Original subtitles

Bibiyag ba tayo sa kanila?

Hindi.

Naparito sila... ...upang mamatay.

Ang apagali ng makahan, masugatang kayo noon.

Kasama ang aking amang sida at umaga.

Kaya inihingi ko ngayon, na masugatang kayo muli.

Kasama ako.

Naganda sila sa kamatay nila.

Kami nagpapasalamat sa nakamsan sa aming tagumpay sa digbaan.

Pinagpala mo kami, mahal na laon, sapagkat hindi ka pumayag na agawin kami

ng aming mga kaaway.

Itinakit yung usap namin sa iyo.

Nalagaan mo ang mga sugataan.

Tulungan niyo po siya na mapaghilom sa kanilang mga sugat.

Huwag niyo po silang pabayaan sa malagas sapagkat siya ay

babubuting mga sagasulog.

Anong lagay ng sugat na?

Palalim.

Sinlamig ng gabi sa dagat, ang aking talamate sa

mga nawalang buhay ng ating mga bakani.

Lusaw na buhangin ang aking titip sa

bawat iyak at parangkoy ng mga mahal nila sa buhay.

Mahal na Lapu-Lapu, ikaw na rin ang nagsabi.

Para sa bagani ng Mactan, ang pag-iyak ay tanda ng bagong buhay.

At ang panagoy ay pagbubungi.

Mahal na Raha, nakatakda na ang inyong pagtitipon sa mga dato ng

Mactan.

sa muling paglubog ng araw.

Hindi maraming hindi maghilo mga aking sugat sa mga dampi ng inyong mga palad.

Mabutit na rito kayo lahat.

Tatusula, bulaan ka kung nagdaugta sa ating

pagsalakay.

Kahit ikaw na unta ang Pangulo sa mga balangay, sa pulo at mga tan.

Sa iyo ko sana'y sasali ng kapangyarihan nila po na po.

Sabali ang ating pagsalakay.

ay higit na mga maraming mandirima ang ating sasama upang sa gayon ay matiyak

natin ang ating tagumpay.

Magpasabi ka lang, mahal na raha.

Iipunin ko lahat ang matapang na bagani niyang ilawod.

Lalabanan ko sila, Pulapo.

At akong kikitil ng buhay niya.

Nasa kalakasan ng kapangyarihan sila, Pulapo.

Kailangan mag-intay tayo ng panahon na kumina ang kanyang pamumulo bago tayo

tumalakay.

Sa makatuwid, mahal na raha, kailangan kumilos tayo agad upang mapabilis ang

paghina ng kapangyarihan ni Lapu-Lapu.

Pagpasalamat na sa makagagaw na nito tungod sa ato kadahugan.

Malinaw pa sa tubig bukal ang dahilan na ginawang pagsalakay

ni Rahaw Mabon.

Ibig niyang mapasailalim sa kanyang kapangyarihan ang kulo ng Mactan.

Gustong saku piniraha humabo ng maktan, sapagkat tunay na masagan ang ating

puok.

Pinagpala ng bathalang lao ng dagat, kung kaya kasing laki ng punong kahoy

ang mga nahuhuling mga isda.

Sa pusod ng dagat, ang naglalaki ang kabibe, nagluluwal ng perlas

na walang kasing ningning.

At sa dibdib nito,

ay naglalakihan ang mga pagkain-ugat.

Kung ang awin niya sa ato, paugalin mo na unasan, kahit kailan, hindi kayo niyo

umabot at ang kanyang mga tawa, nalupigin tayo.

Sapagkat ang mga pagganin na makta ay simpangis ng mga pating sa dagat.

Kung ang mga pagganin mo pala, mangrahalapo-lapo.

ay hindi nila lalupin. Lalo pa ang buong kalipunan ng pitong balangay dito sa

pulo na ikaw rin ang namumunok.

Sa tulong ng mga ate, nagumuno nila ko.

Kaya tayo nagtagumpay. Kaya hindi na nararapat pang damay ang kalipunan.

Ang pitong balangay ay handa lumaban.

Sa sino mang sasalakay?

Sa kulon ng magtan. Iilang balangay na lamang ang hindi pumapasailalim sa

kalipunan.

Nasa kapangyarihan ni Dato Zula ng Ilawod ang mga balangay na ito.

Ayaw magpasakop ni Dato Zula sa kalipunan.

