko bogaci zagarniają.

- To niesprawiedliwe. - Nie!

- To niesprawiedliwe. - Nie!

Gdzie nasz humanizm? Gdzie nasza miłość bliźniego?

Miszka.

Aleksander Iljicz.

Dobrze znów cię widzieć.

Liczyłem, że wcześniej to nastąpi.

Tak, wykonywałem ważne zadanie.

Przypomnij mi, jakie jarzmo tyranii cię uciskało?

Zdaje się, że podobał ci się pobyt u mojej rodziny w Leniwej Godzinie.

- Spalili posiadłość do gołej ziemi. - Wiem.

Cieszę się, że hrabina zdołała uciec.

Zaprosiłem cię do mojego domu. Ubrałem cię i nakarmiłem.

Ubrania nie pasowały.

Byłeś moim przyjacielem. Traktowałem cię jak brata.

Wstydziłeś się mnie.

Dawałeś mi powody.

To, co się stało, to wszystko przez ciebie.

DŻENTELMEN W MOSKWIE

DZIEŃ 412

Nie zamawiałem sprzątania.

Ale skoro już jesteście, możecie nieco odkurzyć.

- Nie ma już żadnej świętości? - Od waszej babci.

Najwyraźniej nie ma.

Zdrajcy na uchodźstwie nadal marzą o powrocie w glorii i chwale,

i przywrócenia dynastii Romanowów.

Michaił Fiodorowicz Mindicz. Znasz go?

Tak, to pobieżna znajomość.

Mieszkaliście razem na studiach.

Mimo różnic w zakresie poglądów politycznych i pochodzenia,

uchodziliście za przyjaciół.

To skąd to pytanie?

Bo w naszych kłamstwach można odkryć prawdę.

Byliśmy przyjaciółmi, aż pojawiły się pewne okoliczności.

Jakie?

Chciał zmieść klasę, do której należę.

Akurat to może być prawda.

Miszka rzucił mi się w oczy na twoim procesie.

Zdaje się, że ma wpływy w partii.

Chciałbym, dzięki waszej pomocy... lepiej go zrozumieć.

Nie wiem, czy mogę pomóc.

Znacie go od ponad dekady. Musieliście poznać jego charakter.

Potrzeba czasu, by ludzie zrozumieli, jak to działa.

Ale w końcu zawsze się udaje.

Ale księżniczka była w drodze na bal u Tuszynów.

Otóż to.

Jej odmowa nie pogwałciłaby zasad uprzejmości.

Jednak nalegała, by zawieźć staruszkę do syna,

kowala, który mieszka w Kudrowie – ponad dziesięć kilometrów dalej!

I co potem?

Rodzina kowala zebrała się wokół karety,

a staruszka zaprosiła księżniczkę do skromnej chałupy na herbatę.

Kowal się przeraził. Stangret jęknął.

Syn kowala oblał się wstydliwym rumieńcem.

Dlaczego?

Bo ona była księżniczką.

I nie miała w zwyczaju wchodzić do domu robotników.

To twoja historia czy moja?

Mam wątpliwości, czy historie w ogóle do kogoś należą.

Księżniczka Golicyn uprzejmie przyjęła zaproszenie staruszki,

choć oznaczało to, że ominie ją bal Tuszynów.

A poślubiła syna kowala?

Dobry Boże. Oczywiście, że nie.

Wypiła szklankę herbaty, wsiadła do karety i ruszyła do domu.

Ale jej zachowanie było godne księżniczki,

co jest sednem tej opowieści.

Wolałabym, by poślubiła syna kowala.

On też, jak mniemam.

Olga, zrób coś, proszę.

- Te piękne stworzenia są pani? - Owszem.

Masz, no chodź. Proszę bardzo.

Zdaje się, że są nieułożone.

Przeciwnie, zdają się doskonale ułożone.

Chodziło mi o to, że źle się zachowują.

Zachowanie to kwestia traktowania, a nie hodowli.

Dlatego dobrze wychowane psy winny chodzić na najkrótszej smyczy.

Ja sądzę, że takie psy winny należeć do najpewniejszego właściciela.

Bez wątpienia.

To aktorka.

Widziałam ją w filmach. Nie są zbyt dobre.

Halo!

