Original subtitles

EEN NETFLIX ORIGINAL- DOCUMENTAIREREEKS

Ik dank God voor de vrijheden die wij hebben in dit land.

Zelfs het recht om de vlag te verbranden, daar ben ik trots op.

Maar ik zal je wat zeggen...

We hebben ook... Ik zal je wat zeggen.

We mogen ook wapens dragen en wie mijn vlag verbrandt, schiet ik neer.

Maar met liefde, zoals een goede Amerikaan.

In de jaren 60 en 70 was Amerika verdeeld...

...betreffende kwesties als ras, oorlog, vrede...

...en een hevige strijd over wat het betekent een patriot te zijn.

Wij bepalen wat Amerika voor land zal zijn.

We hebben het mooiste land ter wereld.

Dit vind je nergens.

Volgens Mr Nixon spreekt Johnny Cash tegen heel Amerika.

Hij zag de symbolische waarde van Johnny Cash.

GEHEIME OPNAMEN

NIXON: Cash betekent countryfans.

ASSISTENT: Dat levert kiezers op.

NIXON: Ja, in het zuiden.

Nixon zocht contact met het midden van Amerika.

En daar was Johnny Cash het toonbeeld van.

We werden gebeld door het Witte Huis. Het was president Nixon.

Hij nodigde Johnny uit om daar een concert te geven.

President Nixon wilde dat John redneck countrysongs zou zingen.

Countrymuziek koppelen aan de zaak van de president...

...en het resultaat was een ramp.

Hoe kon de president zo kleingeestig zijn?

Johnny verkeerde in tweestrijd.

Het was voor hem een bepalend moment.

Dames en heren, Johnny Cash.

Dank u wel. Dank u.

Wie ging er nou naar het Witte Huis?

De Johnny Cash van 'Folsom Prison Blues'...

...de rebel.

Waarom zit jij hier?

De man die zijn middelvinger opstak naar de baas...

...of die godvrezende man die weer vader zou worden...

...de gospels zingende Johnny Cash.

Hoe kun je allebei zijn?

Waar stond Johnny Cash voor?

Carl Perkins schreef een nummer dat alles uitlegt.

We gaan terug naar huis, naar de tijd dat ik een jochie was...

...en we om de piano heen stonden...

...en mijn broer en ik deden mee. Mama zong tenor, papa zong bas.

ik herinner me mijn jeugd zware tijden, we hadden het slecht

ZUS VAN JOHNNY CASH

Johnny is geboren in Kingsland, in zuid-Arkansas.

arme mensen waren we ploeterend op de akkers

maar met de familie in een kring zongen we hardop

Toen we naar Dyess verhuisden...

...was Johnny drie.

zingen helpt de verwarde ziel

maar eens, en die tijd komt snel zing ik weer met ze mee

dan sta ik weer in die familiekring bij de troon

HUIS VAN ZIJN JEUGD

Al die huizen hadden een schuur...

...een kippenhok en een stal waar ze hun varkens fokten...

...en vlees lieten rijpen.

En ze hadden een muildier, en acht hectare land.

Het was echt prachtig.

VRIEND VAN CASH

Dyess was een project van Roosevelt.

Ze verhuisden mensen die in een uitzichtloze situatie zaten...

...om ze zo een kans te geven.

mijn kleren zijn versleten en mijn schoenen zijn kapot

maar ik ben een rijke jongen sinds mijn geboorte

We waren gelukkig.

BROER VAN CASH

We hadden altijd wel te eten en kleding.

We waren blij dat we deel uitmaakten van de American Dream.

We werkten elke dag in de katoenvelden, zingend.

Oude kerkliedjes die we kenden, we zongen samen.

Gospelliedjes of countrysongs...

...die over ons leven met de Heer gaan.

Johnny's grootvader was een predikant.

Bijna zijn hele familie bestond uit predikanten.

Ze spraken van hel en vervloeking...

...en hoe het is als je niet het juiste leven leidt.

John was conservatief, omdat zijn ouders dat waren.

Zo ging dat daar.

Niemand in onze familie had kritiek op de regering.

Wie de president ook was.

We hielden van de Amerikaanse vlag.

Mijn vader hees hem elke dag, tot zijn dood.

Johnny hield van Amerika.

Hij vond dat je je regering moest steunen...

...en de president.

Hij was een van de meest vaderlandslievende mensen die ik ken.

In 1968...

ANTIOORLOGSACTIVIST

...werd patriottisme controversieel.

In Amerika zien we nu steden gehuld in rook en vlammen.

's Nachts horen we sirenes.

Amerikanen sneuvelen op slagvelden in het buitenland.

We zien Amerikanen die elkaar haten, tegen elkaar vechten...

...en die elkaar doden.

SPEECHSCHRIJVER VAN NIXON

Alles kwam toen tegelijk.

Vrij zijn is niet alleen een recht, maar ook een plicht.

Demonstraties voor burgerrechten.

Een oorlog die niemand wilde.

We zullen Vietnam verdedigen tegen de communisten.

Het land raakte verdeeld in haviken en duiven.

De duiven waren tegen de oorlog, de haviken wilden doorgaan.

Wat willen we? Vrede. Wanneer komt die er? Nu.

En die twee kanten, allemaal Amerikanen...