Hindi niya kinikilala ang pamumuno ng aking kapatid na si Raja Lapulapo.

Dili siya angay ng mamuno.

Kaya wala siya kusugog kita iyas o sakapinuno.

Tapang lamang ang natatangi sa kanya.

Wala siyang talino upang ipagbuklot at pagisayin ang buong pulo.

Lalong wala siyang sariling paninindigan.

Ang katulad niya ay isang punong lulutang-lutang sa dagat.

Walang takot harapin ang unos at malaking alon.

Ngunit, tiyak na walang patutunguhan.

Kung nagtagumpay, si Raja humabot.

Ipamamahalaan niyang pungpulo kay Dato Sula.

At yan, ang hindi nararapat mangyari.

Tama ang aking inang rey na ba, Uka?

Mga samandato, habang nabubuhay sila pulap at ang kanyang lay,

ang pulong ito ay mananatiling malaya.

Ito lang ha.

Mauna na kami.

Oo, susunod ako.

Ba?

Ano ba nangyayari? Hindi ko kayaan magpapastaan na sa kanya.

Katulana?

Katulana! Anak! Anak ko! Ano nangyari sa'yo, anak?

Natagpuan namin ang bangkay kaninang umaga. Nakuha nito sa'yo.

Kailangang malaman nito.

Nirahala pa lang.

Katulana!

Magsalita ka sa'yo.

Mindig, ba't ka nagdadalumuhat?

Ganon na sa dako na ng mga nito ngayong anak.

Mahal na mahal, Apolabo.

Dapat na magbayad ang may kagagawa nito kay Katulana.

Sinasabi ko ngayon, Mindig.

Buhay ang kapalit.

ng buhay ng iyong anak.

Sandali lang.

Alam ko kung sino may kagagawan.

Mahal na rahala po lahat po.

Si Itong.

Munin!

Ang ganyan ka nalang! Hindi!

Hindi niya ako mahuli ng bahay!

Wala akong kasalanan!

Lapo-lapo!

Pakuulan mo ako dito!

Wala akong kasalanan!

Pakuulan mo ako dito!

Huwag ka man iwala sa mga sinasabi sa'yo ng mga kasama mo!

Mga sinungaling yan!

Pakuulan mo ako dito!

Nilapas tangan mo at pinapesin ka tulang.

Hindi totoo yan!

Hindi totoo yan!

Halo?

Walang hiya ka?

Ipinagkahanan mo ako!

Hayop ka!

Ito!

Bakit mo nagawa yung sana ko?

Paginig kayo lahat!

Ang babae ay niingatan at inalagaan.

Itinuturing na isang babasagin tulad na isang pangang.

Lahat tayo nagmula sa sinuapunan ng isang babae.

Naliluan ng ating ina.

Kung sinungan ang lumapastangan sa isang babae, ay linawagpastangan na

rin kanya sa sariling ina na nagbigay buhay sa kanya.

Uminig!

Sa'yo may utang.

Sa'yo dapat magpayat.

Huwag kumindig. Huwag.

Mahal na lahat. Wala po. Pigilan mo siya.

Huwag kumindig. Huwag maawa ka. Huwag kumindig.

Huwag. Huwag.

Huwag. Huwag.

Aniway, tingnan mo to.

Ang ganda-ganda, oh.

Mas maganda ito, mahal na pinseta.

Si Prinsesa Bulakna, ang kaisa-isang anak ni Dato Zambrano, ng Ulanga.

Wala pa siyang asawa, mahal na raa.

O ano, Prinsesa, maganda ba?

Oo, kukuni natin.

Si Haring Lapu-Lapu.

Hari ng mga isda?

Siya ay matapang nahari ng magtan.

Pula-pula ang pangalan ng isda dahil sa kulay nito.

Noong panganak ang raha, sumaga ng isda sa dagat.

Kaya't naisipan ng kanyang ama na isunod ang pangalan niya rito. Hindi lang

pasasalamat sa mga anito sa kanilang kabutihan.

Ngunit hindi ito naibigan ng kanyang ina, kaya binaligtalipo at ginawang lapu

-lapu.

Ang mga tao naman ay ganun din ang ginawa sa pangalan ng isna.

Nakakatuwa pala.

Bakit hindi nalang pating o kaya galunggong?

Dato, Zambrano.

