Original subtitles

B�ogos�awione b�d� wi�zienie

'Autorzy kt�rzy pisali o obozach

bez sp�dzenia w nich czasu, czuli si� zobligowani

do okazania sympatii wi�niom

i do przeklni�cia wi�zienia. Sp�dzi�em w obozie d�ugi czas.

Moja dusza si� w nim ukszta�towa�a. I mog� rzec bez wahania:

B�d� b�ogos�awione wi�zienie...

niech b�dzie b�ogos�awiona rola, jak� odegra�e� w moim �yciu!'

~ Aleksandr So��enicyn.

Dalej!

To nie pupilek.

To pies do �apania takich bandyt�w jak ty.

24.

Szybciej!

Sta�!

Dalej! Dalej!

I��!

Stop! Po lewej!

G�upia krowa, m�wi�em �e po lewej,

a nie �e masz i�� w lewo!

Ruchy!

Sta�...

CELA 24

I tak si� zacz�a najtrudniejsza noc mojego �ycia.

24 sierpnia, 1949.

Nie rozumiesz po rumu�sku? Co tu jest napisane?

Wi�niom nie wolno odwraca� si� plecami w stron� drzwi.

Nie pozwol� ci robi� problem�w w mojej sekcji.

By�o 15 regu�.

15 zakazanych rzeczy.

W�a�nie z�ama�am jedn� z nich.

'Wi�niom nie wolno odwraca� si� plecami w stron� drzwi.'

'Wi�niom nie wolno spa� z twarz� do �ciany.'

Nawet podczas snu musieli�my utrzymywa�

regulaminow� pozycj�.

Kto tam puka?

Nie jeste� na dzisiejszej li�cie.

Jutro dostaniesz je��.

Zgasi� �wiat�o! Do ��ka!

Nie jestem �pi�ca. Kt�ra godzina?

Trzymanie poczucia czasu to nasze zadanie, nie twoje.

- Do ��ka! - Ale nie jestem zm�czona.

Czytasz to od sze�ciu godzin...

- Sze�ciu? - Jeste� g�upia czy udajesz?

Nie czyta�a� �e wi�niowie

maj� trzyma� si� rutyn?

Spa�!

Wiedzia�am �e zostan� aresztowana.

Komuni�ci zacz�li zamyka�

wszystkich cz�onk�w demokratycznych partii.

Wyobra�a�am sobie ten moment wiele razy.

Lecz gdy si� to faktycznie sta�o,

straci�am odwag� jak� mia�am na wolno�ci.

S�u�ba Bezpiecze�stwa! Otwiera� drzwi!

Nikt nie odchodzi!

Kim jeste�?

Zada�em pytanie!

Nie mia�am gdzie si� podzia�, a Nikoleta zaoferowa�a mi pok�j.

A wi�c prowadzisz pensjonat...

Tylko tak mog�am im pom�c.

Jeste�my przyjaci�kami.

Nie mog�am jej zostawi� z dzieckiem na ulicy.

P�jdziesz z nami na komisariat milicji z�o�y� zeznanie.

Nie trzeba. Nie zostaje na noc.

Nie zatrzymuj si�, nie krzycz, po prostu id�.

Zrozumiano?

Nigdy nie czu�am si� tak samotna...

B�g wydawa� si� bardzo odleg�y.

'Pan jest ze mn�, nie l�kam si�:

c� mi mo�e zrobi� cz�owiek?

W nocy nie ul�kniesz si� strachu...'

Matka by�a osob� religijn�

i, gdy by�am ma�a, nauczy�a mnie wiele psalm�w.

W�wczas nie doceni�am

ich prawdy i pi�kna.

Nadesz�a doros�o�� z jej problemami -

studia, polityka, wojna...

Nie mia�am ju� czasu na my�lenie o Bogu.

Koleta!

Pobudka! Czas na toalet�!

Ruchy!

Tu s� toalety. Za�atw swoj� spraw� szybko.

Po�piesz si�! Co tak si� guzdrasz?

We� to.

Do czasu przes�uchania mo�esz usi���.

Zaczyna�am zbiera� w sobie my�li.

To by�o jak budzenie si� z d�ugiego letargu...

Drzwi celi zamkn�y si� za mn�,

lecz czu�am jak inne drzwi otwiera�y si� we mnie.

My�la�am o b��dach jakie pope�ni�am w swoim �yciu.

Nie wiedzia�am co si� ze mn� stanie,

chcia�am pogodzi� si� z sob� i z Bogiem.

Polepszy� mi si� s�uch.

Zacz�am s�ysze� rzeczy kt�rych nie mog�am widzie�.

Rusz si� bo ci� zbij�!

Ka�dy ha�as co� oznacza�.

Zamknij si�!

Ju� nie mog�!

Powiedz im �eby zostawili moje dziecko w spokoju!

Bo�e, jak to znios�?

'Pan jest ze mn�,

nie l�kam si�:

c� mi mo�e zrobi� cz�owiek?'

Imi�, nazwisko, adres.

Nicoleta Bruteanu,

12 Visarion Street, Bukareszt.

Siadaj.

- Czemu tu jeste�? - Nie podano mi powodu.

Powiedziano mi �e mam z�o�y� zeznania na komisariacie milicji.

Wi�c my�lisz �e jeste� na komisariacie?

Tak mi powiedziano. Czemu mia�abym w to nie wierzy�?

Czyli nie masz poj�cia dlaczego tu jeste�?

Nie mam.

Cierpliwie czekam na wyja�nienia.