...die van hun land hielden, voerden een oorlog tegen elkaar.

Het was de perfecte storm...

...en Nixon begreep dat.

Ik zeg vanavond...

REPUBLIKEINS CONGRES

...dat het onze prioriteit heeft...

...om een eind te maken aan de oorlog in Vietnam.

In 1960 verloor Nixon de verkiezingen van Kennedy...

...en dat traumatiseerde hem.

In 1968 probeerde hij het weer...

...in een poging zijn carrière te redden.

Het is tijd voor een eerlijke regering in de Verenigde Staten van Amerika.

Dank u wel. -Bedankt, meiden.

Mijn vader was nooit bang om het voor iemand op te nemen.

ZOON VAN CASH

En hij probeerde altijd mensen te helpen.

Zo eenvoudig zat hij gewoon in elkaar.

Het had niets met politiek van doen.

Dank je wel.

Het komt door de dood van zijn broer.

aan een zingende bergbeek

Mijn vader en zijn broer Jack waren elkaars beste vrienden.

Jack was een dienaar Gods toen hij 14 was.

Hij las altijd in de Bijbel.

Hij wist zeker dat hij pastor zou worden.

Ze waren onafscheidelijk.

maar vlees en bloed kan niet zonder vlees en bloed

ik kan niet zonder jou

Op zaterdag deden Johnny, Jack en mijn andere broers...

...wij allemaal, klusjes om mama te helpen.

In mei 1944 was Jack een paal aan het doorzagen.

Hij duwde de paal in de zaag...

...en werd toen in de zaag getrokken.

Het was verschrikkelijk.

Johnny huilde en hield zijn hand vast...

...en riep: 'Laat iemand wat doen.'

Het was echt vreselijk.

De dag na de begrafenis...

...werkten we weer in de katoenvelden.

Ik kan niet uitleggen hoe leeg het voelde, en de pijn.

Johnny's ouders Ray en Carrie, en de 12-jarige Johnny...

...moesten met die last leven.

Het was slopend.

Ze werkten elke dag en schoten niets op.

Ray Cash, die dacht dat Dyess zijn beloofde land was...

...ontdekte dat dat niet zo was.

Jack zou predikant worden.

De zoon van Dyess die het zou maken.

Johnny was een gevoelige jongen.

Maar daar was geen plek voor.

Geen plek voor dromers in Dyess, in het Arkansas van de jaren 40.

Ray raakte zo verbitterd, hij kreeg een hekel aan zijn zoon.

Hij keek naar Johnny en zei dan: 'Jij was niet de goede zoon.

Jij had moeten sterven.'

Johnny Cash groeide op met een minderwaardigheidscomplex.

Hij zou nooit waar kunnen maken...

...wat zijn vader van hem verlangde.

Er was iets gebeurd met mijn vader, er zat een diepe wond in hem.

Een diepe kuil.

Er werd ook een drijfveer geïnstalleerd...

...en al die verschillende gezichten van Johnny ontstonden toen...

...door dat tragische verlies.

25 JAAR LATER

Een bajes is een bajes.

Meer is het niet.

Jullie gaan genieten.

Hij heeft veel met jullie te bespreken. Mr Johnny Cash.

Mijn vader wist wat lijden was.

Om je verloren te voelen.

Hij kon zich inleven in het lijden van anderen.

Hij zong voor hen die een steuntje in de rug konden gebruiken.

In januari 1968...

...trad Johnny Cash op in Folsom Prison, voor de gedetineerden.

ik hoor de trein al komen rijdend door de bocht

ik heb geen zon gezien ik heb geen idee wanneer

ik zit in Folsom Prison en de tijd schrijdt langzaam voort

Hij keek naar een paar gasten...

...en zag de wanhoop in hun blik...

...en dacht: dat had ik kunnen zijn.

Ik heb ook misstappen gemaakt. Dat had ik kunnen zijn.

ik schoot een man neer in Reno om hem dood te zien gaan

Hij had opnameapparatuur bij zich, hij wilde dat mensen zouden horen...

...hoe rauw het was om voor die mannen op te treden.

John had iets met gedetineerden...

...en mensen met drugsproblemen.

Mijn vader zat vol liefde. Vol geloof. Hij werkte hard.

Een selfmade man.

Maar hij was ook een paar keer behoorlijk hard gevallen.

TOURDE MET CASH

Alcohol en drugs veranderen je karakter...

...en je uiterlijk, en hij maakte al die fases door.

Hij kon liegen. Hij worstelde. Hij maakte fouten.

Dan was hij een ander mens.

Mijn vader had nooit gezeten...

...maar ze zagen hem als een van hen.

Hij was de kampioen van de underdogs, de onderdrukten.

Heb je politieke ambities?

Nee, helemaal niet.

Als iemand zegt:

'Ben ik mijn broeders hoeder?' Dan liegt ie, want dat ben je wel.

In mei 1968 kwam Johnny Cash at Folsom Prison uit.

'Folsom Prison Blues' komt op nummer 1.

Hij wordt gezien als Johnny Cash, de rebel.

En dat sloeg aan bij een breed publiek.

Mensen hielden wel van dat rebelse.

Maar toen ze dachten hem te kennen, veranderde hij weer.

Het album van het jaar: Johnny Cash at Folsom Prison.