Pagdamutan niyong aming mga handog.

Bukod pa sa mga kalabaw at baka.

Para sa kamay ng iyong anak na si Prinsesa Bulakla.

Mahal na, Reyna.

Malugod naming tinatanggap ang isang magkiting na anak katulad ni Rahala

Pulapo.

Magandang lalaki siya, mahal na prinsesa.

bilang kabiyak ng puso.

Pinatanggap din kita bilang asawa lapu-lapu.

Pagpalain sana kayo at magsama ng matiwasay habang buhay.

Magkaroon na maraming anak at apo na magiging mayaman at matapang.

Dato' Sula!

Dato' Sula!

Maayong gabi, Dato' Sula.

Paso kayo.

Uminom kayo.

Tikman niyo ang pinakamasarap na tuba ng ilawot.

Masyado na akong nainip.

Ako at hindi isang pinuno na pinangalan lang sa isda maaari

nang maghari din sa maktan.

Wala akong nalalamang pinuno.

na higit na nararapat kesa sa iyo, Dato Sula.

Kung kinakailangan natin kumilis ng patalikod, gawin natin, mahal na Dato,

alang-alang sa buong pulo ng Mactan.

Simula ngayon ay maglulunsag tayo ng kaguluan dito sa Mactan.

Sasalakay tayo.

Nang hindi nila inasahan.

Bibihag tayo ng marami sa kanila.

Gawin nating alipin.

At ipagpalit sa mga nangangalakal na dayuan sa ganitong paraan.

Ay hihina ang papumuno ni Lapulabo.

At madali natin siyang malulugig.

Inom tayo!

Halihan nyo, bago tayo buta ng paglubog ng araw. Oo.

Huling natin!

O ngayon, dali!

Kakad!

Matpantay kayo.

Magaganda't mga bata pa sila.

Mamili na kayo.

Sabi ko na sa iyo eh.

Magaganda ang dala naming alipin.

Sui, sui. Di binakot. Huwag ka't soy duwi.

Ilong.

Tingin mong kapalit.

Yan ang nais ko.

Kapalit ng mga alipin.

Maal na raha, may pangkat na gumawa ng pagsalakay sa ating balangay.

At tumangay ito ng maraming bihag.

Ang katob ko, ipagbibili ang mga ito upang gawing alipin.

Ang pangkat na iyon, namamana ng taga upang pabagsakin ang agila.

Anong ibig mo sabihin, maal na raha?

Pamumuno ko ang gusto nilang papagsakit.

Natiti ako ng mga sumalakay mula sa ibang balangay.

Hindi natin sila kaanib.

Sabagat walang mandarambong sa ating hanay.

Mahal na raha.

Nanganganib ang balangay.

Kailangan malaman natin kung anong susunod nilang kilos.

Sinong taong nakakaalam ng mga mangyayari? Kung kailan magaganap?

Kung saan nagsisimula?

At saan magtatapos?

Tayong mga tao'y bulag sa mga darating.

Subalit ang isang mabuting pinuno ay binihiyaan ng mga anitos ng kakayahang

makita ang buhay para sa kabutihan ng kanyang nasasakupan.

Matalino ang kaaway.

Talino ang dapat ilaban pa po.

Kailangan kong matay ng kaukulang mga tao.

Upay-pagtanggol mga tao.

Bago ang lahat, binabahala kong magtatag ng isang

pangkat na tagapagtanggol.

Ang pangkat na ito ay siyang pagmanmanman sa buong nasasakupan ng

balangay.

Mula pagsikat, paglubog, at muling pagsikat ng araw sa silangan.

Sana, magnubayan tayo.

Thank you. This is what we're going to do. Thank you.

Ubuhayin kita upang ipaalam mo sa pinagkalingan mo.

Nasa kulong ito, ang mga tao ay tunuturing naming tao.

Hindi kayo.

Señor Capitan, para que tenemos de disparar

los cañones a los nativos?

Se están muriendo de miedo.

Eso es la idea, Enrique.

Matar de miedo a los nativos.

Pueblo asustado serán buenos amigos, Enrique.

Señor Magallanes, por favor, diga que Faren,

Pagkakataon, may mga mga mga mga mga mga mga mga

Avanti!

Pinapunta kami rito upang kausapin ang inyong pinuno.

Ako ang pinuno rito, si Raja Culambo.