To ci dopiero! Czeka na wyja�nienia.

Czemu przesta�a� �piewa�?

�wiczy�a� w konserwatorium.

Po co zaanga�owa�a� si� w polityk�?

Z powodu szacunku dla jednego cz�owieka: Luliu Maniu.

Innymi s�owy, by� twoim wujem i chcia� by� z tego skorzysta�a.

Ka�da partia ma swoich bezwarto�ciowych ludzi.

ale nie mo�na oskar�a� Maniu.

Zamknij si�!

Powiedz mi jedno - co on zrobi� dla kraju?

By� jednyzm z lider�w wojny przeciwko faszystom.

Udzielasz nam lekcji historii? Wsta�!

Kim byli liderzy wojny przeciw nazistom?

Libera�owie, Partia Ch�op�w,

i paru cz�onk�w Partii Komunistycznej.

Wi�c by�o tylko paru komunist�w?

W tamtym czasie by�o

nie wi�cej ni� tysi�c cz�onk�w.

To za pierwszego z nich.

Spoliczkuj� ci� za ka�dego.

Stra�! Kroki!

'Kroki' oznacza�y chodzenie

od sz�stej rano do dwudziestej drugiej.

Jako �e przes�uchania odbywa�y si� noc�,

nie zostawa�o czasu na spanie.

Mia�am zrozumie� �e m�j odpoczynek, po�ywienie

i ca�a egzystencja

zale�a�a od �ledczych.

Zaufaj mi. Powiedz nam wszystko.

W ko�cu i tak powiesz, wi�c lepiej zr�b to teraz bez b�lu.

Chc� nazwiska ludzi kt�rych zna�a�,

gdzie si� spotykali�cie, co was ��czy�o.

Zacznij od koleg�w z 'Dreptatea'. ['chadecka' gazeta]

Jakie s� zarzuty?

My zadajemy pytania. Twoim zadaniem jest odpowiada�.

No. Pom� sobie i nam.

My�la�am jedno.

Jak napisz� nazwisko,

kto� mo�e zosta� aresztowany.

Zobaczmy.

Co to ma by�? �artujesz z nas sobie?

- Jestem niewinna. Nie mam nic do powiedzenia. - Tutaj nie ma niewinnych.

Ale w ko�cu wszystko ci si� przypomni. Pomo�emy ci w tym. Stra�!

No chod�!

Siadaj.

Spokojnie. Usi�d�. Stopy.

Wi�c masz problemy z pami�ci�?

Nie pami�tasz? Wal!

Niech sobie przypomni! No? Pami�tasz ju�?

M�w! Wal! Niech sobie przypomni!

Gadaj! Wci�� nie pami�tasz?

Pami�tasz ju�?

Rusz si� bo ci� zbij�!

- Prosz� pana... - Milcz gdy do mnie m�wisz.

Ruchy!

Zgasi� �wiat�o!

Masz nas za g�upich?

Zapisa�a� nazwiska ludzi kt�rzy ju� nie �yj� albo wyemigrowali.

My�lisz �e mo�esz nas oszuka�?

Stra�! Zabra� j�!

Nie chcesz gada�?

Daj papierosa.

Ruchy!

Ruchy!

Mam przynie�� wiadro wody?

Ruszaj si�!

'Bo�e...

Tylko w Tobie jest wolno��.

Grigore Antropovici.'

Jak mog� pom�c?

Nazywam sie Grigore Antropovici.

W�a�nie wyszed�em z wi�zienia. Mam wiadomo�� od pani m�a.

Wejd�.

Tamtej nocy by�am u Sabiny

z Corin� i jej m�em Mihaim.

Wtedy spotka�am Antropovici.

Jeszcze raz dziekuj� za opiek� nad Corin� i Bogdanem.

Obiecuj� �e to nie potrwa d�ugo.

Nie wi�cej ni� tydzie� lub dwa. Do zobaczenia.

Na�o�� ci wi�cej.

Dzi�kuj�.

Jestem pe�en.

Dzi�ki niech b�d� Bogu �e wyszed�e�.

Wiem �e jeste�cie chrze�cijanami,

ale nie zmuszajcie mnie do bycia nieuprzejmym.

Nie m�wcie mi o Bogu, On nie istnieje.

Nie nienawid� nas za wiar�...

Nie nienawidz�, wi�cej, wprawiacie mnie we w�ciek�o��.

�yjecie w tym piekle, i nadal praktykujecie

godne pogardy oddawanie czci B�stwu.

K�aniacie si� i dzi�kujecie Bogu kt�ry nie istnieje!

- Prosz�! - Moim bogiem jest nienawi��, zemsta.

Tylko to pozwala�o mi przetrwa� wi�zienie.

Nienawi�� do nich.

Uspok�j si�.

Zamilczmy na chwil�. Prosz�.

Bajdurzy co� pod nosem.

Jest po prostu zm�czona i ma lekk� gor�czk�.

- Dwa dni odpoczynku i zwi�kszona racja. - Tak jest.

- Zjedz to. - Nie mog�.

Czemu nie chcesz je��? Mam napisa� raport?

Zjedz chocia� duszone �liwki.

- Spr�buj� je po�kn��. - Po�kn��?

Kobieto, �liwki maj� pestki. Nie wiedzia�a� o tym?

Zostawiam to tutaj. Zjedz, to szybciej wstaniesz na nogi.

Nie potrafi�am zrozumie� dlaczego Antropovici porzuci� wiar�,

ale postanowi�am kontynuowa� prac� kt�r� zacz��.