Hij had heel veel countrysongs...

...die op de poplijst kwamen.

Daarom was hij zo succesvol.

Werkelijk iedereen luisterde naar Johnny Cash.

Eind jaren 60 stijgt zijn ster nog harder...

...net als die van Mr Nixon.

Hij wordt president in 1968.

Na een nederlaag acht jaar geleden, en nu dan die nipte winst...

...kan ik dit zeggen: Winnen is een stuk leuker.

Maar we wonnen maar nipt, met 43 procent.

ADVISEUR VAN NIXON

Ik, Richard Milhous Nixon, zweer plechtig...

...dat u trouw uw plicht zal vervullen...

De strategie die Nixon gebruikte om de verkiezingen te winnen...

...is daarna door elke Republikeinse kandidaat gebruikt.

De zuidelijke strategie spreekt racisten aan...

VERBRAND DE VIETCONG

...en conservatieven.

Met teksten als 'de stille meerderheid'.

De zuidelijke strategie was om het zuiden te behouden...

...en in het kamp van Nixon te plaatsen.

Dan praten we over traditionele conservatieven...

...die Amerikanen in Vietnam steunen...

...en opstaan tegen antioorlogbetogingen.

Zij staan voor de normen en waarden van het midden van Amerika...

...tegenover de sociale en culturele revolutie.

EERSTE PRESIDENT IN DE GRAND OLE OPRY

Vrede in de wereld is niet alleen afhankelijk van Amerika's leger...

...het beste ter wereld...

...maar ook van ons karakter, onze liefde voor ons land...

...onze bereidheid om voor de vlag te gaan staan...

...en dat doet countrymuziek.

Tijdens zijn presidentschap, ook tijdens zijn tweede termijn...

...bleef hij het zuiden steunen.

Hallo, ik ben Johnny Cash.

In 1969 werd The Johnny Cash Show voor het eerst uitgezonden.

Hallo, allemaal.

Het was een variétéshow...

...en niemand had zoiets ooit gezien.

Het was zeker uniek voor de countrymuziek.

hij genas de leproos en de lamme

Hij zong gospelliedjes.

Hier is mijn broer Tommy Cash.

Hé, Tommy. Welkom.

doe wat je goed kan, jongen

Het was een familieding.

ECHTGENOTE VAN CASH

iemand die nooit zwak is maar altijd sterk

Hij had een speciaal onderdeel, genaamd Ride This Train.

Ride This Train is gemaakt in San Antonio, Texas...

...Springfield, Missouri en Boise, Idaho.

Het was een typisch Amerikaanse ervaring.

Er kwamen mensen op tv die helemaal niemand kende.

Maar niet alleen countrymensen.

Applaus voor Miss Joni Mitchell.

Bob Dylan.

liefde is genoeg dat is waar het om gaat

En Pete Seeger.

Lekker.

Allemaal leden van de antioorlogbeweging.

Er zijn mensen die zeggen:

'Hoe durf je als goed Amerikaan...

...een communist als Pete Seeger uit te nodigen?'

De Pete Seeger die ik ken...

...en waar June en ik van houden...

...is een van de beste Amerikanen die ik ken.

Maar Pete Seeger was daar niet...

...om protestliedjes te zingen.

Dit was een niet-politiek programma.

Mijn vader was geen aanhanger van een partij.

Een Republikein kon hem claimen, maar een Democraat ook.

En dat vond ie allebei prima.

ik heb mijn ogen altijd wijd open

John liep over de politieke grens.

ik loop over de grens

Ja, hij probeerde over de grens te lopen.

Ze zeiden: 'Hij eet van twee walletjes.'

omdat je van mij bent ik loop over de grens

Dit was in een tijd...

...van enorme sociale oproer.

Johnny Cash deed er niet aan mee. Hij was niet politiek.

Hij koos geen partij.

Dank u wel.

Neutraal blijven tussen die tegenpolen...

...zowel cultureel als politiek, da's lastig.

En het werd steeds moeilijker om neutraal te blijven.

Vrede, geen oorlog.

In het najaar van 1969...

...demonstreerden honderdduizenden mensen...

...tegen het Vietnam-beleid van Nixon.

We zijn te vaak teleurgesteld door het optimisme van onze leiders...

...in Vietnam en Washington. Het vertrouwen...

Toen sommige media zich gingen richten op het falen van het beleid...

...ontstond er een kloof...

...tussen wat de regering zei en wat de media lieten zien.

In het midden van de oorlog gingen we inzien...

...dat we werden voorgelogen.

Daardoor werd de kloof nog breder.

De radicale berichten die jullie elke avond op tv zien...

...staan niet voor de meerderheid...

...en voor de leiders van morgen.

Nixon was doodsbang...

ADJUNCT-STAFCHEF VAN NIXON

...voor die nog jonge demonstranten.

Eén, twee, drie, vier. Tricky Dick maakt de wetten hier.

Hij zei wel eens tegen me: 'Wat begrijpen die jongeren nou niet?'

Wij vonden dat juist wij patriotten waren.

Hij wilde ze als beschamend wegzetten.

Het was een revolutie.

Ik zei tegen de president: 'Als we nu niets doen...

...is het afgelopen met uw presidentschap.'

Ik wil het hebben over een onderwerp dat alle Amerikanen zorgen baart.

