Original subtitles

Dit is een waar gebeurd verhaal, het gebeurde in de Black Hills,

Het is 't verhaal van 'n Amerikaan 'n leider van zijn volk.

Een van de grootste Chief's ooit, "Chief Crazy Horse" van de Lakota Sioux.

Je zult niet veel prooi vinden in deze dagen, Majoor.

- Ik waag mijn kansen! - Veel geluk.

Mijn vriend had gelijk, en ik wist het.

Er was weinig prooi rond Big Horn de laatste tijd.

Maar ik kwam hoe dan ook terug. Om rond te kijken.

Dit land heeft veel herinneringen voor mij.

Je kan 't niet zien nu,

maar eens wat 't het woongebied van de Lakota Sioux.

Met mannen zoals Spotted Tail, Red Cloud, Sitting Bull...

en de meest belangrijkste van allen "Chief Crazy Horse".

Het verhaal dat ik verteld begint op een zomerse dag in het jaar 1854.

Het was goed leven aan de monding van de Big Horn.

Het gebied waar de Lakota Sioux woonden, was rijk aan voedsel en onderdak.

Maar de krijgers, die terug kwamen uit de strijd waren triest.

De Chief van de grote Sioux natie, "Strong Bear"...

...keerde gewond door de blanke man terug naar zijn kamp om te sterven.

Wat er gebeurd is die dag, werd verteld een paar jaar later,

door iemand voor wie de dood van Strong Bear....

het begin was van 'n groot avontuur.

Crazy Horse. Hij was toen nog maar 'n jongen.

Hij werd zo genoemd omdat de dag dat hij geboren werd,

een wild paard door zijn dorp rende.

Wat is 'n document waard als sommige blanken het vredesverdrag schenden.

Jij, Spotted Tail... bewaar de vrede met je wijsheid.

Maar zij verwonden u dodelijk, veel van onze mensen zijn dood.

De geest van de dood schreeuwt om wraak.

Maar we zijn met te weinig om de blanke man te bevechten.

Andere stammen helpen ons niet, omdat elk van hen 'n Leider wilt zijn,

Er is niets we kunnen doen,

behalve onze wonden genezen, en onze doden begraven.

De man die bang is is bekend door zijn naam.

Luister naar mijn woorden.

Mijn leven is voorbij. Mijn ogen worden donker.

Op 'n dag, zal een grote leider opstaan tussen jullie.

Zijn strijd zal zeer sterk zijn tegen de blanken.

Hij zal alle stammen verenigen van de Lakota's.

En zal je leiden naar de overwinning.

Drijft dan jaloezie uit je hart.

Want als deze grote strijder sterft zal dat het einde van de Lakota zijn.

Strong Bear's profetie was vreemd voor de jongen.

Maar 't gaf hem een vreemd gevoel.

Hij voelde dat hij meer moest na denken over de woorden van de Chief.

Little Vos, dochter van Spotted Tail, had meer meisjes plannen.

Maar Crazy Horse, moest nadenken.

Hij was overtuigd dat 'Strong Bear's, woorden op hem sloegen.

"Op een dag, zal een grote strijder opstaan tussen jullie".

"Hij zal alle stammen van de Lakota verenigen en leiden naar de overwinning".

"Als de grote strijder sterft, zal dat het einde van de Lakota zijn".

Waarom ben je uit het kamp gegaan?

Het was niet verstandig. Je zou gedood kunnen worden.

Je scalp zou in handen van Shoshones vijanden kunnen vallen.

Wat is er, mijn zoon? - Ik zag een groot krijger,

met veren met een rode havik, in zijn gewaad van de oorlog.

Hij werd begeleid door bliksem, en reed op 'n gouden paard.

Hij leek zeer sterk en erg moedig.

Ik hoorde de stem van Strong Bear.

Het was vele jaren geleden, de oorlog tussen Staten naderde het einde,

en de blanke man, begon de trek naar 't Westen.

De Sioux, en andere stammen probeerde hen tegen te houden.

maar hadden niet veel geluk.

stam na stam, werd gedwongen om verder terug te trekken.

Bestanden werden geschonden.

Mannen van beide kanten probeerde tot 'n oplossing te komen.

In Laramie, werd de Sioux beloofd dat er geen fort zou worden gebouwd.

En geen wegen door Lakota gebied.

En de heilige Black Hills zou met rust gelaten worden.

Deze keer, werd de opdracht gegeven door de grote leider in Washington.

Sommige Chief's gingen met hun families naar 't reservaat...

...in ruil voor voedsel en goederen van de blanke man.

Maar velen van de Sioux keerden terug naar hun oude manier van leven.

Onder hen waren de Lakota.

Zij geven de voorkeur hun voedsel te zoeken, zoals ze altijd deden...

...van de buffels.

En een van de trotste onder hun mensen, was een Lakota krijger...

