Original subtitles

Marcinku, obszar niedaleko i szkoła.

Przecież ty jesteś mądry chłopczyk, wiesz, że trzeba się uniknąć. No, nie.

Do Wielkiej Nocy zleci jak dzwica czasno.

A nikt obejrzy, że ta od szkoły zejedzie bryczka z Józefem.

Po pana studenta.

A w domu co mażurków, co bawek, co klaczków z migdałami.

No, Enku.

Szkoła początkowa po wczoraj.

A to piękny, prosimy do domu, do domu. A, to przecież już duży kawaler. Tak,

Martinek rozumie, że rodzice czekują po nim wiele.

Bardzo wiele prosimy. Dziękujemy bardzo.

Ma się stać podporą.

Róż się durna.

Czemu ja mam?

Klubom całej rodziny.

Prosimy.

Trzeba iść, Marcinku.

Do widzenia.

No,

doda pan jeszcze dwa worki kasy, albo trzy i będziemy kwita.

Ależ pani jest nienasycona.

No, nie nasycone.

Proszę pana dobrodzieja.

Nie nasycona to ja nie jestem.

Liczmy, liczmy ile by pana kosztował korepetytor w gabronkach.

Trzydzieści rubli, najmarniej.

A i pokój osobny, i konia pod wierzch trzeba dać. Co tu mówić? A mąż osobny to

poświęci, bo przecież uczyć się będzie nie w szkole.

Naturalna rzecz.

To się tylko tak mówi.

Pani dobrze wiesz, że dlatego dziecko do was oddaję, bo mnie na

korepetytora nie dać.

O, Józia.

Uczy się i wychowuje u nas.

No przywitajcie się, moje dzieci. Będziecie się razem uczyć.

Powinniście więc żyć w drodze i pracować z zapałem.

Marcin.

No, Marcinku.

Przywitaj, że się, no.

No.

Marcin Borowicz.

Oj, Rosio.

Potężny gościowi klasy, bo pewnie ciekaw.

Może jeszcze ciasta?

Bardzo proszę.

Proszę. Może ten kawałek?

Oczywiście ja też zajmę się mężczyzną. Chodź.

To jest dyscyplina, dobica.

No i co tam?

Przecież pan Wiechowski przygotuje Marcinka do egzaminu nie gorzej, a nawet

daleko lepiej niż korepetytor.

A u pani Wiechowskiej będzie mu tak samo jak w domu.

Przecież on wie, że trzeba się uczyć.

Trzeba. No.

Helenko, na nas już pora.

Cóż, znowu ledwo słońce zaszło.

Księżyca nie ma.

A góry to góry. Ciemno, choć oko wygol.

Do widzenia, synku.

Zobaczę pani, wszystko będzie dobrze.

Dawaj lampę i poświeć fajnie.

Ale zamięknie.

Martysiu!

Martysiu! Martysiu!

Martysiu! Martysiu!

Martysiu! Martysiu! Martysiu! Martysiu! Martysiu!

Martysiu!

Martysiu!

Okulary się śniegiem zapchały i tyle.

Coś takiego, żeby taki duży kawaler, taki duży i w nocy uciekał.

Mógł zamarznąć, słyszy? Mógł zamarznąć. Zostaw to!

Ty wiesz, co on teraz czuje?

W samopobcym domu.

Wyrzuciliśmy dziecko.

Marcinek sam zgodził się pojechać.

A co miał zrobić?

Biedactwo.

Jutro rano pojadę do Owczar i zabiorę chłopca.

Ani mi się wasz!

Żebym tu po ścianach chodziła.

On się musi uczyć.

Musi być samodzielny.

Potem gimnazjum. Będzie jeszcze gorzej.

Trzeba go hartować.

Tak być musi.

Już.

Zgasz tę śmierdzącą fajkę.

Nie możesz zasnąć?

Przypomnij sobie jakiś wierszyk lub piosenkę.

Po co?

Jak będziesz ją w kółko śpiewał, to szybko zaśniesz. Ja tak zawsze robię.

Nie mogę sobie nic przypomnieć.

Służyłam u pana przez jedno lato. Dał cim,

cim, dał cim, cim.

Przepióreczkę za to. A ta przepióreczka latała,

skakała koło ogródeczka.

Służyłam u pana przez drugie lato.

Dał ci mi zim, dał ci mi zim koguta za to. Dał

ci mi zim, dał ci mi zim koguta. Koguta za to, a ten

kogut złoto pióry, latał po wsi, ganiał kury, a ta

przepióreczka latała, skakała koło

ogródka.

Ciekaw zobaczyć dzieci.

Najpierw trzeba się umyć, ubrać i zjeść śniadanie. No.

Spokój! Cisza!

Listik!

Masz tu pani Czes Gawronek, pokaż mu szkołę, bo ciekaw. No.

i żeby mi tu spokój był.

Tak się odczyta. Zazdumiamy się, co?

Nic, a nic.

Eee, nauczysz się.

