Original subtitles

NGƯỜI ĐÃ BẮN LIBERTY VALANCE Dịch phụ đề: QKK

- Cám ơn, Jason. Đúng giờ lắm. - Chớ còn gì nữa!

Link.

Link Appleyard!

- Ôi, cô Hallie. - Chào, Cảnh sát trưởng.

- Chào, ngài Nghị sĩ. - Không, không. Rance. Rance.

Rance... Ông tới tôi mừng quá.

Tôi nhận được điện tín của ông ở Saint Louis. Cám ơn ông.

Xe của tôi ngay đằng kia. Nè, Jason, đưa tôi cái hộp đó.

Ông đã biết là họ sẽ tới!

Đây là lần đầu tiên ông biết giữ bí mật! Đồ ba hoa!

Ai vậy, Jason? Một người nào xứng đáng một dòng tin không?

Một dòng tin?

Đồ ngốc, đó là Nghị sĩ Stoddard và vợ ổng.

Anh có thể viết về họ nguyên cả tờ báo!

Chào, Lydia. Charlie Hasbrouck đây. Khẩn cấp!

Nói với biên tập là Nghị sĩ Stoddard và vợ ổng vừa tới đây.

Đúng vậy. Cám ơn.

Ê, vậy là năm xu.

Tính cho tờ Shinbone Star!

Nè, Nghị sĩ! Nghị sĩ Stoddard. Chào bà.

Ông có thể dành cho tôi một cuộc phỏng vấn không? Đặc biệt... Tin độc quyền!

Shinbone Star...

À, bây giờ, con trai, tôi... Được rồi.

Tôi sẽ đồng ý cho anh phỏng vấn, nhưng chỉ vì một lý do.

Một lý do... Dutton Peabody,

sáng lập viên, nhà xuất bản, tổng biên tập tờ Shinbone Star đã từng sa thải tôi.

Tôi sẽ bị sa thải nếu không có được cuộc phỏng vấn này.

Có đúng là ông định...

Ổng tới rồi kìa.

Nghị sĩ Stoddard, đây là một ngạc nhiên và một vinh hạnh, thưa ông!

- Maxwell Scott, biên tập tờ Star. - Chào ông Scott.

- Đây là bà Stoddard. - Hân hạnh, thưa bà.

Điều gì đưa ông về đây, thưa ông? Có đúng là ông sẽ...

Ôi, không. Khoan đã, ông Scott.

Ai sẽ phỏng vấn tôi đây? Ông hay anh bạn trẻ này?

- Nhân tiện, là người đã hỏi tôi trước. - Chắc chắn là tôi rồi.

Nếu cậu là một phóng viên giỏi thì cậu phải mời ổng vô văn phòng chúng ta,

để tránh nắng và bụi.

Ổng nói đúng. Cách hay nhất để người ta vui vẻ nói là làm cho họ thoải mái.

Lại trở lại với công việc rồi, chính trị.

Link, sao ông không đưa Hallie đi vòng quanh thị trấn một chút?

Có rất nhiều thay đổi, hả?

Tôi sẽ đi với mấy anh bạn này để nói chuyện chính trị một chút.

Tôi thấy ông không có đeo ngôi sao.

Ôi, thôi mà, cô Hallie.

Họ không bầu tôi làm cảnh sát trưởng suốt đời.

Tôi thấy người duy nhất trong chúng tôi...

...vẫn còn làm việc là ông nghị sĩ!

Chỗ này đúng là đã thay đổi.

Nhà thờ, trường học, cửa tiệm.

Đó là nhờ đường sắt.

Sa mạc vẫn y như cũ.

Bông hồng xương rồng đang nở hoa.

Có lẽ...

Có lẽ cô muốn đi một vòng ra sa mạc...

...và ngắm cảnh một chút.

Có lẽ.

Ông đã biết là tôi muốn đi đâu rồi, phải không?

Cô đã nói là cô muốn xem bông hồng xương rồng nở hoa.

Đó là căn nhà của ổng dưới đó, những gì còn lại của nó.

Chung quanh toàn hoa.

Ảnh chưa bao giờ xây xong căn phòng mà ảnh đã muốn xây, phải không?

Phải.

À, cô đã biết hết rồi.

Có một bông hoa dễ thương quá.

Quý vị, tôi đã tự hứa với mình là chuyến đi này tôi sẽ không nói chuyện về chính trị,

vậy mà nãy giờ tôi vẫn không tránh được.

Chắc là ông sẽ tới Capitol City và nói chuyện với hội đồng thành phố?

Không phải trong chuyến đi này. Đây chỉ đơn thuần là chuyện cá nhân.

Chỉ là chuyện cá nhân. Vậy là tin không hay cho độc giả của tôi rồi.

Tại sao ông tới Shinbone? Chắc là không có gì bí mật chớ?

Không.

Không, không có gì bí mật.

Tôi tới đây để dự đám tang.

Đám tang?

Ai chết vậy, thưa ông?

Không, thưa ông. Tôi...

Một người tên là Tom Doniphon.

Ồ, bà xã tôi tới rồi. Tôi sẽ...

Cám ơn sự đón tiếp của quý vị.

Tom Doniphon?

- Chào, Clute. - Trời ơi, Rance!

Ransom Stoddard! Và cô Hallie!

Chúa ơi, Nghị sĩ, tôi không nghĩ...

Sao ông không cho tôi biết là họ sẽ tới?

Chúa ơi, tôi phải làm một đám tang vô cùng long trọng.

Sẽ có người từ khắp nơi tới viếng.

Hạt sẽ chôn cất ổng, ông biết đó. Tôi sẽ không tính một xu nào hết.

Pompey?

Cô Hallie.

Pompey, tôi rất tiếc.

Chắc là ông muốn...

Giày của ảnh đâu?

À, tôi nghĩ...

Đó là một đôi giày đẹp hết biết, gần như mới cáu, và tôi nghĩ...

Mang giày vô cho ảnh, Clute, và dây súng và đinh thúc ngựa.

Ổng không còn mang súng nữa, Rance. Đã nhiều năm nay rồi.

Phải, đúng vậy.

Thưa ông, tôi không muốn tự tiện,

nhưng một nghị sĩ Hoa Kỳ là tin tức.

Tôi là biên tập của một tờ báo có tầm cỡ toàn bang.

Tôi có trách nhiệm phải biết tại sao...

...ông đổ đường xuống đây để chôn cất một người.

Ông không thể chỉ đơn giản nói người đó tên là Tom Doniphon rồi thôi.

Tom Doniphon là ai?

Ảnh là một người bạn, ông Scott, và chúng tôi muốn được yên.

Scott, đi thôi.

Tôi xin lỗi, Nghị sĩ. Vậy chưa đủ.

Tôi có quyền được biết câu chuyện.

Phải, tôi nghĩ có lẽ các người nên biết.

Tất nhiên, câu chuyện này không chỉ liên quan tới tôi.

Lão Pompey trong đó, Link, họ đều có dự phần.

Nhưng chắc là chỉ có mình tôi mới có thể kể rõ ràng rành mạch.

Tôi có đọc về thời xưa trong tư liệu báo chí.

- Không có nhắc tới... - Ông là một người trẻ!

Một người trẻ.

Ông chỉ biết kể từ thời có đường sắt thôi.

Hồi đó rất khác. Trước đây rất khác, ông Scott.

Rất khác.

Lần đầu tiên tôi tới Shinbone, là bằng một chiếc xe ngựa.

Rất giống với chiếc ngay đó.

À...

Có khi là chiếc này.

Overland... Nhìn nè, tôi nghĩ là cùng một chiếc!

Không thể tin được.

Lúc đó tôi chỉ là một chàng trai trẻ, vừa mới tốt nghiệp trường luật,

trong túi chứa đầy sách luật và cái đồng hồ vàng của cha tôi,

và 14 đô 80 xu tiền mặt.

Tôi đã triệt để nghe theo lời khuyên của Horace Greeley,

"Về miền tây, các bạn trẻ, hãy về miền tây,

"và tìm kiếm danh vọng, tiền tài, phiêu lưu mạo hiểm."

Ngồi yên và giao nộp hết!

Súng săn, bỏ đạn ra.

Thảy thùng tiền xuống.

Ngay!

Được rồi. Cho hành khách xuống xe.

Có vẻ chỉ có những hành khách ốm đói, nhưng dù sao cũng lấy bóp của họ.

- Tôi lấy cái đó luôn. - Không. Làm ơn.

Của người chồng quá cố của tôi.

- Làm ơn! - Một góa phụ, hả? Dù sao tôi cũng lấy.

Bỏ tay ra! Các người là loại người gì?

Loại này, anh bạn.

Bây giờ, anh là loại người gì, anh bạn?

Tôi là một luật sư, và tôi có giấy phép chính thức của thuộc địa.

Bây giờ các anh có thể cướp của tôi, nhưng tôi sẽ cho các anh vô tù vì việc này.

Tù hả?

- Thôi đi! Anh giết chết ảnh bây giờ. - Đưa hắn đi khỏi đây.

Lên xe! Mau lên, đi!

Vô trong đó! Bà nữa.

- Mau lên, vô trong. - Ảnh sẽ chết ngoài đó.

Chúng tôi sẽ gởi hoa phúng điếu.

Chico, cắt hai con ngựa trước ra.

Đi đi.