...die is uitgegroeid tot een vakman, zowel in de jacht als in de oorlog.

Crazy Horse.

Shoshones.

Drie! Het lijkt dat Crazy Horse geen hulp nodig had van zijn broeder...

...of iemand anders... - Ze vochten als vrouwen.

- De Rode Havik. - Ja.

Zoals in mijn visioen!

Misschien moest ik weten dat die kogels en pijlen voor mij waren.

Misschien is Crazy Horse uitgegroeid tot 'n te sterke krijger voor zijn vijanden.

Misschien kunnen we erover praten vanavond.

Alleen dwazen nemen hun scalp. Waar 3 Shoshones zijn, zijn er meer,

en sommige van ons zijn in de buurt. - Little Vos?

Of zagen we 'n ander meisje bij het meer?

Daar is Little Big Man!

Je komt te laat neef. De Shoshones zijn allemaal dood.

Crazy Horse is 'n onverzadigbare krijger.

Ik ben onverzadigbaar als strijd tegen een vijand van mijn volk.

De 3 paarden van de Shoshones, zal een geweldig cadeau zijn voor Spotted Tail,

als hij Little Vos ten huwelijk vraagt.

Wees niet gul met mijn gaven.

Zorg maar voor je eigen. - Crazy Horse geeft advies als Chief.

Ik heb geen advies nodig van jou!

Little Vos vind misschien Crazy Horse leuk, maar haar vader kiest voor de gaven.

Shoshone pijl!

't Is de blanken, verboden op 't grondgebied van de Lakota te komen.

Tenzij het is voor de handel.

Ik werd aangevallen door Shoshones, ze namen mijn paarden en handelsgoederen.

- Waar is dat gebeurd? - Deer Creek!

De Lakota zal zorgen dat je je goederen terug krijgt.

Als dat gebeurt, zal ik de Lakota bedanken.

Was sommige dingen van uw handel kogels en geweren?

- Een beetje! - En whisky?

Weten jullie niet dat whiskey verboden is voor handel.

Ik wist niet dat Lakota krijgers whiskey nodig had voor moed.

U zult moed nodig hebben, terwijl mijn vader de pijl uitsnijd.

Zoals voorzien in 't visioen, mijn zoon.

Er zijn er die de waarheid betwijfelen.

- Ik weet het, hier in onze tent. - Je broer is nog jong.

Ik heb het over mensen die zeggen dat je de kracht wilde voor jezelf.

Ze zijn jaloers! - Onze mensen zijn altijd verdeeld.

Hoe kunnen we ons verenigen, als er geen sterk genoeg is om een leider te zijn,

om hen de weg te wijzen.

Iemand die niet bang is om zijn lot in eigen handen te nemen.

Ik kan dat niet alleen, vader. De mensen moeten er over praten.

Dat gebeurt wanneer de tijd komt.

Mijn vader, ziet met ogen verblind door de rook.

- Hier zijn de paarden, mijn broeder. - Waren er geen problemen?

Eerst wel, maar toen ging ik met Little Big Man,

De Shoshones waren vrijgevig, ze gaven ons zelfs hun scalp.

Haal ze daar weg, ze behoren tot de blanke man!

Behoort Litte Vos tot de blanke man om zijn handel te beschermen?

Little Vos is mijn dochter, ze trouwt niet met iedereen.

Lakota zijn geen wolven ze vechten niet onder elkaar.

Ik laat me niet imponeren met boze gezichten.

Of met het verhaal over een Red Hawk.

Loop met mij mee.

Die blanke man is vreemd. Hij heeft een warm hart.

- En zijn stem is zacht. - En vriendelijk. Zoals 'n broeder.

Je moeder zal voor hem zorgen in de toekomst.

Wat is er Crazy Horse? Vertel 't me.

Gauw zullen er veel strijders bij je vader's tent komen staan.

Ik zie alleen een.

Maar je vader zal je geven aan wie de mooiste kado's geeft.

Geef hem de drie Shoshones paarden.

Zo hij tegen me sprak, moet 't een kudde paarden zijn.

- Niet zo veel. - Niet?

Ik hoorde 't toen ik met mijn rug naar Spotted Tail stond voor 'n visioen.

Misschien wil niemand meer vechten. We zijn in vrede nu.

Vrede? Met de blanke man die ons onderdrukt?

Onze mensen moeten gaan vechten of sterven.

Als Crazy Horse wordt beschouwd als een leider, door een profetie...

...dan moet hij ook sterven.

En door de handen van iemand van zijn eigen volk.

En hier is Oude Uil. Op zoek naar een jonge vrouw.

Ik hoop dat dit oude paard nog genoeg tijd heeft dat Spotted Tail , 't kan zien.

Luister naar mijn woorden! Little Vos is uitgegroeid tot 'n vrouw!

Haar naam zal worden zal worden Black Shawl.