Wiedzia�am �e ludzi kt�rzy tu trafi�

czekaj� trudne chwile.

Chcia�am zostawi� im wiadomo�� b�d�c� wsparciem.

'B�g...'

Jaki masz zwi�zek z Zadigiem?

- Z kim? - Znasz go. Sprawd�my twoj� szczero��.

- Nie znam go. - Kto to podpisa�?

- Zadig. - Wi�c go znasz. To tw�j kolega.

- Jak si� nazywa? - To pseudonim. Nie znam go.

Rozpoznajesz t� nielegaln� gazet�?

- Nie. - Przyprowadzi� �wiadka!

Mihai?

Gdzie znalaz�e� t� gazet�?

W jej domu, na pianinie.

Jak mo�esz k�ama�, Mihai?

Kiedy w og�le by�e� w moim domu?

- Gdy Corina si� wprowadzi�a. - K�amiesz!

Nawet nie wszed�e� do holu.

By�em w salonie.

- Nie wstyd ci tak k�ama�? - Nie k�ami�.

Wi�c nigdy nie wszed�e� do jej domu

Jak �miesz wprowadza� nas w b��d?

- Zrobi�em wszystko co mog�em. - Nic nie zrobi�e�, cwaniaku!

Wyno� si�!

M�wicie �e macie spraw� przeciwko mnie,

ale widz� �e nie macie nic. Nie oskar�acie mnie o nic.

Lud ci� oskar�a.

Nie zrobi�am nic przeciwko swoim ludziom.

Kocham sw�j kraj, jestem dumna z bycia Rumunk�.

Moim jedynym pragnieniem by�o powr�ci� do wiary,

czerpa� z niej si��.

Postanowi�am by� spokojna...

�piewa� psalmy...

W tym stanie umys�u nie zdaj�c sobie z tego sprawy

u�miecha�am si� do stra�nika kt�ry przyni�s� jedzenie.

Nie czu�am gniewu. Przeciwnie,

zechcia�am mu przebaczy�. - Dzi�kuj�.

Nie wolno siedzie�! Chod� gdy jesz! Ruchy!

Jakie by�y twoje powi�zania z zagranicznymi dziennikarzami?

Jeszcze nie masz do��, szmato?

Wkr�tce przes�uchania zacz�y by� mniej brutalne.

Kiedy kroki stra�nika oddala�y si�,

wiedzia�am �e mam czas do napisania kilku liter.

By�am szcz�liwa �e mia�am co�, co mog�am robi� od ranka do nocy.

Pomog�o mi to przetrwa�.

By�am zadowolona z mojej pracy.

W kilka tygodni, pokry�am �ciany celi psalmami.

Wtedy nagle opu�ci�am cel� 24.

Stopa do g�ry. Podaj r�k�.

Ty te� nie wygl�dasz wspaniale.

Mo�na rozmawia�.

- Jak masz n aimi�? - Koleta. A ty?

Maria.

- W kt�rej by�a� celi? - 19,

na ko�cu korytarza. A ty? - W 24.

Wi�c to ty jeste� t� wariatk� z 24?

S�ucham?

S�ysza�am stra�nik�w:

'Ta wariatka z 24 si� ci�gle u�miecha i �mieje'.

- Nie wygl�dasz na wariatk�. - Dzi�ki Bogu.

- Jeste� adwentystk�? - Sk�d, prawos�awna.

- Ale jeste� troch� szalona. - Dlaczego?

- Czemu u�miecha�a� si� do stra�nik�w? - Czu�am lito��.

Ja za ka�dym razem ich przeklina�am.

Nawet nie masz poj�cia jacy oni zabobonni.

Byli przera�eni.

WI�ZIENIE MISLEA

- Kto to? - Przys�ano je z Bukaresztu.

Zabierz je do rejestracji.

- Nowe? - Tak.

- Sk�d przyby�y�cie? - Malmaison.

- Znajd� wam miejce obok kogo�. - Dzi�kujemy.

- Nie musisz mi dzi�kowa�. Cati. - Tak?

Mog� spa� na pod�odze �eby jej nie przeszkadza�.

My�lisz �e mo�esz?

Zreszt�, pr�dzej ona b�dzie przeszkadza� tobie.

Ma otwart� ran� na ca�ej nodze.

- Jak masz na imi�? - Nicoleta.

- To pi�kne imi�. - Mo�esz mi m�wi� Koleta.

- Dasz rad� si� wspi��? - Sprobuj�.

Wy nowe zaczniecie swoj� rutyn� od jutra.

Wymyjecie pod�ogi, opr�icie kosze i przyniesiecie wod�.

By�am bita i nie mog� zgi�� nogi.

Nie zmuszajcie mnie do pracy.

Zobaczymy. - Jak d�ugo by�a� w areszcie?

Nie przejmuj si�. Ona taka ju� jest.

Du�o wycierpia�a. Ca�a jej rodzina jest w obozie.

Ukry�a kogo� w domu. Jej syn powiedzia� o tym w szkole...

a potem si� zabi�.

Starsza pani to Maria Antonescu, ma��onka Marsza�ka.

[Ion Antonescu - w latach 40-44 dyktator Kr�lestwa Rumunii]

To moje przyjaci�ki. Saveta da�a chleb partyzantom.

Jest ze wsi. Nie wiedzia�a.

W celi by�o wiele zaj��, wi�kszo�� z nich zakazana.

Kt�ra chce opowiedzie� histori� swojego �ycia?

