Original subtitles

Amen. Amen.

Amen.

Deo gratias.

Deo gratias.

Proszę cię zaprowadź.

Ksiądz w nocy nic nie słyszał?

W nocy to ja drogi Kulpinski śpię. A co takiego?

Bo psy tak ujadały, aż im w gardłach ból gotało. Ktoś obcy po nocy łaził.

Nie wstawałem, myślę sobie, może to Niemcy.

U nas Niemcy, za wygodnie oni na nasze drogi, panie Kulpinski.

No to na kogo by tak szczekali?

Przecież na nikogo z naszych.

A...

Może to goście?

Może któryś z gości w nocy, za przeproszeniem, do wygódki chodzi? O

mówi, panie Kulpinski? O czym pan mówi?

Przepraszam.

No to ja pójdę świec pogasić.

Obudzili się?

Śniadanie zjedli?

Nie zjedli, proszę księdza, a połkli. Wiem, co mówię, połkli.

Biedaki. A, biedaki.

Co my będziemy biedaki, proszę księdza, jak ksiądz plebanie na hotel przerobił.

A wie ksiądz, ile jajek wczoraj poszło?

Dwadzieścia, dwadzieścia. Dzisiaj w nocy wyjadą.

A, jedne wyjadą, a drugie przyjadą. Już ja wiem, jak to jest.

A wie ksiądz, Ile za jajko w mieście płacą?

Trzydzieści groszy. Jak to trzydzieści? Przecież pięć groszy kosztowało. No tak,

ksiądz do miasta nie jeździ, to nie wie.

Trzydzieści. Wojna, Teresko, zawsze mówiłem i powtarzać będę. Głodnego

pragnonego napoić.

Ale nie za taką cenę.

Kulpiński, czy Kulpiński nogi wytarł?

Oj, zawsze wycieram, jak nie zapomnę.

Pojedzie pan do miasta, w mieście wstąpi pan na plebanię i poprosi księdza

proboszcza, żeby pożyczył nam kilka butelek mszalnego.

bo nasze już się kończy.

Jak to, proszę księdza? Przecież cała piwnica mszelnego wina jeszcze u nas.

Kończy się, powiedziałem.

To dla księdza Kanonika.

A, i mam jeszcze paczkę, tylko gdzie ja ją podziałem?

Nie będzie pochwalony.

No, jak się spało?

Po tygodniu pierwszy raz w prawdziwym łóżku. Wspaniale.

A to odda Kulpinski panu aptekarzowi.

Ale ksiądz miał rację co do tego wina. Nie starczy.

Proszę się pośpieszyć. Już idę zaprzęgać.

Chodź na to, bratku.

Coś ty za jeden?

Kul... Kulpiński Wawrzyniec. A co to za wieś, panie Kul -Kulpiński? Nie Kul

-Kul, a Kulpiński.

Wieś owczary. A Niemcy tam we wsi?

Coś podobnego.

A, to panowie do księdza proborszcza, bo tutaj już dwóch takich czeka od

wczoraj. Jakich dwóch?

No, jeden na Węgry, a drugi do domu.

O, proszę księdza, mamy gości. Znowu.

Niech będzie pochwalony. Na wieki wieków. Skąd Bóg prowadzi?

Wojny.

Ksiądz pozwoli. O nic nie pytam. To zbyteczne konwenanse.

Gwodniście pewnie?

Jak cholera.

Nic nie szkodzi. Nie szkodzi. Byłem kilka lat... Kapelanem wojskowym.

Kulpiński, konia i do miasta, bo przed nocą nie wrócisz.

Lecę. Lecę, proszę księdza, już na jednej nodze.

Proszę.

Dawno w drodze? Drugi tydzień.

Na całe szczęście to już raczej bliżej niż dalej.

No już nawet całkiem blisko.

Widzi pan ten szczyt?

Tam już Węgry czyta Słowacja, jak wolicie. Ja księdzu wygodnie, mnie tam

wszystko jedno.

No dalej pójdziecie w towarzystwie. Mam jeszcze tu takiego.

Też wraca? Jak to wraca? Do domu.

Panowie do domu?

Ja nie.

Prawdziwa wędrówka ludów.

Bóg raczy wiedzieć, kto tu ma radę.

Proszę bardzo.

Na chwileczkę, przepraszam.

Mamy nowych gości. Proszę, poznajcie się, panowie.

To pan?

Nie mogę uwierzyć.

Dawno pana pogrzebałem. W Kulinowskiej. W Kulinowskiej.

To właśnie, panie majorze, ten młody człowiek, dzięki któremu wyszliśmy z

okrążenia. Ale na miły bóg, dlaczego pan wcześniej zaatakował?

To nie tak było, jak pan sądzi. No nieważne. W każdym razie to było

Gratuluję. Ja cały czas czuję, że to było... Ale zaraz, chwileczkę. Może ja

opowiem. Proszę na śniadanie.

Przepraszam, ja jestem za.

No co jest? Jajecznice na stole. Dziękuję, nie będę jadł.

Nie jestem głodny.

Spokój, cisza.

Jakby wojny na świecie nie było.

To my dwa i z podchorążem już dziś na noc.

No a kapral?

Kapral myśli.

No właśnie, gdzie jest pański podchorąży?

Mam wrażenie, jakbym nie unikał.

Kombinuję, jakby tu najlepiej zginąć.

Nie ma do mnie pretensji, że wracam.

Kto go tam wie, do kogo on ma pretensje?

Tak się nie mówi o przełożonym.

Tak jest.

A inna sprawa.

Kolega chce pracować?

Kolega chce zacząć handlować bibułkami z Solali? Czy boczkiem?

Czy to jest godne oficera?

Godne jest walczyć, nie uciekać. Nie uciekamy.

We Francji przeorganizuje się naszą armię. Czekają tam na nas i tylko tam

nasze miejsce.

Zawsze uczono mnie, że miejsce jest w ojczyźnie.

Proszę panów, różnych rzeczy nas uczono.

Ale przy egzaminie okazało się, że to nie my, a pedagodzy są do dupy.

Przepraszam, księdza.

Nie szkodzi, nie szkodzi. Pszczółki brzęczą, prawie nic nie słyszałem.

Londyn ogłosił panowie, że Rumunia w wypadku ataku na nią zapali specjalną

zaporę naftową i pod jej osłoną przeprowadzi mobilizację.

Chytrzy pomyślany. Tak niestety byliśmy zupełnie bezbronni.

Zapora naftowa.

Stopce w to przejdzie.