Otwórz drzwi, Nino, żebyśmy mogli zacząć.

Dobrze.

Wolniej!

Jak poznałeś Miszkę?

Studiowaliśmy razem.

Ale to już przeszłość.

Ale ktoś nas poróżnił.

Kobieta? Pojedynkowaliście się?

Nic z tych rzeczy.

Obaj ją kochaliście?

Kochaliśmy ją obaj, ale...

nie tak, jak sobie wyobrażasz.

Księżniczka nie mogłaby poślubić syna kowala.

Robi się późno.

Jutro będziemy kontynuować.

- Naturellement. - Merci.

Dobranoc.

Dziękuję, że je zszyłaś, Marino. Oczywiście zapłacę.

Naprawię te, gdy będę w szwalni.

Sprzątam u dyrektora Haleckiego.

Dostałaś awans? Z pewnością zasłużony.

Jasza, musisz być dumny z mamy.

- Jasza, zostaw to. - Nic się nie stało.

Obsługa urządza imprezę sylwestrową. Może przyjdziecie?

To niezmiernie miłe. Bardzo dziękuję.

Dziękuję. Trzymaj się, maluchu.

Słyszałam, że już nie żyje.

Zapewniam, że towarzysz Lenin ma tęgie zdrowie.

- Czyli to nie syfilis? - Co, proszę?

Był długo na wygnaniu, a w Finlandii nie ma nic innego do roboty.

I mówi to ktoś, kto zaznał tej przyjemności.

Właśnie tego zabrakło.

Zapewniam, że to nie syfilis.

Ale to prawda, że miał wylew.

Pewnie tak właśnie go złapał.

To z pewnością nieprawda. Nic mu nie dolega.

Nic się nie stało. I lepiej byłoby mówić nieco ciszej.

Dziękuję, Olgo. Niech żyje rewolucja.

- Zadbaj o porządek w naszym pokoju. - Sprawdzałem go dziś rano.

Mogę jakoś pomóc, madam?

Może płaszcz?

Ależ tak. Dziękuję.

A jeśli puści farbę?

Wtedy zostaje Trocki albo Kamieniew.

Obaj doceniają wagę medium, jakim jest filmu,

i są twoimi wielkimi fanami.

A ty o tym wiesz.

Regularnie odwiedzają Ministerstwo Kultury. Często rozmawiamy.

A co z tym człowiekiem ze stali?

To oprych. Nikt nie traktuje serio o Stalina.

Trocki i Kamieniew mają ulubionych reżyserów.

Znam dobrze ich wszystkich

i oczywiście mogę zaaranżować spotkanie.

W tym nowym świecie wszystko ma swoją cenę.

Chciałbym zjeść z tobą kolację, a potem napić się drinka.

- Zjemy obiad. - Z drinkiem.

Jakoś musimy przez to przejść.

Nie mogę się doczekać. Będziemy w kontakcie.

Wódkę.

Chłopcze! Daj mi wódkę. Ale już.

Wybacz, ale musisz czekać jak każdy.

Co?

Mówię, że musisz czekać jak każdy.

Powtórz to.

Madam, będzie pani tak miła?

Dobra.

Uspokójcie się! Obaj.

Nie, dam sobie radę.

Może jednak...

Nadal nie umiesz się bić.

A ty nie umiesz się nie bić. Co było powodem?

Kiepskie maniery.

To akurat mogę zrozumieć.

Na koszt firmy.

- Dziękuję. - Dzięki, Audriusie.

Twoje zdrowie.

Ryzykowałeś, mieszając się w to.

Zrobiłbyś dla mnie to samo.

Jak się dostosowujesz do nowych okoliczności?

Większość przyjaciół nie żyje, mój dom przejęto i spalono,

moja babka jest na wygnaniu. Poza tym...

Cóż, to car

rozkazał Kozakom atakować niewinne kobiety i dzieci.

Petrow nie żyje.

Jakim był zagrożeniem?

Chciał tylko grać na skrzypcach.

Sasza, rozmawialiśmy do nocy, jak można naprawić świat?

- Sprzeczaliśmy się. - Nie, zgadzaliśmy.

Dawniej wierzyłeś, że wszyscy winni mieć szansę i wolność,

by być tym, kim tylko chcą.