De oorlog in Vietnam.

De burgers hebben recht op de waarheid...

...maar als president van Amerika...

...zou ik mijn eed geweld aandoen...

...als ik ons beleid...

...laat bepalen door een demonstrerende minderheid.

Amerika mag niet door Noord-Vietnam verslagen en vernederd worden.

Dat kunnen alleen Amerikanen doen.

Daarom vraag ik u...

...de zwijgende meerderheid, mijn landgenoten...

...om uw steun.

Ik heb een plan ingediend dat deze oorlog moet beëindigen.

Op een manier die ons dichter bij ons grote doel brengt.

Een rechtvaardige en duurzame vrede.

Johnny Cash stond, zoals de meeste zuiderlingen....

...achter de president en zijn strategie om de oorlog te beëindigen.

In zijn tv-show zei hij:

Mijn familie en ik staan achter de president van Amerika...

...in zijn strijd voor een rechtvaardige en duurzame vrede.

Hij werd omringd door een crew en producers...

...die uit Californië en New York kwamen...

...en niet wisten wat ze hoorden.

'Wat doe je nou?

Je hebt de helft van je publiek verstoten.

Dit is ongehoord.'

Johnny Cash zei: 'Het blijft erin anders kom ik niet meer terug.'

En ze lieten het erin.

En die boodschap van Johnny...

...belandt ook in het Witte Huis.

En de president schrijft een brief.

'Beste Mr Cash...

...Pat en ik zijn u zo dankbaar over wat u over ons zei.

Wij zoeken een eervol einde aan deze oorlog.

Dank u voor uw steun. Richard Nixon.'

Johnny Cash was een van mijn favorieten sinds de jaren 50.

Dus ik zei, samen met anderen: 'Johnny Cash moet naar het Witte Huis.'

Ik was aan het werk in huize Cash...

...toen we gebeld werden door het Witte Huis.

En het was president Nixon.

We zeiden: 'Wat? Wat?'

Hij nodigde John en June uit, en de hele familie Cash...

...om naar het Witte Huis te komen...

...en dat Johnny dan een concert zou geven.

Johnny Cash in het Witte Huis symboliseerde...

...het draagvlak dat Richard Nixon probeerde te krijgen.

En dan heb ik het over die miljoenen arbeiders...

...die achter Nixon stonden en van Johnny's muziek hielden.

Nixon hield van klassieke muziek, maar wij overtuigden hem...

...van het nut...

...zowel cultureel als maatschappelijk.

Johnny Cash stond voor Nashville, voor country en western.

Dat is onze cultuur.

Een gewoon iemand die niet op Woodstock had gestaan.

Hij en June waren door het dolle.

June liet een jurk maken.

Hangt nog steeds in het museum.

Iedereen wilde erbij zijn.

Er kunnen maar 250 mensen in de East Room...

...en het Witte Huis had nog nooit zoiets meegemaakt.

Ze kregen verzoeken uit alle hoeken van het land...

...voor een kaartje.

Plotseling was iedereen een vriend van Johnny Cash...

...en zijn vrienden werden beste vrienden.

Nixon wilde dat mijn vader 'Okie from Muskogee' zou zingen.

ik ben een trotse 'Okie' uit Muskogee

Een plaat van Merle Haggard en een grote countryhit.

we roken geen marihuana in Muskogee

we verbranden onze dienstoproep niet op straat

Het ging over de normen en waarden van iemand in Muskogee, Oklahoma...

...en hoe hun leven verschilde...

...van de hippie-cultuur in San Francisco.

Het andere nummer was 'Welfare Cadillac'.

Een nummer dat de draak steekt met mensen in de bijstand.

ik werk niet veel

ik ben al mijn hele leven arm

mijn enige bezit zijn tien kinderen en een vrouw

ik wou dat dit huis van mij was maar het is maar een schuur

maar ik rij wel in een gloednieuwe Cadillac

PERSBERICHT

Toen er een persbericht uitging, van de staf van het Witte Huis...

...dat president Nixon om die nummers had gevraagd...

...volgde er meteen een felle reactie in de media.

Countryzanger Johnny Cash treedt op in het Witte Huis.

En er zijn nu al protesten te horen.

Met name over een liedje.

Het plaatje zit in jukeboxen in het hele land. 'Welfare Cadillac'.

Over een man die zijn uitkering ophaalt in een grote auto.

Het was op het nieuws.

Het stond in Time Magazine, en in kranten.

'Nixon wil dat Cash deze nummers zingt.'

Er klinken protesten van burgerrechtenleiders.

Eentje zegt: 'Zo'n nummer is slecht voor de bijstand...

...en irriteert de belastingbetaler.'

Hoe kon de president hierom vragen en burgers zo neersabelen?

Een woordvoerder zei dat de president niet weet of Cash het gaat zingen.

De reactie van het kamp van Cash luidde als volgt:

'Johnny is ze aan het repeteren.'

Johnny zingt wat de president wil horen, en dit is wat de president wil.

De president heeft John gevraagd te komen zingen...

...op dit grote culturele gebeuren.

Een groter podium is niet denkbaar.

Maar de politici in het Witte Huis hadden een ander plan.

Ze wilden Johnny Cash gebruiken voor hun zuidelijke strategie...