Asama kong kapatid ko, si Ago.

Nagpunta kami rito upang makipagkaibigan.

Ang amo ko ay ang kapitan ng pinakamakapangyarihang hari sa buong

mundo.

na ang sadya ay upang hanapin ang pulo ng malucho. Ngunit sinadya ka na rin

namin dalawin dahil nalaman na niya ang tungkol sa iyo mula sa hari ng masawa.

Gusto rin namin makipagkalakalan at makipagpalitan sa inyo ng mga pagkain at

iba't ibang mga kagamitan.

Apura!

Vamos!

Vamos a bajar!

Vete con ellos!

Vámonos! Vámonos!

Tenaprisa! Tenaprisa!

Mayroong panas!

Mayroong panas!

Mayroong panas! Mayroong panas!

Kinagagalak namin ang inyong pagdating at tinatanggap namin kayo ng buong puso

dito sa aming pulok.

Todos están contentos de vernos llegar y nos reciben con los

brazos abiertos.

En el nombre del Señor y del Rey Carlos I de España, doy gracias a

todos por la bienvenida y la hospitalidad.

Pinapasalamatan niya kayo sa inyong maligod na pagtanggap at sa inyong

kabutihan. Es praktiko para el Rey.

Ang sabi ng mga mukha. Ang sabi ng mga mukha.

Ang sabi ng mga mukha.

Ang sabi ng mga mukha.

ay malalaman nila sa pamamagitan ng krus na yan na naparito kami.

Kaya hindi nila kayo gagalawin at maging tulog kidlat at bagyo ay hindi kayo

sasaktan.

Carlos I.

de España.

Y pagaraan impuesto al rey.

Viva el rey de España!

Viva!

Viva el rey de España!

Viva!

Viva España!

Padre nuestro que estás en los cielos, santificado sea tu nombre.

Venganos en tu reino, hagas y tu voluntad, así en la tierra como en el

cielo, el pan nuestro de cada día, danosle hoy y perdonamos.

ang mga mga mga mga mga mga mga

Raho, Mabon.

Dato' Zula, nagbigla ako sa'yo yung pagbating.

Raho, Mabon.

Naparito ako pang ibalita sa inyo na mayroong dumawang.

Mapaputing dayuan sa pulo ng kaibigan niyong si Raco Lambo.

Lulan ng napakalalaking bangka na sintataas ng nyob.

Nakapag dumaw, ay bumubuga ng napakalalakas na kulog at kidlat.

Ang kanilang mga sandata ay umapoy.

Napapalutan ng bakal ang katawan nila.

At ikit sa lahat, meron silang bagong dalang anito na kung

tawagin nila ay Diyos.

Anong ginawa ni Raja Colambo at ang kanyang kapatid na si Siago?

Nakipagkaibigan na lang sila at tinanggap nila yung bagong anito ng

dayuan. Si Raja Colambo ay isang nakilang mandirigma.

ipinagmamalaki niya ang kanyang katapangat.

Maging sa mga inshit na nangangalakal lamang, hindi kagad siya susuko sa mga

dayuhan. Kung totoo ang sinasabi ni Datu Sula, mahal kong Raha,

makabubuting makipag-ibigan din kayo sa mga dayuhan

at magpatulong sa kanila para sa lakay ng maktan.

at iyak na makukuha ang kapangyarihan ng

mahigpit niyong kaaway na si Ra Lapulapo.

Isla! Señor Capitan, yo sé esa isla.

Yo sé esa isla. Se llama Subú.

Estuve a esa isla varias veces, señor Capitan.

Ano ang magiging isa sa isla?

Pagkakataon ko sa negosyante sa Sumatra at sabi ko, magkakataon ko sa isa sa

isla.

Kapitano, magiging isa sa isla.

Kapitano, magiging isa sa isla.

Magiging isa sa isla.

Reduce the speed!

Prepare

the

cannons!

Prepare the cannons!

Mi Kapitan.

Vete con Enrique.

Paablar con el jefe de la isla. Y dile lo que queremos.

Si, Mi Kapitan.

Pagkali! Pagkali!

Tabangin! Tabangin!

Sina! Sina!

O, tabangin! Sa! Sa! Sa!

Sa!

Tandaan!

Dibigay sa inyo.

P.S. El Paso.

Mahal na hari.