Bỏ hết vô trong này và lấy ngựa. Mau lên!

Một cuốn sách?

Luật?

Luật sư, hả?

Được, để tao dạy luật cho mày...

Luật của miền tây.

Hãy đi khỏi đây.

Đi thôi. Đi thôi!

Hallie!

Hallie! Dậy đi, cô nương!

Tom Doniphon !

Mới có 5 giờ rưỡi sáng. Anh bị sao vậy?

Chúng tôi có một người bị phục kích dưới này. Và bị thương nặng lắm.

Có vẻ như sắp chết nếu chúng ta không chăm sóc cho hắn.

- Đó là người trên chiếc xe bị cướp. - Đúng vậy.

Làm sao cô biết?

Chiếc xe có ghé qua để báo với cảnh sát trưởng.

Link Appleyard?

Đừng đứng đó nhiều chuyện. Đưa ảnh vô trong. Pompey.

Anh đứng dậy được không, khách lạ?

Đỡ hắn lên, Pompey.

Để ảnh lên ghế dài.

Tom, ảnh bị thương nặng lắm.

Cám ơn, Pompey.

Tội nghiệp.

Bị đánh, bị quất, và bị đá, chỉ vì muốn bảo vệ một người phụ nữ.

- Sao lại biết chuyện đó nữa? - Người đánh xe đã kể hết.

À, Pompey, có vẻ như chúng ta có một người bảo vệ quý cô ở đây.

Hallie, chúng ta...

- Đi lấy ít băng. - Nhưng...

Để tôi chăm sóc cho hắn.

Nè...

Khách lạ, anh sẽ cần may vài mũi.

Pompey, đi tìm Bác sĩ Willoughby.

Nếu ổng tỉnh rượu, thì đưa ổng về đây.

Ôi.

Nora, xin lỗi vì đã làm phiền bà như vầy.

Hắn đang gặp rắc rối.

Đánh ghê quá.

Chuyện này đúng là kinh khủng.

Thánh thần ơi, để tôi đi kêu cảnh sát trưởng.

Anh muốn uống cà-phê không? Để tôi làm ít thức ăn sáng. Hallie?

Từ từ, khách lạ.

Anh không sao chớ?

Đây rồi.

Uống đi.

- Đó là cà-phê hả? - Phải, cà-phê và rượu.

- Rượu Thụy Điển đó. Tốt cho anh. - Ôi. Ôi, không.

Tôi không muốn uống cái đó.

Nè, anh phải uống. Nó sẽ làm cho anh thấy khá hơn.

Để cho người ta uống rượu một mình không phải là phép lịch sự của miền tây này.

- Tôi hút thuốc được, phải không? - Được. Cứ hút đi.

Tốt. Bây giờ anh sẽ thấy khỏe hơn.

Cám ơn, thưa bà.

Chúng lấy đồng hồ của tôi rồi.

Lấy hết tiền của tôi. Từng xu mà tôi có.

Thôi, đừng bận tâm việc đó, khách lạ.

Anh có thể ăn ở đây cho tới khi anh đứng dậy được.

- Sổ nợ của tôi vẫn còn ngon hả, Nora? - Phải, Tom.

Nằm xuống. Làm ơn nằm xuống đi.

Không. Không, không phải bây giờ.

Không phải bây giờ. Tôi có... một việc phải làm.

Tôi có một việc phải làm.

Anh vừa nói hắn tên gì?

Cái người... có cái roi đầu bạc?

Tôi nói Liberty Valance, nhưng nếu đó là việc anh muốn làm,

thì anh nên bắt đầu tập bắn súng đi.

Bắn súng? Tôi không muốn bắn súng.

Tôi không muốn bắn súng. Tôi không muốn giết hắn.

Tôi chỉ muốn cho hắn vô tù.

Tôi biết mấy cuốn sách luật đó rất có ý nghĩa với anh,

nhưng không phải ngoài này.

Ờ ngoài này, người ta phải tự giải quyết vấn đề của mình.

Phải, nhưng anh biết anh đang nói gì với tôi không?

Anh biết, anh đang... Anh đang nói...

...chính xác những gì Liberty Valance đã nói.

Tôi đang tới một xã hội nào đây?

Có vẻ như các người đều biết về tên Liberty Valance này.

Hắn là một tên bất lương, mang súng, cướp của giết người,

nhưng lời khuyên duy nhất mà các người khuyên tôi là tập bắn súng.

Tôi là một luật sư!

Ransom Stoddard, Luật sư.

Và luật pháp là thứ duy nhất...

Một chút luật pháp và trật tự ở Shinbone này sẽ không làm hại ai.

Được rồi, Hallie.

Hãy bắt người đó! Bắt hắn! Có vẻ như không ai muốn...

Mông xừ Luật pháp và Trật tự đây rồi.

Hắn bị thương nặng lắm.

Ông lôi tôi tới đây để làm gì, Peter?

Suốt đêm tôi đã không được ngủ vì cái vụ cướp xe ngựa đó rồi...

- Ai đây? - Người trên chiếc xe bị cướp.

- Tôi biết là tôi không nên tới đây mà. - Chờ một chút, Cảnh sát trưởng.

Nè, nghe đây, Tom, nếu hắn cần khiếu nại chính thức,

thì hắn nên khiếu nại với tôi.

Hắn chỉ muốn ông bỏ Liberty Valance vô tù.

Phải, Liberty...

Liberty Valance? Anh tưởng tôi điên hả?

Tom, hãy để tôi đi khỏi đây.

Hallie nghĩ là hắn đúng. Ông nên lắng nghe. Hắn là luật sư đó.

Phải có ai đó lắng nghe ai đó nói về Liberty Valance.

Hắn có cặp mắt lạnh như băng.

Bà già, Liberty Valance vô thị trấn...

Chừng nào hắn không làm bậy trong thị trấn này, tôi không có...

Thẩm quyền.

Phải, như hắn nói. Tôi không có chút thẩm quyền nào.

Các người đều biết tôi chỉ là Cảnh sát trưởng Thị trấn.

Việc Liberty làm ngoài kia không phải là việc của tôi.

Phải vậy không, ông Luật sư?

À, tôi...

Căn bản, tôi nghĩ việc cướp xe ngựa là tội phạm của thuộc địa.

Anh muốn nói là tôi đúng?

Phải, Cảnh sát trưởng, ông đúng.

Tôi biết mà! Tôi biết chúng ta sẽ là bạn ngay lúc tôi bước vô đây.

Nè, các người đều biết rồi, nhà tù chỉ có một xà lim,

và ổ khóa bị hư, và tôi ngủ trong đó.

Đáng lẽ tôi phải biết là sẽ không được tích sự gì khi ông tới đây.

Bây giờ ra ngoài, đồ con trâu nước mập bự!

- Chúng tôi còn việc phải làm. - Hallie, tôi vẫn chưa ăn.

Nora, tôi có thể ăn qua loa với sáu hay bảy cái trứng đó,

và có thể thêm một miếng thịt nướng và...

Nè, có phải đó là bột nướng bánh không?

Cho thiếu chịu. Ngồi xuống.

- Ông già, mặc quần vô. - Ồ, phải.

Tránh đường! Ngồi xuống!

Hallie?

Cô biết không, trông cô vô cùng xinh đẹp khi cô nổi giận.

Như tôi nói, anh có thể ăn ở đây cho tới khi anh đứng dậy được.

Anh cho tôi biết tên được không?

Doniphon. Tom Doniphon.

Hãy quên điều tôi nói về việc mua một khẩu súng đi.

Anh là dân tay mơ.

Liberty Valance là con người khó chơi nhất ở miền nam Picketwire này,

sau tôi.

Ông...

Ông Peabody!

Chào, Cảnh sát trưởng.

Ông có biết là tối nay Liberty Valance đang ở trong thị trấn không?

Tôi sẽ là một nhà báo nghèo khổ...

...nếu tôi không biết điều ai cũng biết.

Tôi không biết phải làm gì, ông Peabody, tôi thề.

Làm việc ông được trả lương để làm. Đuổi hắn đi.

Đuổi hắn đi... Liberty... Tôi?

- Lời khuyên của tôi với tư cách... - Nhân viên pháp y.

- Và... - Bác sĩ!

Là hãy ăn tối và đi ngủ. Không tính tiền.

Lời khuyên hay đó, Cảnh sát trưởng. Lời khuyên hay đó.

Hallie, cô em, cô đâu rồi? Tôi đang chờ cô đây.

Chào. Tối thứ Bảy vui vẻ, ông Peabody.

Ông nên gọi thức ăn trước khi mấy người say từ bên kia đường qua.

Hallie, làm ơn. Phép lịch sự liên quan tới dao muỗng nĩa.

Tôi đã nói với cô bao nhiêu lần rồi,

nĩa để bên trái dĩa, dao để bên...

Ông mê tín hay là gì?

Ông muốn ăn gì?

Như thường lệ.

Bít-tết, đậu, khoai tây, và một cái bánh táo dày.

Ba bít-tết chín nhiều.

- Được rồi. - Chín nhiều, Hallie.

Được rồi, Kaintuck!

Ba bít-tết, chín nhiều cho anh em Lazy J.

Nhiều đậu. Thường lệ cho ông Peabody.

Bít-tết, đậu, khoai tây.

Và bánh táo dày.

Một ngày nào, ổng gọi món khác và chúng ta sẽ xỉu hết.