Ja sobie myślałem, że trudno. A teraz i z tych inna pamięć umiem. I rachunki

robię po rusku, i diktowkę, i gramatykę. To trudno.

Rzeczotnik. Przymiotnik.

Zaimek.

Witajcie, duchowie.

Witamy naszego nauczyciela.

Bartłomiej Cieplak.

Bartłomiej Cieplak. Bartłomiej Cieplak.

Jeść będziesz doma.

Powiedz jest z miękkim znakiem.

Miękki znak, zrozumiałeś? Ty tępy zakutył biel.

Ręka.

Ręka i to już.

Ruka.

Co za naukę stąd brać mamy, że Pan Bóg jest sprawiedliwym sędzią?

Stąd, że Pan Bóg jest sprawiedliwym sędzią, tę naukę brać mamy.

Mamy.

Jeden.

Abyśmy się grzechu wstrzygli, jeśli chcemy ujść karania.

Marcinek!

Byliście dzisiaj grzeczni, więc zaśpiewamy teraz piękną rosyjską pieśń.

Po rosyjsku.

Jaka to litera? W. Nie, B, B.

Jak mi Bóg miły zatłukę. Ręka. Jaka to litera? B.

Czytaj. Szybciej.

Babcia siedzi na... Na czym?

Na stole.

Na krześle.

Mianownik.

Dopełniacz.

Wołacz.

Imienicielnie podjesz?

Radicielnie podjesz?

Radicielnie podjesz?

Czego się tak drze?

Tylko się tak drze.

No, namorduje się biedaczek.

Tylko się namorduje. Z tymi kołtunami.

Bardzo ładnie.

Robisz pętlety.

Pozdrawiam szanownych państwa i donoszę, że Marcinek przez ostatni miesiąc

zdumiewające uczynił postępy. Jest zdrowy i grzeczny. Na przednówku u nas

ciężko i uprzejmie proszę o dosłanie trochę mniaków, mąki i kaszy.

Kochani rodzice, u mnie wszystko dobrze.

Jestem zdrowy i umiem już czytać i pisać po rosyjsku. Jak się czujecie?

Jak?

O co chodzi?

Nie rozumiesz?

On pisze do nas po rosyjsku.

Do ojca i matki.

Pokazuje, że się uczy.

Po rusku? Do rodziców?

A jak ma się pochwalić?

Że zna alfabet, że składa słowa.

Nie chcę, żeby mój syn pisał do mnie po rusku.

Na miłość boską. Ja tego przeklętego języka uczyłem się w więzieniu.

Na katordze poznawałem cyrylicę. A on dzięki Bogu może używać go bez

Takie są czasy, Helenko.

I trzeba się z tym pogodzić.

I ty to mówisz?

Marcinek!

Marcinek.

I co?

Co na to powie?

Widzę, że za przeproszeniem w dupę dostał.

Za to, że buty ukradł.

Pożyczyłem. Mam dwie pary.

Nie, Marcinka, rzecz!

W czym chamskie dzieci chodzą?

Potem ja będę odpowiadać, zrozumiano?

Kapciuchowa odnosła.

Nic nie widział, nic nie czytał.

Jasne?

Mam taką samą w domu.

Co się stało?

Co się stało?

No gadaj wreszcie, no!

Inspektor.

Przyjeżdża w przyszłym miesiącu.

Awistacja, pewno?

Jak Bóg na niebie.

Pałaszewski powiedział.

Jak Pałaszewski powiedział, to znaczy, że pewno.

Daj jeszcze znać.

Obiecał pchnąć chłopaka na koniu. Przed kwiatem.

Małgośka! Co?

Małgośka!

Od jutra. Od jutra.

Okna? Firanki, podłogi, ściany, klasa. Wszystko na błysk.

Zrozumiano? Na błysk.

Odejdź, odejdź od niego, bo jeszcze nie daj Bóg posłańca przegapi.

Posłaniec jedzie.

Jezu, Jezu.

Lecz, lecz, wołać pana.

Panie, posłaniec.

Panie. Durna.

Rydek, Rydek, posłaniec. Jedzie.

Niech Cię pilnuje, żeby krzywa nie uciekła.

Mamy jeszcze godzinę.

Co się gapisz? Leć wypatrywać. Ja

spojrzę na klasę.

Matko Boża, Józefie Święty, dopomóżcie mi. Chryste miłosierne, Zbawicielo.

Schowajcie się gdzieś i niech ręka boska broni, żeby was inspektor zobaczył. No

już!

Witamy, Wasza Ekscelencjo. Co słychać, panie Wiechowski? Jak się panu wiedzie?

Dziękuję,

Wasza Ekscelencjo. Wszystko jak najlepiej.

Pozwól pan, że się przedstawię. Piotr Mikołajewicz Jećminiowski.

Jestem zaszczycony.

Bardzo prosimy. Jaka piękna, wiosenna pogoda. Proszę pan wejść.

Proszę, Wasza Ekscelencjo, tutaj.

Prowadź mnie pan od razu do klasy.

Ależ proszę, proszę.