Ze zal haar vader eren, door 'n krijger in de familie te brengen.

Laat de krijgers naar voren komen en onder de ogen van Black Shawl komen.

- Je gift is moe net als jij. - Een man moet 't blijven proberen.

Gote Hond is een sterke krijger maar je gift is niet genoeg.

Crazy Horse is een sterke krijger, maar je gift is niet genoeg.

Mijn paarden... en veel bevervellen.

- Wil je Black shawl als je echtgenote? - Blacj Shawl heeft mijn leven gered.

Ik zou vereerd zijn in uw huis, maar alleen voor mijn vriend hier.

Dus voeg ik mijn goederen toe aan de geschenken van Crazy Horse.

De goederen zijn niet van jou. Volgens de wet, is de helft van mij.

Ik hielp hem met de Shoshones.

Als dat zo is, geef mijn helft dan aan Twist.

De twee jonge krijgers moeten stoppen voor wat nu behoort aan Spotted Tail.

Ik geef mijn dochter aan Crazy Horse!

Spotted Tail en Crazy Horse behoren tot dezelfde familie.

Beide spreken met de tong van 'n slang.

Zijn woorden waren voor mij, broeder.

Sta op!

In jou hart is er geen warmte voor je volk.

Pak je deken, pak je wapens, ons kamp is voor altijd gesloten voor jou...

...voor altijd.

De wond is klein.

Nog niet de helft van zo diep dit zal zijn.

Hoe kan ik je bedanken, Twist. - Oh, heel eenvoudig!

In het voorjaar zal ik er zijn voor de handel.

Als een vriend van Crazy Horse, hoop ik tien keer meer te verdienen.

- Zo zal het zijn. - Ze spreekt al als mijn vrouw.

Ons kamp is altijd voor je open, mijn vriend.

Die dag, rijdend naar Fort Laramie, voelde ik een schaduw achter me aan door de bossen.

Ik heb hem niet gezien, maar ik wist dat het Little Big Man was.

Hij had 100 kansen om me te vermoorden... maar deed dat niet.

Het was alsof ik een band had met hun verleden.

'n Band die niet kon worden gebroken.

Toen ik aankwam bij het fort, reed hij openlijk achter me, als 'n geslagen hond.

Daar ik graag Crazy Horse mocht... kon ik hem niet helpen.

Ontschouder geweer! - Laat troepen inrukken!

Troepen inrukken!

MANTZ BROTHERS HANDELS COMPANY

Hallo! Ik heb je hier nog nooit gezien, nee toch?

- Ik ben nog nooit in Fort Laramie geweest. - Zeer goede huid.

Ik neem aan dat je 't gewoonlijke wilt, touwen, tabak! - Ik wil 'n geweer.

Wat wil je ermee, Chief, vechten met je eigen leger?

Hier, dit is je eerste ruil, Oke, Chief?

Ik ben geen Chief en Ik wil gewoon een geweer.

Luister indiaan, als je start iets, maak je het af!

Wat is er aan de hand hier?

Ik probeer alleen maar hem te beschaven, Mr. Mantz.

Als je wilt dat de oorlog met de indianen blijft, moet je ze aanwerven,

Ik zei je eerder beleefd te zijn tegen die mensen!

- Waar ging het om? - Niets bijzonder.

Hij wil 'n geweer, voor zijn pels. - Nou, geef het aan hem.

- Ik ben Little Big Man. - Ik ben Jeff Mantz. En dit is mijn broer Caleb.

En we doen graag zaken met de Lakota.

- Bent u vrienden van handelaar Twist? - Zijn de Lakota vriend van de Shoshones?

Little Big Man, 't is 'n eer u te helpen, een Lakota Sioux in onze zaak,

mijn broer en ik zijn zeer vereerd.

We hebben veel dingen die we je willen vragen prive. - Ja, kom, binnen.

't Gebeurt niet vaak zo'n mooie pels als je ons bracht.

En niet veel gele stenen ook Waar heb je ze vandaan?

Van de Lakota begraafplaats.

Zij bewaken de zielen van onze voorouders en zijn 'n goede medicijn.

Zoals dit. Hier, drink maar!

-Waar ligt die begraafplaats? - In onze heuvels heilige Black Hills.

Black Hills...

De Lakota willen blanke mannen daar weg houden.

Ongeveer 10 minuten. Kan in het midden van de woestijn zijn.

Ik weet het niet.

Zou Little Big Man, geen baan willen hier in het Fort?

10 zilverstukken per maand. Veel eten en veel tabak.

Ik zal een soldaat zijn? Met een soldaten geweer?

Misschien, mijn vriend, ga naar de Chief van de soldaten en vraag 't hem.

Maar het werk brengt grote eer.

Eerst moet je bewijzen mijn broer en mij dat 't de moeite waard is.

Heren.

Te oordelen naar wat Washington bedoeld in deze dagen...