Chúa ơi, Rance, anh chưa xong nữa hả?

Phải rồi, anh không tập trung. Để tôi giúp anh.

Hallie, tôi tìm thấy rồi. Để tôi chỉ... Không, tay tôi ướt.

Lấy cuốn sách. Đi, lấy cuốn sách chút đi.

Nora, Peter, tới đây nghe nè.

Rồi, lấy cuốn sách.

Nè, ngay chỗ đó nó nói:

"Theo luật của thuộc địa này."

Hallie, cô đọc lớn lên đi.

Tôi bắt được Liberty Valance chính xác ngay chỗ tôi muốn.

Chính xác ngay chỗ tôi muốn.

Sao vậy? Đọc đi.

Tôi không thể.

Sao?

Cô... Sao, tại sao không?

À, tôi chưa bao giờ được đi học, đó là lý do.

À.

Cô muốn nói là cô không hề biết đọc?

Phải. Tôi không biết đọc, và tôi không biết viết.

Nè, cầm cuốn sách của anh đi.

Thánh thần ơi, thức ăn của ông Peabody có chưa?

Ôi, không.

- Hallie... - Chưa đủ đậu trong đó.

Hallie, tôi xin lỗi.

Hallie.

Tôi... tôi có thể dạy cô.

Để làm gì?

Biết đọc và biết viết như anh thì có ích lợi gì?

Nhìn anh kìa. Đeo một cái tạp dề!

Có ngay, các bạn.

Đúng là tôi mặc cái này trông tức cười. Tôi không có ý xúc phạm cổ.

Nó sẽ qua thôi. Một cô gái thì cần đọc và viết làm gì?

Nó sẽ là một người vợ tuyệt vời cho người đàn ông nào lấy nó.

Phải. Và nếu Tom Doniphon biết khôn, hắn nên cầu hôn Hallie...

...trước khi bà xã nhiều chuyện của tôi làm cho hắn nhụt chí.

Ôi, ông! Ăn đi trước khi bọn say sỉn tới.

- Nhưng tôi chưa xong. - Ngồi xuống ăn đi.

À, các người đang nấu gì đây, bít-tết và khoai tây hả?

Tôi đang đói. Tôi có thể lợi dụng lòng hiếu khách của các người một chút được không?

Chỉ hai miếng bít-tết đó và không cần đậu.

Nè, Cảnh sát trưởng. Ông chính là người tôi đang cần.

Đừng la lớn quá.

Và thêm hai phần khoai tây.

Một bít-tết ghi sổ cho cảnh sát trưởng.

Cảnh sát trưởng, ngày hôm đó tôi đã sai,

nhưng hổm nay tôi đã đọc kỹ lại, và nó ở ngay đây.

Tôi sẽ gởi đơn kiện, có đầy đủ các chi tiết,

đúng là ông có thẩm quyền, nó nói ở ngay đây.

Lần sau hắn đặt chân tới thị trấn, ông bắt giữ hắn.

Tùy anh thôi, anh Stoddard.

Tôi sẽ rất sẵn sàng...

Cái gì vậy? Bắt giữ ai?

Liberty Valance.

Bắt Liberty...

Anh muốn nói Liberty Valance?

Ngay khi tôi vừa biết ăn ngon miệng.

- Chín nhiều. - Rồi, rồi.

Bít-tết cho anh em Brophy, chín nhiều. Cho khét luôn.

- Tối nay họ cũng tỉnh rượu. - Nướng bốn cái.

Cái này cho Rance.

- Cám ơn, Hallie. - Ôi, ngồi xuống.

Sao anh cứ đứng dậy mỗi khi có một cô gái nói chuyện với anh?

- Do thói quen. - Rance, anh nghĩ là có thể không?

Ý tôi là, trưởng thành lên? Tôi có thể học đọc không?

Tất nhiên là có thể, Hallie.

Không có gì ghê gớm đâu.

Vô cùng dễ dàng. Có có thể học đọc được mà.

Tôi có thể dạy cho cô.

Một cô gái thông minh như cô? Tất nhiên là cô có thể.

Cô muốn thử không?

Không biết đọc thì vô cùng phiền phức.

Tôi có biết cuốn Thánh kinh trong bài giảng của linh mục,

nhưng sẽ rất hả lòng nếu tự mình đọc được.

Hallie, tôi sẽ dạy cô.

Chẳng bao lâu, cô sẽ đọc được mọi thứ.

Hallie, cho tôi thêm một bít-tết nữa được không?

Một bít-tết ghi sổ!

Được rồi, được rồi.

Xin lỗi.

- Nora, Mẹ có nghe gì không? - Không.

- Rance sẽ học con đọc. - "Dạy con đọc."

Dạy con đọc.

Tôi không biết đánh vần tiếng Thụy Điển của mình.

Có khi anh có thể dạy tôi tiếng Anh.

Tất nhiên rồi, Nora. Bà sẽ là học trò thứ hai của tôi.

Hallie là học trò đầu. Bà thứ hai.

Peter, ông nghe không? Peter!

À, khách lạ, tôi thấy anh vẫn đang bảo vệ các quý cô.

À, Tom, nhìn anh kìa. Ăn mặc bảnh bao quá.

- Tối thứ Bảy mà. - Trông anh đẹp trai quá.

- Tôi có mang quà cho cô. - Tom!

Bông hồng xương rồng đẹp nhất tôi từng thấy.

Đẹp quá. Nhìn nè, Nora.

- Trồng trong vườn nhà cô sẽ đẹp lắm. - Nhưng phải trồng liền bây giờ...

- Để tôi đem trồng cho. - Cám ơn anh, Pompey.

Nhóm Hashknife vừa tới. Chiên tám dĩa.

Đừng gần bụi thơm quá, Pompey.

Vâng, thưa cô.

"Ransom Stoddard, Luật sư."

Anh đúng là cứng đầu, khách lạ.

Có đúng là anh định treo nó đâu đó ngoài kia?

Đó là lý do tôi vẽ nó.

Hãy nghe lời khuyên của tôi, khách lạ.

Anh treo cái bảng đó lên, anh sẽ phải bảo vệ nó bằng một khẩu súng,

và anh không phải là loại người đó.

Tới ngay.

À, cám ơn anh.

Tối thứ Bảy thì người ta cần phải có sáu tay, và trời nóng quá.

Nhìn tôi nè.

Thêm một chút hồng nữa thì cô sẽ còn đẹp hơn bông hồng xương rồng kia.

Ôi, Tom, đúng là nịnh bợ.

Chiên cho tôi một miếng dày ngon lành, Pete, thịt và khoai tây.

- Chào, Kaintuck. - Chào, Tom.

- Tom. - Có phản đối tôi ngồi chung không, ông Peabody?

Với anh thì không, Tom. Ngồi đi, ngồi đi.

Chắc là anh biết ai ở bên kia đường rồi?

Phải. Tôi có nghe hắn nói phong thanh rồi.

Hắn sẽ không thích những gì lâu nay thị trấn nói về hắn và về vụ cướp đó.

Ông dùng gì, Kaintuck?

- Tôi muốn một... - Bít-tết?

- Phải, thưa cô. - Chín nhiều.

- Và một... - Bánh táo dày.

- Phải. - Có ngay.

Cô gái dễ thương quá chừng, Hallie đó. Xinh đẹp quá chừng.

Tôi đồng ý với ông.

Tôi cũng vừa mới nói với cổ như vậy.

Sao? Tôi có nghe tiếng chuông đám cưới không?

- Chừng nào tôi in câu chuyện này đây? - Đừng thúc tôi, ngài Biên tập.

Đừng thúc tôi.

Bông hồng xương rồng của cô đây. Đẹp quá chừng.

Cám ơn, Pompey. Đẹp lắm.

- Vô nhà ăn tối đi. - Cám ơn, thưa cô.

Rance.

Nhìn kìa.

Có phải đó là thứ xinh đẹp nhất mà anh từng thấy không?

Phải, rất đẹp.

Cô đã từng thấy một bông hồng thứ thiệt chưa?

Chưa.

Nhưng một ngày nào khi họ ngăn đập con sông,

chúng ta sẽ có nước và đủ loại hoa.

Hallie!

Rance, khi rửa dĩa xong, anh giúp bưng thức ăn được không?

- Được chớ. - Rửa dĩa là đủ cho hắn rồi.

- Đàn ông mà bưng thức ăn sao? - Sao, không, tôi rất vui được giúp.

Thiệt đó.

Tôi tưởng chúng ta rất bận.

À, có vẻ như bít-tết này là để cho chúng ta.

Mấy anh bạn cao bồi chắc là không vội ăn, phải không?

Phải không?

Chắc là tôi sẽ đi uống thêm một ly nữa.

Rất vui được ngồi kế bên ông, ông bạn.

Nhất là sau những lời dối trá...

...tôi nghe người ta nói về Liberty Valance.

Chờ một chút.

Một cái bánh của bà già tặng Tom.

Nhìn tên bồi bàn mới kìa.

Đó là bít-tết của tôi, Valance.

Anh nghe hắn rồi đó, anh bạn. Lượm lên đi.

- Không. - Khách lạ, ở yên đó.

Tôi nói anh, Valance. Anh lượm lên.

Ba chống một, Doniphon.

Anh bạn Pompey của tôi ngay cửa nhà bếp.