Na linii marzyno to także sobie zęby połamią.

Hitler jest jednak głupcem, porywając się na Francję.

Co on wyrabia na Boga? Róże mi pogniecie.

Co, Hitler?

Proszę księdza!

Proszę księdza!

Gdzie mamy...

Jedyne bandaże i te... Na Boga co się stało?

Młody Mucha jak raz z wojny wrócił. Ranny? Nie, on zrób, ale zastał swojej

Świtalskiego i darmował się troszkę. A więc to Świtalskiemu ta jedyna

Tak, tak, tak. Ja mówię, i dla baby chodźcie historię.

Boże, co za nieszczęście.

Pora wracać.

Tu jest fajne miejsce.

Pistole.

Mam wrażenie, że nie zrobiłem z tym pistoletem co trzeba.

A, to już historia, panie podchorąży.

Było i się zmyło.

Wciąż widzę Iwaniuka.

Tych czterech.

Nie mogę tego zapomnieć.

Nie słyszał pan, co Zawistowski mówił?

Wolałbym tego nie słyszeć.

Wiemy tylko my obaj.

Gdyby nie ta dziewczyna...

Gdybym tam wtedy nie poszedł. Gdyby, gdyby. Gdyby szafa miała sznurek, to by

była windą.

Gdziekolwiek by pan wtedy nie był, to i tak by na nas napadli.

Nie, nie, nie. To moja wina.

Na wojnie nie można nikomu ufać. Ale przecież oni byli dla pana jak rodzina.

nie mógł ich pan podejrzewać.

Zresztą kto wiedział, że ta wojna tak będzie wyglądała?

Dostanę się do Francji.

Tam przynajmniej walczą.

Przed sobą pan nie ucieknie.

Zawistowski zasmakował Węgrów, a wrócił. Tak, ale on ma czyste sumienie.

Czyste sumienie.

To niechodliwy towar, panie podchorąży, w dzisiejszych czasach.

We Francji też pan go nie kupi.

Zobaczymy.

Upływa szybko życie,

jak po...

Proszę księdza. Sam?

A gdzie Semko?

Właśnie.

Semko dopiero wrócił z granicy i mówi, że w żaden sposób nie można przejść.

Mówią, może jutro uda się przeprowadzić.

Mnie to nie dotyczy.

Jadę do domu.

Idzie pan ze mną?

Ja już to nie rozkazuję, Kurach.

Róbcie, jak chcecie.

Poczekam do rana.

No to dziękuję za gościnę, proszę księdza.

Napiszę z Warszawy.

Zaraz, jak Polacy wyjeżdżali, przemiennego wypijanie. No chętnie.

I choć to zbyt bezplunięcia, nie warte e viva l 'arte.

Pogoda się psuje.

Im więcej mgły, tym łatwiej przejdziemy granicę.

Może, może. To pan podchorąży dzisiaj wieczorem?

Tak. Może pan jednak się rozmyśli?

Będzie mi was brakowało, kuracz.

Chciałem za wszystko księdzu serdecznie podziękować.

Czas mi w drogę. Nie ma za to. A śniadanie Tereska podała?

A tak, jajecznicę.

Byłam jak w raju, proszę księdza.

Nie trzeba, nie trzeba. Proszę księdza!

Proszę księdza proborska!

Niemcy we wsi!

Gdzie? Tu na motocyklach, na skraju!

Kulpinicki, hornat, sam w komrze i idziemy mszę odprawiać. Panowie wszyscy

kościoła. Do kościoła nie uśmielą się wejść.

Dzień dobry. Kogno Vitergo Pater, Fiatia Ahola Ewa,

Tum Fatis Dei Iesus Christus, Vivid et Credits, Ipse Domus Dei Justota,

Tade Evangelica Dicta, Deleam Cum Nostram.

Klaustrum. Acibe cante Padrum nipotens eterni Deus Sanct, Immaculatem Hostium

Quo Ego Indignus Frumus Tuus, Verutimiteo meo vivo, et vero pro

muset vocatiae.

Dzień dobry.

Amen.

Amen.

Amen. Amen.

Amen. Amen.

Szybko, szybko!

Dziękuję.

Otwarł! Proszę księdza.

Znalazłam kołuszka tego młodego. Pewno mu wypadło.

O, tu jest wizytówka.

Tadeusz Mistyk, kapitan dyplomowany.

Co? Taki młody już kapitan?

Kulpieński? Tak.

Trzeba będzie zawiadomić rodzinę. Tu jest adres.

Warszawa, ulica Parkowa 2, mieszkania 4.

Powtórzcie.

Parkowa 2, mieszkania 4.

Wezmę adwokata i jakoś wyciągną go z tych tarapatów.

W końcu nic mnie zawiniło.

A to pewnie żona.

Czy można zapalić?

Lassen Sie Ihnen rauchen?

Niepotrzebnie pan tłumaczył. Ja świetnie znam niemiecki. Jeniec może nie

odpowiadać w obcym języku.

Oficer Jeniec ma prawo do tłumaczenia. Pana nigdy o nic nie pytał, panie

Linowski? To pan sam prosił się o tego dyma.

Nie wiem, dokąd odwiozę. W każdym razie, proszę panów, obcy być z nami, to

musimy kategorycznie żądać widzenia się z oficerem co najmniej równym nam

stopniem. Ja to mam z głowy. Ten akurat tutaj jest kapralem.

Ja nie czuję się więźniem.

Czuję się jeńcem przyłapanym na próbie ucieczki.

A panom też radzę tę linię postępowania.

Ponieważ konwencja haska, która gwarantuje każdemu oficerowi wziętemu do

prawo do ucieczki.

Ponieważ przysługuję panu prawo do tłumacza, to tłumaczę panu, że on mówi,

pan zabnął pyk.

Skąd znasz niemiecki?

Odpowiadaj! Jak pytam.

Pomorza.

Tam jest Pomorza.

Sznajdemile.

Sznajdemile?

Chryste, panie! Panie Feldfebel, to pan... Pan ode mnie mieszka o 18

Świerkowo! Jak to? Kuracz.

Hej!

Oto!

Panie Felfebel, pozwoli pan skorzystać z okazji. Ja też chętnie odcedziłbym

kartofelki.

Ciepło się zrobiło.

Co my tu robimy, panie Felfebel?

Czy to się umywa do naszych pięknych, pomorskich tron?

Zostawiłem tam żonę, dzieci.

No, prędko ich nie zobaczysz.

A no nie prędko, Bóg raczy wiedzieć kiedy.