...met name vanwege de Senaatsverkiezingen in Tennessee.

Sinds de Burgeroorlog was Tennessee een Democratische staat...

...maar nu krijgt de nieuwe Republikeinse partij daar voet aan de grond...

...en de oude Democratische partij is stervende.

Ik ben het eerste doelwit van de zuidelijke strategie.

En president Nixon, in het Witte Huis...

...heeft als zijn instrument gekozen:

Congreslid Brock uit Chattanooga.

Ik dank je voor je hulp. Tot ziens.

Bill Brock is een fanatieke aanhanger van de zuidelijke strategie.

William Brock III, met een smetteloze staat van dienst...

...in het Huis van Afgevaardigden.

Bill Brock nam het op tegen Tex Ritter om senator in Tennessee te worden.

Hallo, Harry. -Hallo.

Tex Ritter. -Goedenavond.

Tex Ritter was een oude countryzanger.

Cash was een vriend van hem.

En er was een memo, geschreven door ene Murray Chotiner...

...een maand voordat Cash in het Witte Huis zou optreden.

Er stond in: 'Aan Rob Haldeman, van Murray Chotiner.

Johnny Cash is populair onder een bepaald soort kiezers.

Uiteraard zal hij geen kritiek hebben op Tex Ritter...

...die het opneemt tegen Congreslid Bill Brock...

...voor de Republikeinen.

Tijdens het optreden in het Witte Huis zou het zinvol zijn...

...als de president Johnny Cash instrueert...

...geen campagne te voeren voor Tex Ritter.'

Nixon richtte zich tot de zwijgende meerderheid.

Maar in plaats van gebruik te maken van Johnny Cash...

...identificeerde Nixon zich met hem.

Hij zag ze als zielsverwanten vanwege hun moeilijke jeugd...

...en alles wat ze hadden bereikt...

...hadden ze aan zichzelf te danken.

Nixon had inderdaad een hardhandige vader.

Op die verlieslijdende citroenkwekerij in Californië.

Twee van zijn broers zijn overleden aan TBC.

En hij groeide op in armoede.

En vanwege die parallellen...

...dacht Nixon dat hij Johnny Cash begreep.

Hij dacht te weten wat voor type Cash was.

Maar als iemand wordt uitgenodigd in het Witte Huis...

...ligt er altijd politiek gevaar op de loer.

Tijdens de ambtsperiode van Johnson...

...werd Eartha Kid uitgenodigd in het Witte Huis.

Daar hekelde ze Lyndon Johnson...

...voor zijn Vietnam-beleid.

En er gebeurde nog een keer zoiets.

President Nixon, stop met bommen gooien op mensen, dieren en planten.

U gaat elke zondag naar de kerk en bidt tot Jezus.

Als Jezus hier nu zou zijn, zou u geen bom meer gooien.

Ga toch weg.

Maar Nixon schatte in dat Cash geen gevaar zou vormen.

Maar het Nixon-kabinet wist niet...

...dat mijn vader wel degelijk wist wat er in de wereld speelde.

Bijvoorbeeld: Hij was een voorvechter van rechten voor indianen.

Dus hier waren ze?

Ja, helemaal van deze berg...

INDIANENRESERVAAT

...tot aan die beek.

De overheid zette machinegeweren in...

VRIEND VAN CASH

...en doodde vrouwen en kinderen bij Wounded Knee.

Ze schoven ze in een massagraf.

Amerika loog over de wreedheden tegen de Amerikaanse indianen.

Johnny Cash hoorde de echte verhalen.

Zijn dat de namen?

Hij ontmoette verschillende stammen...

...die problemen hadden over van wie het land was.

Ze zagen ons als outsiders...

...en Johnny Cash voelde zich ook een verschoppeling...

...die zich moest bewijzen voor een samenleving...

...die onderdrukte mensen niet accepteerde.

Het mooie was dat Johnny Cash erover zong.

Bitter Tears ging over de inheemse bevolking...

...en het was echt uniek.

Hij deed nummers als 'The Ballad of Ira Hayes'.

Ira Hayes was een jonge Pima-indiaan die bij de mariniers ging.

Hij was een van de mannen die de vlag hesen in Iwo Jima.

en toen de strijd voorbij was en de vlag gehesen werd

was een van de mannen die dat deed de indiaan Ira Hayes

Ira Hayes stierf een trieste, eenzame dood...

...door drank en depressies.

Johnny Cash, een atypische zoon van het zuiden...

...zingt over sociale misstanden...

...wat niet echt standaard is...

...voor mensen uit Tennessee of Arkansas of Louisiana.

Bitter Tears werd geboycot door de muziekindustrie...

...en John was woedend.

Dat haalde de rebel in hem naar boven.

Hij schreef de muziekindustrie een brief...

...die hij als een paginagrote advertentie liet plaatsen in Billboard Magazine.

'Waarom draaien jullie 'Ira Hayes' niet?

Dit nummer heeft een bedoeling. Dit nummer is belangrijk.

Oké, countrywereld, draai dit.'

Johnny Cash gaf ons een stem, wij die niet gehoord werden.

En wat het Witte Huis ook niet wist...

...is dat Johnny Cash de persoonlijke kant van de oorlog kende.