Każdy ma marzenia, Miszka. Tylko dzieci wierzą w nie po przebudzeniu.

Wiem, jak bardzo kochasz Rosję

i jej naród, twych rodaków.

Trzeba patrzeć do przodu, zamiast wstecz.

Nie sądzisz, że obaj już dość straciliśmy?

- Przepraszam. - Tak, Wasilij?

Wiadomość do pana od towarzyszki Urbanowej.

Właścicielki dwóch dość pokaźnych psów.

Proszę o drugą szansę zrobienia pierwszego wrażenia. U Szalapina. 18?

Proszę o drugą szansę zrobienia pierwszego wrażenia. U Szalapina. 18?

Dziękuję.

Spóźniłeś się na nasze spotkanie.

Pojawiła się rzadka okazja,

więc obawiam się, że musimy to przełożyć na jutro.

Byliśmy wcześniej umówieni, a muszę z tobą porozmawiać.

Tak, ale właśnie przełożyliśmy to na jutro.

Ty zasugerowałeś jutro. Umówiliśmy się na dziś.

Dam ci 20 rubli. 50?

Panna Urbanowa pyta, dlaczego skrywa się pan za donicą.

Nino, cokolwiek to jest, jestem pewien, że może zaczekać.

Proszę.

Hrabio Rostow.

Dobry wieczór.

Tak się cieszę, że wyłonił się pan zza kwietnika.

Cała przyjemność po mojej stronie, panno Urbanowa.

Proszę mi mówić Anna.

Pozwolisz?

Twoi czworonożni przyjaciele nie dołączą?

Nic z tego. Ale twoja dwunożna przyjaciółka owszem. To twoja córka?

- On? Nie. - Nie.

Nie wiem, kto to taki.

Pójdziemy gdzie indziej?

W hotelu Britannia jest świetna restauracja.

On nie może opuszczać tego hotelu, bo jest przestępcą...

- Dość, Nino. - ...niebezpiecznym...

Nino, dość tego. Dziękuję.

Czyli jednak ją znasz?

- Tyle, co nic. - Bardziej niż bym chciał.

Pokój trzy-jeden-siedem. Daj mi 20 minut.

Nino.

Nino!

Tak?

Byłem umówiony.

Towarzyszka Urbanowa za chwilę będzie.

Cześć, dziewczyny.

Otworzysz?

Dobry wieczór.

Zostaw tutaj.

Byłam dziś w dwóch restauracjach i barze, ale nie zjadłam ani kęsa.

Umieram z głodu.

Podziwiasz nowe dodatki teatru?

Nie użyłbym słowa „podziwiam”.

Zdaje się, że Lenin zamierza ogłosić powstanie nowego państwa sowieckiego.

Oczywiście, jeśli jeszcze żyje.

Zobaczymy, co my tu mamy?

Dziękuję.

A zatem...

- Dwie restauracje i bar? - Pięciu dziennikarzy w trzy godziny,

za każdym razem te same historie, jakby to było pierwszy raz.

A potem spotkanie z reżyserem młodszym niż większość moich butów.

Golubiew ma się za geniusza,

ale uważam się za wyjątkową znawczynię charakterów.

- Weźmy na przykład ciebie. - Mnie?

- Mężczyzna niewątpliwie majętny. - Już nie.

Ale w przeszłości niczego ci nie brakowało.

Pragnąłem wielu rzeczy, którymi nie było mi dane się cieszyć.

Ale nie pieniędzy.

Z pewnością jest wiele rzeczy, które przychodziły ci z łatwością.

Kontynuuj.

Jesteś z rodziny o znaczącej pozycji. Raczej dziedzicznej niż wypracowanej?

Kiedyś została wypracowana.

Ale nie przez ciebie.

Nie sprawiasz wrażenia wielkiego dowódcy wojskowego.

Całe szczęście, bo już byłbym martwy.

Zważywszy to, kim jesteś, powinieneś być martwy.

A jednak jesteś więziony w hotelu Metropol. Dlaczego?

Dlaczego tu cię trzymają?

Moja kolej.

Wyfiletowałaś tę rybę, jakbyś była córką rybaka.

Wychowałam się w rybackiej wiosce nad Morzem Czarnym.

- Nie miałaś rodzeństwa. - Nic mi o nim nie wiadomo.