Commissaris, ik denk dat ze ons vergaten.

Vanuit uw standpunt, Caleb.

Je moet kijken naar de factoren die ons hier hebben gebracht.

Momenteel is er 'n grote groep, die 'n spoorweg wilt door Montana.

Ik krijg de indruk dat ze gebruik willen maken van de indianen om de rails te maken.

Wij zullen dankbaar zijn als de President en het Congres voldoen aan de belofte.

Want voor de Commissaris, is dit een delicaat moment voor de campagne.

Als u iets te zeggen hebt, zeg 't...

Nou, vandaag kwam 'n Lakota naar mijn zaak, "Little Big Man"

Ik denk dat je hem kent, Twist.

Hij bracht bewijs mee van iets dat we al lang vermoeden.

"Goud" in de heilige Black Hills.

Commissaris wij willen toestemming om het gebied grondig te verkennen.

Met de winst, kunnen we cre�ren een nieuwe bron welvaart voor Amerika.

U zult gewoon een hoop problemen maken voor het Amerikaanse volk.

Dit is uw mening Twist. En de mijne.

We verbreken de wapenstilstand die we gemaakt hebben met de Sioux.

Om daar te komen, onder 't mom van een grote operatie...

moeten we wegen bouwen door hun gebied.

Ze zouden dat zien als een pistool tegen hun hoofd.

Ja, en met 'n wapen haalt iemand vroeg of laat de trekker over, Mantz.

Het leger wil er niet verantwoordelijk voor zijn.

Dus lijkt 't erop dat ze weg moeten. De Lakota zullen blijven zitten op 't goud,

terwijl wij doorgaan met ons zilver.

Commissaris, ik begin die geruchten te geloven over u...

dat u zelf deels indiaan bent.

't Is geen gerucht, maar de waarheid.

De oma van mijn vader was 'n inheemse, Mr. Mantz.

Iets waar we beide trots op waren.

He, Jeff! Zie deze stenen, kijk! Het lijkt erop.

Ik ben overal geweest, en ik kan je zeggen dat dit...

...een van de rijkste is van alle die ik ooit heb gezien.

- Hoeveel daglicht hebben we nog? - Misschien een paar uur!

Niet genoeg tijd voor 'n gedetailleerd zoekopdracht.

- Wacht maar tot ze dit horen in Laramie. - En 't zal in Laramie gehoord worden!

De Mantz broeders verkennen elke centimeter van deze vallei.

Snel weg!

En die held 'n opstand laten beginnen door de gehele Lakota Natie?

We zullen nooit wegkomen!

Kijk goed naar dit, "Little Big Man" en beslis wat je wilt.

Je gaat veel bloed vergieten zien in de komende dagen.

Tot dit land beschaafd is!

leden van je volk, die weigeren, zullen worden onderworpen...

...en smeken om genade.

Maar we maakten je 'n soldaat, en je zal smeken bij ons te zijn.

Toen het nieuws van de goudvonds, werd verspreid in Washington

Gouddelvers stroomden naar Black Hills, en 'n nieuw gold rush begon.

De Sioux nam de wapens op en vocht terug, en 'n nieuwe oorlog begon.

En weer had de regering geen andere keus.

Mannen die naar de goudvelden gingen, moest worden beschermd,

en als onderdeel van de maatregelen genomen in Fort Laramie,

bouwde 't leger Fort Phil Kearny.

Verbrand het fort! Verdrijf de overtreders van ons land!

Er zullen meer blanke komen! En meer forten! Dan de spoorweg!

Het fort zit vol soldaten.

Ze hebben nieuwe wapens die snel schieten.

Vechten tegen deze wapens, verliezen we veel strijders.

Ja, we doen het nu Sioux, vechten tot de dood?

Crazy Horse is van mijn familie en hij is een krijger. Hoor hem!

We zijn ons ervan bewust dat Crazy Horse 'n man is van sterke visioenen.

Ik heb het niet over visioenen.

Ik praat over hoe we hun wapens laten zwijgen zonder dood.

Meer en meer gaan we naar de strijd als een kudde buffels in de ban van angst.

Niet wetende dat soldaten ook bang zijn!

Ik heb vaak de soldaten. geobserveerd.

Hoe jonge soldaten wachten op 'n bevel van hun leiders.

Totdat de tijd komt om te doden.

Onze jonge krijgers moeten 't leren! Zij moeten gehoorzaam zijn!

Zij moeten zijn als een speer, die de hand gehoorzaamt totdat hij gooit!

Kapitein Federmen heeft slechts 50 soldaten die kunnen rijden naar de Lakota Natie.

Als dit wordt gedaan, beloof ik je, 't zal zijn laatste zijn!

Troep, Halt!

We hebben geluk, Luitenant. Een kleine oefening voor ons.

Maar we hebben orders om niets te beginnen, Kapitein Ferdermen.