Ako si Enrique de Malaca, buhat sa Sumatra.

Tagapagsalita ng mahal na kapitang general na si Fernando Magallanes.

Ipagpawanhin ninyo ang pagpaputok namin kanina.

Nakagulian na namin ang magpaputok bago ba makamipumasok sa isang lugar.

Tanda bilang kapayapaan at pakipagkaibigan.

At tanda na rin ang aming paggalang sa inyo lahat.

Pakikipagkaibigan.

Pagkala?

Ano ang pakay nyo rito?

Kasama na rin ang pagkipagkala-kalaan, mahal na hari.

Ikaw'y salamat.

Magiliw namin kayo tinatanggap.

Sabalit, meron kami ang patakaran dito.

Lahat ng malalaking baroto ang tumadaw.

Magbabayad ng buwis.

Katulad ng malalaking baroto, nakararating pa lamang mula sa sayang.

Nadala ng aking panauhin na parito siya.

upang makipagpalitan ng ginto at alipin.

Siya ay nagbayad ng buwis.

E di siya?

El jefe dice que es un placer de

aceptarnos como amigos.

Pero, según la ley de su isla, todos los

extranjeros Sobre todos los amigos. Tienen que pagar

igual que los negociantes

decían.

Llevan oro y esclavos.

También son

visitas.

Pero pagano?

Contribusyon al raja.

Ese jefe es taloko.

No te regañes, Constable.

Dejame hablar.

Ang amo ko ay kapitan ng pinakadakila at pinakamakapangyarihan hari sa buong

mundo.

At hindi na kami kinakailangan pa magbayad ng buwis.

O pumasailalim sa kapangyarihan ng silumang hari.

Kung ang ibig nyo'y kapayapaan, kapayapaan ang bibigay nila sa inyo.

Ngunit kung ang ibig nyo'y digmaan, yan din ang bibigay nila sa inyo.

Digmaan. Ang sinasabi mo'y kalapasanganan!

Hindi mo matatawad ang mga baganin na sumo.

Mahal na Raja, ipagpaumanhin nyo.

Nakita ng aking dalawang mata kung gano'ng kalakas lumaban ang mga dayuhang

ito nang sakupin nila ang kalikot, Malaka at Indio Mayor.

Walang makakalupin sa kanila.

Y el nombre, señor, que te llamara es Don Carlos, después

del fallo rey de España.

Te bautizo con el nombre de Doña Juana.

Ang isang Diyos na pinakamakapangyarihan sa lahat na siyang lumikha ng langit at

lupa at lahat ng mga magagandang bagay sa mundong ito.

Tulad ng mga tala, kulap, tao, at mga halawa.

Sera fácil vencer los enemigos.

Sabi niya, siya'y nagpapasalamat sa mahal ng Panginoon at kayo'y

pinagliwanag ang inyong isipan upang kayo maging kristyano.

At sapagat kayo'y kristyano na nga ngayon, ang sabi niya, anumang inyong

labay, tiyak na magkatagumpay.

Kung ayaw sumunod ng mga pinuno, sa ilalim na aking pangyarihan, sapagat ang

katawiran nila, ay mabubuti na silang tao.

El dice que los otros jefes no quieren

obedecer sus órdenes porque son igual buenas

personas.

Los cabecillas que no van a obedecer las

órdenes de Rao Humamon tienen que pagar con su vida y con la ley de su pueblo.

Kung sino man ang hindi susunod sa inyo, mahal na kunin ang kanilang ari-arian,

magiging ang kanilang tangkilig ay bibigay sa inyo.

Dagan salamat.

Dagan salamat.

Muy bien.

In nomine Patris, et Filii, et Spiritus Sancti.

Amen.

En el nombre del Rey de España, te regalo este sagrado santo

niño, Doña Juana.

Dagang salamat.

Mahal na lapu-lapu, dumating na ang mapuputing dayuhan at tinanggap ito

bilang mga kaibigan ni Rahaw Mabon.

Ganoon din ang buong tribo ng Subo.

Napasunod nila ang mga ito sa kanilang pananampalataya.

At nandun din ang asa ni Rahaw Mabon, si Datu Zula.

Walang magagawa si Rahaw Mabon sapagkat may nakapagsabi sa kanya.

na ang mga dayuhang mula sa daigdig ng ibang anito ay may sandatang bumubuga ng

apoy. Kung nasakot nila ang pulo ng subo, ay maaari din nilang isunod ang

pulo ng maktan, mahal kong Raha.