Để tôi lượm, Liberty.

Tôi nói anh, Liberty.

Anh lượm lên.

Sao vậy? Ở đây ai cũng khoái giết người sao?

Nè!

Đó!

Đó! Tôi lượm lên rồi đó!

Sao anh không kêu miếng bít-tết mới tính tiền cho tôi?

Màn diễn kết thúc rồi.

Thử đi, Liberty.

Cứ thử đi.

Ra ngoài!

Bây giờ, tôi không biết cái gì làm cho hắn sợ.

Anh biết là cái gì mà.

Cái hình ảnh của luật pháp và trật tự...

...dựng lên từ đống nước sốt và khoai tây nát bấy!

Được rồi, được rồi, các anh có lý.

Khẩu súng đã làm cho hắn sợ.

Súng của Pompey, súng của anh, Tom.

Tại sao anh can thiệp? Hắn gạt chân tôi mà.

Đó là bít-tết của tôi.

Và anh đã suýt giết hắn vì nó.

Hay hắn suýt giết anh chỉ vì một miếng bít-tết vô giá trị.

- Đó là lý do tôi lượm lên. - Cám ơn đã cứu mạng tôi, khách lạ.

Đó không phải là lý do tôi làm vậy.

Không có ai chiến đấu cuộc chiến của tôi.

Rance, tôi rất tiếc.

Peter, tôi không quen ăn bít-tết rớt dưới sàn.

Thôi, bình tĩnh đi, khách lạ.

Chuyện xong rồi. Không có ai bị thương.

Nó chưa xong đâu, và bất cứ ai ở đây cũng biết.

- Hắn sẽ quay lại. - Phải, nhưng không phải tìm tôi.

Mà tìm anh đó, khách lạ.

Và anh không thể dùng cuốn sách luật bắn trả lại hắn.

Điều Peabody muốn nói là,

nếu anh muốn sống mạnh khỏe, có hai cách để làm.

Mua một khẩu súng hoặc là rời khỏi thuộc địa, có phải ổng muốn nói vậy không?

- Đúng đó, khách lạ. - Thánh thần ơi...

Tôi ghét thấy anh đi. Anh là tin tức, anh Stoddard,

và anh đã là tin tức kể từ khi anh tới thị trấn này.

"Ransom Stoddard, Luật sư."

Lúc nãy ngoài đó tôi không có ý xúc phạm anh.

Nè, để tôi nói cho anh nghe.

Nếu anh quyết định ở lại đây,

tôi sẽ để cho anh treo cái bảng này bên ngoài văn phòng tòa soạn của tôi,

miễn phí, chừng nào nó còn ở đó.

Không.

Không. Ngay khi Liberty tới thị trấn,

hắn sẽ bắn nó ra thành từng mảnh, và cả cái tòa soạn báo nữa.

Ông thấy sao, ông Peabody?

À, vậy sẽ có tin tức.

Tôi chấp nhận đề nghị của ông, ông Peabody.

Để ngày mai tôi treo lên được không?

Hả? Ngày mai?

- Tất nhiên. - Cám ơn.

Tại sao không?

Tôi sẽ ở lại, và cũng sẽ không mua súng.

Vậy thì, chúc may mắn, khách lạ.

Ồ, Hallie, tôi sẽ rời thị trấn một thời gian,

lên phía bắc Picketwire, buôn bán ngựa.

Tạm biệt, Tom.

Và nhớ ghi chép lại chuyện xảy ra trong thị trấn...

...bởi vì lúc tôi về,

sẽ không còn tờ báo nào để đọc tin tức.

Sao, có tin gì không?

Nhà Hanson vừa sinh một bé trai, 3 kí 6.

- Nhưng không phải sinh đôi? - Không phải sinh đôi.

Nè, tôi có cái danh sách cử tri này cho ông.

Có thêm 37 người đăng ký so với năm ngoái...

...và không có ai cần một luật sư.

Ồ. 37, hả?

Thánh thần ơi! Chỉ cần chúng ta kêu gọi họ đi bầu cử được,

thì có lẽ chúng ta có thể đối phó với những tên trùm bò...

...từ bên kia Picketwire tới, hả?

DÂN CHĂN BÒ CHỐNG THÀNH LẬP BANG Người định cư đang lâm nguy

Cái này của ông viết hả, ông Peabody?

Phải.

Hay quá.

Anh thích không?

Cái này hay lắm.

À...

Như ông chủ cũ của tôi, Horace Greely, thường nói,

"Chúng ta sẽ xé tim họ ra."

Tôi tới ngay.

Cho tôi tờ này. Tôi sẽ dùng trong lớp.

Chào. Xin lỗi vì tới trễ.

Một giáo viên không bao giờ nên tới lớp trễ. Mời ngồi.

Sáng nay đúng là rất khởi sắc.

Chúng ta có thêm học sinh mới mỗi ngày.

- Chào, Cảnh sát trưởng. - Chào, Rance.

- Ông thấy khỏe không? - Khỏe, tôi khỏe.

- Đầu ông có lạnh không? - Ổ, không, không. Tôi có...

Xin lỗi. Tôi chỉ muốn xem Julietta học hành ra sao thôi.

Julietta học giỏi lắm.

Những người còn lại trong gia đình tôi đọc ra sao?

À, Hallie chỉ huy lớp mẫu giáo.

Halli, sao cô không cho đọc ABC đi?

Được rồi, các em sẵn sàng chưa?

Một, hai, ba.

A, B, C, D, E, F, G

H, I, J, K, L, M, N, O, P

Q, R, S và T, U, V

W, X và Y và Z

Bây giờ tôi đã biết ABC

Hãy nói bạn nghĩ sao về tôi

Giỏi lắm, giỏi lắm.

À, tôi thấy có thêm vài học sinh mới ở dưới đó.

Highpockets, Kaintuck, các anh bạn có thiệt tình muốn học không?

Đứng dậy đi. Nói đi.

À, cô Hallie,

cổ có nói chuyện phải trái...

...với nông trại Lazy J... Ông chủ của nông trại Lazy J...

Rồi ổng kêu tất cả ông nhân chia bài...

...để coi ai phải đi học, và tôi thua.

Hiểu rồi. Chúng ta sẽ thử... Chào, ông Carruthers.

Xin chào. Lại bắt được hắn chơi hookey nữa, câu cá.

Câu được gì không, Herbert?

- Không, thưa ông. Cá không cắn câu. - Đáng tiếc.

- Anh có muốn đánh đòn hắn không? - Hắn lớn quá.

Vì lợi ích của những người vừa mới bắt đầu,

chúng ta không ai được hút thuốc ở đây, ông Carruthers.

Cám ơn.

Đối với những ai vừa mới bắt đầu,

Tôi muốn giải thích cho các bạn hiểu là chúng ta bắt đầu lớp học này...

...bằng cách tìm hiểu về đất nước mình...

...và nó được quản lý ra sao.

Bây giờ, để coi.

Bà Nora...

Bà có thể nói cho cả lớp biết bà đã học được gì về Hoa Kỳ?

Hoa Kỳ là một nước cộng hòa...

...và một nước cộng hòa...

...là một quốc gia trong đó...

...người dân làm chủ.

Đó có nghĩa là chúng ta.

Và nếu những ông lớn ở Washington không làm theo ý chúng ta,

thì chúng ta sẽ không bầu cho họ, thánh thần ơi, không bầu nữa.

- Không bao giờ. - Không bao giờ.

Giỏi lắm, Nora. Giỏi lắm.

Bây giờ, không biết có ai trong lớp này còn nhớ...

...đạo luật căn bản của đất nước được gọi là gì không.

Các bạn còn nhớ tôi đã nói...

...đôi khi nó phải được thêm thắt và sửa đổi...

...bằng những cái gọi là tu chính án không?

Có ai còn nhớ không?

Julietta, cô lúc nào cũng đưa tay.

Đây, hãy để... Pompey, lần này anh thử coi.

Nó được chép bởi ông Thomas Jefferson ở Virginia.

- "Được viết", Pompey. - Được viết bởi ông Thomas Jefferson.

- Ổng gọi nó là Hiến pháp. - Tuyên ngôn Độc lập.

Nó bắt đầu bằng câu:

"Chúng ta khẳng định một chân lý..."

- Hiển nhiên. - Đừng nhắc hắn, Charlie.

"Hiển nhiên rằng..."

"Mọi người sinh ra đều bình đẳng."

Giỏi lắm, Pompey.

Tôi biết, nhưng tự nhiên lại quên.

Rất nhiều người quên phần đó. Anh làm giỏi lắm, Pompey.

Cám ơn.

Đạo luật này cũng nói rằng...

...quyền lực của chính phủ nằm trong tay cử tri.

Cái đó có nghĩa là các bạn, có nghĩa là nhân dân.

Và các bạn thực hành quyền lực đó thông qua bầu cử. Gì đây?

À, Hallie? Đi đi, Hallie.

Bây giờ, tôi có ở đây bài văn hay nhất trên thế giới.

Đó là một tờ báo trung thực.

Đó là tờ Shinbone Star, Dutton Peabody, Tổng Biên tập.

Và đọc bài báo này sẽ làm cho mọi người hiểu rõ...

...tầm quan trọng của việc dùng quyền bầu cử đó.

Đây, tiêu đề nói: "Dân chăn bò chống thành lập bang.

