Original subtitles

Vertaling: Theresa van der Gruit

In 1938 spleten Duitse wetenschappers voor het eerst een atoom...

...waarmee het nucleaire tijdperk was begonnen.

De Nazi's droegen Nobelprijswinnaar Werner Heisenberg op een atoombom te maken.

In reactie daarop stuurde de VS een joodse honkbalspeler om hem om te brengen.

Zijn naam was Morris "Moe" Berg.

Gebaseerd op een waar verhaal.

ZÜRICH, ZWITSERLAND DECEMBER 1944

Daar is hij.

Is dit je eerste klus?

Mijn eerste klus?

Ik heb nog nooit iemand vermoord, als je dat bedoelt.

Het is niet zo moeilijk als je denkt.

Het hangt van de man af. - Welke man?

Het doelwit of de moordenaar?

Beiden.

Zeg eens, vriend: Wat deed je voor de oorlog?

Ik was honkbalspeler.

Weet je wat honkbal is?

Oh, honkbal.

Zoals Joe DiMaggio.

Heeft die ooit iemand vermoord?

Niet dat ik weet.

Succes, vriend.

Je redt het wel.

Maar doe het voor de Gestapo erachter komt.

Ik zal het proberen.

ACHT JAAR EERDER

Twee man uit, één man op het eerste honk.

Moe Berg is nog catcher.

Hij draait al vijftien jaar in de competitie mee.

Hoelang kan die man doorgaan?

De renner begint al te lopen.

Moe geeft het teken.

Hier komt de worp.

De renner gaat.

Berg gooit naar het tweede honk.

Hebbes.

Hé, negeer me niet.

Ik wil gewoon niet dat iemand een honk steelt.

Ik had hem maar net.

Hoe wist je dat hij ging?

Dat wist ik gewoon.

Hoe hou je het vol?

Wat bedoel je?

Vroeg of laat moet ik je laten vervangen, Moe.

Doe maar laat. - Het is laat.

Ik vraag je al twee seizoenen om coach te worden.

Ik vind het leuk in het veld.

Je speelt nauwelijks.

Reden te meer om door te gaan.

Ik wil ook niet stoppen met spelen.

Dus wat zeg je ervan?

Het seizoen volmaken en dan coachen?

Ik kan naar Detroit.

Mickey laat me wel spelen.

Mickey is gek.

Jij ook, dat je me laat spelen.

Ben je gebeld over dat in Japan?

Ja.

Ga je? - Absoluut.

Wie nog meer? - De besten.

Ruth, Gehrig, Averill, Gehringer, Gomez.

Ben ik de enige armoedzaaier?

Ze vinden dat "Professor Berg" leuk.

En dat je Japans spreekt.

Wie heeft gezegd dat ik Japans spreek?

Kieran, in een van zijn columns.

Interessant. - Zeg...

Barker House? Steaks?

Nee, bedankt.

Oké, mysterieuze man.

Waar kijk je naar, groentje?

Wat is het verhaal achter Berg?

Hoe bedoel je? - Hij lijkt vreemd te zijn.

Waar heb je het in godsnaam over?

Ik weet het niet. Hij lijkt me raar.

Bemoei je er niet mee, Dalton.

Is hij homo?

Hoe moet ik dat weten?

Wat maakt mij dat uit?

Ik laat mijn lul liever niet aan een flikker zien.

Nou, laat hem die dan niet zien.

Iemand moet het uitvissen.

Jij bent Moe Berg, hè?

Wie?

Moe Berg, de honkbalspeler.

Nee. Ik lijk zeker op hem. Dat zegt iedereen.

Je houdt me voor de gek.

Nee, ik ben hem niet.

Maar ik moet zeker op hem lijken.

Waar moet ik je afzetten? - Een paar straten verderop.

Ik loop verder wel.

Zoals je wilt...

...meneer Berg.

Weet je wat? Stop hier maar.

Ik had het niet kunnen zeggen. - Echt?

Ik zat toen al aan mijn derde Martini...

Je vleit me.

Wat vind je van die tent, schat?

Meneer Dalton, woont u hier ergens?

Donder op, man!

Ik hoorde uw antwoord niet. Woont u hier in de buurt?

Woon je hier in de buurt? - Nee!

Weet je wat "hypothetisch" betekent?

Het betekent: laten we zeggen dat.

Laten we zeggen dat er een honkbalspeler, een groentje, was...

...die de privacy van een andere speler schond,

... die in de nadagen van zijn carrière was...

...en dus niks te verliezen had.

Kun je me nog volgen?

Klote-nicht!

Jij denkt alles te weten, hè?

Ik weet niks, oké?

Je zult blij zijn om te horen dat Cronin...

...overweegt je op te stellen.

Laat wat verbetering zien en je krijgt een kans.

Veel succes.

Niet ophouden.

Dat is prachtig.

Je bent een leugenaar en je bent te laat.

Ik moest wat mensen spreken.

Speel.

Waarom deed je dat?