Zapomniałem, że siądź. Ale to nie od Boga zależy, a od gestapo.

Gestapo? Ucieszą się z was jeszcze dzisiaj.

Co, nic?

Powiem prawdę, panie Feldwebel.

Lać mi się nie chcę, ale mam pewien interes do pana.

No.

Jestem handlarzem. Przyjechałem tutaj kupić parę sztuk bydła. A mnie to nie

obchodzi. Powiesz to na gestapo. A szkoda. W handlu kto pierwszy, ten

co ma kto inny zarobić, skoro mógłby pan?

Handlarza każdy wypuści.

Mam sporo forsy przy sobie.

Wracamy.

Tysiąc? Idziemy. Dwa.

Cztery.

No, na co się będę z Pomorzakiem targował?

A w markach?

Nie, w złotych. Ale każdy handlarz panu wymieni.

Nowiutkie, prosto z banku. W złotych dasz 10 tysięcy.

Ile? Za 10 tysięcy przed wojną to starosta szewroletę sobie kupił.

Dam 10 tysięcy.

Dawaj.

No, to jesteśmy wolni, panie Feldfebel.

No, ty jesteś wolny. Tamci jadą dalej.

Jak to, panie Feldfebel, za tyle forcji? Mój porucznik Wiggenlohe potrzebuje

dużo pieniędzy.

Muszę się z nim dzielić.

No.

Ile? Ty wiesz.

Sve... te... fie... A stajen!

Dalej maszerować!

No już, flot, flot, flot! Potestuję. Jako oficer w myśl konwencji mam prawo

doprowadzony do obozu.

Zamknij rzędziów łaj do jedna. Pan Felfebel tymczasem nam darował. Wlaź!

już, flot, flot, flot!

A fal!

No!

Kuraz, co to było?

Tylko ryba nie bierze, panie podchorąży. Szwab zawsze.

A skąd wyście mieli pieniądze?

Panie podchorąży, pamięta pan tą specjalną przesyłkę?

No słowem, wtedy nie wszystko się spaliło.

Ale przecież to nic nie jest warte.

Jaka władza, takie pieniądze? Oj kurazie, to w łóżku nie umrzecie.

Łapówka jest formą podstępu, ale podejmującemu ucieczkę dopuszcza się

podstępu.

Daruję wam wasze niewłaściwe zachowanie w stosunku do wyższego rolnika.

Dziękuję wam za umożliwienie mi ucieczki.

Jak to dziękuję?

Jest mi pan winien 10 tysięcy złotych.

Ja? Tak.

Odda mi pan po wojnie.

No, panowie, chodźmy, bo się rozmyślą.

Dworzec to chyba nie najbardziej bezpieczne miejsce dla nas.

A zna pan gdzieś takie?

No jak, będzie coś?

Wojenny rozkład jazdy.

Może za godzinę, może za dwie, a może wcale.

A w ogóle to do Kielca. A cóż panu po Kielcu?

Jak pan powiedział?

No przecież to nie po drodze.

A nie, to nie to.

Pan to inaczej powiedział.

Pierwszy raz.

Pierwszy raz powiedział pan do mnie per pan.

Tak. No to widać, że się wszystko faktycznie skończyło i że czas, jak to

mówi, rozformować.

Czasem byłem kopytami, ale... ale Niemców się boję.

Buzi dać to znów pana się boję.

Jak się nie kręcisz, dupa zawsze z tyłu.

Panie, nic z tego.

Idzie transport niemiecki poza rozkładem.

O cholera. No to co, pójdzie pan ze mną do Krakowa?

Ciotka przyjmie na sobą.

Niestety, panie Władeczku, kurasiowa sama pod pierzyną.

Odliwie się panu, w takiej sytuacji pan... Ja chyba pójdę.

Chwileczkę.

Zobacz pan Kraków.

Był pan w Krakowie? Nie, nie byłem. W Berlinie też miałem być, ale jakoś nie

wyszło.

Niefartowny jestem do turystyki.

No to... Z Czemiannego.

A to skąd?

A pan myślał, że ja tych ludzi o linię Marginota pytałem?

Najpierw się pan z nami?

A, pan jest tu tutaj?

To jest mój adres. A, dziękuję.

Może się panu przyda, jak pan kiedy będzie przez Pomorze przejeżdżał.

To do lepszych, co?

Do lepszych.

A za to, że przegrałem tę wojnę, przepraszam.

Drugi raz się nie kuchni.

Chodźmy, chodźmy.

No, co jest, ludzie?

Wszyscy niepalący?

Pan też niepalący? Nie.

No.

No, dołóż się pan.

Bożek Antoni z Chełmży jedzie.

Zięba!

Pieszchała Paweł z Wrześni. Jedzie kto z Wrześni?

Ludzie! Ludzie, czyście powariowali?

Listy obecności wam się zachciało.

Czy mi chcecie nakarmić własnymi zmartwieniami? A papieroska to nie

Uby za was nastawiali, a wy co?

No?

Dalibymy, tylko jak podać.

Tak? I życie też by pan oddał za ojczyznę, tylko zdrowko nie pozwala, co?

panie.

Pan kolejarz, chodź na pan.

Mam do pana interesik. To co powinien? A, dziękuję, dziękuję.

Co? Jedne już sprawdzałem. Berlin, Rzym. I co z tego wyszło? Gówno. Panie, a dla

mnie?

Wierzcie, chłopie.

Ja,

ja.

A moment.

Dokumenty.

Tak.

Nie ma.

Soldat? Nie.

Platwus. Platwus.

Werflikt umfek.

Platwus. Herr Hauptmann. Platwus. Los, rein.

Maul halten.

Herr Hauptmann, ich muss die Wagone nachschauen.

Herr Hauptmann, to się stara kura się was zapłacze za mną.

Kolego Niewiński!

Dzień dobry.

Dzień dobry.

I tam.

Dzień dobry. Można?

Widział pan?

Tak. Biorą do uprzętania gruzów. Ja też musiałem wczoraj odwalić swoje pięć

godzin na Marszałkowskich. W plecach czuję jeszcze dzisiaj.

A co ze szkołami? Kiedy zaczną? No, powszechnie podobno mają pozwolić

listopadzie. Gimnazja? Nikt nic nie wie. Zajrzałem dzisiaj do Ministerstwa

Wyznań i Oświetlenia Publicznego, ale w tym gmachu mieści się teraz policja.

Co pan powie? Naszucha?

Naszucha.

Podobno dom państwa również zburzony.