Zijn inzicht veranderde.

zijn overlijden stond heel klein in de krant

Jan Howard is een bekende ster van Grand Ole Opry.

Ze zong jarenlang met de familie Carter en Johnny.

Mijn oudste zoon Jimmy moest in dienst.

Hij zei: 'Ik ben niet beter dan anderen.

Ik red me wel.'

hij groeide op op een boerderij even buiten de stad

Haar zoon zat in Vietnam...

...en werd gedood.

Johnny Cash was helemaal van streek.

Hij schreef een nummer, genaamd 'Route 1 Box 144'.

Het is een zeer...

...stil, welsprekend statement...

...over oorlog.

zijn lichaam kwam terug met het vliegtuig en met de trein

Zoals zovelen in dit land...

DIENSTPLICHTLOTERIJ

...die uit de velden en hun huizen moesten komen...

...en naar Vietnam werden gestuurd.

hij was president of zoiets

op Route 1 Box 144

Mijn vader steunde mensen binnen de strijdkrachten.

Hij had zelf bij de luchtmacht gediend...

...tijdens het Koreaanse conflict.

Hij had niets met politieke meningen...

...en of een bepaalde strijd goed of fout was...

...en steunde de jonge mannen en vrouwen aan het front...

...die hun levens voor ons geven.

Dus hij trad in Vietnam op voor de troepen.

ik zei op een ochtend tegen mijn vrouw

we zijn overal geweest soms wel twee keer

en ik nam nog wat ham en ze zei: nog nooit in Vietnam

JOHNNY CASH TREEDT OP VOOR DE TROEPEN

Hij ging in december 1969 naar Vietnam.

Een paar maanden voor het concert in het Witte Huis.

Hij en June lagen in de tent...

...te luisteren naar de granaten.

Naar het geluid van de oorlog. Van stervende mensen.

Van het bloedbad. Dat maakte grote indruk op hem.

we zongen ons laatste nummer

en we kropen in bed voor wat rust en vrede

maar het was niet vredig

het was niet rustig

Ik was met mijn vader in Vietnam.

We stonden op het vliegveld, klaar om terug te vliegen...

...en ik zei: 'Dat zijn John en June Cash.'

Ik ging naar ze toe...

...en ik zei: 'John, wat doe je hier in Vietnam?'

En hij zei: 'Ik ben zoekende.

Ik ben verward om wat hier gebeurt.'

Hij zei: 'Jimmy, ik ben opgegroeid in een baptistenkerk in Arkansas.

Ik weet wat goed is.'

Hij zei: 'Wat mij verwart, is wat er met onze soldaten is gebeurt.'

Het had hun moraal, hun geestkracht ondermijnd.

Omdat ze hoorden wat er thuis allemaal gebeurde.

Omdat ons land zo verdeeld was.

Sommigen waren gaan denken:

Waarom doen we dit? Waarom zijn we hier?

Omdat de politiek zo'n grote rol was gaan spelen...

...in Vietnam.

Ze...

...zochten naar...

...een sprankje hoop.

Daar hebben we om gebeden.

Soldaten en gedetineerden hebben veel gemeen.

Er ontstaat altijd een soort broederschap.

Ze delen veel dezelfde gevoelens.

De eenzaamheid, de verveling...

...en de afzondering.

Hij zei: 'Ik wil dingen doen.

Ik moet nu iets doen met mijn stem.'

Elke dag leven we met de Heer.

We doen wat we kunnen om onze naaste te helpen.

En bovenal lief te hebben.

Een van de mensen die naar Johnny Cash keek...

...was deze superster predikant: Billy Graham.

President Nixon en dr. Graham waren al tientallen jaren vrienden.

Billy Graham belde John en zei: 'Mag ik Mr Cash ontmoeten?

Mijn zoon is een rebelse tiener.

Ik wil graag Johns advies.'

Op een zondag in december 1969...

...kwamen Billy en Ruth Graham eten bij de familie Cash.

Billy Graham zei tegen hem:

'Johnny, jij bent iemand die de jeugd aanspreekt...

...omdat je zo authentiek bent en dat is wat ze zoeken.

En ik hoop dat je die gave gebruikt...

...voor het goede doel...

...als je tot jongeren spreekt.'

En de zoon van een boer uit Arkansas...

...hoorde dat aan.

June was vijf maanden zwanger. Dit werd hun eerste kind samen.

Hij was misschien niet de beste vader...

...voor die vier meisjes uit zijn huwelijk met Vivian.

Maar hij dacht aan wat hij moest doen voor de toekomst.

En toen Billy weg was, zei John tegen zijn vader: 'Nou, pap...

...Billy Graham heeft net bij me gegeten.

Dat is best goed, hè?'

En Ray zei: 'Je bent helemaal niks. Dat stelt niks voor.'

Het was vreselijk.

Zijn leven lang zag mijn vader strijd en problemen.

Toen ik geboren werd en gezond bleek...

...werd ie weer blij.

Hij was dolgelukkig. Hij zag het als een zegen.

Dit was de kans om de vader te worden die hij nooit had gehad.

Hij doet het goed hè, mam? -Heel goed.

John was zo geïnspireerd door die ontmoeting met Billy...

...en dat hij vader was geworden, dat hij een nummer schreef...

...over jonge mensen en de toekomst.