Laat mij dit afhandelen!

Lone Bear heeft geen geduld. Hij wil een aanval doen.

Als hij niet wacht op mijn teken, kan hij dat nooit meer.

Troep, voorwaarts!

- Is alles klaar? - 't Is goed verborgen, zoals u vroeg.

Hij wacht op een teken.

Hij houdt van mijn zuster.

Als hij naar haar tent wilt, is 't beter om te wachten.

Wat denk je ervan, Luitenant?

Lijkt of ze ons bespotten, sir. Een soort grap.

Laat ieder zijn sabel trekken!

Trek, sabels! Troep voorwaarts!

Het is zoals Crazy Horse beloofde. Het land is weer in onze handen.

We tonen de blanke man dat we gelijk zijn in een gevecht.

Nu kunnen we praten in vrede, als hij wilt, en we kunnen praten...

als een onoverwinnelijk volk.

Binnenkort gaan we naar Fort Laramie om te praten.

Je bent terug. Dat is goed.

- Waar is Black Sjawl? - Bij the rivier.

Het is tijd voor haar.

Misschien nu, is mijn zoon uitgegroeid tot een groot Lakota krijger.

Mijn hart is triest voor je.

't Is een meisje.

Een dochter van 'n moeder van veel kinderen.

Laten we het Little Vos, noemen, gelijk aan haar die het leven schonk.

Er is nog iets wat ik moet zeggen.

De Grote leider in Washington wil niet meer dat uw zonen sterven.

Evenals als onze zonen. Hij wil 'n eind aan deze oorlog.

Als u uw mensen naar 't fort brengt, zal hij zorgen dat er altijd voedsel is.

En altijd dekens om u te warmen.

Deze wapens zullen worden gebruikt door u voor de jacht.

Niet in strijd tegen uw krijgers.

Tenslotte het Fort Phil Kearny zal worden platgebrand,

om te laten zien hoe sterk de blanke leider u vertrouwd.

Als er geen Fort Phil Kearny meer is en als blanken niet langer zal betreden

de Heilige bergen dan is dat goed.

Wij zullen komen naar het Fort.

Hoeveel keer brak de blanke man zijn woord? Hoe kort is uw geheugen?

Dat u weer accepteerd hun beloften? Bent u vergeten de vrede praat bij de rivier?

Heeft Sitting Bull vergeten de vrede's gepraat bij 't blauwe water?

Vergat u de onderhandelingen in St. Creek en Red Cloud?

Heeft u onze mensen vergeten die voor ons naar dit fort kwamen?

Die ziek werden en stierven voor die tijd.

Nee, onze mensen zullen niet worden verdeeld zoals het was bij de rivier,

of de blauwe wateren van St. Creek.

Ik wil mijn vriend, Twist een vraag stellen!

Waarom is de belofte van vandaag niet anders dan die van gisteren?

Ik weet alleen dat Commissaris deze oorlog wilt be�indigen.

- Hij zette zijn hantekening eerder - Altijd als een vriend van de Lakota.

Dan is de Lakota liever 'n vijand.

Ik ben tegen de wapenstilstand.

Dit is ons land, Heilige land van onze vaders.

Ik zal er voor vechten, en er voor sterven.

Commissaris, ik wil permissie deze man terug brengen.

Zolang hij in vrijheid blijft zal geen blanke veilig zijn in dit gebied.

Voor de meesten zal dat gelden, Generaal, U hebt mijn toestemming om te gaan.

Ik vertrek zodra wij meer troepen hebben.

- 't Is Twist! - Dat wisten we niet.

Hij is nog in leven. Breng hem naar het kamp.

Kom!

Ik zeg u, Crook heeft vele, vele soldaten. 2 keer meer dan de Lakota.

Ik heb slechts twee woorden voor u. Overgeven of sterven!

Wilt u dat we kruipen naar 'n reservaat als 'n geslagen hond?

Wat vind jij van dit Crazy Horse?

Ik ben geen kind meer, voor mij is het 't geluid van de donder.

En we hebben ook krijgers.

Zo was de jonge Red Cloud achtergelaten in een donkere nacht.

En degenen die in een reservaat waren gegaan vele manen geleden,

keerden terug ziek van 't voedsel van de blanke man.

En een blanke man ziekte, hoest.

Wat zich nu verspreidt door ons kamp, als godslastering.

Is dat wat je wilt voor mijn dochter?

Ik wens je een lang en gelukkig leven. Dood, zal je haar niet kennen.

Dan ben ik liever dood. En zij ook. En mijn zoon.

Ik wil leven als mijn voorouders Daar wil ik voor vechten.

Tegen Crook's soldaten en Crook kanonnen?

Ik smeek je, verspil je bloed niet, Crook is te sterk voor je!

Laten we eens zien wie de sterkste is.