Epizod kt�ry wp�yn�� najbardziej na moje �ycie...

Niez�y pocz�tek.

Oto jak si� pisze ile tylko si� chce.

Kawa�ek myd�a, do tego zaimprowizowana ig�a,

zapa�ka,

skrawek papieru i szpic o��wka,

ostro�nie ukryte, by�y prawdziwymi skarbami celi.

Szybciej!

Mia�y�my prawo do codziennego p�-godzinnego spaceru.

Sta�!

Przemieniony w wi�zienie, Mislea by� wcze�niej klasztorem.

Stary ko�ci� by� teraz magazynem.

To jest wi�zienie w wi�zieniu, tam kara si� najgorszych.

Nie wychodzi si� stamt�d i dostaje mniej jedzenia.

G�owy w d�!

Nie gada�!

To jest Ana. Jej ojciec jest genera�em.

Zes�ano go do Rosji, na Syberi�. Jej m�a aresztowano.

- Zostawili za sob� czw�rk� dzieci. - Czw�rk�?

Samych...

- A ta za Savet�? - 'Wytrzeszczka' Oana.

- Nikt z ni� nie rozmawia. - Dlaczego?

Jest informatork�.

Z�y�am si� z Cati.

W nadchodz�cych dniach, opowiedzia�a mi o swoim �yciu.

Pe�nym b��d�w.

Potrzebowa�a modlitwy.

Nauczy�am j� co m�wi� do Jezusa.

Jak�e radosne by�y to dla mnie noce!

- Dok�d was zabrali? - Do biura.

Chciano by�my popdisa�y �e nasi m�owie si� z nami rozwiedli.

To jaka� pomy�ka.

Nie widzia�y�cie regulaminu?

Prosz� pani, ja nic nie zrobi�am. Dlaczego mnie tu trzymacie?

Poniewa� jeste� wrogiem republiki. Dlatego.

Co si� gapicie?

Pani doktor, jest czas na sianokosy. Czemu mnie tu trzymacie?

Cia�niej.

Ty! Idziesz ze mn�!

Zmuszono ich do rozwodu

�eby mogli zachowa� prac�. - Zostawi� mnie...

Tak ma�o dla niego znaczy�am. Naiwna...

Zawsze stara�am si� go zadowoli�... O wy bandytki! Ju� ja wam dam!

- Dawaj papier! - Jaki papier?

Ju� ty wiesz dobrze jaki! Ten z kt�rym ci� widzia�am.

Ten. Widzia�y�cie cwaniar�?

Wiesz ile za to dostaniesz?

- Trzy dni w izolacji. - Dostaniesz siedem dni!

Trzy dni za ukrywanie, i cztery za kradzie�.

Wynocha! I sko�cz robi� mi problemy!

S�ysza�am o twoich dzieciach.

Martwi� si� �e zabior� je do domu dziecka, i wychowi� na komunist�w.

B�g ich nie opu�ci.

Przesta� wygadywa� te g�upoty!

Skoro B�g istnieje, jak mo�e pozwala� na tak� niesprawiedliwo��?

Nie masz prawa ingerowa� w czyje� �ycie, je�li nie masz na to pozwolenia.

My�lisz ze kim ty jeste�? Siostr� Joann�?

Wy leniwe suki!

To jest wi�zienie czy dom wypoczynkowy?

Wszystkie p�jdziecie do izolatki. - Pok�j 6...

Zamknij si�! Sp�jrz na ten syf!

Czy tak wygl�da po�cielane ��ko?

- Gdzie s� te nowe? - Tutaj.

- Za co tu jeste�? - Jestem niewinna.

Dobrze dla ciebie. Wszyscy tutaj s� niewinni. A gdzie ta druga?

Pisa�am dla 'Dreptatea'. ['chadecka' gazeta]

Czyli konspirowa�a�.

No to masz pecha. Wi�kszo�� tego sortu by�a w �elaznej Gwardii.

By�a� w Partii Ch�op�w?

- Dlatego tu jestem. - Wi�c wci�� trzymasz si� swojego...

Wci�� wierzysz w starego g�upca Manium k�amliwego zdrajc�?

Powiem ci co� - kiedy nasza partia by�a nielegalna,

pomaga�am infiltrowa� Parti� Ch�op�w By przekaza� towarzyszom co szykuj�.

Wi�c te� by�am cz�onkini� Partii Ch�op�w.

Zna�am Maniu osobi�cie. K�amliwa �winia.

Pani Gubernator, przypominam pani

�e jestem wi�niem politycznym.

To daje mi prawo do zachowywania moich politycznych przekona�.

Doprawdy?

Jako cz�okini Partii Komunistycznej,

mo�e pani my�le� co zechce o partii do kt�rej nale��,

ale jest niesprawiedliwym

aby obra�a� ruch oraz jego lidera. - Doprawdy?

Czy musimy by� upokarzane z powodu innych opinii?

Czy nie p�acimy ju� wystarczaj�co du�o?

Nie m�wi� o sobie. Chodzi o to co powiedzia�a pani o Maniu.

- Co z nim? - Nie jest starym g�upcem.

Zas�uguje co najmniej na szacunek, jak ka�dy starszy cz�owiek

wi�ziony za polityczne pogl�dy.

Chod� tu.

Podejd�.

- Wi�c nadal utrzymujesz swoj� pozycj�. - Tak, pani gubernator.

I �miesz o niej m�wi� mnie - komunistce i zarz�dczyni wi�zienia.