De manier waarop je naar me keek toen ik binnenkwam.

Elke normale man had hetzelfde gedaan.

Ik keek niet naar je.

Ik zat met mijn rug naar je toe.

En ik hou van je omdat...

...je verder weg bent van een normale man...

...dan iedereen denkt.

Dames en heren, het is tijd voor...

Het Informatie Spel!

Ja, de show waarin de knapste koppen de strijd aangaan.

Vanavond is onze speciale gast Moe Berg,

catcher van de Boston Red Sox, en wie echt de stukken van John Kieran leest,

kent hem als Professor Berg,

met titels van de Princeton Universiteit en Columbia Universiteit...

...en de Sorbonne Universiteit in Parijs, Frankrijk.

Welkom, Professor Berg.

Zeg maar Moe. Blij hier te zijn.

Nou, Moe dan.

En Moe, de eerste vraag is voor jou.

Uitstekend. - Dank u.

Heel goed gedaan.

Tot volgende week.

Dank u. - Dag.

Dag.

Strikvraag? Ik?

De Canarische eilanden heten niet zo wegens kanaries.

De naam stamt af van het Latijnse woord canis...

...dat hond betekent.

Het eiland is vernoemd naar de wilde honden die men er aantrof.

Dat klopt.

Nou, tot nu toe slaat Moe Berg alles raak!

Moe, vertel eens wat over jezelf.

Is er een mevrouw Berg?

Ja, die is getrouwd met mijn vader.

Ik bedoelde: Is er een vrouw in je leven?

Krijg ik hier punten voor?

Wauw, daar kronkelde je mooi onderuit.

Moe Berg, het lopende raadsel.

Dat is het geval met die oude Whitby.

Precies zo. - Was dat altijd al het geval?

Altijd. En daarom...

Hoe weet je al die dingen?

Het is algemeen bekend.

Nou...

Oh, ik ga naar Japan.

Een demonstratie-tournee na het seizoen.

Ik heb Japan altijd willen zien, Moe.

Ik zal wat foto's maken.

Of je neemt me mee en ik maak die foto's zelf.

Oh, Estella, toe. - Ik zou echt mee willen, Moe.

Het zijn maar demonstratie-wedstrijden.

De andere spelers nemen vast hun vrouw mee.

Je bent mijn vrouw niet.

Ik bedoelde daar niks mee. Ik zei het gewoon als feit.

Het was meer dan dat, Moe.

Het was helemaal niet meer.

Estella. - Wat?

Waarom wil je me niet meenemen naar Japan, Morris?

Ik zou gewoon liever alleen gaan.

Nou, dat was toch niet zo moeilijk, hè?

Tokyo is gastheer van Babe Ruth...

...en zijn Amerikaanse honkbalteam...

...op hun demonstratie-tournee in Japan.

Ik spreek geen Japans.

Ik kan alleen het volgende zeggen:...

Ik probeer indruk te maken op mijn vrienden.

Als ik uitgesproken ben...

...kunt u dan lachen alsof ik een grap verteld heb...

...en me ook zo op mijn schouders slaan?

Alstublieft.

Allemachtig.

Elf talen.

Dat zijn er dan twaalf.

Welkom in Japan, meneer Berg.

U zult zich hier vast vermaken.

Ik ben Isao Kawabata.

Zeer aangenaam kennis te maken.

Dat genoegen is wederzijds.

Weten ze niet dat hij maar .235 heeft geslagen?

Juist.

Vertel me alstublieft alles over honkbal.

Het zag eruit als een heel interessant spel.

Weet u er niets van?

Niets.

Honkbal is een spel waarin mensen veel vaker falen dan slagen.

Dat klinkt net als het leven zelf.

Ja, dat is zo.

En wat doet u?

Ik ben professor geschiedkunde.

Dat klinkt interessant.

Waarom gaat een professor, die niets van honkbal weet, naar een wedstrijd?

Misschien begrijpt u het niet helemaal, meneer Berg.

Dit bezoek is erg belangrijk.

Het gaat verder dan sport.

Onze culturen zijn zeer verschillend en groeien uiteen.

Als we niet over elkaar blijven leren, dan...

Wat dan?

Zullen er geen wedstrijden meer zijn.

Bevalt het u hier?

Ja.

Waarom?

Als kind was mijn eerste honkbalteam een team van de kerk.

Maar ik ben een Jood.

Ik ben nooit praktiserend Jood geweest...

...maar ik was anders dan de andere jongens.

Ik heb ze zelfs nooit mijn echte naam verteld.

Ik paste me aan.

Ik verstopte me.

En dat werkte.

Verstopt u zich graag, meneer Berg?

Ja.

Ik hoor er niet bij.

Zelfs nu heb ik niet echt een thuis, geen vrouw.

Heb jij een vrouw, Isao?

Ja.

En zes kinderen.

Ze is erg vruchtbaar.

Ik verstop me ook graag.

Mag ik je een belangrijke vraag stellen?