Maar nu is mijn hart vol verdriet, voor de blanke soldaten die zullen sterven.

Ik kwam de Lakota waarschuwen omdat jullie mijn broeders zijn.

Maar je laat me geen andere keuze dan tegen je te vechten.

Ik ga terug naar Generaal, Crook.

Twijfel je nog steeds wie de leider is van de profetie?

Op hoeveel manieren, mijn zoon, moet Manitou tegen je spreken?

Je kunt niet weigeren!

- De wond wil je niet laten vertrekken. - Nee.

Dan moet je blijven tot je beter bent. Ik zorg persoonlijk voor je.

Black Shawl...

...ben ik 't waardig kleding te dragen van een Chief?

Mijn man vraagt dit aan zijn vrouw...

...ik kan je maar een antwoord geven.

Hetzelfde antwoord dat mijn vader gaf toen ik 'n kind was.

De mensen moeten praten. - Maar ze hebben al gesproken.

Allemaal zeggen ze nu dat je de leider van de profetie bent.

Iedereen behalve jij, jij weet het niet.

Als ik zeker zou zijn, echt zeker.

Ik zou alles geven, zelfs mijn leven om mijn volk te leiden.

Mijn man.

Ik geef je al mijn liefde en werk hard met mijn handen,

maar ik kan niet winnen van de marteling van je gedachten.

Als ik dit accepteer... wil ik bij jou zijn.

De vrouw zou trots moeten zijn,

maar moet de profetie van de dood niet vergeten.

- Er zijn veel soldaten. - Scout Mahoney leidt de soldaten.

Ze gaan de rivier oversteken en komen in ons land.

Hoe rijden de soldaten?

Op een lijn ze verspreiden zich als een touw.

Ze zijn nu op het punt om de rivier over te steken.

- Hebben ze wagen's met kanonnen - Geen kanon wagen.

Ze hebben 'n wagen met geweren en kogels op 't eind rijden.

We zullen de munitie nemen. Luister naar mijn plan.

Als de soldaten over de rivier gaan, komen ze in ons land,

Little Knife! Neem 'n kleine groep en stuur verkenners vooruit.

Wanneer soldaten hun schoten horen,

Sturen ze wat soldaten vooruit om hun scouts te beschermen.

Als de soldaten worden gescheiden doen onze krijgers 'n aanval op de wagens.

Shoshones scouts!

Troep, halt!

De actie is begonnen, sir.

Ja, en ik dacht dat ik zou moeten kiezen het slagveld.

Crazy Horse lijkt 't te doen voor mij.

- Denk u dat hij aanvalt, Generaal? - Daar komen we gauw achter, Majoor.

Halt!

Zoek dekking!

De wagen trein word aangevallen, sir.

Ik weet niet wat ze van plan zijn, maar als ze de munitie pakken,

komen wij in de problemen!

Ik neem de B groep en verlost de wagen trein.

Jij volgt in het midden. - Ja, sir!

- De rechtervleugel, volg mij! - Links kom met mij mee!

Naar het bos!

Zorg ervoor dat allen genoeg munitie krijgen.

Nu, hebben de soldaten alleen de kogels, die ze bij zich dragen.

We moeten hen dwingen om die kogels te gebruiken.

De Shoshones scouts werden uitgeroeid, sir. Dat is niet alles wat we verloren, Luitenant.

We verloren de munitie ook.

Zuinig met je munitie! Vuur pas op mijn bevel!

Vuur!

Terug naar de andere kant van de rivier!

Troep. bereid je voor op actie!

De soldaten vluchtten snel! Ik ving een er een voor u!

Breng dit bericht naar General Crook: De strijd is voorbij, en wij wonnen.

Zeg hem alle blanken te waarschuwen nooit meer voet op ons land te zetten.

Onthoud deze waarschuwing, ieder die komt zal worden gedood.

Laat hem los.

- Sergeant, 'n brancard, en leg hem in de ziekenboeg onmiddellijk. - Ja sir.

Luitenant Cartwright probeerde de Sioux tegen te houden,

terwijl de meeste van ons leger terug trok naar de andere kant van de rivier.

Generaal Crook, beval hem aan voor de Congres Medal of Honor.

De Generaal wilt u zijn oprechte deelneming brengen.

Dank u, Majoor.

Oh, Cartwright, wat een eer. - Is er iets mis, Commissaris?

Er klopt iets niet, al een lange tijd niet.

Ik wachtte te lang, om het te corigeren.

Je bent gek!

Niets kon die Lakota aanval stoppen. U niet en wij niet.

Als u zich beter voelt, zijn we schuldig want we waren de eerste

die er 'n fortuin aan verdienden...

En dat leidde tot 'n indianen oorlog.

Denk aan uw zoon Commissaris, denk aan zijn carri�re.

Mijn zoon heeft niet langer 'n carri�re.

Wat is er gebeurd?