I na dodatek �miesz udziela� mi lekcji

odno�nie tego jak powinnam si� zachowywa�.

Po prostu broni�am patrioty zas�uguj�cego na respekt,

wbrew jakiemukolwiek ryzyku dla siebie.

Odwr�� si�.

S�ysza�y�cie j�?

Nie powiedzia�a: 'Jestem niewinna'.

'To wszystko pomy�ka, nic nie zrobi�am'.

Broni�a swoich przekona�.

Mam nadziej� �e po raz ostatni.

Nie igraj z ogniem.

Mam nadziej� �e nie masz zamiaru zrekrutowa� je wszystkie do swojej partii.

Nie. Zostawi�am polityk� przed bram�.

Teraz chc� s�u�y� Chrystusowi.

Doprawdy?

Podaj dalej.

Ruchy!

By�a� �wietna. Nawet nie wiesz jakie podj�a� ryzyko.

Rusza� si�!

To nale�a�o do starszej pani kt�ra odesz�a.

Wchodzi�.

Prosz� pani, dlaczego mnie tu trzymacie?

M�wi�am tysi�c razy.

Jeste� przeciwniczk� republiki.

Skoro republika boi si� mnie, to straszna lipa.

To pismo mojej matki,

ojca i brata,

daj� zna� �e wszystko u nich w porz�dku.

Mam tu troch� jedzenia.

Prosz�, pom� mi to przekaza� kobietom w izolacji.

Dlaczego? One wszystkie by�y w Gwardii.

Wiem. Ale te� s� g�odne.

Rozumiem, ale...

Prosz�. Zrobi�abym to sama, ale ty mo�esz zrobi� to lepiej.

W�o�y�am to do ma�ych paczuszek.

Zagadaj stra�niczk�, a ja je przerzuc�.

Stra�niczko, czy mog� co� powiedzie�?

Pomy�la�am �e dobrym pomys�em by�oby posadzenie kwiat�w przy ogrodzeniu.

Odbi�o ci? To wi�zienie, a nie ogr�d!

Wiem. Ale mo�naby popatrze�...

Nie mam czasu na nic patrze�.

Ca�y dzie� jestem tutaj jak wy.

Ale pani mo�e zobaczy� si� z rodzin�, z dzie�mi...

Wielka rzecz! Wracam wyko�czona,

i chc� �ebym wszystko robi�a.

Zasypiam z z��o�onymi butami.

Mam wypryski mi�dzy palcami, a stopy mi �mierdz� jak...

Wiem �e ma pani trudne �ycie, ale przynajmniej jest pani wolna.

Wielka mi wolno��... A tobie co do tego?

Jesz, chodzisz... Stop!

Co ty wyprawiasz?

�eby dawa� jedzenie wi�niom w izolacji!

- No brawo dziewczyny. Zamfira! - Tak, prze pani.

Wszyscy do swoich cel!

Idziesz ze mn� do pani gubernator.

Prosz� zaczeka�. Bratin jest niewinna.

To ja chcia�am rzuci� paczk�. Zabierzcie mnie.

Bardzo� przekonuj�ca.

To by�a jej paczka, ale ja j� rzuci�am.

- Wi�c p�jdziecie obie. - Jaki jest sens w��czania w to innych?

Ja rzuci�am paczk�. To mnie pani z�apa�a. Prosz�.

Czeli �e nie widzia�am jak to ona rzuca?

Jakie to ma znaczenie, skoro to ja za wszystko odpowiadam?

Ty za wszystko odpowiadasz. I nie zmienisz zdania?

Ty, wracaj do celi! Ty idziesz ze mn�.

Czemu robicie mi takie problemy?

Id� do pani gubernator, a nie mam nawet wypolerowanych but�w.

Skoro nie mo�esz wykona� pracy

w 12 godzin, wykonaj j� w 14 albo 24!

Wy�a�. Co jest?

Pani gubernator, podczas spaceru

rzuci�a t� paczk� przez kraty.

- Co jest w paczce? - Jedzenie jakie dosta�am od rodziny.

Rzuci�a� swoj� �ywno�� wi�niom w izolacji?

- Nie dostaj� �adnej, wi�c my�la�am... - �eby zadowoli� bandyt�w.

Wi�niarka nie dostanie wi�cej paczek.

Dostaniesz nauczk�. B�dziesz nosi�a torby ze zwyk�ymi skazanymi.

I sp�dzisz noc w izolatce. Wyj��.

Masz zaszczyt pozna� wielk� dam�. Wi�niark� polityczn�.

Poka� jej jak si� nale�y zachowywa�.

Zobaczymy czy wiesz jak to jest pracowa� jak niewolnica.

Delikatne r�czki ma ta paniusia.

O, pani polityk!

Jak si� dama czuje z worem na ramieniu?

Pasuje ci to.

Czy mo�e wola�aby� nosi� futro, jak wcze�niej? Ruchy!

Szybciej!

Ruchy!

Bol� mnie plecy.

Ty g�upia babo!

Dam ci worek z piaskiem, i zobaczymy jak ci p�jdzie.

Wracaj do roboty!

Dama si� chyba przekr�ci.

Ty, polityczna, zr�b sobie przerw�.

- Nie, dzi�kuj�. - Jak chcesz zdechn��, nie moja sprawa.

Cmentarz jest za ko�cio�em.

Sama jeste� sobie winna. Nie wiesz �� to b��d by� takim dobrym?

Nie b�dzie lekko, ale przynios� ci szklank� wody.

Dzi�kuj�. B�g b�dzie o tym pami�ta�.