Tak. Mieszkamy teraz u kuzynów na Wilczej.

Będę miał kawał drogi, by szkodzić na kole. No i wiadomo, czy pan w ogóle

miał po co przychodzić.

Mówią, że historia ma być zabroniona.

A pańska geografia?

Geografia? Jeśli się naduży za zmianami w geografii, pan słyszał, co będzie z

Warszawą. Podobno trwają rozmowy, żeby Warszawę przejęli Sowieci, w zamian za

wkroczą Niemcy do...

Borysława. Nasza, rozumiem pan?

Pan to mówi poważnie. Myślałem, że to nie pobrany źródeł.

Najlepsze pańskie przekonania. To chyba pan odpowiada.

Może być kawa?

Trudno, poproszę.

Oczywiście,

oczywiście.

No i zapomniałem.

Chcę panu pożyczyć.

Dziękuję bardzo.

Dzień dobry, panie Tokiusz.

Dzień dobry, panu profesorowi.

Dzień dobry.

Proszę, niech pan siada.

Ta wanna to z Omerów.

Sprowadzili ją aż z Łodzi.

Tak. No i co? Jak się żyje? Gdzie?

Na Wilczej. Ale grądze się w ogóle żyje, panie Tosiu. Tak jest, tak.

A pan Władaczek wrócił?

Nie. Nie? I niestety nie mamy żadnej pewnej wiadomości o nim.

Podobno przedarł się do Rumunii. Do Rumunii?

Tam podobnie wkradną.

A co, małżonka po staremu, na poczcie, co? Tak, dwa dni temu kazali jej wrócić

do pracy.

Ojciec Omer.

Codziennie tu przychodzi, staje i patrzy.

Panie, taka chałupa, no i co?

A teraz czapki, śliwek i popalić nikt by za to nie dał.

Jestem mu winien komorne za wrzesień.

Zomerowi?

Przecież brał z góry.

Coś pan chory.

To nie bli hartkich czasem? Nie wiem.

Panie tocie, ja mam do pana prośbę. Tak jest.

Pan wygrzebuje tu czasem to i owo, a ja w żaden sposób nie mogę znaleźć mojego

notesu za zeszły rok szkolny.

Notesu? Tak, wie pan, byli u mnie wczoraj dwaj chłopcy z mojej klasy.

Jestem prawie pewny, że mieli poprawki, a oni twierdzą, że nie. No więc

chciałbym się upewnić, żeby, wie pan, żeby być w porządku wobec nich i wobec

szkoły. No tak.

A poza tym wszystko dobrze.

O, dzień dobry panu gospodarzowi. Dzień dobry.

A, pan profesor z wizytką. Dzień dobry.

Pan się nie boi?

Żydowi rękę? No, jak pan widzi.

Ja powiedziałem mojej żonie, ty się nie chodź patrzeć na ten dom, ty się popatrz

na mnie.

Zobaczy się, a on zgierachnie to samo.

Bo mnie już też właściwie nie ma, panie profesorze. Coś panu powiem. Co mi pan

powie, że jestem, tak?

Jutro pan to samo powtórzy?

To ja mówię jutro.

Za godzinę, za pół godziny może mnie już nie być. Pan wie?

Wczoraj gestapo zrobiło rewizję. U pewnego kuśnierza.

Znaleźli tam dwa tysiące złotych i jeszcze pięćdziesiąt. To zabrali jego i

i jego córkę, bo nam wolno mieć tylko dwa tysiące złotych, a resztę trzeba

do banku. Ja już widzę ten bank.

Jeżeli już o tym mowa, to jestem panu winien za wrzesień.

Za wrzesień.

Za wrzesień. Za wrzesień to mi jest winien.

Co najwyżej rycz migły. Nie pan.

Komu pan daje?

Trupu.

Niech pan posłucha.

Słyszałem z absolutnie pewnego źródła, że lada dzień mają Warszawę zająć

Rosjanie. W zamian za Borychław. No więc głowa do góry.

Ja pana bardzo przepraszam, panie profesorze. Ale jak mnie pan płaci

ja nie mogę pana traktować poważnie. Mnie pan może traktować niepoważnie, ale

wiadomość... Wiadomość, wiadomość. Wiadomość to nie jest ten towar, w

dziś lokuje.

Ja już słyszałem takie wiadomości o Anglii, o Francji, że Hitler, jakby to

słyszał, to z samego strachu powinien przyjść do mnie i powiedzieć, panie

ja pana bardzo przepraszam.

O, pan widzi, co on zrobił z moją kamienicą.

Numer czternasty to tu?

No, kiedyś był.

Jesteście dozorcą?

Znaczy się, kiedyś byłem.

A lokatorzy gdzie teraz są, co?

Rozeszli się po mieście.

A Niwiński?

Gdzie mieszka teraz to?

Niwiński?

Młody jak poszedł do wojska, to tyle go widziałem, a stary cholera go wie gdzieś

tu. A ty?

Ty też tu mieszkałeś? Nie, to sąsiad z pod szesnastego.

Sprzątamy. Ordnok musi być, nie?

To znaczy, że Władysław Niewiński nie wrócił jeszcze z wojny. A nie.

A jego ojciec?

Leopold na imię.

Tak, coś takiego.

Leon czy Leopold, tak.

Nauczyciel.

Niech go cholera weźmie stary pierdoła. Dwa lata mi dziecko przytrzymał w

czwartej klasie.

Pamięta pan panie Piotrowski?

Tu na drugim mieszkał, w oficynie.

Pamiętam.

Młodego nie znajdziesz.

Wystarczy mi dalej.

Z nim też moje jest wystarczą.

Do biura adresowego.

Ma pan może papierosa?

Tak.

Szukają mnie. Nie wiem dlaczego, ale szukają.

Wie pan, ja wprawdzie nie palę, ale... Nie

przemeldowaliśmy się na razie, więc jest może jeszcze trochę czasu.

Dziękuję. Pan jest nadzwyczajnym człowiekiem, panie Tosiu.

Dziękuję panu, do widzenia.

Bardzo przepraszam za tego pierdole.

A jak znajdę notes, to go panu odłożę.

Dzień dobry.

Dzień dobry.

Proszę pana, jest żona, jest.

Tylko u naczelnika na zebraniu.

A czy państwo węgiel już brali?

Bo wie pan, dają po 50 kilo na mieszkanie. Na całą zimę jak to jest

nich to wszystko jest możliwe.

Przecież widzi pan, wezwali wszystkich do pracy, kazali przyjść, a tymczasem

nasi listonosze to już trzeci dzień w tysiąca grają, siedzą i grają.