Spreek!

Het kind, Little Vos...

Wat is er gebeurd?

Toen Twist de ziekte hoest had moet 't zijn overgeslagen.

De kleine stierf snel.

Ze is begraven op 'n plek bij het kamp.

Op 'n plaats dat geen blanke man haar zal vinden.

Mijn man...

...ik hoop dat je gebeden je kracht zal brengen.

Je hebt het nodig.

Custer, die zij noemen Lang Haar,

rijd in de buurt van de Big Horn, met veel soldaten.

Als Custer de heuvel beklimt, zal hij ons kamp zien.

Hij zal komen om ons snel aan te vallen.

Als de rijdende soldaten halverwege de heuvel zijn,

mijn Lakota's zal hen aanvallen van uit het bos.

U Cheyennes zal aanvallen bij de rivier.

Geen enkele rijdende soldaat mag ontsnappen!

Volg mij!

De overwinning was ongetwijfeld groot. De viering moet groots zijn.

Ja.

Generaal Custer's mannen stierven moedig. Maar dwaas.

En ik lig hier als 'n oude vrouw terwijl soldaten omkwamen.

Geef jezelf niet de schuld. Je had niets kunnen doen voor hen.

Ik zou 't geprobeerd hebben. Ik kon je plannen...

Ik weet dat je dat gedaan zou hebben.

Hoe is het met je wond?

Wat ga je nu doen, nu je hebt gewonnen?

Een overwinning betekent niet het einde van de oorlog.

We praten met elkaar, de Black Hills zijn nu vrij, de strijd is voorbij.

- De strijd is nog niet voorbij. - We gaven de soldaten een goede les!

Alleen omdat we verenigd waren.

Dat is waar! Maar er is tekort aan voedsel.

En dit is winter sinds 7 jaar sneeuw.

Tekenen zeggen dat sneeuw vroeg komt en sterk zal zijn.

Ik ken de tekenen.

We moeten van de bergen naar de vlaktes,

zodat we kunnen overleven tot het weer verbetert.

Als we bij elkaar blijven, Crazy Horse, krijgen we 't koud, en honger.

Maar we zullen vrij zijn!

'n Beetje meer toeslaan en de blanke man zal nooit meer terugkomen.

Dan is de strijd is eindelijk afgerond.

Met verdeeldheid en scheiding, zullen ze ons een voor vernietigen.

Chief Crazy Horse is een groot leider... in de oorlog!

Maar heeft geen visie over hoe te handelen toen de oorlog eindigde.

- We moeten gaan. - Als je nu gaat, wordt het uw dood!

De dood van de Sioux natie.

Crazy Horse had gelijk.

Een voor werden de aparte stammen verslagen.

En gedwongen naar 'n reservaat.

Zelfs sommige van zijn mannen, hongerig en koud, gaven de strijd op.

Uiteindelijk bleef alleen Crazy Horse over met enkele jonge volgelingen.

Mijn wond is genezen, maar ik kon mijn vriend niet verlaten.

Deel het eten.

- Hoe was de jacht? - Goed.

Twist, beloofde dat als de winter weg is, 't hoesten zal stoppen.

Twist heeft gelijk.

De jacht was goed, he?

Lijkt erop dat de buffels en herten ons hebben verlaten.

Nu is de tijd dat je naar me moet luisteren.

Zelfs als ik sterf Twist, maar ik zal me niet overgeven.

Honderden zullen sterven als je 't niet doet.

- In 'n reservaat zal je nooit honger hebben. - Ik wil niet meer leven in schaamte.

Voor sommigen zal je vangst worden verdeeld?

Hoeveel zal Black Shawl krijgen?

Je zou blanke man's medicijnen moeten hebben.

Als Black Shawl hier blijft, zal ze sterven voor het voorjaar.

Binnenkort zal je opwarmen en meer voedsel hebben.

Presenteer... sabels!

Honger en kou versloeg Crazy Horse. Niet het leger.

Ik ben blij dat je gekomen bent.

Mijn vrouw is ziek.

Zorg ervoor dat ze meteen medische hulp krijgt.

De winter van dat jaar was 'n lange, vooral voor Black Shawl.

't Leek dat de kou nooit zou eindigen.

Buiten het fort, verbleven de Lakota in hun tenten, wachtend op de lente.

Uiteindelijk kwam ze, en Black Shawl begon te herstellen.

Sneller dan Crazy Horse had verwacht.

Weldra was ze bijna volledig genezen.

Maar niet zijn wens terug naar de oude manier van leven.

Met de zomer kwam hun verdriet terug.

Meer en meer, Crazy Horse en zijn volk voelde de behoefte om vrij te zijn.

Kom binnen!

Chief Crazy Horse en Majoor Twist om de Generaal te zien.

- Een probleem? - Veronderstel ik, sir.

't Is de eerste keer dat Crazy Horse komt om u te zien.