Huwag tayong matakot magbuwis ng buhay, alang-alang sa pagkilos ng malaya at sa

ating mga paniniwala.

Ang pulong ito ay pinangalan sa aking inang simatang matausa.

Kaya hindi marapat na mapasailalim ng sino mang dayuhan ang pulong ito.

Hindi natin dapat sambahin ang mga dayuhan dahil lamang sa kulay ng

kanilang balat, sa wikang kanilang sinasalita, sa kakaiba nilang

pamamaraan at sinasamba nilang Panginoon.

Iba sila.

Iba naman tayo.

Kung ano man ang nasa atin,

ay nauukul sa atin.

Ang mga pagbabago na galing sa mga dayuhan ay magdudulot lamang ng

kalungkutan at kaguluhan.

Walang dako na sinisikatan ng araw na higit na mahalaga sa pulong ito.

Dito sa lupa, itinalim ng aking ama ang binhi ng kanyang lahi.

Sumpay ng mga nito.

ang sino mamagmula sa iba yung dagat ang magtatangkal sumakop dito.

Tutungtong sila rito.

Dito sila mamamatay.

Mga naraha, sabihin mo na kay Kapitan ng Sulirani natin.

Kapitan, kailangan mga pasilalim din sa kapangyarihan ng Espanya.

Ang pulo ng Mactan,

Kailangan kilalaan din ako bilang raha ng lahat ng pulo.

Pagbayaran sila ng buwis at palitan ang kanilang pananampalataya tungo sa

Kristyanismo.

Hacer pagarles impuestos y convertirles cristianos.

Y quién es ese jefe?

El rey Humabo. Tiene razón.

Señor Magallanes, tenemos que sujetar a Lapu-Lapu para hacer ver nuestra fuerza.

Con su respeto, señor capitán.

No conocemos a este Lapu-Lapu. Por eso, tenemos que tener...

Mucho cuidado con nuestros acciones. Tiene mucha razón del cano, mi Capitano.

Cristoforo, ilan ako sirahala po na po at tiyak na dadanakan dugo pong

nangyarihan.

Maaari.

Dadanakan dugo.

Nilapulapat ng kanyang tribo sa Mactan.

Hey! Hey! Sige tao!

Sige niyan!

Radim!

Ako si Radim! Ano kailangan mo dito?

Nasaan si Mingming? Si Mingming!

Talihin niyo ako ng Mingming!

Puno ng kagalakan ang aking kalooban.

Mahal na Rahalapulapo.

At mahal na Reyna Bauga.

At sa'yo rin, Rinsesa Bulakman.

Sa ating muling pakikita.

Totoo ang kutob ni Mingming.

Na maaring kasama ka sa mga dayuhang dumaong sa Subo.

Dalawa magdamag kami sa Subo. Mahal na Reyna.

Totoo ba nakipagkaibigan sa mga dayuhan?

Si Rahalapulapo. Hindi lamang yun. Mahal na Rahalapulapo.

Nadanin ko rin nag-uusap si Raho Mabon at ang amo kong kapitan.

Nabalak nilang lumusog dito sa Mactan.

At kaya ako na pa rito upang bigyang kayo ng babalak.

Hindi ka dapat malungkot, mahal ko.

Nalulungkot ako dahil aalis ka na naman.

Hindi na ka tayo iiwan.

Hindi na ngayon.

Sabi mo nun, babalik ka kaagad.

Naghintay ako ng tag-ulan, ng tag-araw.

Subalit hindi ka nagbalik.

Tinala ko ng amo ko sa Espanya.

Binag-aaral at bininyagang bilang kristyano.

Kristyano?

Oo, Mingming.

At makapangyarihan ang Diyos nila.

Makapangyarihan?

Makapangyarihan higit sa mga anito?

Oo, Mingming.

Paano mo nalaman?

Nakausap mo ba siya?

Subalit nakakausap niya ang mga tayuhan.

Ang ibig mo'n sabihin, magagapi nila ang aming mga mandirigma dahil

makapangyarihan ng inyong Diyos?

Makapangyarihan ng mga tayuhan at malalakas sa kanilang sandata.

Kaya katalinuhan ang makipagkaibigan sa kanila.