Jak się macie, dziadki?

Cóż wy, kochani?

No co wy?

Witamy Waszą Ekscelencję.

Panie Nauczycielu, bądź Pan łaska, by wywołać któregoś z uczniów.

Chcę usłyszeć, jak czytają.

Wasza Ekscelencja raczy sam wkazać, którego.

Nie, proszę to zrobić.

Michcik Pietia.

Obecny. Czytaj.

Czy to zwierz ryczy w lesie głębokim, czy trąbi róg, czy ryczy grom?

Siedem razy dziewięć? Sześćdziesiąt trzy.

Szanowny panie nauczycielu, temu chłopcu w końcu roku, pojmujesz pan, należy się

najwyższa ocena.

Może wasza ekscelencja zechce go jeszcze przepytać z gramatyki?

Wyśmienicie. Nie, zostawmy już tego chłopca.

Wyrwij pan jeszcze kogoś.

Tak obojętnie kogo.

Warfałamijcie plak.

Obecny. Czytaj.

Proszę jeszcze kogoś wywołać.

Może jeszcze raz?

Obecny. Czytaj.

Głośniej.

A które z was dzieci umie czytać po

polsku? No nie bójcie się.

Ja. Ty umiesz?

No to przeczytaj, dziecinko, przeczytaj.

Daleko za wsią stała chatka malutka, a w niej mieszkała staruszka. A kto jeszcze

umie czytać po polsku? Ja, ja, ja. Ty umiesz? Proszę bardzo, przeczytaj.

Staruszka była bardzo samotna i bardzo biedna, ale każdego dnia

karmiła... A kto cię tak pięknie nauczył czytać po polsku, powiedz?

Pani... nauczycielowa pokazała nam z Kaśką durkowane.

Czytać dalej?

No tak.

Tylko jeden umie czytać.

Reszta syrabizuje.

Ale wszyscy pięknie czytają po polsku. I kto ich tego uczy?

Pańska żona.

Pan jako katolik i Polak prowadzisz polską propagandę.

To sprawa polityczna.

Litości.

Wielmożliwanie. Ja polską propagandę?

Do widzenia dzieci.

Uczcie się pilnie.

Starajcie się.

Łaski. Nie widzę rezultatów.

Księgi? Sądzisz pan, że to wystarczy w zamian za pensję, mieszkanie i

stanowisko? A moje wykazy?

Znam pańskie wykazy. To oszustwo. Ilu uczniów biegle czyta?

Oszustwo.

Jak to?

Nie można pan raczej wejść do mnie, choćby na chwilkę. Jak pan śmiesz.

Moje uszanowanie.

Bóg my ich uczy, a nie czytania.

Źle uczy przeklęty. Nie po katolicku uczy psia wiara. I po rusku, i po rusku.

Mówcie, mówcie, mówcie, milinki.

Ja i przyjechałem po temu, żeby zmienić, jak jest coś źle. No jak zimę gania, a

żadny modlitwy.

Rudkie pieśni każe śpiewać. Bóg my ich uczy, zamiast czytania. A to polskich

liter to nie ma.

Mój drogi, co za głupia pomyłka, jak łatwo skrzywdzić uczciwego

człowieka.

Panie Wiechowski,

będę o panu pamiętał i podwyższe pensje.

Zruszyłeś mnie pan tymi śpiewami.

Nasze rosyjskie pieśni.

To wspaniały pomysł.

Trzeba tylko, żeby dzieci lepiej czytały.

Więcej gorliwości, rozumiesz pan?

Starania.

Na mnie już czas.

Jestem bardzo zadowolony.

Więcej starania i pieśni.

To wspaniały pomysł. Do widzenia.

A wy czego chcecie?

Bardzo dziękuję waszej ekscelencji. Bardzo dziękuję.

Z

całego

serca dziękuję.

Ruszaj. Szybko.

Do widzenia. Z Bogiem.

Dawać tu cieplaka.

A masz.

Babki zapytaj.

Po rosyjsku nie chcesz śpiewać? To masz. To jeszcze raz.

Wynoś się.

Nie po katolicku uczyłem?

Sprawiedliwie.

Nauczysz się jeszcze śpiewać i to cienko.

Która tam mamka na mnie pyskowała?

Winki?

Kapciuch. Dawaj go, Bichcik, dawaj!

UCHODZI! UCHODZI, BĄD WIEC CIE DOSTANIE!

A Paluchowa gadała, że po rusku śpiewać każe.

Użyłam ptana przez ugiele, to dał cim, cim i dał cim, cim.

Koguta za to dał cim, cim i dał cim, cim. Koguta za to...

Gdzie pani dziewczyna?

Jezus, Marcia.

Co się stało?

Co z Niną?

Śpi.

Ciekłą wodę, ubrania i herbatę z malinami.

Gdzieś go znalazł.

Niedaleko, w lesie.

Mówił co?

Mam rota, bo to owczar szedł na piekto.

A Marcinek las zna, zmęczył się.

Bóg ci zapłaci.