Houston, we hebben 'n probleem.

In dezelfde week als het Witte Huis-concert...

...strandde de Apollo 13 in de ruimte.

De Apollo 13 heeft een probleem met de aandrijving.

Maar ze keerden veilig terug op aarde.

Wat een schitterend gezicht.

En welkom thuis.

Daar is de geestkracht waarop Amerika is gebouwd.

Johnny Cash zou die avond in het Witte Huis staan.

We kwamen aan op de middag dat de Apollo 13 in zee was geland.

We hadden er zin in, ook al wisten we dat het voor tumult zou zorgen.

En demonstraties en geweld. En veel haat aan beide kanten.

Maar we gingen geschiedenis schrijven. We keken er echt naar uit.

Er waren veel Congresleden uit het zuiden.

De staf van het Witte Huis.

H.R. Haldeman, de stafchef...

...was een grote Johnny Cash-fan, was erbij.

Net als andere leden van het Nixon-kabinet.

Iedereen wilde erbij zijn. Het was heel erg druk.

Dit waren allemaal conservatieve supporters van de president.

John had zijn familie uitgenodigd.

Al zijn broers en zussen waren er. Zijn vader Ray was er.

Hij had voor het eerst een smoking aan.

We droegen van die prachtige lange jurken.

We waren in het Witte Huis, bij de president.

Het was geweldig en eng en prachtig, allemaal tegelijk.

Ik was net een maand oud...

...toen ik een dutje deed in het bed van Lincoln.

We heten u welkom op deze avond in het Witte Huis.

Het is lastig om Johnny Cash adequaat te omschrijven.

De muziek die hij vertegenwoordigt...

...heet country en western.

Maar ik noem het Amerikaanse muziek. Want het vertelt over Amerika...

...en raakt de harten van alle Amerikanen, noord, oost, west en zuid.

Dames en heren, Johnny Cash.

Ik was een tikje nerveus, want je weet nooit of het werkt.

Dit is een ander publiek.

En mensen in smoking en lange jurken gedragen zich anders.

Ze zijn niet zo los en vrolijk als normaal.

Dank u wel.

De president en de first lady kijken naar je...

...en je denkt: ik hoop dat het lukt.

We willen u een stukje ziel van het zuiden laten zien.

hij kreeg zijn bevelen in Monroe

Ik had totaal geen idee wat we zouden gaan spelen.

Het had ook weinig zin om met Johnny Cash te repeteren.

Want hij wist ook nooit wat hij ging doen.

arme jongen

Mijn vader had besloten die twee songs van de president niet te zingen.

Papa, dit weet je nog wel.

hoe hoog staat het water, papa? anderhalve meter en het stijgt

De president en het publiek hadden geen idee wat hij wel ging zingen.

en het stijgt

Ik krijg veel vragen over oorlog...

...drugs en jeugd.

Dit en dat. Nou...

We hebben gestaan op een luchtmachtbasis in Vietnam.

We traden op voor de mannen.

Voor zover de tijd het toeliet.

Iemand zei: 'Je bent nu een havik, je was in Vietnam.'

Maar als je de gewonden ziet...

...en je bent een duif, dan word je een duif met klauwen.

En ineens viel John stil.

En wij stonden te wachten en dachten: wat gebeurt er?

Uiteraard...

...als je iets wilt zeggen met enige betekenis...

...moet ie aan jouw kant staan.

Daarom heb ik 'n gedicht geschreven voor de jeugd van Amerika.

en de eenzame stem van de jeugd schreeuwt

wat is waarheid?

een jochie van drie zit op de grond

en hij zegt: papa, wat is oorlog?

jongen, dat is als mensen vechten en doodgaan

het jochie van drie zegt: papa, waarom?

een jongen van 17 op zondagsschool leerde daar de gouden regel

en als nog een jaar verstreken is

is het zijn tijd zijn leven op te geven

vind je het raar dat de jeugd vraagt:

wat is waarheid?

Ik zag hoe Nixon zich ongemakkelijk ging bewegen toen Johnny dat zong.

Nixon voelde zich duidelijk ongemakkelijk.

een jongen zit in de getuigenbank

de man met het boek zegt: hef je hand en zeg mij na

ik zweer getrouw

de rechter kijkt naar zijn lange haar

terwijl de jongen zijn eed aflegt

luisterde er niemand meer

het deed er ook niet toe wat de waarheid was

het kwam door zijn kleren en zijn haar

en de eenzame stem van de jeugd schreeuwt

wat is waarheid?

een meisje danst op de nieuwste beat

een nieuwe wijze om te dansen

een jongen staat op het stadsplein

en zegt dat hij bezwaren heeft

zij die wij jong en wild noemen

onze leiders van straks

de wereld ontwaakt in een nieuwe dag

en dan gaat alles zoals zij dat willen

laten we de stem van de jeugd helpen zoeken naar

wat is waarheid?

en de eenzame stem van de jeugd schreeuwt

wat is waarheid?

Johnny kon echt iets zeggen met een liedje...

...om een punt te maken. En dat deed ie heel goed.

De machtigste man in Amerika in die tijd...

...werd erdoor geraakt.

Hij begreep de boodschap.

Mijn vader durfde te zeggen wat hij dacht.