Przesta� gada� o Bogu.

Gdyby istnia�, nie zosta��by� z�apana na pomaganiu innym.

- Coleta! - Wypij to. Jest gor�ce i s�odkie.

Wczorajsze wydarzenia mia�y cudowne konsekwencje.

Przynios�am wam najwa�niejsz� Ksi�g� na �wiecie. Bibli�.

R�ce do g�ry kto chce J� zatrzyma�.

Je�li co� si� stanie, wezm� na siebie ca�� odpowiedzialno��.

Nie interesuje mnie to. Nie jestem wierz�ca, wi�c jaki w tym sens?

Gdyby to by�a jaka� inna ksi��ka...

Od dnia gdy pojawi�a si� Biblia,

nasze �ycie uleg�o ca�kowitej zmianie.

Od Ksi�gi Rodzaju do Apokalipsy,

strony w�drowa�y z r�ki do r�ki

i by�y czytane przez wszystkie wi�niarki.

Czysto. Czytamy dalej.

Dam ci Ewangeli� wg �w. Mateusza. Co mo�esz da� w zamian?

Ksi�g� Psalm�w. Kiedy dostan� Pie�� nad pie�niami?

- Jak sko�czymy. - Dziewczyny.

Wyjd� za dwa tygodnie, i nie b�d� mia�a czasu sko�czy�.

Cisza!

Nie rozmawia�!

Trzymajcie dystans!

Xeniu, s�ysza�am �e jeste� tu od 12 lat.

Aresztowano mnie za starego re�imu.

Jak mo�esz by� taka spokojna?

S� dwa powody. Pierwszy - wiem �e jestem niewinna.

Drugi - zawsze wierz� w to �e za dwa tygodnie mnie wypuszcz�.

Min�o tyle tygodni...

Nie zmieni� mojego zdania.

Stra�niczki Tudora i Zamfira, zg�o�cie si� natychmiast do pani gubernator!

Wojna wybuch�a w Koryncie.

Gdzie? Czemu w Koryncie?

Pewnie Amerykanie tam wyl�dowali i wchodz� do Europy.

My�lisz �e ROsjanie si� poddadz�? Te� b�d� interweniowa�.

W takim razie nas deportuj� albo zabij�.

Powiedzia�am �e trwa wojna w Koryncie, a nie �e s� tam Amerykanie.

Cisza! Co z wami dzisiaj nie tak?

Nic. Nie maj� facet�w �eby si� na nich wy�y�.

Pami�tam jak tego dnia

do naszej celi zes�ano siostr� Judyt�.

Zosta�a oskar�ona o szpiegostwo na rzecz Watykanu.

Gdy by�am w klasztorze, przestrzega�am �ci�le

Wielkiego Postu.

My te� po�cimy, odk�d tu jeste�my.

To bardzo wa�ne aby oczy�ci� si� w przygotowaniu na Wielkanoc.

Uwaga! Alarm!

Wszyscy na plac!

Szybko ale pojedynczo!

Twarzami do �ciany!

Cisza!

Do �ciany! Nie s�ysza�a�?

Zostawiacie mojego synka bez matki, bandyci!

Cisza! Procedura alarmowa!

Trzyma� lini�!

Twarze do �ciany!

W lewo zwrot!

Rusza� si�!

Wracajcie do swoich cel!

Przeszukanie sko�czone. Zr�bcie w celach porz�dek.

Bierzcie to i wyczy��cie, albo si� z wami policz�!

Skoro B�g mnie zachowa� tej nocy,

tak jak si� o to modli�am, zaopiekuje si� r�wnie� moimi dzie�mi.

Prosz�, odm�w kt�rego� dnia modlitw� za moje dzieci.

Ale� ja modl� si� za ciebie i twoje dzieci od wielu dni.

Dziewczyny, nie rozumiem. Biblia wci�� tu jest.

Gdyby szukali czego�, na pewno by znale�li. Oni tylko udawali.

Chcieli nam zepsu� Wielkanoc.

Ale nie pozwolimy na to.

Weso�ych �wi�t!

'Pan zmartwychwsta� w trzeci dzie�,

�mierci� pokonuj�c �mier�, - Cisza! Zamknijcie si�!

- i tym b�d�cym w grobowcach'... - Milcze�!

- Zamknijcie si�! 'Pan zmartwychwsta� w trzeci dzie�,

�mierci� pokonuj�c �mier�,

i tym b�d�cym w grobowcach

nios�c �ycie'. - Uciszcie si�! G�by na k��dk�!

'Pan zmartwychwsta� w trzeci dzie�,

�mierci� pokonuj�c �mier�,

i tym b�d�cym w grobowcach

nios�c �ycie'.

Nast�pnego dnia, dowiedzia�y�my si� �e wojna wybuch�a w Korei, nie w Koryncie.

Opu�ci�y�my Mislea. Nie wiedzia�y�my dok�d ani dlaczego.

S�ysza�y�me �e na rozkaz Stalina

zacz�to kopa� kana� mi�dzy Dunajem a Morzem Czarnym,

i potrzebowali tysi�cy ludzi.

- Coleta? - Corina!

- Kiedy ci� aresztowali? - Trzy dni po tobie.

Nie mia�am wie�ci od Mihaia. Strasznie si� martwi�. Wiesz co�?

Wysy�a�am mu wiadomo�ci przez wypuszczone dziewczyny.

Nie wiem co powiedzie�. Nie my�l o tym.

KANA� DUNAJ-MORZE CZARNE

Czemu one tak biegn�?