"Người định cư đang lâm nguy."

Nó nói rõ ràng rằng nếu các nông trại lớn ở phía bắc sông Picketwire...

...thắng cuộc chiến để mở thuộc địa này cho họ,

thì tất cả mọi hoa lợi và ngũ cốc của các bạn,

những chủ tiệm nhỏ và mọi thứ,

tương lai con cái các bạn, tất cả sẽ kết thúc, mất hết!

Và họ kêu gọi các bạn trong bài báo này,

họ kêu gọi các bạn đoàn kết lại sau lưng một đại biểu có năng lực...

...và đưa cuộc chiến này tới Washington nếu cần.

Chào, Tom.

Chào mừng trở về. Anh tham gia với chúng tôi chớ?

Tôi đang tìm Pompey.

Tôi đi vắng đã ba tuần vậy mà vẫn chưa lắp được cái cửa sổ hay cửa đi nào.

Tại sao anh phí thời gian ở đây. Đi làm việc đi. Giờ học của anh hết rồi.

Đừng thô lỗ với Pompey. Hắn được quyền...

Những gì tôi sẽ phải nói với anh sẽ còn thô lỗ hơn nhiều.

Ông biên tập này đã viết những lời cao quý,

và anh đã đọc kỹ, nhưng nếu các người tung tờ báo đó ra,

đường phố Shinbone sẽ ngập tràn trong máu.

Tại sao anh chống lại việc này, Tom, anh hơn ai hết?

Chẳng phải là ở miền nam Picketwire có nhiều phiếu bầu hơn miền bắc sao?

Đúng vậy, nhưng phiếu bầu không chống lại nổi súng đạn.

Súng đạn? Súng đạn nào, Tom?

Ông tưởng Valance tránh xa khỏi đây bởi vì hắn sợ ông sao?

Hắn đang tuyển mộ các tay súng cho các nông trại lớn.

Julietta.

Đưa mấy đứa nhỏ về nhà.

Đi thôi.

Hallie, cô nên giải tán lớp học.

- Giải tán lớp học? - Đi đi. Làm ơn giải tán họ đi.

Lớp học giải tán! Ngày mai cũng giờ này.

Mày đi về cửa hàng.

Tom, chuyện này có thể còn tệ hơn cuộc chiến cừu.

- Liệu họ sẽ bắt đầu chuyện gì ở đây không? - Nó đã bắt đầu rồi.

Valance và người của hắn đã vượt sông hôm qua,

giết chết ông già Holliday và con trai.

- Anh biết chắc chắn việc này không, Tom? - Chắc chắn.

Chúng đã định phục kích tôi, không may cho một tên trong bọn chúng.

Ông cũng sẽ đăng tin này lên báo của ông hả?

Đó là tin tức, và tôi là một người làm báo.

Cứ đăng đi, hắn sẽ giết ông, chắc cú.

Anh nghĩ là họ sẽ tới đây không, Tom?

Đúng là chúng sẽ tới đây, ngày mai hay ngày kia,

tùy vào chúng đã nốc hết bao nhiêu rượu,

nhưng tới ngày bầu cử, khách lạ, anh có thể tin chắc là chúng sẽ có ở đây.

Hallie, hãy về chỗ của cô.

Tôi không muốn có cô trong tầm đạn.

Nè, nghe tôi nói nè, Tom Doniphon.

Tôi làm gì và tôi ở đâu không phải là việc của anh.

Anh không phải là chủ của tôi.

Như tôi đã nói, Hallie, cô vô cùng xinh đẹp khi nổi giận.

Hallie.

Giáo dục là nền tảng của Luật pháp và Trật tự."

Rance, sau những gì anh đã dạy chúng tôi,

làm sao anh có thể nói bây giờ chúng ta nên khuất phục?

Cô đã nghe Tom nói rồi.

Khi bạo lực khống chế, nói chuyện không còn ích lợi gì.

Hallie...

Hallie, cô hãy đi tìm Tom và giảng hòa với ảnh.

Ảnh...

Ảnh chỉ muốn bảo vệ cô.

Rance.

Rance!

Để cho hắn đi đi, Hallie.

Tại sao? Ảnh đi đâu vậy?

Hắn sẽ cần luyện tập hết sức mình.

Luyện tập? Ông đang nói tới cái gì vậy?

Bây giờ tôi cũng nên cho cô biết luôn.

Khi hắn quyết định tới đây với tôi, Tôi đã đưa hắn một khẩu súng của mình.

Kể từ đó, mỗi tuần hai lần, hắn vẫn ra miền quê tập luyện.

Ông muốn nói là ảnh sẽ đối đầu với Liberty, Liberty Valance?

Rance?

Tôi chỉ có thể hình dung ra vậy.

Hắn chẳng bao giờ muốn nói tới điều đó. Hắn chỉ tiếp tục...

...tập luyện.

Tom ! Tom Doniphon !

Ê, giáo sư.

Anh đi đâu vậy?

Tôi muốn nói chuyện với anh. Hãy tới nhà tôi.

Tom, tôi đang đi...

Bước xuống đi, khách lạ. Nhìn qua một cái.

Được rồi, Tom, anh muốn nói gì với tôi?

Tôi nói cho anh biết rằng Hallie là cô gái của tôi.

Tôi đang xây cái phòng mới và cái mái hiên đó dành cho cổ khi chúng tôi cưới nhau.

Tom, đâu có ai thấy có gì lạ trong đó đâu?

Tất cả mọi người ngoại trừ Hallie, hay có khi là anh nữa.

Đó là dối trá, và anh cũng biết vậy.

Vậy thì tại sao cổ tới tìm tôi lo âu gần chết...

...bởi vì anh sắp bị giết vì đối đầu với Liberty Valance?

- Tôi chưa bao giờ nói cho cổ biết. - Vậy thì, Peabody nói.

Tôi nghĩ anh đang nổ.

Tôi không nổ về bất cứ gì hết. Chờ một chút, Tom. Sao?

Pompey.

Lấy hai, ba cái thùng sơn.

- Anh có súng không? - Có...

Lấy ra.

Đi thôi.

Được rồi, tay súng.

Bắn cái thùng đó coi.

Hơi xa.

Khách lạ...

- Anh phải lên cò trước. - Tôi quên.

Cầm nhẹ nhàng trong tay anh và đừng có giựt mạnh cái cò.

- Siết. - Anh không cần phải dạy tôi.

Pompey, đem mấy cái thùng đó lại.

Đưa tôi cái đó. Tôi sẽ cho anh thấy nó dễ cỡ nào.

Lấy mấy cái thùng, để lên mấy cây cột kia.

Đi đi.

Đúng rồi. Đó là cột thứ nhất.

- Ở đó hả? - Đúng vậy.

Không phải ở đó!

trên cây cột xa.

Đúng rồi.

Bỏ cái cuối cùng lên cây cột giữa.

Khách lạ!

Tôi ghét chơi xấu, khách lạ,

nhưng đó là điều anh sẽ gặp khi chống lại Valance.

Hắn cũng nhanh gần bằng tôi.

Tôi cũng không thích chơi xấu, cho nên vậy là chúng ta hòa!

Nè, khách lạ.

Anh quên khẩu súng đồ chơi nè.

ĐẠI HỘI BẦU CỬ

Thấy anh rồi, Lyde.

Ruf McMard.

Highpockets.

Kaintuck. Kaintuck!

Để cái hũ lại.

Hallie, Mẹ rất hãnh diện về ổng.

Dutton Peabody thực hành quyền bầu cử.

- Dutton Peabody. - Ransom Stoddard.

Rance, chút nữa chúng tôi sẽ cần anh để làm vài công việc pháp lý.

Ransom Stoddard, Luật sư. Xong.

Peter Ericson, Công dân Mỹ.

Vô trong đi, Pete.

- Hẹn gặp ông giờ ăn tối, Pete. - Được.

Ê, Tom! Tom!

Hả, Pete?

- Tom, nghe đây, chúng ta cần thành lập bang. - Tôi đồng ý.

- Thành lập bang. - Tôi đồng ý.

- Herbert. - Vâng, thưa ông?

Cậu còn quá trẻ để bầu cử,

Chào mừng. Ê, xin lỗi. Xin lỗi.

Như thường lệ, Jack.

Quán đóng cửa rồi.

Quán đóng cửa rồi, ngài Biên tập, trong thời gian bầu cử.

Ông có thể đổ lỗi cho anh bạn luật sư của ông.

Hắn nói đó là một trong những điều luật căn bản của chế độ dân chủ.

Không ngoại lệ.

Không ngoại lệ cho báo chí đang làm việc luôn sao?

Việc này đã đưa nền dân chủ đi quá xa rồi.

- Một ly bia nhỏ được không? - Quán đóng cửa rồi.

Đưa tôi cây vồ đó.

Từ khi nào mà cấm uống bia...

Tom. Tom!

Được rồi. Ổn định! Ngồi xuống, mọi người!

- Mau lên. Ổn định. - Ổn định.

Ổn định.

Bởi vì người có thẩm quyền hợp pháp đã đóng cửa quán bar,

Tôi để nghị anh Ransom Stoddard đó, Luật sư,

lên đây điều hành cuộc họp này.

- Tôi tán thành! - Tôi cũng tán thành!

Ransom. Đây rồi. Đây rồi.

Được rồi. Được rồi. Được rồi.