Z listów w skrzynkach zebrało się sporo i od jutra zaczniemy je rozprowadzać.

Przypominam, że w dalszym ciągu obowiązują znaczki z marszałkiem

żałobnej serii i miasta polskie. Za kilka dni ukażą się z nowymi nadrukami.

Chciałem zwrócić uwagę Państwa na szczególne żądania władz niemieckich.

Chodzi mianowicie o to, że listy i przesyłki, które noszą dawne nazwy ulic,

które zostały przemianowane.

nie mogą być doręczane.

Obowiązuje nomenklatura wyłącznie nowa, więc na przykład Sonnenstrasse, a nie

Belwederska, prawda? I tak dalej, i tak dalej.

Tutaj mam wykaz tych ulic i może pani też chce się tym

zainteresować.

Aha, i co do poborów.

Otóż na początku wojny władze polskie dały wszystkim trzymiesięczną odprawę i

zdaniem władz niemieckich...

Jesteśmy do 1 grudnia zabezpieczeni.

Grunt, że pracujemy. Do jutra, proszę Państwa. Dziękuję.

Chciałbym, żeby Pani Iwińska została.

Pani Zofio, to, co chcę teraz Pani opowiedzieć, to nie polecenie, ale

Słucham.

Krótko mówiąc, chodzi o to, aby to, o czym będziemy mówili, zostało między

Ścisłe między nami, dobrze?

Niektóre listy zatrzyma pani u siebie.

Proszę ich nie kierować do ekspedycji.

Tak, pamiętam. Te, które mają nazwy... Nie, nie, to nie o te listy mi chodzi.

Zależy mi nie tylko na tym, żeby nie dotarły do adresata, ale żeby pani

do środka.

Mam otwierać listy?

Tak.

To bardzo ważne.

Komu innym bym tego nie proponował, ale znamy się tyle lat.

Znam dobrze profesora, więc...

Wszystko teraz stoi na głowie, ale to, czego pan żąda... Ja nie żądam.

Ja proponuję.

Tajemnica korespondencji. Sądzi pani, że Niemcy jej nie naruszają?

Ludzie mają swoje intymne, prywatne sprawy.

Nie wiem, co panu odpowiedzieć.

Sądziłem, że pani zrozumie, o co chodzi, ale w takim razie powiem pani wprost.

Chodzi o listy do getta, bo do policji i do władz niemieckich.

Ale jeżeli to wykryją, to... Znaleźli się kilka w skrzynkach.

Przeczytam.

Do komendy policji zawiadamiam, że Kazimierz Strupiński, zamieszkały

mieszkania 8, jest wrogo nastawiony do Niemców, co nie jest nic dziwnego, bo

jego żona Halina usługiwała przed wojną pułkownika polskiego wojska, przez co

ukrywa do dnia dzisiejszego pistolet i amunicję tego pułkownika wojska

polskiego, Który jak poszedł na wojnę, to więcej nie wrócił.

Przechowuje ten pistolet z amunicją na pawlaczu. Zaraz jak się wejdzie z

korytarza, jeszcze może być w lodzi.

Wstrętne. Przeczytać pani inne?

Nie, to straszne.

Cóż, to są z pewnością osobiste porachunki, ale tacy ludzie istnieją.

Są to jednak wypadki sporadyczne.

Proszę pamiętać, że tysiące ludzi utrywa się.

Setki podjęło walkę z wrogiem.

Panie naczynniku, nasz urząd to kropla w morzu.

Sądzi pan, że ten człowiek nie napisze powtórnie?

Z pewnością.

Ale tymczasem zdążymy ostrzec zagrożonych.

Czy chce pan, żeby... żebym ja... To już zależy od pani.

Tak bardzo chciałabym przeżyć ten koszmar.

Nie należy.

Mógłbym tylko mówić codziennie listę osób, które trzeba ostrzec.

Byli po mnie.

Kto?

Niemcy.

Pytali o mnie i o Władę. Co robić?

Poczekaj.

Do domu na razie nie wracaj. Oczywiście.

Po raz pierwszy dziękowałem Bogurze.

Nasz dom został zbombardowany.

Nowego adresu nie znają, a sprawy meldinkowe są na szczęście... Każdy może

podać ten nowy adres.

Kto może?

Nic nie wiesz, kochanie.

W porządku, proszę pana.

Mogę chodzić do tych ludzi?

Co się stało?

Nic.

Po prostu namyśliłam się.

Patrz, zdobyłem kaszankę.

Świetnie.

Siadaj, teraz będzie herbata.

Te dwie poprawki nie dają mi spokoju.

Nie przesadzaj.

Zobraź sobie.

Mówił mi pan Tosiek, że wczoraj znowu pytali o mnie.

Ty coś z tego rozumiesz?

Może i rozumiem.

Ludzie są nieobliczalni.

Czy pamiętasz nazwiska tych chłopców?

Oczywiście. Ale to w tej chwili nieważne.

Ważne.

Odszukaj tych chłopców i skreśl im poprawki.

Jak to skreślę?

Ty wiesz, co to są donoty.

Ja nie rozumiem, o czym ty właściwie mówisz.

Daruj im te poprawki.

Jesteś nowego, pani Zofia?

Dwa.

Jeden sama zaniosę, bo to niedaleko mnie.

Oba do Gustawu?

Tak.

Ten mój jest o byłym wojskowym, Henryku Gorączko.

Jak na donos wyjątkowo dokładny.

Chce pan rzucić okiem? Nie załatwi pani to samo jak zwykle.

Postaram się.

Ciekawe, że to nie anonim.

Nadawca podaje imię, nazwisko, adres. W takim razie chciałbym to zobaczyć.

Helmut Piwonicz, to pewnie Holst Zoić.

Ale dlaczego tak otwarcie?

No cóż, może się przydać.

A co z synem, pani Zofia?

Są jakieś wiadomości?

Niestety. A pewno jest w Rumunii, nic mu nie grozi.

Daj Boże.

Podobno Londyn codziennie o dziewiątej podaje listy odnalezionych.

Niestety nie mamy już radia.

Gdyby pan słyszał cokolwiek... No, pójdę już.

Proszę.

Proszę.

Proszę. Czy pan gorączko?

Tak, o co chodzi?

Chodźmy.

Opomnę panu po drodze.

Niech pan Filesz doczeka. Dziękuję.

Dzień dobry, panie majorze. Dzień dobry. Jak się udała podróż? Dziękuję.