Czyli mieszkałaś w wiosce, marząc o ucieczce.

To przyciągnęło cię do sceny, gdzie mogłaś zapomnieć o swoim życiu.

Tam byłam najszczęśliwsza.

Chodziłam na plażę i pomagałam ojcu zwijać sieci.

Zmarł, gdy byłaś bardzo młoda. Dlatego chciałaś uciec.

- Wróćmy do ciebie. - Mam rację?

Wróćmy do ciebie.

Twoja żona wyjechała z Rosji po rewolucji, biorąc ze sobą dzieci.

Nigdy nie miałem żony ani dzieci.

Brak okazji czy pragnienia?

Zapewniam, że nie ma braków w żadnej z tych kwestii. A u ciebie?

Dzieci? Nie, to byłby niewyobrażalny ciężar.

Dlaczego?

Dlaczego darowali ci życie?

Dlaczego chciałaś uciec z domu?

Dość rozmowy na dziś.

- Zapomnij o butach. - Nie. A co z twoją pościelą?

Na litość boską.

- Zawsze mieszkałeś w Moskwie? - W czasie zimy.

Lata spędzałem w Niżnym Nowogrodzie, w rodzinnym majątku Leniwa Godzina.

Domyślam się, że zjadłeś sporo jabłek.

Otaczały nas lasy, w których było ich pełno.

Jak głosiła miejscowa legenda,

głęboko w lesie rosło drzewo z jabłkami czarnymi jak węgiel.

Jeśli komuś udało się je znaleźć i zjeść,

mógł zacząć życie od nowa.

- Zrobiłbyś to? - Co takiego?

Czy byś je zjadł?

Jak mógłbym się wyrzec wspomnienia o tym spotkaniu?

Lub o wszystkich księżniczkach czy księżnych, które był przede mną?

O niektórych, nie wszystkich.

Jestem zaskoczona, że zgodziłeś się przespać ze zwykłą aktorką.

Wszyscy mi powtarzają, że czasy się zmieniły.

Co przez to rozumiesz?

Nic specjalnego.

Bo inaczej byłabym pod tobą?

Niekoniecznie musiałoby tak być.

Niekoniecznie?

Jeśli łaska, zamknij za sobą drzwi, gdy będziesz wychodził.

Oczywiście.

Zdaje mi się, że jestem ci winien przeprosiny.

Byliśmy umówieni i powinienem to uszanować.

Powinieneś.

Naraziłem na szwank naszą przyjaźń. Popełniłem błąd.

To prawda. Jestem już gotowa.

- Na co? - Na twoje przeprosiny.

- Ale ja... - Mówiłeś, że powinieneś przeprosić.

Przepraszam, Nino.

Przeprosiny przyjęte.

Zjemy razem śniadanie?

Ja zostanę tutaj.

Gdy wrócimy do Moskwy w nowym roku...

papa mówi, że pójdę do szkoły.

Chyba istnieje ryzyko, że się wykoleję.

Najciekawsi ludzie zwykle są wykolejeni.

Jeśli tu zostanę, mógłbyś mnie uczyć.

Tak, ale lekcje bycia księżniczką mają teraz niewielką wartość.

A edukacja da ci prawdziwą wiedzę o świecie.

Ale mnie się tu podoba. Tu jest fajnie.

Nie chodzi o to, gdzie jesteś.

Ale o to, jakich ludzi spotykasz.

W szkole poznasz najlepszych przyjaciół na świecie.

Takich, jak ty i Miszka?

Właśnie.

Proszę wejść.

Chciałbym porozmawiać o incydencie, którzy wydarzył się kilka dni temu.

Wojna i pokój, arcydzieło Tołstoja. Właściwie arcydzieło w ogóle.

- Czytał ją pan? - Znam tę historię.

Wdaliście się w sprzeczkę z jednym z naszych administratorów.

Nie miałem pojęcia, kto to jest, ale i tak nic by to nie zmieniło.

Mieliście czas wyciągnąć wnioski z naszej ostatniej rozmowy?

Dlaczego tak interesuje pana Miszka?

Bo zaryzykował swoją pozycję w partii, by ratować wam życie.

Nie dowiecie się ode mnie nic o Michaile Fiodorowiczu Mindiczu,

czego nie można się wywnioskować ze spotkania.