Được rồi, nếu các vị muốn vậy, tôi có thể trình bày các quy tắc với các vị.

Cuộc họp phải được diễn ra trong trật tự. Làm ơn ổn định, hả?

Ông Peabody, ông ghi chép lại được không?

Ôi, Rance, làm ơn. Còn có nhiều người khác...

- Cho tôi một ly đi. - Quán đóng cửa rồi.

- Một ly bia không phải là nhậu nhẹt! - Quán đóng cửa rồi.

- Trước khi bắt đầu... - Bác sĩ, làm ơn ngồi xuống!

Tôi có một cây bút chì ngay đây. Cám ơn.

Rồi, các vị đều biết chúng ta tới đây để làm gì.

Chúng ta tới đây để bầu ra hai đại biểu...

...bởi vì dân số phía nam sông Picketwire đã tăng nhiều cho phép chúng ta có hai địa biểu.

Hai đại biểu này sẽ đại diện cho chúng ta trong cuộc hội nghị thành lập bang.

Các vị đã hiểu vấn đề rồi.

Dân chăn bò ích kỷ muốn thuộc địa này tiếp tục vẫn là một cánh đồng rộng mở.

Không!

Được cai trị bởi những quan điểm độc đoán, cho dù họ là ai.

Và chúng ta, nghĩa là mọi người trong căn phòng này,

chúng ta muốn thành lập bang!

Chúng ta muốn thành lập bang...

...bởi vì điều đó có nghĩa là nông trại, nhà cửa chúng ta được bảo vệ...

...và nó có nghĩa là trường học cho con em chúng ta và tiến bộ cho tương lai!

- Cho tôi lấy... - Ngồi... Cứ ngồi xuống đi, làm ơn.

Bây giờ chúng ta sẽ tiến hành đề cử.

Nên nhớ, các vị có thể đề cử bao nhiêu người tùy thích,

và để cho các vị thấy việc đề cử đó tiến hành ra sao,

tôi sẽ bước ra khỏi cái ghế này một chút.

Đó là luật hội nghị, các vị có quyền làm vậy.

Tôi sẽ bước ra khỏi cái ghế chủ tọa và đưa ra đề cử đầu tiên.

Tôi muốn đề cử...

...một người mà theo tôi là người duy nhất ở Shinbone...

...có đủ tư cách để dẫn dắt chúng ta trong cuộc chiến thành lập bang.

Tôi có thể đứng đây nói về ảnh suốt ngày,

nhưng tôi biết là bất cứ ai ở đây cũng có thể làm vậy và tôi thấy không cần thiết.

Tôi đề cử Tom Doniphon.

Thôi mà, ngồi xuống!

Ngồi xuống!

Đừng có ngậm điếu xì-gà đó nữa và dẹp cây bút chì đi...

...bởi vì tôi từ chối việc đề cử này.

- Tom, anh không thể từ chối! - Có đó, tôi có quyền,

bởi vì tôi có những kế hoạch khác, kế hoạch cá nhân.

Ngài Luật sư. Tiếp tục cuộc họp đi.

Anh không sống ở phía nam Picketwire. Anh không được bầu cử.

Tôi sống ở chỗ nào tôi treo nón.

Hai dân định cư bị Liberty Valance và băng đảng sát hại.

Vợ đứng nhìn chồng bị đánh tới chết trong tuyệt vọng.

Đi, đi. Tránh đường!

Tránh ra.

Sao, anh bếp, làm gì mà anh có vẻ kênh kiệu vậy?

Hắn đang điều hành cuộc họp ở đây, hay là anh chưa nghe nói?

Toàn bộ mọi thứ.

Tôi muốn đề cử ông chủ tọa,

ông Ransom Stoddard là đại biểu để dự hội nghị thuộc địa.

Chờ một chút...

Tôi tán thành đề cử đó,

không chỉ vì hắn biết luật, mà hắn còn biết đấm giỏi.

Nè, nghe đây, hỡi các nông dân nghèo khổ.

Tôi phải làm đại biểu cho phía nam Picketwire này.

Valance, anh không sống ở phía nam...

Floyd, nói lời tôi dặn đi.

Tôi đề cử Liberty Valance làm đại biểu.

- Tôi tán thành đề cử này. - Chấm dứt đề cử.

Nè, chờ một chút.

Vậy là không hợp pháp, phải không, ngài Luật sư?

Phải.

Chúng tôi cần hai đại biểu tới Capitol City, Valance.

Hai người lương thiện. Chúng tôi đã có Stoddard đây là một.

Anh muốn gây chuyện hả, Doniphon?

Chính anh mới muốn gây chuyện.

Anh đã nghe đề nghị của tôi rồi, anh bạn!

Được rồi. Ghi tên hắn vô đi.

Liberty Valance, địa chỉ không biết.

- Tôi có quyền nói không? - Nói đi, Highpockets.

Còn ông Peabody thì sao? Ổng biết đọc, biết viết và ổng đang điều hành một tờ báo.

Phải, và khi ổng sỉn,

ổng có thể nói chuyện liên tu bất tận.

Tôi ủng hộ đề nghị đó.

Không...

Không! Tôi...

Không, không được. Không!

Tôi là một nhà báo, không phải một nhà chính trị!

Không, các chính trị gia là thức ăn của tôi! Tôi đưa họ lên. Tôi đạp họ xuống.

Nhưng tôi sẽ không là họ. Tôi không thể là họ!

- Vậy thì tôi sẽ tiêu đời! Hãy cho tôi một... - Quán đóng cửa rồi.

Hỡi những công dân của Shinbone, tôi là lương tâm của các người.

Tôi là tiếng nói kiên trì, vang vọng trong đêm.

Tôi là con chó giữ nhà của các người tru lên khi thấy sói.

Tôi là... tôi là người cha xưng tội của các người!

Tôi là...

- Tôi còn là gì nữa? - Lưu linh thị trấn?

Dutton Peabody. Ghi vô.

Tôi đề nghị kết thúc đề cử.

- Tôi ủng hộ đề nghị đó. - Mọi người đồng ý không?

Đồng ý!

Bây giờ chúng ta sẽ tiến hành bầu cử.

Bọn khốn khổ các người có can đảm khi ở chung với nhau,

nhưng bây giờ đừng có bỏ phiếu...

...sao cho các người sẽ hối tiếc khi một mình.

Ai đồng ý bầu Ransom Stoddard làm đại biểu,

đưa tay lên.

Đồng ý!

Ai đồng ý bầu Liberty Valance làm đại biểu, đưa tay lên.

Ai đồng ý bầu Dutton Peabody, đưa tay lên!

Đồng ý!

- Vậy phải uống mừng! - Quán đóng cửa rồi.

Theo anh Stoddard thì quán đóng cửa rồi.

- Cuộc bầu cử còn gì nữa không? - Không, cuộc bầu cử kết thúc.

Vậy thì quán mở cửa.

Việc bầu cử này không có ý nghĩa gì hết.

Anh đừng xía vô. Hắn đã núp sau khẩu súng của anh đủ lâu rồi.

Anh có một chọn lựa, tên rửa chén.

Hoặc là anh rời khỏi thị trấn, hoặc là tối nay gặp tôi dưới đường một mình.

Anh nên có mặt, và đừng để chúng tôi phải tìm anh.

Vậy là hắn đã nói thẳng rồi.

Đáng tiếc là anh không cầm khẩu súng đó tới gặp tôi sớm hơn.

Khách lạ.

Tối nay,

Pompey sẽ chờ anh ở nhà Swedes với một chiếc xe ngựa.

Sao anh không đi khỏi thị trấn này?

Cám ơn.

"Liberty Valance bị thua."

"B-Ị...

"C-H-U-A?"

Bàn tay run rẩy phản bội ta?

Sao vậy, ngài Peabody?

Ngài sợ hả?

Câu trả lời đã rõ.

Phải.

Không còn can đảm nữa.

À, lòng can đảm có thể mua được ở quán rượu của mình.

Nhưng chúng ta có đủ uy tín để mua chịu không?

Hả? Đó mới chính là vấn đề. Chúng ta có đủ uy tín không?

À,

uy tín là chuyện nhỏ.

Hãy chờ ta, người đầy tớ già của công chúng.

Giờ vinh quang của chúng ta rồi sẽ tới.

Như ông nói, Horace Greeley,

hãy về miền tây, ông già, và trẻ lại cùng đất nước này.

Đừng làm vậy chớ, ông Peabody.

Ông ra ngoài này làm gì?

Ông không biết là tất cả mọi người phải ở trong nhà sao?

Quyền bất khả xâm phạm của tôi, quyền mưu cầu hạnh phúc.

Được, nhưng đừng vô quán rượu. Liberty Valance đang ở đó.

Ông nên nghe hắn thề sẽ làm gì với Rance.

Và hắn cũng không bỏ ông ra ngoài đâu.

Hãy vô quán Mexico này để mua rượu.

Nhưng tôi không nghĩ mình có đủ uy tín với các quý ông gốc Tây Ban Nha này.

Tất nhiên là có.

Ổng là anh của mẹ kế của vợ tôi.

Nhưng nhớ làm ơn nói tốt cho tôi trong tờ báo của ông nghe?

Ông bạn thân mến, Link Appleyard?

Cảnh sát trưởng gan lì, dũng cảm của miền tây?