Ja.

Jij bent professor geschiedkunde.

Zal er ooit een oorlog tussen onze beide landen zijn?

Ja.

Daar gaat het stap voor stap heen.

Onvermijdelijk.

Alles zal veranderen.

En we vervullen allemaal onze rol.

Ik denk ook dat we elkaar na dit bezoek...

...nooit meer zullen zien.

Ik hoop dat je ongelijk hebt.

Ik ook.

De aanval van gisteren op de eilanden van Hawaii...

heeft ernstige schade aangericht...

...aan Amerikaanse eenheden van Marine en Landmacht.

Tot mijn spijt moet ik u zeggen dat vele Amerikaanse levens verloren zijn gegaan.

Hallo, Jerry.

Moe, leuk je te zien. Dat is lang geleden.

Ik hoopte dat je hier zou zijn. - Oh ja? Hoezo?

Ik heb gehoord dat je in Washington werkt.

Van wie heb je dat gehoord?

Een van de jongens. Ik weet niet meer wie.

Buitenlandse Zaken? - Zoiets.

Hoe heb je die baan gekregen?

Er is ruimte voor mensen die talen spreken.

Dat dacht ik al.

Ik weet dat je Frans spreekt.

Duits. Italiaans. Wat nog meer?

Duits, Nederlands en de Romaanse talen.

Italiaans met accent.

Turks, Arabisch en Farsi...

...met zwaar accent.

Latijn...

...en een beetje Hindi, Mandarijn en Kantonees.

Dus je Italiaans is...

Oordeel zelf. Het kan ermee door, vind ik.

Hoe zijn je knieën? - Hoe bedoel je?

Een professionele honkbalspeler wordt voor dienst afgekeurd...

...wegens slechte gewrichten, dacht ik.

Mijn knieën kunnen er net zo mee door als mijn Italiaans.

Wel eens gehoord van Bill Donovan?

Zeker. Yale, football.

Eremedaille, 1918.

Hij is mijn baas.

We zetten een ondersteunende afdeling op bij Buitenlandse Zaken.

Hier is het nummer.

Bel die man eens. - Dank je.

De eerste keer dat ik jou zie op zo'n evenement.

De eerste keer dat ik er heen ga.

Heren, mag ik even uw aandacht?

We zijn in oorlog.

In het licht van wat voor ons ligt...

...de strijd, de opofferingen...

...de verliezen...

...vraag ik u, heren van Princeton,

...om samen te zingen de "Battle Hymn Of The Republic."

Sorry voor de keuze van het lied.

Wat?

Het is tenminste niet "Voorwaarts, Christensoldaten".

Dat was ook prima geweest.

O.S.S. HOOFDKWARTIER WASHINGTON D. C.

Dank u, heren.

U hebt een interessante film meegebracht, meneer Berg.

Waarom hebt u die gemaakt?

Ik was toevallig in Japan.

Veel mensen zijn toevallig in Japan.

Ze gaan niet allemaal naar het dak van een gebouw in Tokyo...

...om de haven en marinedokken te filmen.

Ik had de gelegenheid.

Het leek me verstandig.

Hoe wist u dat we in oorlog zouden raken met Japan?

"Het Journaal van de Oosterse Samenleving" stond er bol van.

Leest u het "JOS?"

Bleek dat niet uit wat ik net zei?

Ja, ja, dat deed het...

Maar niemand bij overheid of leger vroeg u de film te maken?

Nee.

Deed u het als privépersoon?

Ja.

U bent een ongewone man, meneer Berg.

Dat zeggen ze wel meer.

Ga zitten.

Niet getrouwd, geen kinderen.

Raar voor een man van uw leeftijd, niet?

Dat is nooit bij me opgekomen.

Mag ik u een zeer persoonlijke vraag stellen?

Dat mag u.

Bent u van de verkeerde kant?

Ik kan goed geheimen bewaren.

U bent ook goed in andere dingen.

U spreekt zeven talen vloeiend...

...en vier in mindere mate.

Dan bent u nog atleet,

wat betekent dat u meer dan voldoet aan de fysieke eisen van de baan.

Welke baan?

Elke baan die we u geven...

...als we u binnen de gelederen willen halen.

Moe, Jerry Fredericks spreekt met veel respect over je.

We zoeken mensen die geheimen kunnen bewaren, maar niet voor ons.

We voeren oorlog. Dat is een serieuze zaak.

Persoonlijk maakt me niet uit met wie een man vrijt...

...zolang hij ons maar helpt om de oorlog te winnen.

Als het daar op uitdraait,

ben ik bereid voor mijn land te sterven.

Ze zeggen dat patriottisme...

...de laatste strohalm van een schurk is.

Dat is niet "ze".

Dat zegt Samuel Johnson.

En het is niet de laatste, maar de eerste.

Welkom bij de OSS, meneer Berg.

Er zijn nieuwe ontwikkelingen in binnen- en buitenland.

Duitsland claimt de zege in De Krim.