Dat was: 'Ik hoop vrede te brengen, maar ik ben niet bang voor vieze handen.

En ik ben niet bang om te vechten.

En ik ben niet bang om overal op te staan voor liefde.

Een duif met klauwen.'

Johnny Cash plaatste zichzelf in het middelpunt.

Hij had zijn nek uitgestoken.

Dit was een boodschap...

...die de huidige leiders...

...die de jeugd aan de zijkant zetten, moesten begrijpen.

Dit is de toekomst...

...en die moeten we respecteren.

Mr Nixon, die meer van de liedjes uit South Pacific houdt...

...tikte met zijn voet op de maat van de gitaar van Cash...

...en toen het klaar was barstte het gejuich los.

Cash kwam het dichtst bij een politiek liedje...

...niet met een thema uit de jaren 30, maar van nu...

...en de president leek verrast door de impact.

Johnny Cash, je speelde op braderieën, in muziektempels, in gevangenissen.

Was het anders om in het Witte Huis voor de president te spelen?

Eigenlijk wel, Dan. Het was heel anders.

We speelden vanavond voor belangrijke mensen.

Ik hou het altijd eerlijk.

Goed of slecht.

Maar altijd eerlijk.

Mijn pa zou nooit respectloos naar de president toe zijn.

Daar was hij te veel patriot voor. Hij heeft altijd durf gehad.

Maar het Witte Huis was echt een keerpunt.

John wist blijkbaar iets, of had iets gehoord...

...en ik denk dat hij wilde zeggen...

...met kracht, tegen president Nixon:

'Denk na over wat je doet.

En wees oprecht.'

Wie had ooit gedacht dat dat nummer zo profetisch zou worden?

Ik ben tot de conclusie gekomen dat het tijd is voor actie.

Deze week is de aanval ingezet op vijandelijke schuilplekken...

...langs de grens tussen Cambodja en Vietnam.

Na het Johnny Cash-concert...

...vertelde Nixon over de aanval op Cambodja.

Hij zei dus dat de Amerikanen in Cambodja gingen vechten.

Cambodja was neutraal.

Nixon had het aangevallen, zonder goedkeuring van het Congres...

...en zonder het volk in te lichten.

De demonstranten waren woedend. 'Wacht 's even.

We zouden uit Vietnam weggaan. En nu breiden we de oorlog uit.'

Wij dachten dat hij het ene deed...

...maar ze deden het andere.

Nixon loog niet alleen tegen Amerika...

...maar ook tegen onze soldaten.

Het land stond in brand.

Op Kent State University braken rellen uit.

Het leger verscheen op de campus.

Het gevolg waren vier doden en negen gewonden.

Kent State vond plaats twee weken na het concert in het Witte Huis.

Voor al zijn steun aan de president en de regering...

...was Johnny Cash nu blind.

John wilde niet gebruikt worden.

Die jongen mensen hield vast aan ons Amerikaanse erfgoed...

...dat zo goed en mooi was.

Ze wilden alleen gehoord worden.

Ze maakten gebruik van hun vrijheid van meningsuiting...

...en daar moet je een Amerikaan niet van beroven.

John ging nadenken over het grote plaatje.

Hij zong 'Blowing in the Wind' in zijn tv-show.

VETERANENDAG 1970

hoeveel bommen moeten er vallen

voordat ze worden verboden?

'Blowing in de Wind' was een signaal.

Het antioorlogvolkslied.

het antwoord dwarrelt in de wind

De helft van het publiek zat op z'n handen.

De andere helft gaf een staande ovatie.

Dat was Amerika.

Johnny Cash was Amerika.

Vijf mannen zijn zaterdag aangehouden...

...wegens inbraak in het hoofdkantoor in het Watergatecomplex in Washington.

Mr Butterfield, was u op de hoogte van de afluisterapparatuur in de Oval Office?

Daar was ik van op de hoogte.

Ik kom uit een militair gezin. Liegen is iets wat je niet doet.

In augustus 1974 trad de president af...

...om een afzetting te voorkomen.

John ging naar het proces tegen Haldeman...

...tijdens de Watergate-processen.

Jullie staan vroeg op, hè?

Watergate was iets persoonlijks, om waar het voor stond.

Johnny Cash zag dat altijd als de adel van Amerika.

En toen de leiders ons teleurstelden, raakte hem dat persoonlijk.

Dus Johnny Cash ging naar het proces tegen Haldeman.

Hij zat in het Witte Huis vier jaar voor Johnny's optreden.

Haldeman zei tegen John:

'Het spijt me. Ik heb je teleurgesteld.'

Als Johnny er nog was...

...en zijn geest is er, zou hij dat nummer spelen.

Ik ga het aanvragen.

Op de radio.

Want de boodschap in 'What is Truth'...

...moet nu gehoord worden.

Niet lang na het Witte Huis-concert...

...bracht pap 'Man in Black' uit.

En als je wil weten wie mijn pa was...

...luister dan naar de tekst van 'Man in Black'.

ik draag zwart voor de armen en verslagenen

die wonen in het hopeloze hongerlijdende deel van de stad

ik draag het voor de bajesklant die al lang zijn boete heeft gedaan

maar nog steeds vastzit als slachtoffer van deze tijd

ik ben de man in het zwart

Ondertiteld door: Richard Bovelander