Tên ông sẽ đi vào lịch sử cùng với Buffalo Bill !

Ông Peabody say quắc cần câu ở đằng quán Mexico.

- Tối nay ổng sẽ không ăn. - Hallie!

Tối nay ổng sẽ "không ăn", nhớ chưa? (Rance chỉnh cách chia động từ của Hallie)

Không ăn, không ăn, có gì khác nhau đâu?

Tôi sẽ không còn đi học nữa khi tối nay anh đi.

Xin chào, các bạn.

Anh Rance, tôi có chiếc xe ngựa ở ngoài này như Tom đã nói.

Tôi sẽ chờ anh, nếu anh cần tôi.

Đi đi, Rance. Đi ngay khi còn kịp.

Để Hallie và Nora rửa chén dĩa cho.

Phải đó, Rance.

Làm ơn đi đi.

Tôi nợ hai người ba ngày tiền ăn và ở.

Tôi chỉ muốn thanh toán sòng phẳng.

Tôi muốn thanh toán sòng phẳng trước khi đi.

Và đáng tiếc cho những ai đang ngủ yên trên nước Anh!

Họ không có ở đây trong khi những người còn sống...

...chiến đấu cùng chúng ta trong ngày thánh Crispin.

Nhưng khi luồng gió chiến tranh...

...thổi tới bên tai và chúng ta tập họp...

Liberty Valance.

Và đám lâu la!

Liberty Valance nói chuyện về tự do với tự do của báo chí?

Ông ăn tối chưa, Peabody?

Ăn tối?

Chưa. Đó là một ý hay!

Vậy thì ông có thể bắt đầu ăn cái này.

- Giỡn vậy không vui đâu, Liberty! - Ăn đi!

Ăn đi!

Ăn đi! Ăn đi! Ăn đi!

Ăn đi!

Lão chết rồi!

Ông Peabody?

Rance hả?

Rance Stoddard?

- Ông Peabody. - Giúp tôi đỡ ổng lên.

- Bác sĩ Willoughby đâu rồi? - Trong quán rượu.

Đi kêu ổng đi.

Rance?

Rance!

Tôi đã nói chuyện với Liberty Valance...

...về tự do báo chí.

Cảnh sát trưởng?

Cảnh sát trưởng...

Ông nói với Liberty Valance là tôi sẽ chờ ở ngoài.

- Pompey! - Cô Hallie?

- Anh Tom đâu rồi? - Ở dưới đường...

Kêu ảnh đi! Rance xách súng đi ra ngoài rồi!

Vâng, thưa cô.

Các bạn đã nghe về trận Gettysburg rồi, 240 thương phế binh...

Bác sĩ, ông Peabody bị thương nặng lắm. Ổng đang cần ông ở văn phòng của ổng.

Có ai bị tai nạn hả?

Thì ra là vậy. Lại thêm một tai nạn của anh, hả Valance?

Tôi đang chờ cái ngày người ta kêu tôi cứu anh.

Trả trước đây.

Tố 10 đô.

Liberty, việc anh đã làm với ông Peabody vẫn chưa đủ sao?

Chưa đủ gì, Cảnh sát trưởng?

Anh biết Rance Stoddard đó...

...không thể bắn trúng cái nón đội ngay trên đầu hắn.

Ồ, vậy ông muốn nói là hắn có súng, hả?

Tôi tới rồi, Valance. Đôi già và đôi ba.

Bài tốt lắm, nhưng chưa đủ tốt.

Đôi ách và đôi tám. Cám ơn

Nếu anh bắn hạ hắn, thì đó sẽ là sát nhân.

À, ngài Giáo sư, tôi tưởng ông đã rời thị trấn rồi.

Ông đang làm gì ngoài này?

Tôi đang chờ Liberty Valance.

Tại sao hắn không ra?

Đó không phải là việc của chúng tôi.

Các người đã nghe ổng nói là hắn có súng, đúng không?

- Tôi không có nói vậy! - Vậy thì không phải là sát nhân.

Vậy rõ ràng là tự vệ.

Các người đã nghe hắn kêu tôi ra, phải không?

Sao, phải không?

Bây giờ tránh đường.

Anh bếp, anh ở ngoài này phải không?

Dám chắc đó là Liberty Valance.

Phải không?

- Phải, đúng vậy. - Thôi, tạm biệt, ông Stoddard.

Tới gần hơn cho tôi thấy anh.

Ra khỏi bóng tối đó đi, anh bạn.

Anh có hai tay, anh bếp. Lượm lên đi.

Được rồi, anh bạn,

lần này, ngay giữa hai mắt anh.

Liberty?

Liberty? Liberty!

Ê, Bác sĩ! Bác sĩ!

Liberty!

Đó là Liberty! Hắn bị thương!

Đó là Liberty!

Rượu, mau lên.

Đây, thưa ông.

Chết rồi.

Rance, nếu đó là anh thay vì Valance, em sẽ...

Ôi, không, Hallie.

Hallie.

Em không chịu nổi.

Em cảm thấy vô cùng có tội.

Em đã... em đã không muốn anh bỏ chạy. Em đã muốn anh ở lại.

Ôi, hắn có thể... em xin lỗi.

- Hãy tha thứ cho em. - Hallie...

Hallie, xin đừng nói.

Tôi xin lỗi vì tới đây quá trễ, Hallie.

Anh đã thoát hiểm rất hay.

Để tôi ra ngoài.

- Tom! Tom, Liberty... - Tôi biết rồi.

Liberty không muốn giết hắn, chỉ hù cho hắn sợ chút thôi.

Chỉ đùa giỡn chút thôi. Các người đã thấy rồi.

Tên luật sư đã nhẫn tâm bắn hắn!

- Nè, chúng tôi không thấy như vậy. - Đó là sát nhân! Sát nhân rõ ràng!

Và nếu cảnh sát trưởng không cho Stoddard vô tù,

chúng tôi sẽ phải đích thân chăm sóc hắn!

Chúng ta phải treo cổ hắn!

Đúng vậy! Treo cổ hắn!

Cho hắn đeo một sợi dây thừng và cho hắn đu đưa!

Trong thị trấn này người ta không thể uống được một ly rượu trong yên bình sao?

- Không có ai quấy rầy anh, Tom. - Có anh!

Cảnh sát trưởng!

Ông lãnh lương để làm gì? Đem bọn cặn bã này đi!

Kaintuck và Highpockets, Tôi yêu cầu hai người giúp tôi một tay.

Đưa tôi cái đó... Đúng rồi.

Nói với bọn chủ trại ở phía bắc Picketwire đã thuê các người...

...là tôi, Link Appleyard, đã tống cổ các người ra khỏi thị trấn,

và tôi sẽ làm lại lần nữa nếu các người còn dám quay lại!

Nè, nghe đây, Pompey, anh biết tôi...

Ai nói hắn không được uống?

Rót cho mình một ly đi, Pompey.

- Tôi không uống, anh Tom. - Tôi kêu anh uống.

Không. Chúng ta có một con ngựa cái mang thai và mấy con ngựa khác cần cho ăn uống.

Hãy về nhà.

Nhà.

Ngôi nhà yêu dấu.

Anh nói đúng, Pompey. Chúng ta có nhiều việc phải làm ở nhà.

Nè, mấy anh lãnh lương để làm gì? Chơi đi!

Vui vẻ lên! Hát lên đi!

Để cho tôi yên!

Anh Tom!

Bầy ngựa, Pompey. Bầy ngựa.

- Chào ông! Ông khỏe không? - Chào!

- Handy Strong! - Thánh thần ơi! Ông đã khỏe lại rồi!

Phải! Nhờ Bác sĩ Willoughby.

Nè. Để tôi ghim cái này cho ông.

Nè, phải hắn đó không?

- Đây chắc là Ransom Stoddard. - Rance, đây là Handy Strong.

Chào ông. Thành phố nhộn nhịp quá.

Không bằng miền đông của anh đâu,

nhưng con đường sắt đó chạy thẳng tới Washington.

Đi thôi, Rance.

Trật tự! Trật tự! Trật tự!

Trật tự!

Trật tự! Trật tự!

Trật tự!

Trật tự! Im lặng!

Điểm danh đã xong...

...và các đại biểu đã được xác nhận và yên vị,

vì vậy tôi tuyên bố khai mạc...

...phiên họp hội nghị thuộc địa.

Trật tự!

Ngài Chủ tọa.

Người đang nói là...

...Thiếu tá Cassius Starbuckle đáng kính,

quân nhân, luật gia, và chính trị gia.

Ngài Chủ tọa, các bạn đại biểu,

kính thưa quý vị,

tôi tới đây với một bài diễn văn đã được chuẩn bị kỹ càng,

nhưng ở đây không có thời gian để diễn thuyết.

Hãy để tôi nói chuyện với các bạn bằng những lời từ trái tim mình.

Tôi đứng lên trước các bạn để đề cử...

...một người có nhiều phẩm chất hơn ai hết...

...để đại diện các bạn ở Washington.

Hỡi những con người khờ dại.

Hỡi những kẻ ngây thơ.

Đừng lẩn tránh.

Hãy tham gia cùng chúng tôi ủng hộ cho con người...

...mà qua năm nhiệm kỳ Quốc hội...

...đã giữ cho thuộc địa mênh mông này còn nguyên vẹn.

Tôi đề cử người làm đại biểu cho thuộc địa...