De Russen melden zeges in Moskou en Leningrad.

President Roosevelt signeert de Neutraliteitswet.

Staking in kolenmijn legt productie stil.

En het Congres bereidt een anti-stakingswet voor.

In Frankrijk rukken de Duitsers op...

langs het Saint-Michel saillant...

...en ze hebben de steden Saint Ramelle en Toulon ingenomen.

Op het zuidelijke front...

zetten de geallieerden hun opmars op Sicilië voort.

Goed verslag van de eenheid aan de Servische grens.

Dank u.

Ik word gek.

Ik ben niet gemaakt voor bureauwerk, oké?

U moet me het veld insturen.

U bent hier nuttig - Nou, ik haat het, oké?

Ik stond de hele dag op het veld.

Als ik hier vast zit, vermoord ik nog iemand.

Misschien wel mezelf.

Meneer Berg!

Ja?

Zit er iemand achter u aan?

Geen idee.

Nou, goed dat u hier bent.

Kom met me mee.

Waar gaan we heen?

Weet wat u wenst, Berg.

Omdat ik het zou kunnen krijgen? - Omdat het u kan doden.

Heren.

Moe Berg. Bob Furman.

Aangenaam.

Dit is Professor Sam Goudsmit.

Als u zo vriendelijk wilt zijn.

Bob, Moe, Sam.

We hebben iets voor u.

Sinds het begin van de oorlog...

...zijn we bezig met een groot onderzoeks- en ontwikkelingsproject...

dat "The Manhattan Project" heet.

Het doel ervan...

...is het maken van een atoombom.

Als de eerste berekeningen kloppen,

is één bom genoeg om een hele stad te vernietigen.

In één dag zou de oorlog beslist kunnen worden.

Er zijn aanwijzingen dat de Duitsers ook aan zo'n bom werken.

Sam.

De wetenschapper die hun atoombomproject leidt,

is Werner Heisenberg.

Dus die moeten we benaderen...

...en erachter komen hoe dichtbij de Duitsers bij een bom zijn.

Hij is weg uit Berlijn.

We hebben geen idee waar hij is en wat hij doet.

Maar hij heeft contact gehouden met een Italiaanse natuurkundige,

met wie ik gewerkt heb: Eduardo Amaldi.

Dus we beginnen met z'n drieën in Italië.

Sam voor de natuurkunde, ik voor het leger en jij, OSS.

Waar in Italië? - Rome.

Ons vijfde leger trekt naar het noorden.

Zij nemen de stad over twee weken in.

We gaan erheen, zoeken de natuurkundige en verhoren hem.

Ondervragen hem, alstublieft.

Amaldi is mijn vriend.

Als die natuurkundige waardevol is...

...nemen de Duitsers hem dan niet mee als ze weggaan?

Daarom gaan we met het vijfde leger mee.

Om dat te voorkomen.

Het is geen bureauwerk.

Nee, dat is het niet.

Het zou leuk kunnen zijn.

De ongecompliceerde hoogmoed van een atleet.

Ik noem het niet "leuk", meneer Berg.

Bij wijze van spreken.

Als de vijand je communicatie onderschept...

...zien ze zo wat je geschreven hebt...

...door het papier boven een vlam te houden...

...of met chemicaliën, zoals soda.

De Duitse MP 40.

Effectief wapen voor dichtbij.

Hou nooit de clip vast als je schiet,

want daardoor blokkeert het geweer.

Camera's die zowel soldaten als burgers gebruiken,

afhankelijk van de situatie...

Hoe gaat het op je werk?

Het is maar werk.

Wanneer ga je weer naar Washington?

Ik ga niet naar Washington.

Voorlopig niet.

Hoe lang heb ik je voor mij?

Tot morgen.

Waarom verbaast me dat niet? - Het spijt me, Stell.

Ik ga...

...naar het buitenland.

Heb je me hierheen genomen om afscheid te nemen?

Ik kom terug. - Wie weet.

Je weet dat ik van je hou.

Simpel ja of nee.

Weet je dat ik van je hou?

Ik wilde echt dat wij perfect zouden zijn.

Meer niet.

Dat zijn we.

Leugenaar.

Moeilijk?

MIDDELLANDSE ZEE VOOR DE KUST VAN ITALIË

NATUURKUNDE VAN ATOMEN

Mag ik? - Dag. Kom binnen.

Licht me in over Heisenberg.

Hij is een nogal gecompliceerde man.

Vlak voor de oorlog...

...waren we samen op een conferentie...

...op de universiteit van Michigan.

Furman en ik hebben hem gesmeekt om niet naar Duitsland terug te gaan.

Maar hij ging toch...

Om de Duitse wetenschap te sparen voor de Nazi's.

En nu is hij het hoofd van hun atoombom-project.

Zou hij een bom kunnen maken?

Kunnen of willen?

Beide.

Om het te kunnen is veel materiaal en geld nodig.

Misschien wel meer dan Duitsland heeft.