Jest lojalny do bólu.

To najlepsze, co ludzkość ma do zaoferowania.

Zatem czemu uznaliście, że jest niegodny, by być z waszą siostrą?

Bo niesłusznie uważałem, że szlachetność to kwestia urodzenia.

Bo bolszewik nie mógłby być dżentelmenem?

Z pewnością to nie dotyczy wszystkich.

A jeśli chodzi o mnie?

Uważacie, że jestem dżentelmenem?

Nie znam pana.

Powiedzmy, że mam za zadanie przyglądać się pewnym osobom.

Łatwe zadanie, gdy obowiązuje ich areszt domowy.

Jeszcze łatwiejsze, gdy trafią do grobu.

Nie wątpię, że jeszcze porozmawiamy.

Też jestem tego pewien.

Proszę zaczekać.

Zanim pan pójdzie...

Proszę to uznać za prezent gwiazdkowy.

Obchodzenie świąt jest zakazane.

Zarówno Lenin, jak i Trocki, są wielkimi fanami Golubiewa.

Wspomnę o tobie, gdy następnym razem nas odwiedzi.

Udasz się ze mną do pokoju?

Czy ja... z tobą?

Rozumiem, że nie jestem w twoim guście, ale...

To takie oczywiste?

Dla mnie tak.

Ale plotki o romansie ze znaną gwiazdą kina

odwróciłyby uwagę od prawdy.

Przysługa za przysługę.

- Tak, sir. - Mój stolik, dziękuję.

Oczywiście.

- Panie hrabio. - Szczęśliwego Nowego Roku.

Wszelkiej pomyślności dla pana.

Później zjem jeszcze z papą, więc zamówiłam tylko hors d'oeuvre.

- Hors d'oeuvre? - Oui.

Życzy pan sobie menu?

Nie, dziękuję, dobry człowieku. Proszę kieliszek szampana i łyżeczkę.

Oczywiście.

Poradzisz sobie beze mnie?

Nie musisz się przejmować takim starym nudziarzem jak ja.

Mimo wszystko będę.

- Jak ta hors d'oeuvre? - Doskonała.

Rozumiem, że nas pani opuszcza.

- Wielka szkoda. - Dziękuję.

Za całkowicie nieprzewidywalną i naprawdę cudowną przyjaźń.

A to...

Mały drobiazg,

który przydawał się mojej siostrze, gdy była w twoim wieku.

Znasz mnie jak nikt. Będę jej bardzo pilnować.

Robi się późno. Chodźmy.

Nie chcę, by twój papa musiał na ciebie czekać.

Powinieneś pójść na przyjęcie. To byłoby bardziej szlachetne.

Od mademoiselle.

Nino, chyba przesadzasz.

Musisz obiecać, że nie otworzysz go przed północą.

Daję ci słowo.

Żegnaj, Aleksandrze Iljiczu.

Szczęśliwego Nowego Roku!

- Dobry wieczór. - Dobry wieczór.

Sasza!

- Chodź! - Miszka.

Dziękuję.

Dobry wieczór.

Może chcielibyście skosztować brandy?

Proszę do nas dołączyć.

Doskonały wybór, Wasza Ekscelencjo.

Masz jakieś szklanki, Miszka?

Prosto z Szampanii.

Oczywiście.

Szczep Ugni Blanc, podwójnie beczkowana.

Przełom wieku.

- Powiedziałbym... 1906. - Blisko. 1908.

Należy ją pić z przyjaciółmi.

Na zdrowie.

- A to kto? - Mój syn.

- Ilja, ma trzy miesiące. - O rety.

Często rozmyślam, czy nadal by żyła, gdybym nie stanął między wami.

Może zostałbym arystokratą.

Może pobralibyśmy się i... oboje byli już martwi.

Bardzo mi przykro, że wszedłem między ciebie i Helenę.

Wiem, co dla mnie zrobiłeś, Miszka. Z tym wierszem.

Gdyby nie ty, nie byłoby mnie tu.

Uratowałeś mi życie.

Powinienem już iść, póki jeszcze mogę.

Odwiedzisz mnie jeszcze, Miszka?

Jeśli chcesz.

Napisy: Marcin Łakomy