Laat ze binnen komen.

De Generaal kan u nu ontvangen.

Hallo Crazy Horse. Hallo Twist. 't Is goed om jullie te zien.

Ga zitten, alsjeblieft.

Hoe is 't met Black Shaw? - Best goed. - Fijn... fijn.

Wat kan ik voor je doen?

Onze tenten zijn stil, onze mensen zijn hun geest verloren.

Ze weten dat binnenkort de kastanjes uitkomen.

En dat de tijd komt om op buffels te jagen. - Waarom jagen op buffels?

We geven uw volk alles wat ze nodig hebben.

Maar voor mijn volk, is buffels jagen, niet hetzelfde als voor de blanken.

We hang niet de hoofden van buffels op de muur van onze tenten,

en zijn niet trots op onze vaardigheden in de jacht.

We eten zijn vlees, ons vlees om sterk te worden.

Maak kleding van zijn huid, van zijn botten pijlen,

en van zijn haar tuig voor onze paarden.

Zelfs de schoenen aan onze voeten komen van hem.

De buffel is onze ware vriend. Hij kwam tot ons om ons 't leven te geven.

Neem dit af van ons, en we zijn geen Lakota meer.

Wij zijn geen mannen meer maar naamloos en dood.

Hoe garandeert u dat u niet meer op 't oorlogspad gaat?

Wij zijn geen krijgers meer.

We vragen alleen permissie om terug te keren naar ons land...

om te kunnen jagen en ademen de lucht van vrijheid.

Wat vind je hier van, Twist?

Ik heb geen reden om te twijfelen aan het woord van Crazy Horse.

Wilt u graag jagen met uw eigen wapens, Crazy Horse zonder een geweer?

Ja dat wil ik.

En wanneer keert u terug naar het reservaat?

Voordat de sneeuw begint te vallen.

Je hebt mijn toestemming.

Ik zie je voordat je weg gaat.

Nou, Twist, Ik denk dat je blij bent.

Waarom wil je me zien, Sergeant? Spreek op!

U gaf toestemming aan Crazy Horse om te gaan jagen?

Ik zie niet in waarom u dat aangaat, Sergeant.

Crazy Horse zal niet gaan jagen, hij zal weer 'n oorlog starten.

Is dat uw mening of een feit?

Ik ken Crazy Horse, Ik ken hem al vele jaren.

Net als ik, en ik respecteer hem als tegenstander.

Heeft de Generaal vergeten dat Sitting Bull achter de grens is met Canada?

U vergat dat Crazy Horse de krijger is van profetie?

Crazy Horse zal de blanke man bevechten tot zijn dood!

- Crazy Horse gaat alleen jagen met pijl en boog. - En in Rosebud?

Niet moeilijk om een geweer te krijgen, indien nodig?

Ga en vertel Crazy Horse meteen hier te komen.

Ja, sir.

Ik geloof geen woord van wat hij zei, Generaal.

Ik ook niet Majoor, maar voor 'n rapport, moet ik zeker zijn.

Ik wil dat Little Big Man zijn woorden herhaalt, in 't bijzijn van Crazy Horse.

Ik had nooit meer gedacht om op buffels te jagen.

Ik zie de pijlen vliegen. Buffels die struikelen en vallen.

De geur van 't vlees op het vuur. - Tot de eerste sneeuw vrij zijn.

- Generaal Crook wil je zien, nu. - Waarom?

De Generaal zeg niets tegen 'n Sergeant, en 'n Sergeant stelt geen vragen.

We gaan met je mee.

De Generaal wil Crazy Horse zien, niet zijn vader of Flying Hawk...

...of Black Shawl.

Ik zal gaan vader.

- Waar breng je me heen? - Naar de gevangenis.

Is dat de Generaal zijn bevel?

Kan een Sergeant iets doen voor zichzelf?

Hij zei dat we mochten gaan jagen op de buffel.

Wat hij zeg is een ding, wat hij denkt is iets anders.

Hij denk je dat je met Sitting Bull een nieuwe oorlog wilt starten.

Ik gaf hem mijn woord.

Wat doet jouw woord voor een blanke Generaal?

Hij weet wat je gelooft in je profetie, en dat hij gek is om je te laten gaan.

De Generaal liegt niet.

Was 't niet Crazy Horse, die zei dat de blanke man's woorden...

is als wit zand en verandert met de wind?

Er komt geen buffeljacht voor je, alleen vier muren van de gevangenis,

daar zal je zitten tot je verrot, zolang de blanke Generaal dat wilt!

En zo, verliet mijn vriend hen die van hem hielden.

De profetie werd vervuld.

Onze dank gaat uit naar de medewerking van de nationale Parken om te mogen filmen.

De film is gemaakt met de hulp van de Oglala Sioux Stam van Zuid Dakota.

NL ondertiteling happyfeet