Maar daarmee zou hij het wel kunnen?

Ja.

En het willen?

Ik weet het niet.

Geen idee.

Waren jullie vrienden?

Kende u hem goed?

Ja.

Beschouwt u hem nog steeds als vriend?

U bent toch Jood, meneer Berg?

Joods.

Toen de Nazi's Holland bezet hadden...

...zijn mijn ouders naar Auschwitz afgevoerd.

Ik heb toen aan Heisenberg gevraagd...

...gesmeekt om te doen wat hij kon.

Sindsdien hebben we elkaar niet meer gesproken.

Ik weet niet of ze dood zijn of nog leven.

Bedankt.

Dit zint me niks.

Het komt wel goed.

Wat als de Duitsers ons opwachten?

Dan worden we waarschijnlijk doodgeschoten.

Dit heeft alle ingrediënten voor een ramp.

Sam, niet zeuren.

We zijn er.

Welkom in Italië, meneer.

Doe voorzichtig!

Gaat het met u?

U ziet er niet zo goed uit.

Heel goed, dank u.

Wie zijn jullie in godsnaam?

Wat is daarboven? - Verdomde Duitsers.

Die hebben de achterhoede divisie verlaten.

Vechten voor elke centimeter.

Wat is de veiligste route naar Piazza Leone?

Rij 45 kilometer zuidelijk, zoek een goed hotel en wacht een week.

We kunnen niet wachten.

Prima. Jullie beslissing.

Blijf zolang mogelijk op de Via Appia.

Parkeer uw Jeep als het te erg wordt.

Maar sinds vanmorgen stikt het van de Moffen in dit hele gebied.

Veel succes. - Bedankt.

Oké, laat ze door.

Volg mij en blijf laag.

Er zitten overal nog Moffen.

Dus jullie zijn die gasten waarover ze 't hadden.

Jullie zijn gek.

Ja.

Naar buiten.

Kijk naar mij. Het komt goed.

Liggen!

Liggen!

We rennen naar die muur.

Wacht tot ik 't zeg.

Oké, gaan!

Liggen!

Granaat! - Lopen!

Kom mee.

Pantser!

Wegwezen! - Ga staan! Lopen!

Kom mee!

Nee. Daar woont Amaldi.

Eerste verdieping.

Achter me.

Schiet de professor neer als hij zich verzet.

We moeten gaan.

Ga!

Wacht! Terug!

Rennen!

Mevrouw Amaldi?

Ja.

Verdomme.

Ik moet uw man spreken.

Kom erin. - Dank u.

Halt!

Gaat 't?

Je bent veilig. Kom.

Zo te zien hebben we de stad tot voorbij het Vaticaan.

De Duitsers hebben hun achterhoede weggehaald.

Je hebt geluk gehad, Sam. Het is maar een vleeswond.

Pardon. Kunt u me helpen? Kunt u dit vasthouden?

Een hand hier en de andere daar. Houd stevig vast.

Ik ga verband pakken.

Goed. - Dank u.

Je redt het wel, maat.

Mag ik wat vragen, professor?

Natuurlijk.

In al dat tumult repareert u een fiets. Waarom?

Ik repareer hem niet.

Dit is de vaste dag in de week dat ik mijn fiets schoonmaak.

We proberen zo normaal mogelijk te leven...

...en doen dezelfde dingen die we normaal doen...

...wanneer we ze normaal doen.

Weet u waarom ik hier ben, professor?

Ik neem aan dat u hier niet over fietsen komt praten.

U wilt weten...

...wat ik weet van het Duitse nucleaire project.

Ja.

Meer precies: probeert uw vriend, professor Heisenberg...

...een atoombom te maken?

Dat kan ik niet met zekerheid zeggen.

Acht u hem ertoe in staat?

Ja. Hij is een van de beste natuurkundigen ter wereld.

Dan is misschien mijn belangrijkste vraag, professor...

Zou hij het willen doen?

Ik weet niet wat u voor de oorlog deed, meneer Berg...

...maar wat het ook was: u wilde er vast de beste in zijn.

Professor Heisenberg is niet de beste natuurkundige ter wereld.

Die titel behoort aan Albert Einstein toe.

Maar Heisenberg wil de beste zijn.

Hoe bedoelt u?

Als hij de eerste kon zijn die een atoombom maakt,

had hij het nu al gedaan.

Maar?

Ik weet niet waarom hij het nog niet gedaan heeft.

Ze hebben hem niet.

Ze maken nog vormen van koolstof in plaats van echte behuizingen.

Hij schrijft over de absorptiewaarden van zwaar water.

In deze brief vraagt hij Amaldi om hulp bij toleranties van behuizingen.

Hier schrijft hij dat hij analyses van grote structuren doet.

Alles wijst op een reactor in plaats van een bom.

Hoe weten we dat dit geen afleidingsmanoeuvres zijn?

Het zijn brieven.

Persoonlijke brieven. Die mannen zijn bevriend.

De natuurkunde en de vriendschap zijn verstrengeld.