�eby dorwa� si� do najlepszych narz�dzi, i mie� �atwiejsz� dni�wk�.

KA�DY KTO PRZEKROCZY TEN PUNKT ZOSTANIE ZASTRZELONY BEZ OSTRZE�ENIA

- Ju� nie mog�. - Co si� tam dzieje?

- Nie dam rady wi�cej. - Szybciej!

Wody!

Chleba!

- Kt�ra to Bruteanu? - To ja.

- Szuka ci� Sabina z chaty nr 1. - Sabina jest tutaj?

Po�piesz si�. Zbli�a si� apel.

Zdejmij chust�, z�odziejko!

Coleta!

Moja droga Coleta.

- Co u matki i ojca? - W porz�dku.

Zostali ewakuani. Zostaj�

z wujkiem Nicolae, na Mosilor. - A Sergiu?

Widzia� sie z twoj� matk�. Powiedzia� jej �e �a�uje

�e si� z tob� nie o�eni�.

- Wszystko b�dzie dobrze. - Wi�niowie polityczni, wci�� jeste�cie w tyle...

Georgescu, co za liderka z ciebie?

Od jutra ju� nie przewodzisz.

Potrzebuj� nowej liderki.

B�dzie zwolniona z pracy, i kara zostanie dla niej zmniejszona.

Ale wasza dzienna norma ma by� wype�niona,

a nawet przekroczona. Kto na ochotnika?

Ja, prosz� pana.

- Ile ci zosta�o? - Dwa lata.

Je�li dopilnujesz by norma zosta�a wykonana,

sporz�dz� raport by wypuszczono ci� wcze�niej.

- Zrozumiano> - Tak, prosz� pana.

Rozej�� si�.

Nie znios� tego d�u�ej.

Po prostu chc� st�d wyj�� �ywa. Musicie mnie zrozumie�!

Ta zwierz�ca egzystencja

sta�a si� dla nas drug� natur�.

Ci�ka praca potraktowa�a nas brutalnie. Gdzie by� spok�j Mislea?

- Ja te� jestem wi�niark� polityczn�. - Co zrobi�a�?

Ukry�am cz�onka Partii Ch�op�w.

Cieszy�a mnie obecno�� katolickich zakonnic.

Ale prostytutki i z�odziejki z kt�rymi musia�y�my mieszka�

i pracowa� by�y trudne do zasymilowania.

Wstawa�, leniwe suki!

Wstawajcie, dziewczyny. Szybko.

Po�pieszcie si�.

Co ty wyrabiasz, ty t�pa szmato?

Chod� tu. Bierz to z powrotem.

Naucz j� co ma robi�.

We� wiadro i nape�niaj kamieniami.

Widzia�am j� ju� wcze�niej. By�a krawcow�

i konkubin� Teohari Georgescu.

- Ministra Spraw Wewn�trznych? - Najwyra�niej jego te� zamkn�li.

Nic nie powiem!

Zostawcie mnie!

Jeste�ie na spacerze?

- Wys�ano nas do... - Cicha�! Ruchy! Co to ma by�?

- Co� nie tak, Corina? - Nie wiem w co wierzy�.

S�ysza�am �e Mihai opu�ci� kraj. Sam.

Kto opiekuje si� dzieckiem?

- Nie my�l o najgorszym. - A ta sprawa z aresztowaniem...

czemu zabrano mnie? Je�li chodzi�o o gazet�,

nie powinni aresztowa� jego?

Bruteanu, znowu ty?

Ruszcie si�, bo b�dziecie mie� problemy.

Wstawa�, leniwe szmaty!

Na co czekasz? Do roboty!

Jeste� wi�niark� tak jak my, Elvira.

Nie widzisz �e nie daje rady?

Za du�o sobie pozwalasz. Podwajam tw�j przydzia� pracy.

Modli�y�my si� razem w Mislea. Kiedy zasz�a w tobie taka zmiana?

W��my jej wi�cej. Niech B�g pomo�e jej d�wiga� wiadro.

Coleta...

Bruteanu! To nie koniec twojej dzisiejszej pracy.

Masz zamie�� i umy� pod�og�. Sama. Zrozumiano?

Czujesz si� przez to lepiej?

Corina?

Delikatnie.

Cofn�� si�! Na co si� gapicie?

Na ci�ar�wk� i do szpitala z ni�.

Wy nie. Wraca� do pracy.

Tu nie ma na co patrze�.

Trzymajcie j�!

Sabina...

Jeszcze tego brakowa�o. Wynie�cie j� st�d szybko.

Sabina!

Jak si� siostry czuj�?

Nie dano nam �adnego lekarstwa, ale czujemy si� lepiej.

- Wracacie ze szpitala? - Tak, w�a�nie tam by�y�my.

Jest tam kobieta o imieniu Sabina. Zemdla�a dzisiaj podczas pracy. Co z ni�?

- Cz�sto mdleje. Jest wyczerpana. - Dzi�ki Bogu �yje.

Uwaga! Przygotowa� si� na apel.

Coleta, co ci jest?

Nic. Chc� si� dosta� do szpitala, zobaczy� si� z Sabin�..

Masz jaki� problem?

- Mam straszny b�l z�ba. - Nic ci nie b�dzie. Wracaj do pracy.

Nie mog�. B�l jest nie do wytrzymania.

- Dopilnuj� aby ci� wzi�to do szpitala. - Dzi�kuj�.

Siada�.

Gdzie boli? Otw�rz usta.