Pakikipagkaibigan ba ang pananakot sa mga katutubo?

O nagsadya ka rito upang takutin din kami?

Hindi, ming-ming.

Bumalik ako at puma rito dahil sa'yo.

At pagbalik ng amo ko, si Spania hindi na ako sasama sa kanya.

Maalam, maalam kita, ming-ming.

At ayoko mang wala ka sa'kin.

Sabihin mo kay Kapitan, masyadong mapanganib sila po na po.

Kailangan makapasyalalim ng aking kapangyarihan ang puno ng maktahan.

Alam ni Kapitan Magallanes ang dapat niyang gawin.

Layaan mo, makararating sa kanya.

Kailangan natin magkakaroon ng kumina sa Galeon.

Kailangan natin magkakaroon ng kumina sa Galeon.

Kailangan natin magkakaroon ng kumina sa Galeon. Kailangan natin magkakaroon ng

kumina sa Galeon.

Kailangan natin

magkakaroon

ng kumina sa Galeon.

Estopro.

Bete con ellos como interprete.

Si, Capitan.

Vamonos.

Pagpupugay mga kaibigan, ako si Cristo Foro, isang malayo.

Nagpunta kami rito upang kausapin ang hari ng pulong ito.

Kedamos la ultima oportunidad de bajar la cabeza ante el Rey de España.

iabrasar la religion cristiana, conocer a humabon

al rey del pueblo.

Binibigyan kayo ng huling pagkakataon na mapasailalim kayo sa kapangyarihan ng

hari ng Espanya at magbayad kayo ng buwis.

Kailangan din magkawin ninyong pinuno si Rahumabon at palitan ng

pananampalataya sa lahat na nasasakupat upang maging kristyano.

Sabihin mo sa mga puting inkuy na ito, umalis sila rito.

Kung hindi, pupukutan ko sila ng ulo.

Kye?

Señor Capitan, no quiere bajar la cabeza.

Si es así.

El será testigo de cómo nuestras armas matan mortales.

Ang ibig niya sabihin ay masasaksihan ninyo kung paano kumatay ang sandata ng

mga Kastilak.

Nakaanta ang talim ng aming mga kapilal.

Estuvimos hablando con Lapulapo, el jefe de Mactan.

Pero él no quiere estar bajo del poder. Verá a Humabon.

No entiendo.

Pero quién es él para refusar al rey de España?

Un guerrero con lanchas y flechas en esta isla anónimo.

Tenemos...

Kaya tagaar y darla po labo una lección.

Kapitan General, deja los nativos en paz.

Ya tenemos suficiente comida y reservas para continuar nuestro viaje por mar.

¿Por qué no dejamos Ubu y ya vamos a Tarnate?

Si nos vamos, tenemos que dejar todo en su lugar.

El pueblo de Subo se ha convertido cristiano.

Y no podemos dejar los paganos. Amenazarles.

No quiero dejar a Rahumabun sin poder.

Absoluto aquí en Mactan. Lo que está pasando aquí.

Estamos reformando la ley del gobierno local.

Afobadeciendo a Rahumabun.

Hindi kailangang ipilit sa inyo ang pamamaraan ng mga dayuhan at ang

kanilang pananampalataya.

con una carga llena de especias. No vencer otros pueblos y

forzarles a abrazar la religión católica.

Yo insisto de atacar Mactan.

Es una responsabilidad ante los cristianos de aquí

y ante el rey Humabun.

Tungkulin nilang tulungan ka laban kay Lapu-Lapu dahil isa ka ng kristyano.

Quiero recordarte lo que dijo el rey.

No puede usted bajar y poner su vida en peligro en la tierra extranjera.

Se tiene que quedar en el gallón. Sé que el aviso es muy claro.

Usted debe...

Apartarse del peligro. Porque ella está viejo para luchar.

Prometo.

Atacar Mactan.

Sasalakay niya Mactan.

Pero solo liyemare.

Voluntarios iloganare. At siya'y magtatagumpay.

Porque el cruz los poterá.

Ya que somos soldados de Dios.

Dahil sila'y mga mandirigma ng Diyos.

Sasama ako, kasama aking mga bagani.

El Raja y sus guerreros iran contigo.

Ngunit hindi kami makikipaglaban. Pero no, para luchar.