We moeten het zeker weten.

Laat de Britten het dag beoordelen. Dat zijn natuurkundigen.

Ze zullen bevestigen wat ik zeg. - Goed.

Laat de Britten er wat over zeggen.

Donovan komt hier straks.

Ik leg dit aan hem voor.

Meneer Berg. - Dag, meneer.

Hoe verloopt alles? - Goed, meneer.

Het industriële complex in Hechingen...

...heeft alleen een vat...

...en een stapelaar,

beide tekenen van een kernreactor in wording.

En de faciliteit om uranium te scheiden?

De consensus in Londen is...

...dat dat alleen dient om koolstof te scheiden.

Een poging om schalie te winnen.

Kolen? - Blijkbaar wel.

Daar ben ik het mee eens.

Wat zegt dat ons dus?

London is er zeker van.

Geen Duitse bom.

Mate van zekerheid?

Mate van zekerheid bestaat niet.

Iets is zeker of niet.

Dank u, heren.

Goedendag, meneer. - Goedendag.

Wat zijn de opties?

Hechingen bombarderen is niet effectief.

Als ze een bom ontwikkelen...

...zullen het werk en de materialen verdeeld zijn over meer faciliteiten.

Onze Britse bondgenoten zeggen: 100% zeker geen Duitse bom.

Mijn mensen zeggen: 20% kans van wel.

Beter: 10% of 5%, misschien minder. - Maar niet 0%.

Dan geldt deze berekening:...

Je vermenigvuldigt de kans op iets met de gevolgen ervan.

5% kans dat je je teen stoot als je in het donker naar de wc gaat.

Die gok neem je om je vrouw niet te wekken door het licht aan te doen.

Maar 5% kans dat je de oorlog verliest door zo'n bom,

dan doe je wat nodig is.

En dat is?

We doden Heisenberg.

Wat als hij aan onze kant staat?

Waarom hebben de Duitsers nog geen bom?

Heisenberg heeft een team van zeker twaalf bekwame natuurkundigen.

Waar zijn zij mee bezig geweest?

Bedoel je dat hij tijd rekt?

Het project bewust vertraagt?

Volgens mij wil Werner Heisenberg niet als verrader de geschiedenis ingaan.

De man door wie Duitsland de oorlog verloor?

Dat weten we niet 100% zeker.

En er is geen bewijs dat hij heimelijk voor ons werkt.

Er staan miljoenen levens op het spel.

Het spijt me.

Werner Heisenberg..

Pionier in de leer van elementaire deeltjes.

Winnaar van de Nobelprijs voor natuurkunde in 1932

voor de creatie van kwantummechanica.

Vergelijking 56 staat bekend als het Onzekerheidsprincipe van Heisenberg.

Het principe toont aan dat men nooit tegelijkertijd...

...zowel de positie als de snelheid van een deeltje kan zien.

Men kan er niet zeker van zijn waar een voorwerp is en waar het heengaat.

En aldus bewijst Heisenberg dat niemand iets weet.

We leven in eeuwige onzekerheid.

Een man naar mijn hart.

U houdt van bibliotheken.

Waarom?

Hier is een saamhorigheid die ik elders maar weinig vind.

Op het honkbalveld?

Daar ook.

Dat is nu weg.

Ik moet u een vraag stellen en ik wil een echt antwoord.

Als het er op neerkomt...

...bent u dan in staat om hem te doden?

Ja.

Wil je meedoen?

Goed. Nog voorkeur?

Catcher? - Helemaal van jou.

Die vent is een pro. - Ja.

Ik weet wie dat is.

Dat is Moe Berg.

Thuisplaat!

Achteruit. Achteruit!

Maak je geen zorgen: .245 in mijn hele leven.

Ja, maar sla 'm niet mijn mond in, oké?

Die is raak!

Allemachtig!

Moe Berg, dank je wel.

Nee, bedank mij niet. Jullie bedankt.

Zou je de bal willen signeren?

Natuurlijk. - Hartstikke bedankt, Moe.

Ik heb je vaak op Fenway zien spelen. Je was geweldig.

Ik geweldig? Wanneer?

Nou, ik heb je gezien.

Bedankt.

Zürich. Een korte treinreis vanuit Hechingen.

Even weg van de grimmige sfeer in Duitsland.

Dat vindt hij verleidelijk.

En ik ken iemand in Zürich.

Paul Scherrer.

Hij en Heisenberg zijn vrienden. Ze schaken per post.

Is hij anti-Nazi?

Precies. Maar Heisenberg en hij zijn toch nog hecht.

En helpt hij ons Heisenberg naar Zürich te lokken?

Wat een woord: lokken.

Heisenberg is er sinds het uitbreken van de oorlog twee keer geweest.

We laten Scherrer hem uitnodigen een lezing te geven.

Wil Scherrer met ons samenwerken?

Ja. Scherrer regelt het.

En aldus wordt de waanzin werkelijkheid.