- Nie da mi pan zastrzyku? - Chyba �artujesz. To wi�zienie.

- Pracowa�am ca�y dzie�. - Nikt ci tu nie da zastrzyku.

No. Wyno� si�.

Sabina!

Sabina.

Coleta!

Chyba widzimy si� po raz ostatni.

Nie chc� o tym s�ysze�. Musisz by� silna.

B�d�. Ta kobieta by�a przyniesiona...

wczoraj ze szpitala. Corina...

- Co z Corin�? - Nie prze�y�a.

Wstawaj. P�jdziesz ze mn�.

- Kawy? - Nie, dzi�kuj�.

Nadesz�y pewne zmiany.

Nie zauwa�y�am.

Wierzymy �e mia�y miejsce niepotrzebne nadu�ycia.

Ale twoja uparto�� r�wnie� by�a g�upia.

Mam nadziej� �e zdajesz sobie z tego spraw�.

Prosz� mi powiedzie� czego pan chce.

Jeste�my gotowi ci� wypu�ci�.

Zabior� ci� do Bukaresztu, wype�nimy papiery

i jutro b�dziesz sz�a wolna Alej� Zwyci�stwa.

Ale wci�� s� pewne rzeczy kt�re trzeba wyja�ni�.

Kilka nazwisk, to wszystko.

Troch� dobrej woli z twojej strony.

Prosz� mnie zabra� z powrotem do chaty. Nie mam nic do powiedzenia.

Veni Sancte Spiritus (Przyjd�, Duchu �wi�ty)

Mia�am sen,

Ton�am.

Mam wiele grzech�w, siostro.

Wstawajcie dziewcz�ta.

Mniejsza o sznur�wki, Bruteanu. Ruszaj si�.

- Calota Mihaela! - Obecna.

- Georgescu Alexandra! - Obecna.

- Anton Aranca! - Obecna.

Jeste�cie wypuszczone.

Jestem Elvira Radulescu. Obieca� mi pan s�owo w ministerstwie.

Dodano rok do twojego wyroku.

Ale m�wi� pan...

Stul dzi�b! Nie jestem ci winien �adnych wyja�nie�.

Swoj� drog�, nie jeste� ju� liderk�.

Kto na ochotniczk�?

Ja, prosz� pana!

Dzisiaj jest pi�tek?

'W nocy nie ul�kniesz si� strachu

ani za dnia - lec�cej strza�y,

ani zarazy, co idzie w mroku,

ni moru, co niszczy w po�udnie'

'Ja go wybawi�, bo przylgn�� do Mnie;

os�oni� go, bo uzna� moje imi�.

B�dzie Mnie wzywa�, a Ja go wys�ucham'.

Powiem wam sk�d to znam,

bo nie by�am zbyt pobo�na.

By�am przez rok sama w celi.

Przes�uchiwali mnie ka�dej nocy.

Z powodu lampy jak� �wiecili

mi w oczy, prawie straci�am wzrok.

Eva, wiesz �e nie wolno ci m�wi� o przes�uchaniach.

- Wiem, ale ju� o to nie dbam. - Daj jej m�wi�!

Par� razy pr�bowa�am przegry�� sobie �y�e z�bami,

ale nie umar�am.

Powiedzieli:

'My�lisz �e tak �atwo umrze�?

Wpierw musisz gada�.'

Jednego dnia, odwr�ci�am si� do �ciany

i zas�oni�am oczy d�oni�.

Zauwa�y�am zadrapania, wygl�da�y jak litery.

Z pocz�tku my�la�am �e to przywidzenie,

ale jak patrzy�am, widzia�am s�owa kt�re Nicoletta w�a�nie powiedzia�a.

Wtedy znalaz�am strza�k� prowadz�c� do innego napisu.

Nast�pnego dnia podczas przes�uchania sta�am prosto i nie p�aka�am.

Zauwa�yli to.

'Rozmawia�a� z kim�?'

'Tak, rozmawia�am z Bogiem.'

Wys�ali mnie z powrotem do celi.

My�leli �e jestem chora. Kiedy st�d wyjd�

i ten kraj b�dzie wolny, chc� umie�ci� og�oszenie w gazetach,

by znale�� osob� kt�ra napisa�a te s�owa.

Eva, by�a� w celi 24 w Malmaison, prawda?

Tak.

Veni Sancte Spiritus...

St�j bo b�d� strzela�!

Wkr�tce miano mnie wypu�ci� bez s�du, bez uznania za winn�.

Mia�am tylko podpisa� deklaracj�

�e nie b�d� nigdy m�wi� o wi�zieniu.

Moje cztery lata mia�y zosta� zapomniane.

Aczkolwiek nie by�am nigdy bli�ej Boga

ni� b�d�� w wi�zieniu.

Nicoleta Valeria Bruteanu by�a wi�ziona od 1949 do 1953 roku.

W 1969, wraz z m�em, Sergiu Grossu, wi�niem politycznym,

ubiegali si� o azyl polityczny we Francji.

Tam wsp�lnie redagowali magazyn 'Catacombes'

kontynuuj�c swoj� walk� z komunizmem.

W 1976, jej ksi��ka 'B�ogos�awione b�d� wi�zienie' zosta�a opublikowana w Pary�u.

14 stycznia 1996 roku Nicoleta Valeria Grossu odesz�a

po ci�kiej chorobie. Spe�niaj�c jej ostatnie �yczenie,

jej m�� przeni�s� jej trumn� do Rumunii, by by�a pochowana obok swoich przodk�w.