Magmabasid lamang ako upang masaksiyan. No, para observar. Kung paano tatalunin

ang mga mandirikmang Kastila.

Quieren del como.

Su fuerza vencerá. Tila pula po sa pamamagitan ng matataas na uri na

kandada. A los enemigos con sus armas superiores.

Biyaya ng mga anito ang lahat ng lupang ito.

Maraming naghahangad sa kanyang yaman at ganda.

Maraming mga anak ng makta ang nagbuwis ng buhay sa pagtatanggol sa kanya.

Ikaw, Maiso.

Handa ka bang magbuwis ng buhay?

Alang-alang sa lupang ito. Maal na, Raha.

Ako at ang kapatid kong si Abnao ay mamamatay na kasama mo.

sa pagtatanggol sa lupa kita.

Mula nang mamatay ang aming mga magulang, ikaw na ang aming kapatid at

ikaw na ang aming ama.

Iisa ang aming dugo tulad ng sa'yo.

Iisa ang aming buhay na ibibigay para sa'yo mahal na raa.

Maraming salamat sa inyong pagdating.

Nangahulugan lamang.

Hangad ninyo.

Hangad natin lahat.

Ang kalaya.

Hindi tayo papayag na sakupin.

At pakialaman ng mga dayuan.

Mahal na raha.

Kung lalaban tayo, mamamatay tayong lahat.

May dala silang kulog at kidlat.

Bumubuga ng apoy ang kanilang mga sandata.

At nababalutan ang bakal ang kanilang mga katawan.

Wala tayong laban. Tama ka.

Maaari tayong mamatay kung tayo lalaban.

At kung magsisiyuhin na lamang tayo, ay maaari tayong mabuhay.

Mabubuhay tayo sumandali.

Ngunit sa hindi natin paglaban, ay para na rin natin sinuko ang ating buhay.

Sapagkat ang walang kalayaan ay para na rin walang buhay.

Huwag tayong yuyuko sa mga dayuhan.

Hindi tayo papayag na makialam sila sa atin.

Sapagkat tayo,

Tayo lamang ang higit na nakakalam kung anong nararapat sa ating sarili.

Ano bang kalayan?

Ito ang dahilan na kinagagaan ng puso ng bawat magbarigma.

Luhang umaagos sa mata ng ating mga kababayan habang

naghihintay ng mahal nila sa buhay na nasa tigma.

Ito'y pinagmamalaki sa kapatid, sa kabiyak, o sa anak

na nagbabantay sa ating dalampasigan upang matiyak na ligtas ang ating mga

tahanan.

Ito ang buhay sapagkat ang kalayaan ay siyang diwa

ng buhay.

Tama si Rahalapulapo.

Kailangan ipagtanggol natin ang ating kalayaan.

Kahit buhay ang kapalit.

Handa ba kayo mamatay?

Que el Dios nos protege en esta batalla.

Superior!

ispanico. Napulapo, esturo, y loco.

Su pueblo sufrirá con él.

Ellos verán la fuerza de Dios y de nuestros armas.

Preparen para atacar.

Thank you.

Thank you.

Thank you.

Rahong mabon.

Nagagapi si Kapitan Magallanes.

Tulungan natin sila.

Si Lapu-Lapu.

Siya ang tunay na pinuno ng Marta niya.

Kapitan!

No podemos más hacer nada.

Adios, mi capitano.

Adios, mi amigo.

Que Dios te bendiga.

Eres nuestro espejo.

Nuestra luz, nuestra comunidad y guía verdadero.

Eres un gran guerrero y un hombre fino.

Tu historia se tiene que escribir para el mundo sepa y no se olvidará por

siempre.

At sa mga tao ng Subo, na kung ibibigay mo sa akin ang bangkay ni Kapitan

Magallanes at ng iba pang mga dayuhan na namatay, ay ibibigay niya ang

kahit na anumang maging kahilingan mo.

Sabihin mo kay Raho, ma'am.

Hindi ko ibibigay ang bangkay.

Kahit kapalit, lahat ng yaman sa mundo, bagkos,

itatago namin ang bangkay.

Di lang alak-alak.

Ang abit na kumain.

Thank you.

Bulak na!

Bulak na!

Bulak na!

Sa isang landas,

isang

Pagmastan mo ang araw at mga

bituin, pangdila ay nagliming

sa tamis ng pag-ibig.

Mabuhay ang halayaan.