We moeten Werner Heisenberg ombrengen...

...en ik zal daaraan deelnemen.

Niemand wil Heisenberg doden.

Ja? Ontvoer hem dan.

Stuur spionnen naar Duitsland en ontvoer hem.

U hebt teveel spionageromans gelezen.

Ik heb nog nooit een spionageroman gelezen.

Ontvoering is niet zo eenvoudig.

U bedoelt dat moorden makkelijker is.

Goeie genade.

U moet 45 km lopen tot de Zwitserse grens.

Hou uw pistool bij u.

Ik heb mijn bedenkingen over uw gidsen.

Bedenkingen? Zoals?

Bedenkingen dat ze u zouden kunnen vermoorden.

Had dat in uw rapport gezet.

Daar zijn uw gidsen.

Wens me geluk.

Ik wil niet horen dat u afhankelijk bent van geluk.

Bij wijze van spreken.

Dank je, Sam.

Jij bedankt, Moe.

Nu gaan we rusten.

Riposo.

Nee.

Die Jood wil doorgaan.

Laat hem het zelf maar vinden.

Goed.

De Jood gaat alleen verder.

Ik kan de ontmoetingsplaats ook wel zonder jullie vinden.

Maar weet, of ik dat wel of niet redt...

...als jullie me niet gidsen en ik kom terug in Rome...

...zal ik mijn collega's vragen jullie op te sporen en te doden.

Ze zijn als de Gestapo. Alleen efficiënter.

Ik ben mijn schapen kwijt.

Ik ben mijn schapen kwijt.

Hoeveel?

Vijf.

Ik zal u helpen zoeken.

Veel geluk, lul.

Gaat het met u? - Ja.

Wie heeft die schapen-onzin bedacht?

Geen idee. - Ik voelde me een idioot.

Ik ook.

Zwitserland?

Ja.

Kom mee.

Dat is Heisenberg.

Goed je te zien.

En dat is professor Scherrer.

Scherrer ziet er nerveus uit.

Ik denk dat dit hem niet ligt.

Wat?

Verraad.

Professor Scherrer. - Meneer Aziz, kom binnen.

Dank u.

Ik heet Berg.

Wie is meneer Aziz dan?

Een schuilnaam.

Ik lieg liever niet tegen u.

Ik ben Morris Berg.

Sam Goudsmit doet u de groeten.

Ah, goed.

Ik had gehoopt dat hij hier zelf zou komen.

Ga zitten, alstublieft.

Nou, hij...

Hij heeft me iets voor u meegegeven.

Zwaar water.

Zwaar water uit Noorwegen.

Dank u zeer.

U hebt geen idee hoezeer ik dit waardeer.

Dank u zeer.

Bent u niet bang dat ik dit aan de Duitsers geef?

We vertrouwen u, professor.

Ik kan me vergissen, maar...

Professor Heisenberg zal in zijn lezing niets onthullen, denk ik.

Misschien kan ik hem dan onder vier ogen spreken.

Hoopt u dat hij overloopt?

Ja.

Veel geluk.

Een ogenblikje, alstublieft.

Dank voor uw aanwezigheid.

Het doet me goed om in Zürich terug te zijn.

En ik wil mijn goede vriend professor Scherrer bedanken...

...voor de uitnodiging.

Wetenschap kan zowel een vredes- als een oorlogsinstrument zijn.

Ook in oorlogstijd.

U moet goed luisteren.

Mogelijk is er een moment waarop blijkt...

...of de Duitsers een atoombom zullen krijgen of niet.

Eén moment waarop u alles wat u weten moet, hoort.

Begrijp je me, catcher?

Ik begrijp u.

Natuurkundigen over de hele wereld hebben veel belangstelling...

...in kernsplijting.

Op dat moment schiet u Heisenberg, zonder te aarzelen, ter plekke dood.

Ons eerdere werk aan kernsplijting...

...maakt fundamenteel deel uit van vreedzame en...

...en burgerlijke activiteiten.

Dat brengt me bij de S-Matrix theorie.

De theorie beschrijft distributie...

...emissie...

...en absorptieprocessen.

Dit hier zijn de inkomende deeltjes...

...en dit hier de uitgaande.

Heeft hij uw uitnodiging voor het diner aanvaard?

Onze vriendschap gaf de doorslag. Hij komt.

Goed.

Wat als hij u niet zegt wat u wilt weten?

Ik zal hem proberen over te halen.

Het kan zijn dat u niets nieuws hoort.

Maar dan hebben we het wel geprobeerd.

Meneer Berg...

Is er iets dat u me niet vertelt?

Nee.

Bent u van plan professor Heisenberg te doden?

Dat ben ik helemaal niet van plan.

Nog één ding.

Undercover Gestapo-agenten bewaken Heisenberg...

...en u mag u niet laten oppakken.

Ik weet niet in welke God u gelooft, als u dat al doet.

Maar ik vraag de mijne om op u te letten.

Uw gesprek wordt doorverbonden, meneer.