...tới dự Hội nghị của Quốc hội Hoa Kỳ...

...đó là Đức Ngài Custis Buck Langhorne.

Bây giờ anh đã tròng được dây thừng vô cổ hắn rồi, hãy treo cổ tên trộm ngựa!

Trật tự! Trật tự!

Đây là hội nghị, không phải thi cỡi ngựa, Langhorne!

Ngài Chủ tọa! Ngài Chủ tọa!

Người đang nói là một người bạn cũ,

thành viên ưu tú của giới báo chí,

sáng lập viên, chủ báo, nhà xuất bản và biên tập...

...báo Shinbone Star,

Ông Dutton Peabody, Esquire.

Cám ơn, ngài Chủ tọa, vì những lời tốt đẹp đó,

nhưng hãy cho họ biết toàn bộ sự thật.

Sáng lập viên, chủ báo, biên tập và cũng là người quét dọn.

Quý vị đại biểu, cũng như các vị,

Tôi đã lắng nghe một cách kính cẩn và thán phục bài diễn văn xuất chúng...

...của Ngài Thiếu tá Cassius Starbuckle,

người phát ngôn của dân nuôi bò.

Tiếng bò rống vẫn còn với chúng ta.

Nhưng nói thiệt tình, nghe bài diễn thuyết hùng hồn của ông,

Tôi có thể thấy lại những đàn bò rừng...

...cùng với những người da đỏ hoang dã lang thang khắp thuộc địa đẹp dẽ của chúng ta...

...mà không có luật pháp nào kềm chế họ ngoài luật mạnh được yếu thua,

luật của búa rìu và luật của cung tên.

Và rồi, cùng với cuộc tây tiến của đất nước ta,

là những người mở đường và những người săn bò rừng,

những người có máu phiêu lưu và những người dũng cảm,

và trong đó những người dũng cảm nhất là những người chăn bò...

...đã chiếm lấy đồng cỏ mênh mông làm lãnh địa riêng của mình,

và luật của họ là luật của những tay súng bắn thuê.

Nhưng bây giờ, bây giờ đã có đường sắt...

...và những con người.

Những công dân đàng hoàng, chăm chỉ,

người định cư, chủ cửa hàng, người xây dựng những thành phố.

Chúng ta cần những con đường để nối những thành phố,

những con đập để chứa nước sông Picketwire,

và chúng ta cần thành lập bang để bảo vệ quyền lợi...

...của từng công dân, cho dù thấp kém cỡ nào.

Và làm sao chúng ta có được điều đó? Để tôi nói cho quý vị biết.

Chúng ta hãy dồn lá phiếu của mình cho một người.

Một người! Và chúng ta có người đó ở đây với chúng ta.

Anh là người đã tới với chúng ta không mang theo súng đạn,

mà thay vào đó là một túi sách luật.

Phải. Anh là một luật sư và một thầy giáo.

Người thầy giáo đầu tiên của miền tây đất đỏ này.

Nhưng quan trọng hơn, anh là một người...

...đã trở nên nổi tiếng xuyên suốt thuộc địa này...

...trong vài tuần qua như một chiến sĩ bảo vệ luật pháp và trật tự.

Kính thưa quý vị, tôi đề cử người đại biểu của quý vị và của tôi...

...tới dự Hội nghị Quốc hội tại Washington, Quý ông Ransom Stoddard!

Hãy giữ trật tự!

Nói đi, Starbuckle.

Cám ơn, ngài Chủ tọa.

Cám ơn.

Tôi vừa nghe qua luận cứ này,

nhưng tôi không thể tin vào mắt mình.

Có lẽ nào những người đại diện...

...cho những công dân Mỹ chăm chỉ, lương thiện lại ủng hộ một ứng cử viên...

...đi họp Quốc hội của đất nước thân yêu chúng ta...

...người mà thành tích duy nhất của hắn là đã giết một con người?

Ông gọi Liberty Valance là một con người sao?

Trật tự! Trật tự!

Hãy nghe tôi nói hết!

Ransom Stoddard này là ai?

Và hắn có tư cách gì...

...để được giao cho một nhiệm vụ cao cả như vậy?

Chúng ta nghe nói hắn là một luật sư,

một luật sư chính thức,

một viên chức của tòa án.

Phải, nhưng là loại luật sư nào?

Một người tiếm quyền của cả thẩm phán và bồi thẩm đoàn...

...và nắm hết luật pháp trong bàn tay mình.

Im lặng! Im lặng!

Vậy thì hắn còn có tư cách gì khác?

Máu trên đôi bàn tay hắn?

Khẩu súng giấu trong áo khoác?

Thi thể đầy lỗ đạn của một công dân lương thiện?

- Công dân lương thiện? - Liberty Valance?

Ông gọi Liberty Valance là một công dân lương thiện?

Có phải đó là người chiến sĩ bảo vệ luật pháp và trật tự bất khuất của các người?

Ngài Chủ tọa!

Tôi nói cho các người biết, dấu ấn tội lỗi in trên con người này,

và dấu ấn tội lỗi sẽ in lên tất cả chúng ta...

...nếu chúng ta cử hắn với đôi bàn tay vấy máu...

...bước đi trên sảnh đường tôn nghiêm của chính phủ...

- ...nơi Washington... - Ngài Chủ tọa!

Im lặng!

- Ngài Chủ tọa! - Trật tự! Trật tự!

...phải, và Lincoln vẫn còn sống mãi...

...trong ký ức của con người.

Ngài Chủ tọa!

Rance! Rance!

Trật tự! Trật tự!

Khách lạ.

Anh đi đâu vậy?

Tôi về nhà, Tom.

Tôi về miền đông là nơi của tôi.

Valance đã không thể làm cho anh sợ được. Vậy thì bây giờ là cái gì, khách lạ?

Lương tâm của anh chăng?

Giết một người trong khi mình không hề muốn sống bằng nghề đó là chưa đủ sao?

Anh nói nhiều quá. Suy nghĩ nhiều quá.

Hơn nữa, anh không giết Liberty Valance.

Sao?

Nhớ lại đi, khách lạ.

Valance bước ra khỏi quán rượu.

Anh đang tiến về phía hắn khi hắn bắn phát đầu tiên.

Nhớ chưa?

Pompey.

Được rồi, anh bạn,

lần này, ngay giữa hai mắt anh.

Nhưng...

Nhưng, Tom, tại sao anh làm vậy? Tại sao...

Giết người không ghê tay, nhưng tôi có thể sống chung với nó.

Hallie sẽ hạnh phúc. Cổ muốn anh sống.

- Nhưng anh đã cứu mạng tôi! - Ước gì tôi không phải làm vậy.

Hallie bây giờ là của anh.

Hãy trở vô trong đó và nhận sự đề cử đó đi.

Anh đã dạy Hallie đọc và viết.

Bây giờ hãy cho cổ một cái gì để đọc và viết về nó.

Các người đã biết phần còn lại rồi.

Tôi tới Washington, và chúng ta thắng cuộc chiến thành lập bang.

Tôi trở thành thống đốc đầu tiên.

Ba nhiệm kỳ thống đốc, hai nhiệm kỳ trong Thượng viện,

Đại sứ tại Vương quốc Anh,

lại quay về Thượng viện,

và là một người, với chỉ một cái búng tay,

có thể trở thành phó tổng thống tiếp theo của Hoa Kỳ.

Ông sẽ không xử dụng câu chuyện đó hả, ông Scott?

Không, thưa ông.

Đây là miền tây, thưa ông.

Khi huyền thoại trở thành sự thật, hãy in huyền thoại.

Hắn nói đúng, Rance.

Trễ rồi, Hallie.

Chúng tôi sẽ liên lạc với anh, Pompey.

Tôi hứa.

Nhưng, ông Rance...

Để mua thức ăn.

Hallie...

Hallie, em có buồn lắm không...

...nếu có khi nào anh nhận được hóa đơn thủy lợi bằng đường...

Em có buồn lắm không nếu chúng ta rời bỏ Washington?

Anh...

Anh ước ao muốn được quay về sống ở đây.

- Có lẽ là mở một văn phòng luật. - Rance...

Phải chi anh biết em đã hằng mơ tới điều đó.

Cội rễ của em là ở đây.

Em nghĩ trái tim em là ở đây.

Phải, hãy quay về.

Nhìn kìa. Nó đã từng là vùng đất hoang vu.

Bây giờ nó là một khu vườn.

Anh không hãnh diện sao?

Hallie, ai đã đặt bó hoa xương rồng lên quan tài của Tom vậy?

Là em.

Đây, tôi có một cái ổng nhổ mới cáu, Hallie.

Và tay thợ máy đang cho đầu máy chạy hết tốc lực.

Chúng ta sẽ đi 40 cây số một giờ cho dù phải làm nổ tung nồi súp-de.

Và chúng tôi gởi điện tín trước tới Junction City.

Và họ sẽ giữ chuyến xe tốc hành lại cho hai người.

Trong hai ngày hai đêm, hai người sẽ về tới Washington.

Cám ơn, Jason.

Tôi sẽ viết thư gởi văn phòng đường sắt này...

...để cám ơn họ vì lòng tốt và đã bỏ nhiều công sức lo cho chúng tôi.

Đừng bận tâm gì hết.

Đối với người đã bắn Liberty Valance thì không có gì là quá nhiều.