Przywożę panu niezadowolenie moich stwierdźników.

Przez ostatnie trzy lata z największym wysiłkiem utrzymywaliśmy pana w

bezpośredniej bliskości tych ważnych akt. I co? W ostatniej chwili pozwolił

sobie strąpnąć je z przednosa.

Ale pan nie ma pojęcia, jakie to było piekło. Rozkazy zmieniały się co

Natomiast udało mi się ustalić, że w ostatniej chwili dwie pancerne skrzynie

wywiózł oficer, prawdopodobnie w radę kapitana. Jego nazwisko? Tego nie wiem,

ale jest pewien ślad. Numer rejestracyjny samochodu, w którym te

pancerne zostały wywiezione.

Był to Mercedes, numer rejestracyjny 4280.

Samochodem tym zawsze jeździł jeden i ten sam kierowca. Ustaliłem plutonowy

Wacław Bugajczyk. Czyli co z nim? No możliwości jest wiele, tyle ile było we

wrześniu. Mógł polec, albo dostać się do Rosji, albo uciec do Rumunii, albo na

Węgry. Ja byłem u niego w domu, rozmawiałem z jego żoną. Nic nie wie.

Sama jest zrozpaczona.

Tak. Nie wie, albo udaje, że nie wie.

Trzeba będzie poobserwować tę kobietę.

A ten człowiek rzeczywiście mógł dostać się do niewoli.

No dobrze, zawiadomię wszystkie stalagi.

Jak nazwisko jego?

Bugajczyk.

Bugajczyk. Jest jeszcze jedna sprawa, panie majorze.

Część akt wojskowych istotnie udało się przewieźć do Archiwum Miejskiego i nie

wiemy, jakie są wartości.

No to niech pan się o tym przekona. No ale nie ma w tej chwili tam dostępu.

W tej chwili tam jest jedna wielka spedycja. Od rana do nocy pakują

różnicy do skrzyni i wysyłają.

Nie ma możliwości studiowania czegokolwiek, bo wszystko odbywa się pod

specjalnie sprowadzonych w tym celu oficerów.

To nasi historycy, wiem o tym.

W ogóle również zostali sprowadzeni nasi wybitni naukowcy, aby wywieźć to

ważniejsze eksponaty.

To to jedyny sposób, aby ocalić te dzieła sztuki prędzej szkoły. Tutaj nie

się nimi co zajmować.

Niemcy nie sięgają po cudze, może pan mi wierzyć.

My chcemy jedynie ocalić to, co jest wartością ogólnoludzką.

To na przykład tutaj w Warszawie ze zbiorów zachęty nie zostało zabrane ani

jedno dzieło polskiego autorstwa.

Chciałbym jeszcze, panie majorze, wyjaśnić sprawę donosu, która mnie

który na szczęście przechwyciłem.

Myślę, że ta sprawa może nas wspólnie zainteresować.

Myli się pan, to może interesować tylko Sturmführera Kliphorna. Niech pan się z

nim skontaktuje.

Uprzedzę go.

Niech pan nie przywiązuje do tego zbyt wielkiej wagi.

Dziękuję. Do widzenia.

Kto to jest ten Helmut Piwonik, pan go zna?

Owszem, dawny znajomy, obecnie narodowości niemieckiej. Folk to już.

Wydaje się, że pan nie należy do jego przyjaciół. Odbił mu pan żonę?

To dawne dzieje. Ale zgadłem.

Ale dobry Niemiec.

A ta kobieta?

Już nie żyje. Jak to nie żyje? Wczoraj wieczorem przyniosła panu listki i

natychmiast umarła? Ach, myślałem, że pan mówi o Piwonikowej, a ta to nie

Pan nie wie.

Sprzątają nam listy sprzed nosa.

Być może połowa korespondencji do nas wyjdzie teraz w wychodkach pańskich

rodaków, a pan nie wie.

Nie mógł pan z niej nic wyciągnąć?

Pójść danio?

Wybacz pan, ale to nie należy do moich obowiązków. Ja nie jestem policjantem.

Pracuje pan z nami od siedmiu lat.

Ale nie z policją.

Mam ważniejsze sprawy niż ściganie pionków. Ściganie pionków, pionków. Tych

pionków zaczyna być coraz więcej na szachownicy.

Zaczynają się organizować.

11 listopada znaleźliśmy napisy na grobach żołnierskich.

Pomściny. Tych napisów były setki.

Jak panu się zdaje, że to jeden człowiek biegał od krzyża do krzyża, pętlę nie

pisał?

Co ona powiedziała?

Przyjęliśmy list i radzimy nie nocować w domu.

Przyjęliśmy. Kto?

Oczywiście chodzi tu o jakąś pocztę, ale tą pocztą ktoś kieruje.

Zechce pan łaskawie włączyć w zakres swoich obowiązków także i nasze sprawy.

To wszystko.

Wesoło, nie? Jak w kinie.

To Żydzi?

Dlaczego? A Polacy to ludzie?

Też nie.

Pięć godzin dostali na przeprowadzkę.

Teraz to będzie niemiecka dzielnica.

Rozumiem. Przepraszam.

Rucińscy. A no to pan widział przed chwilą.

Jak to? To byli państwo rucińscy? Nie same, bo same są na cmentarzu.

Krewni te graty pomogli zabrać.

Człowiek nie może się rozerwać.

Albo cmentarz, albo przeprowadzka.

Także na górze nie ma nikogo. Szkoda tam chodzić, tam są już Niemcy.

To pan szanowny widzę nie z rodziny. Nie, nie.

Bo na pogrzeb to by pan jeszcze zdążył. No ale jak nie z rodziny... A czyli to

pogrzeb? 16 lat, chłopak. Jak Boga kocham, do tej pory nie mogę zapomnieć.

Jak to, Marek Ruciński?

Marek? Nie żyje?

Nie trudno dzisiaj o to.

Na co chorował?

Na co można chorować, jak się ma 16 lat?

Na Polskę chorował.

Pan go znał?

Tak, jestem.

To znaczy, byłem jego nauczycielem.

Na piszy, na murach stawiał, świeczki na grobach żołnierzy palił.

Dopiero wczoraj rodzinie ciało wydali.

O Boże.

A rano przyszły nowe, żeby mieszkanie opuścić. Pięć godzin. To co byś pan

wybrał? Kredyt wynosić czy syna?

A ja myślałem, że uczyłem go historii, wie pan. No toś go pan ładnie wyuczył.

Przepraszam.

Jeszcze nic nie wiem.