Laat het me weten als er wat mis is.

Hallo?

Hallo?

Hallo?

Dag, Estella.

Morris?

Gaat het goed met je?

Ja.

Waar ben je?

Dat mag ik niet zeggen.

En ik heb weinig tijd.

Maar ik wilde je bellen...

Ik wilde je stem horen.

Ik ben er, Moe.

Ik moet ophangen.

Ik hou van je.

Dank je.

Wie is dat, Paul?

Ik zag hem op de lezing. Wat doet hij hier?

Dat is een goede vriend van me.

Jij zult hem goed gezelschap vinden.

Weet je dat hij gewapend is?

Ja. Maak je niet ongerust.

Laten we gaan eten.

Ik snap niet dat u in Duitsland bent gebleven.

Alstublieft, geen politiek.

Geen oorlog.

Er is een oorlog gaande, of u het leuk vindt of niet.

Suggereert u nu dat ik van oorlog houd?

Ik suggereer dat u, anders dan veel van uw collega's,

ervoor koos om in Nazi Duitsland te blijven.

Ik koos ervoor om in Duitsland te blijven, dat toevallig Nazistisch is.

Hoor ik politiek aan die kant van de tafel?

Men hoort wat men wil horen.

Toe, we zijn allen vrienden.

Laten we over vroeger praten en over een betere toekomst.

Ja, alstublieft.

Aziz?

Aziz.

Ik hoor dat we morgen slecht weer krijgen.

Regen.

Je kunt niet om politieke zaken heen.

We kunnen het proberen.

Heeft u dat gedaan als hoofd van het Kaiser Wilhelm Instituut...

en het Heereswaffenamt?

Alstublieft. We staan hier los van de politiek.

Ach, dat was ik vergeten.

Wereldburgers, hè?

Eens...en hopelijk ooit weer.

Vertel dat maar aan de Polen en de Denen en de Belgen en de Joden.

Toe, ik ben geen militair.

We weten niet wat voor man u bent.

Dat weten we wel.

Hij is een man die de Nazi's helpt om hun oorlog te voeren.

Door Hitlers superwapen te bouwen.

Zie je? Hij ontkent het zelfs niet.

Ik denk dat de oorlog binnenkort voorbij is.

Misschien.

En dat Duitsland hem verliest. - U zegt het.

Ik walg van u.

Toe, toe...

Professor Heisenberg is mijn gast.

Nou, dan kunnen jullie beiden jammeren om het verlies van Duitsland.

Vergeef me, alsjeblieft.

Werner, blijf alsjeblieft.

Ik moet echt gaan. Ik heb hier genoeg van.

U lijkt afgeleid.

Neem me niet kwalijk...

Mag ik met u meelopen?

Heb ik een keuze?

Ja, natuurlijk.

Moet ik misschien gaan rennen?

Dat zou ik u niet aanraden.

We moeten onze spel nog afmaken.

U bent, geloof ik, aan de beurt, professor.

Koning slaat toren. - Loper slaat loper.

Pion slaat paard.

En zo blijft na drie beurten alleen mijn koning over.

Het lijkt mij...

...dat dit spel bijna uit is.

Ik kan geen aanval opbouwen met mijn koning.

Dus het is uit.

Wie bent u?

Een student.

Een student? Echt? Wat bestudeert u?

U.

Ik begrijp het.

Hoe kunnen we hierin de waarheid boven tafel krijgen, meneer Berg?

Zal Duitsland de oorlog verliezen?

Is dat echt een geheim?

Ik vraag het zelf aan hem.

Wilt u vragen of ik een verrader ben?

Wilt u dát weten?

En als ik denk dat hij liegt...

...dan breng ik hem om.

Net als ik...

...kunt u zelf kiezen.

Uw zet.

Goedenacht, professor Heisenberg.

Hoe was uw naam, zei u?

Die heb ik niet gezegd.

Uiteindelijk was er geen Duitse bom.

Of Heisenberg er een probeerde te maken of niet, is nog steeds onduidelijk.

Moe Berg kreeg voor zijn diensten in de oorlog...

...de presidentiële Medaille van Vrijheid,

de hoogste civiele onderscheiding van het land.

Hij weigerde die, maar heeft nooit gezegd waarom.

Aan het eind van de oorlog onthulde Werner Heisenberg de locatie van...

...Duitslands volledige voorraad zwaar water aan de geallieerden.

Hij werkte verder als een van 's werelds meest geroemde natuurkundigen...

...en sloot zich later aan bij de Duitse anti-nucleaire beweging.

Moe en Estella zijn nooit meer bij elkaar gekomen.

Estella trouwde in 1945 met een jonge marine-officier.

Moe bleef de rest van zijn leven vrijgezel...

...en verdeelde zijn tijd tussen bibliotheken en honkbal.

De catcher hield alles van zijn loopbaan als spion geheim...

...voor iedereen die hem kende of dacht hem te kennen.

Vertaling: Theresa van der Gruit