Zburzyli inny dom i gdzieś zniknęli. To osobista sprawa.

Tak jest.

Zabili mi ojca.

Przeczytałem to pismo.

Na razie jednak wykorzystam waszą znajomość języka polskiego w roli

Wyjedziecie. Dokąd? Do Krakowa.

Zbliża się 11 listopada, to ich święto narodowe.

Trzeba zapobiec ewentualnym rozruchom.

A po powrocie porozmawiamy.

A więc powodzenia.

Hejla.

Dzień dobry panu. Chciałem gazetkę prosić i zapałki. Dobrze.

Proszę.

Po co tu chodzi?

Proklamowali generalne gubernatorstwo.

Nie rozumiem. Koniec wojny.

Cywilna administracja.

I Kraków stolicą. A Warszawa?

Prowincja. No bo między Bogiem a prawdą, historycznie rzecz biorąc, to co?

Panie, co pan opowiada? A Poznań, Bydgoszcz, Katowice?

Niestety wszystko rajs.

Przepraszam. Proszę, Tutki Morwitan.

Proszę. Ile płacę?

Pięćdziesiąt groszy. Już panu daję. Dziękuję.

To do mnie.

Proszę wejść, wejdź, kochany. Chodź, chodź.

Dzień dobry, dzień dobry. Co to za Niemiec?

Lokatu. Zajęli na kwaterę dwa pokoje, a ty przestraszyłeś się, biedaku.

Wsiadaj, wsiadaj.

No co?

Ojej, ale zmizerniałeś.

Macie o takiej świadomości z domu?

No... Czy coś się stało?

Bomba spadła na wasz dom.

Rodzice? Nie, w porządku, żyją, żyją. Rano dostałam od mamy list, no, a w

południe, poza dzień.

Mogłabym przepytać o list.

O list, o mnie.

Czy widzisz?

Wiesz, i tak nic z tego nie rozumiem, poza tym, że ty wyjechałeś do jakiejś

cioci Romy, no.

To jest chyba ze strony matki, ja nie pamiętam.

Mama sądzi, że pojechałem do Rumunii.

A gdzie pisze? Ja nie zauważyłam. Nie, to jest między wierszami.

Ciocia Roma, to znaczy Rumunia.

Mama pisze, że odwiedzę ciocię Franie, to znaczy Francję.

Nie no, nigdy bym na to nie wpadła. Tak, tylko że to z łatwością odczyta każdy

prowincjonalny żandar. Brakuje nam jeszcze wiadomości o ciecie Anieli,

nas odwiedzić na Boże Narodzenie.

Jaka Aniela, synku? Anglia. Do świąt ma być po wszystkim, bo Anglia wygra wojnę.

Nie no, dobrze by...

Profesor Kainowski wypytuje się o mnie i ojca. Cieszę się, że pamięta

profesorza. Doskonale. Byłam na jego pogrzebie, ale jak to pyta?

Nieboszczyk? No właśnie.

Profesor uczył niemieckiego.

To znaczy, że Niemcy wypytują się o nas.

Dlaczego właśnie o nas?

Nie wiem. Z tego wynika, że do Warszawy nie mam po co jechać. To proste.

To jest serbato przed wyjściem?

Nie mogę nocować nikogo niezameldowanego. Nie wiem, czy mnie

Tak.

Dam ci adres Helenki. Mieszka na Borku Fałęckim. Tam Niemców prawie się nie

widuje.

Pamiętasz Helenkę, niańkę Ludwiczka?

Nie, nie pamiętam.

Pożyczy mi ciocia pieniędzy?

Dużo? Na bilet do Warszawy może.

A mówiłeś, że nie pojedziesz. Tak, ale rozmyśliłem się.

A to zaraz, zaraz dostaniesz.

Mój drogi, to nie jest żadna pożyczka. Przecież jesteśmy w rodzinie, w tych

czasach musimy sobie pomagać.

Kawalerze na moment, sekundy kawalerze, dokąd tak pieszno?

Co pan mnie nie poznaje?

Wygadlewicz. Ach, pan profesor, dzień dobry.

Zwyczajny i zwyczajny szpieg niemiecki.

Co pan tu robi? W tym mieście czy przed tym sklepem? No w tym mieście, przed

wielu laty, jego magnificencja pan rektor postawił mnie za katedrą

A przed sklepem postawiła mnie moja żona. A ja... Nie wiedziałem, że pan

z Krakowa.

Nie, nie, nie. Ja tylko przypadkiem.

Aha. A dokąd pan spieszy?

Szczerze mówiąc, nie wiem.

A tak, tak, tak.

Mili admirandum, nie należy się niczemu dziwić.

Zatem i człowiekowi, który spieszy, choć nie wie dokąd.

Ma pan jakieś kłopoty?

Kto ich nie ma, panie profesorze?

No, to nie jest pytanie retoryczne.

ponieważ pan ich już mieć nie będzie.

Ale jak to?

Płacę swój dług uczciwie. Słowo niedoszłego wisielca.

Ale panie profesorze... A niech diabli wezmą stroninę. No, idziemy do mnie.

Mamy jedynie do czynienia z klęską militarną, lecz nie hańbiącą.

Znamy to z historii. Na przykład Hannibal, Aleksander Wielki. Dlatego

pan tym nie przejmuje.

Zachodzi jedynie pytanie, co dalej?

Walczyć. Zresztą mówiłem już panu profesorowi swoje zdanie. W kraju panuje

terror. Naszym obowiązkiem jest... Że niby gwałt, niech się gwałtem odciska.

Gdyby Miskiewicz żył w Krakowie, może by tego nie napisał. Zresztą znamy

przykłady, że bez gwałtu można przetrwać.

Nic nie tracąc z polskości.

Pan mówi, terror, terror. No, no, to prawo wojny.

Ale niech pan zważy, że ostatnio okupant prowadził władzę cywilną.

A z urzędnikami może pan wierzyć staremu Krakusowi. Można się zawsze dogadać.

Nawet z niemieckimi.

O to, żeby przetrwać. Rzecz jasna, godnie.

Ale obawiam się, że godność w pojęciu Polaka zaraz się...

kojarzy z podniesioną głową.

Panie Władysławie, niech ta głowa będzie opuszczona, byleby ta głowa myślała.

A czy pan sądzi, że gdyby Wyspiański chodził po bronowicach i prał po pyskach

Austriaków, mielibyśmy dzisiaj wesele?

No a jednak pozwalali wystawiać, pozwalali drukować, pisać.

A wie pan, co Niemcy drukują?

Umysł zawsze zwyciężał pięść.

Jeśliś mądry, powiedział Seneka, bądź pszczołą.

No a Seneka, jak panu wiadomo, w młodości był sercem, miał więc dużo

rozmyślenia.

Bądźmy pszczołami, pracujmy, pracujmy!

To znaczy, uczmy się.

A tę uwagę kieruję do pana.

Karolu, telefon do ciebie.

Przepraszam.

Mój Boże, gdyby nie pan.

Kiedy o tym teraz pomyślę, to... A co słychać u córki państwa?

Justyna? Zaręczyła się.

Gratuluję. Dziękuję.

Rozmawiałem właśnie w pańskiej sprawie.

Za dwa dni będzie pan miał gotowe dokumenty.

A zdjęć pana oczywiście nie ma. Nie, nie mam. A tutaj niedaleko na Grodzkiej

jest fotograf.

Dziękuję bardzo.

Pójdę tam jutro rano. To bardzo dobry fotograf.

Na razie spać, spać.

Widzisz, przecież się wali z nóg.

Nie poznaje mnie Pani? Nie.

Ojciec Pani jednak miał lepszą pamięć.

Który ten fajnie też nie robiła.

Tato? Tak?

Nie widziałeś gdzieś numeru 17?

Jest koło powiększalnika.

Proszę. Dziękuję.

Dzień dobry. Dzień dobry.

Co to ja? Tak, oczywiście.

Eee... Eee... No przecież pan... No, może jest jakieś ogólne podobieństwo,

ale charakter w ogóle nieokreczony. Nie, dlaczego? Bardzo dobrze pan wyszedł.

Tak pan sądzi? Tak, oczywiście.

No, może, może.

Dziękuję, do widzenia.

Do widzenia panu.

Słucham.

Pan do zdjęcia?

Nie. Poproszę dwa schabowe i pół litra.

Tato!

Jakiś dowcipny pan do ciebie. Dzień dobry panu.

Dobrze.

Proszę, niech pan wejdzie.

Dziękuję.

Co pan sobie życzy?

A co pani umie?

Niewiele.

Legitymacyjne czy portret?

Legitymacyjne.

Mógłby mi pan pomóc? Proszę.

Przeszkadza to? Przeszkadza.

Dziękuję.

Może pan usiądzie i przygotuje się.

Tato, jaka przesłona?

Pięć, sześć.

To pani pierwszy raz?

Tak.

Wolałbym z tej strony, mam lepszy profil lewy.

Oba ma pan świetny.

Proszę tu popatrzeć.

Uwaga.

Raz, dwa, trzy.

Dziękuję.

Pana nazwisko?

Wie pani... Jeśli pan wymyśla jakiś nowy dowcip, to proszę się nie wysilać. Mnie

i tak jest wesoło.

Ma pan numer 38?

O, dziękuję bardzo.

A pojutrze wystarczy?

Tak, tylko czy się rozpoznam?

Cieszę się, że się pan dobrze bawił.

Do widzenia.

Do widzenia.

No i proszę, i proszę.

Nie mówiłem?

Krakali, że nie pozwolą otworzyć uniwersytetu. A widzicie? Zgodzili się.

13. rozpoczynamy wykłady.

Widzisz, Władeczku? Jednak będziesz moim studentem.

Jeszcze nic nie wiadomo, panie profesorze.

Ale nie ośmieliliby się.

Nie otworzyć. Wiedzą dobrze, z kim mają do czynienia. To Jagiellonka.

Cały świat cywilizowany ująłby się za nami.

Wolą nie ryzykować.

Mroweczko, czy mój czarny garnitur jest odpracowany?

Ależ to jeszcze cały tydzień, Karol.

Ale nic podobnego.

Właśnie rektor powiadomił mnie, że jutro o dwunastej jakiś pułkownik Miller ma

wygłosić odczyt o poglądach rządu Rzeszy.

na wyższe szkolnictwo. Bo oczywiście będziemy wszyscy, żeby absencji nie

poczytywano za demonstrację. Jeszcze wszystko będzie dobrze.

No i widzisz?

Zmiękli bez mojego pistoletu.

Karolu, czy pójdziesz w lakierkach? No oczywiście.

Nie chodzi o tego szwaba.

Ale zbierze się w końcu cały senat.

To jest kolegium Majus? Nie, to jest kolegium Nowum.

Majus z tamtej strony.

To może ja poczekam na pana.

Nie, Władeczku, idź już. I w domu czekajcie na mnie. Nie bój się, wszystko

opowiem. A może chcesz zobaczyć Aulę?

Nie, dziękuję, panie profesor. To na razie. Do zobaczenia.

Widzę, że ten Miller to nie lada figura.

Czyżby się bali naszej prowokacji? Nie, nie przypuszczam. Chodźmy, bo późno.

Bardzo panów przepraszam. Udajemy się na uniwersytet. Proszę nas przepuścić. Ale

panie, przecież my jesteśmy zaproszeni.

Proszę nas przepuścić. Tam stoi oficer. Może porozmawiamy? Dobrze.

Jestem profesorem.

To moja legitymacja.

Jestem zaproszony na wykład kółkownika Miller.

Nie rozumiem, panie oficerze. Oto moja legitymacja. Jestem profesorem.

Dzień dobry.

Dzień dobry.

Dzień dobry.

No proszę.

Niby porządek niemiecki, a spóźnia się. Już po dwunastej.

Kolego, zegarek śpieszy.

Dwunasta jest właśnie w tej chwili.

Przez to, że usiłowaliście pracować w zakładach i prowadzić egzaminy, nie

pytając nas o pozwolenie.

Przez to, że usiłowaliście otworzyć uniwersytet, nie pytając nas o

zgodę.

Daliście dowód, że nie orientujecie się zupełnie w sytuacji, w jakiej

uniwersytet znajduje się obecnie i to co najmniej do końca wody.

Wasze usiłowania prowadzenia egzaminów i otwarcia uniwersytetu są aktem

złośliwym i wrogim względem Rzeszy Niemieckiej.

Zresztą Uniwersytet Jagielloński zawsze był centrum propagandy antyniemieckiej.

Uważajcie się za aresztowanych.

Zostaniecie przewiezieni do obozu jeńców, gdzie będziecie pouczeni.

o prawdziwej waszej sytuacji.

Pytań nie należy stawiać żadnych.

Odtransportowanie zaczyna się natychmiast.

Sądzę, że pan rektor zechce pochód otworzyć.

Dzień dobry.